كەشە پرەمەر-مينيستر اسقار ءماميننىڭ توراعالىعىمەن وتكەن ۇكىمەت وتىرىسىندا 2016-2019 جىلداردى قامتىعان ءبىلىم جانە عىلىمدى دامىتۋعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلامانىڭ قورىتىندىسى شىعارىلىپ, ونىڭ الداعى 5 جىلعا ارنالعان جوسپارى قارالدى. سونىمەن قاتار دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن دامىتۋدىڭ 2016-2019 جىلدارعا ارنالعان «دەنساۋلىق» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى قورىتىندىلانىپ, 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان باعدارلامانىڭ جاڭا جوباسى تانىستىرىلدى.
500 مىڭ پەداگوگتىڭ ەڭبەكاقىسى 2 ەسە وسەدى
الدىمەن ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ بايانداما جاساپ, قازاقستاندا ءبىلىم مەن عىلىمدى دامىتۋدىڭ 2025 جىلعا دەيىنگى جاڭا مەملەكەتتىك باعدارلاماسى ازىرلەنگەنىن ايتتى. مينيستر ءوز سوزىندە بۇگىنگى تاڭدا ءبىلىم جانە عىلىم جۇيەسىنىڭ الدىندا جاڭا ماقسات-مىندەتتەر تۇرعانىن, بۇل مىندەتتەردى شەشۋ ءۇشىن مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى نەگىزىندە 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان جاڭا باعدارلاما دايىندالعانىن ايتتى.
– جاڭا باعدارلامادا بىرنەشە ستراتەگيالىق قۇجات نەگىزگە الىندى. اتاپ ايتقاندا, ەلباسىنىڭ «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارى مەن «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلامالارى, مەملەكەت باسشىسىنىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسى, تامىز كەڭەسىندە, جولداۋدا بەرگەن ءبىلىم سالاسىنا قاتىستى تاپسىرمالارى تولىعىمەن قامتىلدى, − دەدى مينيستر.
ول اتاپ وتكەندەي, باعدارلاما جوباسى پەداگوگيكالىق ۇجىمداردا قاراپايىم مۇعالىمدەردىڭ, ساراپشىلاردىڭ قاتىسۋىمەن جانە پارلامەنت دەپۋتاتتارىمەن بىرگە الدىن الا تالقىلاندى. سونىمەن قاتار پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى بەردىبەك ساپارباەۆتىڭ وڭىرلەرگە ساپارى اياسىندا دا جەرگىلىكتى جەرلەردەگى مۇعالىمدەردىڭ ۇسىنىس-پىكىرلەرى جان-جاقتى قاراستىرىلدى.
– جوبانىڭ تاعى ءبىر ەرەكشەلىگى, بيىل ءبىز PIRLS, PISA, ICILS سياقتى 5 حالىقارالىق زەرتتەۋدىڭ ناتيجەسىن الدىق. وسى زەرتتەۋلەردى قاراپ, ونىڭ تالداۋلارىنا كوز جۇگىرتتىك. ءتيىستى شەشىمدەر قابىلدادىق. ەڭ باستى ماسەلەلەردى جانە ولاردى شەشۋ جولدارىن ەسكەردىك. وسىلايشا بۇل باعدارلاما عىلىمي نەگىزدە دايىندالدى دەۋگە بولادى. جالپى, مەملەكەتتىك باعدارلاما جوباسىندا 2 ماقسات, 11 مىندەت, 8 ينديكاتور جانە 39 كورسەتكىش كوزدەلگەن. باستى ماقساتى – وتاندىق عىلىم مەن ءبىلىمنىڭ الەمدىك باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ, قۇندىلىقتار نەگىزىندە تۇلعالاردى تاربيەلەۋ مەن وقىتۋ, سونىمەن قاتار ەكونوميكامىزداعى عىلىمنىڭ ۇلەسىن ۇلعايتۋ. بۇل ماقساتقا جەتۋ 5 باعىت پەن 11 مىندەت اياسىندا جۇزەگە اسادى, − دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.
مينيستر اتاپ وتكەندەي, قازاقستاندا پەداگوگتەردىڭ ەڭبەگىن نورمالاۋ جۇيەسى ەنگىزىلەدى.
– ءبىز جوبادا پەداگوگتەردىڭ مارتەبەسىن ءبىرىنشى ورىنعا قويىپ وتىرمىز. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا ساي 4 جىل ىشىندە 500 مىڭ پەداگوگتىڭ ەڭبەكاقىسىن 2 ەسەگە ۇلعايتۋ قاراستىرىلعان. مۇعالىمدەردى قايتا دايارلاۋدىڭ, بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋدىڭ جاڭا جۇيەسى ەنگىزىلەتىن بولادى. بۇدان بىلاي بالاباقشا, قوسىمشا ءبىلىم جانە كوللەدج پەداگوگتەرى, ولاردىڭ باسشىلارى اتتەستاتتاۋدان ءوتىپ, جالاقىسى ارتاتىن بولادى. پەداگوگتەردىڭ ەڭبەگىن نورمالاۋ جۇيەسىن ەنگىزەمىز جانە 2021 جىلدان باستاپ ۋنيۆەرسيتەتتەردىڭ تۇلەكتەرى رەتتەلەتىن ماماندىقتار بويىنشا سەرتيفيكاتتاۋدان وتەتىن بولادى, – دەدى مينيستر.
پەداگوگيكالىق ءبىلىمدى جاڭعىرتۋ, بولاشاق مۇعالىمدەردىڭ پەداگوگيكالىق پراكتيكاسىن وزگەرتۋ جانە ونى ۇلعايتۋ, وقۋ باعدارلامالارىن جالپى 100%-عا جاڭارتۋ قاراستىرىلعان. 3-6 جاستاعى بالالاردى بالاباقشامەن تولىق قامتۋ جوسپارلانعان.
– ساپانى ارتتىرۋ ماقساتىندا ولاردى ليتسەنزيالاۋدى كەزەڭ-كەزەڭمەن قايتارۋ جانە بالالاردى مەكتەپكە دايارلاۋدى جاقسارتۋ ءۇشىن جاڭا باعدارلامالار ەنگىزۋ كوزدەلگەن. كۇندە كورىپ جۇرگەنىمىزدەي, جەكەمەنشىك بالاباقشالاردا ءارتۇرلى كەلەڭسىز جاعداي كوبەيىپ كەتتى. سوندىقتان كەزەڭ-كەزەڭمەن ليتسەنزيالاۋ ماسەلەسىن دە قولعا العان ءجون دەپ ۇيعاردىق. وڭىرلەردىڭ جەكەمەنشىك بالاباقشالارىنىڭ ۇسىنىسى بويىنشا مەملەكەتتىك تاپسىرىس قۇنى 30 مىڭ تەڭگەگە دەيىن جەتكىزىلەدى. ول ءۇشىن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 400 ملرد تەڭگەدەن استام قارجى قاراستىرىلىپ وتىر, − دەدى مينيستر.
بەس جىلدا 800 مەكتەپ سالىنادى
ۇكىمەت وتىرىسىندا ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى الداعى 5 جىلدا جاڭادان 800 مەكتەپ سالىناتىنىن ايتتى.
– كەلەسى ماڭىزدى باعىت – ينفراقۇرىلىم. بولجامعا سۇيەنسەك, 2025 جىلعا قاراي ورىن تاپشىلىعى 500 مىڭعا جۋىقتايدى. اتالعان پروبلەمالاردى شەشۋ ءۇشىن مەكتەپتەر مەملەكەت جانە جەكەمەنشىك تاراپىنان سالىناتىن بولادى. اتاپ ايتقاندا, 650 مىڭنان استام ورىندىق 800 جاڭا مەكتەپتى مەملەكەتتىك بيۋدجەت تاراپىنان جانە جەكە ينۆەستيتسيا تارتۋ ارقىلى سالۋ جوسپارلاندى. وعان 876 ملرد تەڭگە بولىنەدى. ناتيجەسىندە 3 اۋىسىمدى مەكتەپتەر مەن ورىن تاپشىلىعى شەشىلىپ, اپاتتى مەكتەپتەر ازايادى, − ا.ايماعامبەتوۆ.
ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, اۋىل مەكتەپتەرىن قولداۋ ءۇشىن «اۋىل – ەل بەسىگى» باعدارلاماسى نەگىزىندە اۋىلداعى تىرەك مەكتەپتەر ءۇشىن 114 ينتەرنات سالۋعا 53 ملرد تەڭگە ءبولۋ جوسپارلانعان.
– بۇگىندە ەلىمىزدە 1879 مەكتەپتە سپورت زالى مۇلدەم جوق. وسىعان وراي وقۋشى سانى 150-دەن اساتىن بارلىق مەكتەپتە سپورتزال سالىنادى. بۇل ماقساتتا 724 سپورتزالىن سالۋعا 80 ملرد تەڭگە ءبولىندى. جاڭا باعدارلاما اياسىندا بارلىق مەكتەپتەردى فيزيكا, حيميا, بيولوگيا پاندىك كابينەتتەرمەن تولىق قامتاماسىز ەتۋگە 100 ملرد تەڭگە, پاندىك كابينەتتەردى كومپيۋتەرلەرمەن قامتۋدى 100%-عا جەتكىزۋ ءۇشىن 50 ملرد تەڭگە تاعى ءبولىنىپ وتىر. بۇل ماسەلەلەردىڭ جىلدار بويى شەشىلمەي كەلگەنىن اتاپ وتكىم كەلەدى, بۇل – شىن مانىندە ءبىلىم سالاسى ءۇشىن وتە ۇلكەن جاقسى جاڭالىق, – دەدى سالا ءمينيسترى.
ا.ايماعامبەتوۆ شاعىن جيناقتالعان مەكتەپ پەداگوگتەرىنە ەڭبەكاقى تولەۋ جۇيەسى وزگەرتىلگەنىن ايتتى.
– تاعى ءبىر ماڭىزدى ماسەلە – قالالىق جانە اۋىلدىق مەكتەپتەردىڭ ءبىلىم ساپاسىنداعى الشاقتىقتى ازايتۋ. PISA دەرەكتەرى بويىنشا قازىر الشاقتىق 1,5 جىلدى قۇرايدى. ونى قىسقارتۋ ءۇشىن كەشەندى شارالار قابىلداندى. ەڭ باستىسى, بىلىكتى پەداگوگتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن شاعىن جيناقتالعان مەكتەپ پەداگوگتەرىنە ەڭبەكاقى تولەۋ جۇيەسى وزگەرتىلەدى, اۋىلدىق مەكتەپتەردى وقۋ ماتەريالدارىمەن, كومپيۋتەرلىك جابدىقتارمەن جانە تسيفرلى تەحنيكامەن, تسيفرلى رەسۋرستارمەن تولىعىمەن قامتيتىن بولامىز. بۇل ماقساتتا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 150 ملرد تەڭگە ارنايى قاراستىرىلىپ وتىر, – دەدى مينيستر.
ا.ايماعامبەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, الەمدىك تاجىريبەگە سايكەس ءبىلىم ساپاسىن ارتتىرۋدا باقىلاۋدىڭ ورنى ەرەكشە. ەندى سىرتقى باقىلاۋ تەك قانا كەمشىلىكتى تابۋ ەمەس, ونىڭ الدىن الۋ جانە جويۋ ءۇشىن ادىستەمەلىك كومەك بەرۋگە باعىتتالاتىن بولادى.
– وسى تۇستا باقىلاۋدىڭ جاڭارتىلعان جاڭا جۇيەسىن ەنگىزەمىز. ۋنيۆەرسيتەتتەرگە, كوللەدجدەرگە قويىلاتىن تالاپتاردى كۇشەيتەتىن ءتيىستى نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق قۇجاتتاردى قابىلدايمىز, – دەدى مينيستر.
تاقىرىپتى قورىتىندىلاۋ بارىسىندا پرەمەر-مينيستر اسقار مامين 3 جىلدا مەملەكەتتىك باعدارلامانى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن 1 ترلن 466 ملن تەڭگە بولىنگەنىن مالىمدەدى.
– مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمداردىڭ جەلىسى 1728 بىرلىككە ۇلعايتىلدى, 3 جاستان 6 جاسقا دەيىنگى بالالاردى مەكتەپكە دەيىنگى وقىتۋمەن قامتۋ 98%-عا دەيىن ارتتى. 1-10 سىنىپ وقۋشىلارى (95,4%) جاڭارتىلعان مازمۇنعا كوشتى. 273 مىڭ مۇعالىم (94%) جاڭارتىلعان وقۋ باعدارلاماسى بويىنشا وقىتىلىپ, 30% مولشەرىندە ۇستەمەاقى الۋدا. اتتەستاتسيادان وتكەن 123 مىڭنان استام مۇعالىم 30-50%-عا قوسىمشا تولەم الادى. ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋ قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ ستراتەگيالىق باعىتىنىڭ باستى باسىمدىقتارىنىڭ ءبىرى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى توقاەۆ قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىندا ءبىلىم ساپاسىن ودان ءارى جاقسارتۋعا, قالا مەن اۋىل مەكتەپتەرى اراسىنداعى الشاقتىقتى ازايتۋعا جانە پەداگوگتەردىڭ مارتەبەسىن ارتتىرۋعا ەرەكشە نازار اۋداردى, − دەدى ا.مامين.
469 جاڭا مەديتسينالىق نىسان اشىلدى
كەلەسى كەزەكتە دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ەلجان ءبىرتانوۆ 2016-2019 جىلدارعا ارنالعان «دەنساۋلىق» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ قورىتىندىسىن جاريا ەتتى.
– نەگىزگى ناتيجەلەردىڭ قاتارىندا حالىقارالىق تاجىريبەگە سايكەس قوعامدىق دەنساۋلىق قىزمەتى قۇرىلدى. العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەكتى دامىتۋ اياسىندا جالپى پراكتيكا دارىگەرىنىڭ جۇكتەمەسى 16 %-عا تومەندەدى, اۋرۋلاردى باسقارۋ باعدارلاماسى ەنگىزىلدى. ەلباسى تاپسىرماسىن ورىنداۋ اياسىندا دارىلەردىڭ باعالارىن رەتتەۋ ەنگىزىلدى. 2020 جىلدان باستاپ مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋدى ەنگىزۋ ءۇشىن دايىندىق جۇمىستارى جۇرگىزىلدى, – دەدى مينيستر. ءمينيستردىڭ دەرەگىنشە, مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەردىڭ جالاقىسى 30 %-عا ءوستى, دارىگەرلەر تاپشىلىعى 2,7 ەسە ازايدى. دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا سالىنعان ينۆەستيتسيا ەكى جارىم ەسە ارتىپ, 147 ملرد تەڭگەگە جەتتى. 469 جاڭا مەديتسينالىق نىسان پايدالانۋعا بەرىلدى. تسيفرلاندىرۋدىڭ ارقاسىندا ەمحانالارداعى كەزەك ەكى ەسە ازايدى. مەديتسينالىق-اقپاراتتىق جۇيەلەر بارلىق مەملەكەتتىك مەديتسينا ۇيىمدارىندا ەنگىزىلدى.
– ناتيجەسىندە دەنساۋلىق كورسەتكىشتەرى جاقساردى. ءومىر ءسۇرۋ ۇزاقتىعى 73 جاستان استى. جالپى, ءولىم 2%-عا, انا ءولىمى 13%-عا, نارەستە ءولىمى 4%-عا, تۋبەركۋلەزدەن ءولىم سانى 41%-عا تومەندەدى. قورىتىندىلاي كەلە, «دەنساۋلىق» باعدارلاماسىنىڭ نەگىزگى ماقساتتارى مەن مىندەتتەرى ورىندالدى دەپ ايتۋعا بولادى, – دەدى ە.ءبىرتانوۆ.
«دەنساۋلىق» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ الداعى 5 جىلدىعىندا ساپالى جانە قولجەتىمدى دەنساۋلىق ساقتاۋدى قامتاماسىز ەتۋ كوزدەلگەن. العاشقى مىندەت – قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى دامىتۋ. وسى ورايدا تۇزدى تۇتىنۋ 31%-عا, تەمەكى شەگۋ 13,6%-عا, الكوگولدى تۇتىنۋ 16%-عا تومەندەيدى. دەنە شىنىقتىرۋ جانە سپورتپەن اينالىساتىن حالىق ۇلەسى 36%-عا جەتەدى. ەكىنشى باعىت اياسىندا تاماق ونىمدەرىنىڭ ساپاسىنا, نەگىزگى ينفەكتسيالىق اۋرۋلارمەن كۇرەسكە جانە جاراقاتتانۋ مەن جازاتايىم وقيعالاردى تومەندەتۋگە نازار اۋدارىلادى. ناتيجەسىندە ازاماتتاردى يممۋن تاپشىلىعى ۆيرۋسىنان ەمدەۋمەن قامتۋ 29%-عا ارتادى, جول-كولىك وقيعاسىنان بولاتىن ءولىم كورسەتكىشى 24%-عا, تۋبەركۋلەزبەن سىرقاتتانۋ 9%-عا, ۋلانۋدان ءولىم 10%-عا تومەندەيدى. ءۇشىنشى باعىت اياسىندا اۋرۋلاردىڭ الدىن الۋعا, جاستار دەنساۋلىق ورتالىقتارىن كۇشەيتۋ ارقىلى بالالار مەن جاستار دەنساۋلىعىنا, ونىڭ ىشىندە مەنتالدى جانە رەپرودۋكتيۆتى دەنساۋلىققا ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى. وسى شارالاردىڭ ارقاسىندا العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق ۇيىمدارعا پروفيلاكتيكا ماقساتىمەن كەلۋ جيىلىگى 16 %-عا ارتادى دەپ جوسپارلانىپ وتىر.
– كەلەسى باعىت – ادام كاپيتالىن دامىتۋ. مۇندا كاسىبي دامىتۋدى جەتىلدىرۋ, بيومەديتسينالىق زەرتتەۋلەر نارىعىن دامىتىپ, كوممەرتسيالاندىرۋ, دەربەس مەديتسينانى ەنگىزۋ كوزدەلگەن. جالاقىنى ارتتىرۋ, الەۋمەتتىك قولداۋدى كۇشەيتۋ, كاسىبي جاۋاپكەرشىلىكتى قورعاۋ ارقىلى مەديتسينالىق قىزمەتكەر مارتەبەسىن ارتتىرۋ جوسپارلانعان. دارىگەردىڭ ورتاشا جالاقىسى 2025 جىلى 2,5 ەسەگە وسەدى, اۋىلداردى مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەرمەن قامتاماسىز ەتۋ كورسەتكىشى 13%-عا ارتادى, كلينيكالىق زەرتتەۋلەر سانى 2 ەسە كوبەيەدى, – دەدى مينيستر.
ە.ءبىرتانوۆتىڭ ايتۋىنشا, بەسىنشى باعىت اياسىندا پەدياتريا, وڭالتۋ جانە باسقا مەديتسينالىق قىزمەتتەردى كەڭەيتۋ جانە ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋ جەتىلدىرىلەدى. پاتسيەنتتەردىڭ مەديتسينالىق كومەك ساپاسىنا قاناعاتتانۋ دەڭگەيى 65%-عا دەيىن ارتادى, مۇگەدەكتىككە العاشقى شىعۋ دەڭگەيى 2,4%-عا تومەندەيدى. ال التىنشى باعىت بويىنشا اقپاراتتىق جۇيەلەردى ودان ءارى دامىتۋ, بيزنەس-ينتەللەكت قۇرالدارىن ەنگىزۋ, ستاتيستيكانىڭ جاڭا تاسىلدەرىن ەنگىزۋ كوزدەلگەن. وسىلايشا, ينتەروپەرابەلدىك پلاتفورمامەن تولىق ينتەگراتسيالانعان مەديتسينالىق ۇيىمدار ۇلەسى 90%-عا جەتۋى ءتيىس.
– «دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنىڭ تۇراقتى دامۋى» دەگەن ءۇشىنشى مىندەت اياسىندا حالىقتىڭ دەنساۋلىققا جۇمساعان جەكە شىعىندارى 39%-دان 27 %-عا تومەندەيدى. ەلباسىنىڭ تاپسىرماسىن ورىنداۋ بارىسىندا العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەك پەن قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى قارجىلاندىرۋ جالپى شىعىستاردىڭ 60 پايىزىنا جەتەدى. سەگىزىنشى باعىت اياسىندا قۇرال-جابدىقتاردى جاڭارتۋعا, ءىرى وبەكتىلەردى سالۋعا ينۆەستيتسيالىق شىعىنداردى وتەۋ, تاريفتەردى جەتىلدىرۋ كوزدەلگەن. پرەزيدەنت تاپسىرماسى بويىنشا, مەديتسينالىق تەحنيكامەن جابدىقتاۋ 100%-عا جەتەدى, مەديتسينالىق عيماراتتاردىڭ توزۋى 32%-عا تومەندەيدى, دەنساۋلىق سالاسىنا ينۆەستيتسيالار كولەمى التى جىلدا 2,8 تريلليون تەڭگەگە ارتادى. ونىڭ ىشىندە جەكە ينۆەستيتسيالار ۇلەسى 70%-دان اسادى, − دەدى مينيستر.
تاقىرىپتى قورىتىندىلاۋ بارىسىندا پرەمەر-مينيستر ا.مامين الداعى ۋاقىتتا مەديتسينالىق كومەك ساپاسىن ارتتىرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ بىرىڭعاي تسيفرلى كەڭىستىگىن قۇرۋدى اياقتاۋ بويىنشا شارالار قابىلداناتىنىن جەتكىزدى. سونىمەن قاتار بارلىق وڭىردە مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋدىڭ جاڭا تەحنولوگيالارى ەنگىزىلىپ جاتقان العاشقى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدىڭ وزىق تاجىريبە ورتالىقتارىن دامىتۋ جالعاساتىنىن اتاپ ءوتتى. مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ مارتەبەسىن ارتتىرۋ ءۇشىن كادرلىق رەسۋرستاردىڭ ۇلتتىق جۇيەسى قۇرىلاتىنىن ايتتى.
– دارىگەرلەر مەن مەيىربيكەلەردىڭ جالاقىسى ورتا ەسەپپەن 2 ەسە ارتىپ, ولاردى الەۋمەتتىك قولداۋ شارالارى كۇشەيتىلەدى, سونداي-اق كاسىبي جاۋاپكەرشىلىك شارالارى دا كۇشەيتىلەدى. جالپى, ءبىر دارىگەردىڭ جۇكتەمەسى ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمىنىڭ دەڭگەيىنە دەيىن تومەندەيدى (1500 ادامعا – 1 دارىگەر), − دەدى ا.مامين.
ۇكىمەت باسشىسى مەديتسينا سالاسىنداعى ينۆەستيتسيالىق احۋالدى تۇبەگەيلى جاقسارتۋ جانە جوبالىق باسقارۋدى ەنگىزۋ جوسپارىنا دا توقتالىپ ءوتتى.
– العاش رەت سالاعا 2,8 ترلن تەڭگە قارجى ءبولۋ جوسپارلانعان, ونىڭ 2,2 ترلن تەڭگەسى جەكە ينۆەستيتسيالار ەسەبىنەن بولادى. وسى قاراجات ەسەبىنەن 431 دەنساۋلىق ساقتاۋ نىسانى سالىنادى, سونىڭ ىشىندە 10 مىڭ ورىنعا ارنالعان, حالىقارالىق دەڭگەيدەگى 19 كوپسالالى اۋرۋحانا مەملەكەت-جەكەمەنشىك ارىپتەستىگى مەحانيزمى ارقىلى سالىنادى. بۇل اۋرۋحانالارداعى ەمدەۋ ورىندارىن 50%-عا ۇلعايتۋعا, مەديتسينالىق نىسانداردىڭ توزۋىن 56%-دان 38%-عا دەيىن ازايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى, − دەدى ا.مامين.
پرەمەر-مينيستر وسى شارالاردىڭ بارلىعى مەديتسينالىق ينفراقۇرىلىمدى جاقسارتۋعا جانە اۋرۋ-سىرقاۋدىڭ دەڭگەيىن ازايتۋعا, سونداي-اق قازاقستاندىقتاردىڭ ورتاشا ءومىر ءسۇرۋ ۇزاقتىعىن 2025 جىلعا قاراي 75 جاسقا دەيىن كوتەرۋگە ىقپال ەتەتىنىن اتاپ ءوتتى.