2012 جىلعى 29 قازان, استانا قالاسى
جۇمىسشىلاردىڭ جۇمىستارى مەن كاسىپتەرىنىڭ بىرىڭعاي تاريفتىك-بىلىكتىلىك انىقتامالىعىن (50-شىعارىلىم) بەكىتۋ تۋرالى
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەڭبەك كودەكسىنىڭ 125-بابىنا سايكەس جۇمىستاردىڭ بەلگىلى ءبىر تۇرلەرىنىڭ كۇردەلىلىگىن بەلگىلەۋ, جۇمىسشىلارعا بىلىكتىلىك رازريادتارىن بەرۋ جانە كاسىپتەرىنىڭ دۇرىس اتاۋلارىن ايقىنداۋ ماقساتىندا بۇيىرامىن:1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان جۇمىسشىلاردىڭ جۇمىستارى مەن كاسىپتەرىنىڭ بىرىڭعاي تاريفتىك-بىلىكتىلىك انىقتامالىعى (50-شىعارىلىم) بەكىتىلسىن.2. ەڭبەك جانە الەۋمەتتىك ارىپتەستىك دەپارتامەنتى (ا. ءا. سارباسوۆ) وسى بۇيرىقتىڭ زاڭنامادا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەلۋىن جانە رەسمي جاريالانۋىن قامتاماسىز ەتسىن. 3. وسى بۇيرىقتىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتiك قورعاۋ ۆيتسە-مينيسترi س. ءا. احمەتوۆكە جۇكتەلسiن.4. وسى بۇيرىق العاشقى رەسمي جاريالانعان كۇنىنەن باستاپ كۇنتىزبەلىك ون كۇن وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى. مينيستر س. ابدەنوۆ.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترىنىڭ 2012 جىلعى 29 قازانداعى № 416-ءو-م بۇيرىعىمەن بەكىتىلدى
جۇمىسشىلاردىڭ جۇمىستارى مەن كاسىپتەرىنىڭ بىرىڭعاي تاريفتىك-بىلىكتىلىك انىقتامالىعى (50-شىعارىلىم)
1-ءبولىم. جالپى ەرەجەلەر1. جۇمىسشىلاردىڭ جۇمىستارى مەن كاسىپتەرىنىڭ بىرىڭعاي تاريفتىك بىلىكتىلىك انىقتامالىعى (بۇدان ءارى - بتبا) (50-شىعارىلىم) «بالىق جانە تەڭىز ونىمدەرىن اۋلاۋ جانە وڭدەۋ» بولىمىنەن تۇرادى. 2. جۇمىس رازريادتارى ەڭبەك جاعدايلارى ەسكەرىلمەي (ەڭبەك كۇردەلىلىگىنە اسەر ەتەتىن جانە ورىنداۋشىنىڭ بىلىكتىلىگىنە قويىلاتىن تالاپتى كۇشەيتەتىن ەكسترەمالدى جاعدايلاردى قوسپاعاندا), ولاردىڭ كۇردەلىلىگىنە قاراي بەلگىلەندى.3. ءاربىر كاسىپتىڭ تاريفتىك-بىلىكتىلىك سيپاتتاماسىنىڭ ەكى ءبولىمى بار. «جۇمىس سيپاتتاماسى» ءبولىمى جۇمىسشى ورىنداي الۋعا ءتيىس جۇمىستار سيپاتتاماسىنان تۇرادى. 4. تاريفتىك-بىلىكتىلىك سيپاتتامادا جۇمىسشى كاسىبىنىڭ وسى رازريادى ءۇشىن ۇلگى بولاتىن جۇمىستار تىزبەسى بەرىلەدى. بۇل تىزبەدە جۇمىسشى ىستەي الاتىن جانە ىستەۋگە ءتيىس بارلىق جۇمىستار كورسەتىلمەيدى. قاجەت بولعان جاعدايدا جۇمىس بەرۋشى ولاردى ورىنداۋ كۇردەلىلىگى بويىنشا ءتيىستى رازريادتاعى جۇمىسشىلار كاسىپتەرىنىڭ تاريفتىك-بىلىكتىلىك سيپاتتاماسىنداعى تىزبەگە سايكەس كەلەتىن ەرەكشەلىگىن ەسكەرىپ, جۇمىستاردىڭ قوسىمشا تىزبەسىن جاساي الادى. 5. «بىلۋگە ءتيىس» بولىمىندە جۇمىسشىنىڭ ارنايى بىلىمىنە, سونداي-اق جۇمىسشى قولدانۋعا ءتيىس نۇسقاۋلىقتار, باسقا دا نۇسقاۋ ماتەريالدارى, ادىستەر مەن قۇرالدار ەرەجەلەرىن بىلۋگە قاتىستى قويىلاتىن نەگىزگى تالاپتاردى قامتيدى. 6. «بىلۋگە ءتيىس» دەگەن بولىمدە جازىلعان تەوريالىق جانە پراكتيكالىق بىلىمىنە قويىلاتىن تالاپتارمەن قاتار, جۇمىسشى: ەڭبەكتى قورعاۋ, وندىرىستىك سانيتاريا جانە ورتكە قارسى قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرى مەن نورمالارىن; جەكە قورعانۋ قۇرالدارىن پايدالانۋ ەرەجەسىن; ورىندالاتىن جۇمىس (قىزمەتتەر) ساپاسىنا, جۇمىس ورنىندا ەڭبەكتى ۇتىمدى ۇيىمداستىرۋعا قويىلاتىن تالاپتاردى; اقاۋلىق تۇرلەرى مەن ونىڭ الدىن الۋ جانە جويۋ تاسىلدەرىن; وندىرىستىك سيگناليزاتسيانى بىلۋگە ءتيىس. 7. نەعۇرلىم جوعارى بىلىكتىلىگى بار جۇمىسشى ءوزىنىڭ تاريفتىك-بىلىكتىلىك سيپاتتاماسىندا كورسەتىلگەن جۇمىستاردان باسقا, اناعۇرلىم تومەن بىلىكتىلىگى بار جۇمىسشىلاردىڭ تاريفتىك-بىلىكتىلىك سيپاتتاماسىندا كورسەتىلگەن جۇمىستاردى ورىنداي بىلۋگە ءتيىس, سونداي-اق وسى كاسىپتىڭ اناعۇرلىم تومەن رازريادتاعى جۇمىسشىلارى باسقارا بىلۋگە ءتيىس. وسىعان وراي, ادەتتە, اناعۇرلىم تومەن رازريادتاعى كاسىپتەردىڭ تاريفتىك-بىلىكتىلىك سيپاتتاماسىندا كورسەتىلگەن جۇمىستار نەعۇرلىم جوعارى رازريادتار سيپاتتاماسىندا كورسەتىلمەيدى. 8. قىزمەتكەردىڭ ەڭبەك قىزمەتىن راستايتىن قۇجاتتاردى تولتىرعان كەزدە, سونداي-اق تاريفتىك رازريادتى وزگەرتكەن كەزدە ونىڭ كاسىبىنىڭ اتاۋى بتبا-عا سايكەس جازىلادى. 9. تاريفتىك-بىلىكتىلىك سيپاتتامالارى, ەرەكشە ەسكەرتىلگەن جاعدايلاردان باسقا, وسى بولىمدەردە كورسەتىلگەن وندىرىستەر مەن جۇمىس تۇرلەرى بار ۇيىمداردىڭ مەنشىك نىسانىنا جانە ۇيىمدىق-قۇقىقتىق نىسانىنا قاراماستان, ولارداعى جۇمىسشىلاردىڭ جۇمىستارىن تاريفيكاتسيالاعان جانە بىلىكتىلىك رازريادتارىن بەلگىلەگەن كەزدە مىندەتتى بولىپ تابىلادى. 10. قولدانىلۋعا ىڭعايلى بولۋ ماقساتىندا, بتبا-دا الفاۆيتتىك كورسەتكىش قوسىمشادا كوزدەلگەن, وندا جۇمىسشىلار كاسىپتەرىنىڭ اتاۋلارى, رازريادتاردىڭ دياپازوندارى جانە بەتتەردىڭ نومىرلەنۋى قاراستىرىلعان.11. «بالىق جانە تەڭىز ونىمدەرىن اۋلاۋ جانە وڭدەۋ» بولىمىندە قاراستىرىلعان جۇمىسشى كاسىپتەرى اتاۋلارىنىڭ, ولاردىڭ بتبا شىعارىلىمى بويىنشا قولدانىستاعى اتاۋلارى كورسەتىلگەن تىزبەسى 2004 جىلعى رەداكتسياسىندا بەرىلگەن.
2-ءبولىم. بالىق جانە تەڭىز ءو نىمدەرىن اۋلاۋ جانە وڭدەۋ 1. بالىق مايىن ءوندىرۋ اپپاراتشىسىپاراگراف 1. بالىق مايىن ءوندىرۋ اپپاراتشىسى, 4-رازرياد12. جۇمىس سيپاتتاماسى: باۋىردى گيدروليزدەۋ, مايدى ءسۇزۋ, مايدى دارۋمەندەندىرۋ جانە مايدى ۋلتراكۇلگىن ساۋلەمەن ساۋلەلەندىرۋ تەحنولوگيالىق پروتسەسسىن مەحانيكالاندىرىلعان تاسىلمەن جۇرگىزۋ; اۆتوماتيكا قۇرالدارى مەن باقىلاۋ-ولشەۋ اسپاپتارىنىڭ كومەگىمەن مايدى گيدروليزدەۋ, دارۋمەندەندىرۋ جانە ساۋلەلەندىرۋ تەحنولوگيالىق رەجيمدەرىن ورىنداۋ; جابدىقتار مەن مەحانيزمدەردىڭ ۇزدىكسىز جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋ;سىنامالاردى ىرىكتەۋ جانە ءونىمنىڭ ساپاسىن باقىلاۋ; قاجەتتى قۇجاتتامانى جۇرگىزۋ. 13. بىلۋگە ءتيىس: شيكىزاتتىڭ فيزيكالىق-حيميالىق قاسيەتتەرى; باۋىردى گيدروليزدەۋ, مايدى ءسۇزۋ, دارۋمەندەندىرۋ جانە ۋلتراكۇلگىن ساۋلەمەن ساۋلەلەندىرۋ تەحنولوگيالىق پروتسەسسىنىڭ رەجيمى مەن پارامەترلەرى; ءونىمنىڭ ساپاسىنا قويىلاتىن تالاپتار; قولدانىلاتىن جابدىقتار مەن اپپاراتۋرانىڭ قۇرىلىسى مەن پايدالانۋ ەرەجەسى; سىنامالاردى تالداۋ جانە ىرىكتەۋ ادىستەمەسى.
2. پات ءوندىرۋ اپپاراتشىسى پاراگراف 1. پات ءوندىرۋ اپپاراتشىسى, 2-رازرياد14. جۇمىس سيپاتتاماسى: بىرتەكتى ماسسا بولعانعا دەيىن بەلگىلى ءبىر قاتىناستا نيترولاكتاعى تازا گۋانيتتى اعاش قالاقپەن قولمەن ارالاستىرۋ ارقىلى ءىنجۋ پات جاساۋ: شيكى گۋانينا قاتتى سۋ اعىنىمەن قاپشىق سۇزگىدە جۋ; پاتتى بانكالارعا, فلياگالارعا ولشەي وتىرىپ, سالۋ; قابىرشىقتاردى بوشكەلەر مەن جاشىكتەردە تۇزداۋ. 15. بىلۋگە ءتيىس: گۋانين مەن نيترولاكتىڭ بەلگىلەنگەن مولشەرلەمەسى; پاتتى ىدىستا ولشەۋ جانە وراپ سالۋ.
پاراگراف 2. پات ءوندىرۋ اپپاراتشىسى, 3-رازرياد16. جۇمىس سيپاتتاماسى: كەروسيننىڭ نەمەسە ليگرويننىڭ كومەگىمەن ارالاستىرعىشى بار روتورلىق-ارالاستىرۋ اپپاراتىندا بالىقتىڭ قابىرشاعىنان گۋانيندى الۋ پروتسەسسىن جۇرگىزۋ; تۇندىرعىشتارعا قۇيعان كەزدە سۋسپەنزيانى ءسۇزۋ; ۆەنتيلدىڭ كومەگىمەن كەروسيندەگى نەمەسە بەنزيندەگى گۋانين سۋسپەنزياسىنىڭ سەپاراتورعا جىبەرىلۋىن رەتتەۋ; كەروسين نەمەسە بەنزين سۋسپەنزيادان گۋانيندى ءار ءتۇرلى جۇيەلى سەپاراتوردا قىسىم, تەمپەراتۋرا پارامەترلەرىن ساقتاي وتىرىپ, ايىرۋ پروتسەسسىن جۇرگىزۋ; روتورلىق-ارالاستىرۋ اپپاراتىن, سەپاراتوردى, ارالاستىرعىشتى باسقارۋ;ىنجۋ پاتى بار بانكالاردى جابۋ ماشيناسىمەن جابۋ. 17. بىلۋگە ءتيىس: بالىقتىڭ قابىرشاعىنان گۋانيندى الۋ پروتسەسسىنىڭ تەحنولوگيالىق سحەماسى مەن رەجيمى; شيكىزات پەن سۇيىقتىقتى سۋسپەنزيالاۋشى گۋانيننىڭ فيزيكالىق-حيميالىق قاسيەتتەرى; قولدانىلاتىن جابدىقتىڭ قۇرىلىسى مەن پايدالانۋ ەرەجەسى; وندىرىلەتىن جارتىلاي دايىن ءونىمنىڭ ساپاسىنا قويىلاتىن تالاپتار. پاراگراف 3. پات ءوندىرۋ اپپاراتشىسى, 4-رازرياد18. جۇمىس سيپاتتاماسى: ءىنجۋ پاتتى تولىق تەحنولوگيالىق سحەما بويىنشا الۋ پروتسەسسىن جۇرگىزۋ;زەرتحانادا بەلگىلەنگەن ارا قاتىناستا سۋ, پەپسين, سىركە سۋى قىشقىلىن قوسا وتىرىپ, گۋانيندى فەرمەنتتەۋ پروتسەسسىن جۇرگىزۋ; گيدروليزدىڭ بەلگىلەنگەن رەجيمىن ورىنداۋدى قامتاماسىز ەتۋ جانە سىرتتاي باقىلاۋ ارقىلى گۋانيندى فەرمەنتتەۋدىڭ اياقتالعانىن انىقتاۋ;ورتانىڭ قىشقىلدىعىن ۇدايى تەكسەرە وتىرىپ, قىشقىلدىعىن انىقتاۋ ءۇشىن گۋانيندى سۋمەن جۋ; ايىرىلعان گۋانيندى ەسەپكە الۋدى جۇرگىزۋ19. بىلۋگە ءتيىس: پات الۋ پروتسەسسىنىڭ تەحنولوگيالىق سحەماسىمەن رەجيمى; ينديكاتورلاردىڭ كومەگىمەن ورتانىڭ رەاكتسياسىن ايقىنداۋ ءادىسى; قولدانىلاتىن جابدىقتىڭ قۇرىلىسى مەن پايدالانۋ ەرەجەسى; جارتىلاي دايىن ونىمدەر مەن دايىن ونىمدەردىڭ فيزيكالىق-حيميالىق جانە باكتەريولوگيالىق قاسيەتتەرى جانە ولاردىڭ ساپاسىنا قويىلاتىن تالاپتار; ايىرىلعان گۋانيندى ەسەپكە الۋ فورماسى.
3. اۋلاۋ قۇرالدارىن جاساۋ پاراگراف 1. اۋلاۋ قۇرالدارىن جاساۋ, 1-رازرياد20. جۇمىس سيپاتتاماسى: اۋلاۋدىڭ تور جانە ارقاندى قۇرالدارىن جاساۋ جانە جوندەۋگە بايلانىستى قاراپايىم وپەراتسيالاردى ورىنداۋ; تور جايمانىڭ جيەكتەرىن جيىراتىن ءجىپتى كەسۋ; ارقاندى كەسۋ, قوسۋ; تاكەلاجداعاننان كەيىن تورلى جايمانى كەسۋ, توقۋ; قالتقى مەن سۇڭگۋىر جۇگىن الۋ, كەسۋ, بايلاۋىن شەشۋ, ولاردى جارامدىلىق دارەجەسىنە قاراي سۇرىپتاۋ;قۇرالدى كەسكەننەن كەيىن ارقاندى تۇيىندەر مەن جىپتەن تازالاۋ; قالتقى مەن سۇڭگۋىر جۇگىنەن جۇقا جىپتەردى الىپ تاستاۋ; اۋلاۋ قۇرالدارىنىڭ بولىكتەرىن سابىنا بەكىتۋ; ينەگە قولمەن ءجىپ, باۋ وراۋ. 21. بىلۋگە ءتيىس: ارقاندى كەسۋ, قوسۋ, تاكەلاجداعاننان كەيىن تورلى جايمانى سوگۋ تاسىلدەرى مەن ەرەجەسى; ولاردى اۋلاۋ قۇرالىنان العاننان كەيىن قالتقى مەن سۇڭگۋىر جۇگىن جارامدىلىق دارەجەسىنە قاراي سۇرىپتاۋ ەرەجەسى.
پاراگراف 2. اۋلاۋ قۇرالدارىن جاساۋ, 2-رازرياد22. جۇمىس سيپاتتاماسى: تىك بۇرىشتى تور جايمانى ءجىپ پەن بايدان قولمەن توقۋ; تىك بۇرىشتى تور جايمانى ارقانداپ بايلاپ نەمەسە ولاردى ماشينادا تىگىپ ۇياشىقتارعا قوسۋ; دەلدىڭ ج يەكتەرىن قالپىنا كەلتىرۋ, تۇزەتۋ; تور جايمانى ارقان بويىنشا ءبولۋ; تور جايمانى جوندەۋ; تىك بۇرىشتى تور جايمانىڭ اقاۋلى جەرلەرىن كەسۋ, جىرتىلعان ۇياشىقتارىن بايلاۋ ارقىلى قالپىنا كەلتىرۋ; اقاۋلى قۇرالدى اۋىستىرۋ; ينەلىكتى جىپپەن, باۋمەن ينە وراعىش ماشينانىڭ كومەگىمەن وراۋ; تۋنەتس اۋلاۋعا ارنالعان قاباتتىڭ بولىكتەرىنە ارنالعان دايىندامانى سينتەتيكالىق ءجىپ پەن بولات قاناتتان جاساۋ, بەلگىلەنگەن ولشەمدى دايىنداماعا قاجەتتى مەتالل جانە پوليحلورۆينيل تۇتىكتەردى كەسۋ, دايىندامانى قىلاۋدان تازارتۋ; بۋحتالاردى, وسىمدىكتى جانە سينتەتيكالىق ارقان مەن باۋلاردى قايتا باسۋ, ورامىن جازۋ, وراۋىن اشۋ; قاجەتتى ولشەمدى وسىمدىكتى جانە سينتەتيكالىق ارقان مەن باۋلاردى قولمەن تارتۋ, ولشەۋ, كەسۋ (شابۋ); شىعىپ كەتكەن ۇشتارىن بەكىتۋ جانە دايىندامانى بۋحتاعا وراۋ; تور جايمانىڭ بايلامىن, دەلدىڭ بايلاۋىن جازۋ; جوندەۋگە تۇسكەن اۋلاۋدىڭ تور قۇرالدارىن اشۋ; اۋلاۋ قۇرالدارىن تاكەلاجداۋ; بايلامدى وراۋ ماتاسىمەن قاپتاۋ; تور قۇرالداردى جوندەۋ ءۇشىن ولاردى ىلگىشكە ءىلۋ جانە جوندەگەننەن كەيىن ءتۇسىرۋ; اۋلاۋدىڭ تور قۇرالدارىن قولمەن جانە مەحانيزمدەردىڭ كومەگىمەن وراۋ;اۋلاۋدىڭ اعاش-قاڭقا قۇرالدارىن جاساۋ جانە جوندەۋ ءۇشىن ماتەريالدار دايىنداۋ: شانىشقى, شىبىق (تال), ىلمەك, ترال كلياچا, ۆەنتەرگە ارنالعان كاتەل, مەرەج; اۋلاۋدىڭ اعاش-قاڭقا قۇرالدارىن تەكسەرۋ جانە جوندەۋ سيپاتىن ايقىنداۋ, جوندەۋگە قاجەتتى ماتەريالداردى تاڭداۋ, اۋلاۋ قۇرالدارىن قۇرالداردىڭ كومەگىمەن قولمەن جوندەۋ, ب ۇلىنگەن بولشەكتەردى الىپ تاستاۋ جانە اۋىستىرۋ. 23. بىلۋگە ءتيىس: اۋلاۋ قۇرالدارىن جاساۋ جانە جوندەۋ كەزىندە قولدانىلاتىن ماتەريالداردىڭ تۇرلەرى جانە ولاردىڭ ساپاسىنا قويىلاتىن; ارقان, باۋ, تور جايمانىڭ وراماسىن جازۋ ەرەجەسى مەن تاسىلدەرى; تور جايمانى بايلانىستىرۋ جانە بىرىكتىرۋ تاسىلدەرى, تۋنەتس اۋلاۋعا ارنالعان قاباتتىڭ باۋ بولىكتەرىن بىرىكتىرۋ; بايلامدار مەن تور جايمانى بىرىكتىرۋدىڭ ساپاسىنا قويىلاتىن تالاپتار; اۋلاۋ قۇرالدارىن جوندەۋدىڭ ەرەجەلەرى مەن تاسىلدەرى جانە ولاردى جوندەۋ ساپاسىنا قويىلاتىن تالاپتار; قولدانىلاتىن مەحانيزمدەر مەن قۇرالداردىڭ قۇرىلىسى مەن ولاردى پايدالانۋ ەرەجەسى; اۋلاۋ قۇرالدارىن ىلگىشتەرگە ءىلۋ جانە ىلمەكتەردەن الۋ تاسىلدەرى.
پاراگراف 3. اۋلاۋ قۇرالدارىن جاساۋ, 3-رازرياد24. جۇمىس سيپاتتاماسى: «گەركۋلەس» ءتيپتى ارقاننىڭ قۇراستىرىلعان تۇرلەرىنەن, بولات قانات پەن ارقاننان قاناتتىق بۇيىمداردى (تاكەلاجداردى) جاساۋ كەزىندە وپەراتسيالاردى ورىنداۋ: قايتا باسۋ, قاجەتتى ولشەمدى بۋحتالاردىڭ وراۋىن جازۋ, كاناتتى ولشەۋ جانە قولمەن كەسۋ (شابۋ), قۇراستىرىلعان, بولات قانات پەن ارقاندى بالقىتۋ; وسىمدىك جانە سينتەتيكالىق قاناتتان نەمەسە باۋدان ارقان بۇيىمدارىن (تاكەلاج) جاساۋ كەزىندە وپەراتسيالاردى ورىنداۋ: قاجەتتى ولشەمدى قانات نەمەسە باۋدى مەحانيزمدەردىڭ كومەگىمەن ولشەۋ, ءورۋ ارقىلى, قاناتتى ۇزارتا وتىرىپ, وگون جاساۋ, ۋاقىتشا جانە تۇراقتى تاڭبا سالۋ, وسىمدىك جانە سينتەتيكالىق قاناتتان كرانەتس, جۇك تورلار (پاراشيۋت), مات پەن ساعا جاساۋ;توركوزدى, باۋ, قانات پەن ارقاندى سوزۋ جانە كەرۋ; قارماق ء(وزى ۇستايتىن) قۇرالدار; پەنوپلاست پەن باسقا ماتەريالدان ستانوكتا نەمەسە قولمەن اۋلاۋعا ارنالعان جابدىقتار, سۇڭگۋىر جۇكتى, قالتقى, بۋي جاساۋ; كاتەلدە, ۆەنتەرگە ارنالعان اعاش قۇرساۋدا, مەرەجدە ق ۇلىپ كەسۋ; سۇڭگۋىر جۇكتىڭ, كۋحتىلدىڭ دەلىن جانە باسقا جابدىقتاردى جەكە-جەكە قاپتاۋ, جىپپەن, ترال يىرمە جىبىمەن, باۋمەن بايلاۋ, وراۋ; تىك بۇرىشتى قالىپتى اۋلاۋ قۇرالدارىنىڭ جەكە بولىكتەرىن قولمەن جىپتەن نەمەسە باۋدان ءورۋ; ۇياشىقتاردى ەسەپتەۋ جانە ولشەۋ; تىك بۇرىشتى قالىپتى اۋلاۋ قۇرالدارىنىڭ جەكە بولىكتەرىن قولمەن پىشۋ;ارقاندى شىعىرمەن بەكىتۋ جانە كەرۋ; تور جايما مەن ارقانعا كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزۋ; كوزدەرىن ءورۋ ارقىلى, فيگۋرالى جاماۋلارمەن جاماۋ جانە ماشينامەن بايلاۋ ارقىلى كۇردەلى قالىپتى تور جايمانىڭ ب ۇلىنگەن جەرلەرىن قالپىنا كەلتىرۋ; توعىسپا قاناتتى نەمەسە باۋلاردى ءىشىنارا الماستىرۋ; كۇردەلى اۋلاۋ قۇرالدارىنىڭ جوندەلگەن جەكەلەگەن بولىكتەرىن بىرىكتىرۋ جانە ۇياشىقتار جاساۋ جانە ولاردى تاڭبالاۋ; تۋنەتس اۋلاۋعا ارنالعان قاباتتى قۇراستىرۋ كەزىندە مەتالل جانە پوليحلورۆينيل تۇتىكتى ارالىق تىزگىنگە جانە ىلمەكتىڭ تىزگىنىنە ورنالاستىرۋ;ارنايى اسپاپ پەن ولشەۋ قۇرالدارىنىڭ كومەگىمەن ارالىق تىزگىننەن جانە ىلمەكتىڭ تىزگىنىنەن وگون جاساۋ; وگوننىڭ مەتالل تۇتىكتەرىن قىسقىش پرەستە قىسۋ; مەتالل بولىكتەردى مايلاۋ; تۋنەتس اۋلاۋعا ارنالعان قاباتتىڭ جەكەلەگەن بولىكتەرىن قۇراستىرۋ ساپاسىن باقىلاۋ; تۋنەتس اۋلاۋعا ارنالعان قاباتتىڭ سەبەتتەرى مەن بولىكتەرىن بۋحتاعا, بۋما ەتىپ, بايلام ەتىپ وراۋ; قۇرالدىڭ كومەگىمەن قولمەن سىزبالار مەن ۇلگىلەر بويىنشا اعاش-كاركاس قۇرالدارىن جاساۋ; اۋلاۋدىڭ شىبىقتى قۇرالدارىن ءورۋ جانە جەكەلەگەن بولىكتەرىن دەل