قوستاناي – تورعاي وڭىرىندەگى قۋاڭشىلىق تەك ەگىنگە عانا قىرىن ءتيىپ تۇرعان جوق, ءورتتىڭ دە كوبەيۋىنىڭ ءبىر سەبەبىنە اينالدى. قازىر قوستاناي وڭىرىندە شىلدە شىققانمەن دە, اڭىزاق ىستىق جەلدىڭ بەتى ءالى قايتقان جوق.
وتكەن اپتانىڭ سوڭىندا عانا باسامان ورمان شارۋاشىلىعىندا قىزىل جالىن لاپ ەتە قالدى. وت تيىسىمەن ونى جەل وزەۋرەتىپ, قۇتىرتىپ جىبەرەدى. جاسىل القاپتى قىزىل وتقا وراعان ءورت ءاپ-ساتتە 300 گەكتاردىڭ اعاشىن قارا كۇيە ەتتى. ءورت ءسوندىرۋ كەزىندە ورمان شارۋاشىلىعىنىڭ ءبىر قىزمەتكەرى زارداپ شەگىپ, دەنەسىنىڭ 42 پايىزى كۇيىپ قالدى. «گاز-66» ماركالى ءورت ءسوندىرۋ تەحنيكاسى اعاشپەن بىرگە جانىپ كەتتى. كۇن ىسىپ, ءورت قاۋىپسىزدىگى ماۋسىمى باستالعالى بەرى وڭىردەگى اعاشتى جانە شالعىندى ايماقتاردا 82 ءورت وقيعاسى تىركەلدى. وتكەن جىلدىڭ وسى مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا قىزىل جالىننىڭ شارپۋى بيىل 62 پايىزعا كوبەيگەن. ءورتتىڭ سانى كوبەيگەنىمەن, ونىڭ كولەمى وتكەن جىلعىدان ارتىق ەمەس, بىراق كەلگەن زالال كوپ. شىققان شىعىن 54 ميلليون تەڭگەگە جەتكەن.
بيىل ورمان ءورتى جيىلەدى. جاسىل جەلەك قىزىل وتقا ورانعاندا زالال دا, شىعىن دا ەسەلەپ ارتادى. ەڭ ءىرى ءورت باسامان, ميحايلوۆ, سەميوزەر, ۋساتسسكي, قامىستى, تارانوۆ, امانقاراعاي ورمان شارۋاشىلىقتارىندا بولدى. مامىر ايىنداعى ميحايلوۆ ورمان شارۋاشىلىعىنا قاراستى سابىنباي ورمانىندا بولعان ءورت 4341 گەكتاردىڭ جاسىل جەلەگىن جالمادى. 18 ميلليون 135 مىڭ تەڭگە زيان شەكتىرگەنى ءوز الدىنا, وندا اعاشپەن بىرگە قانشاما ءتىرى جاندىك, جانۋارلار كۇلگە اينالدى. بۇل كوكتەمنەن بەرگى ۋاقىتتاعى وڭىردەگى ەڭ ءىرى ءورت بولىپ سانالادى.
– ءورتتىڭ سەبەبى ءارتۇرلى عوي. بىراق تابيعي ءورت پەن ادام قولىنان جاسالاتىن تابيعاتقا قاستاندىق سونىڭ نەگىزگىلەرى بولىپ وتىر. بيىلعى قۇرعاقشىلىق, جەلدىڭ ءجيى سوعۋى ءارى ەكپىنىنىڭ كۇشەيۋى ءورتتىڭ قاۋىپتىلىگىن جيىلەتتى. ىستىق جەل سەكۋندىنا 25-30 مەترگە دەيىن جەتتى. كۇننىڭ اعاشقا تىكە تۇسۋىنەن وت تۇتانادى. بارلىق ءورتتىڭ 25-30 پايىزى بيىلعى قۋاڭشىلىقتاعى كۇننىڭ ىستىعىنان تۇتانعان. ەكىنشىدەن, تابيعات قورقاۋلارى جاسىل جەلەكتىڭ وبالىنان قورىقپايدى. قاساقانا وت قويادى. مىسالى, باسامان ورمانىنداعى جاقىندا بولعان ءورت ادام قولىمەن جاسالدى دەگەن كۇدىك بار, – دەيدى وبلىستىق توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتى باستىعىنىڭ ورىنباسارى, ازاماتتىق قورعاۋ پودپولكوۆنيگى ازامات ورىنباەۆ.
شابىندىقتار مەن جايىلىمداردى قارا قۇيقالاققا اينالدىرعان دالا ءورتىنىڭ 773 وقيعاسى تىركەلىپ, 5439 گەكتاردى شارپىدى. تورعايدا, جالپى دالاداعى ءورتتىڭ نەگىزىنەن كۇننىڭ ىستىعىنان بولاتىنىن ايتادى ماماندار. اسىرەسە ءشوپتىڭ اراسىندا قالعان شىنى سىنىقتارى, شولمەكتەردەن وت تۇتانادى. ال ىستىقتىڭ بەتى تامىزدا دا قايتپاي تۇر.
قوستاناي