تاجىريبەلى قۇرىلىسشى سەرگەي تيموفەەۆ جەرگىلىكتى ماڭىزداعى جولداردى قالپىنا كەلتىرۋ ماسەلەسىن ءجيى كوتەرىپ ءجۇر.
جۋىردا وبلىستىق ءماسليحاتتىڭ كەزەكتى سەسسياسىندا تاعى دا ءسوز الىپ, اۋىلدارعا قاتىنايتىن جولداردىڭ ساپاسى مۇلدەم سىن كوتەرمەيتىنىن اشىنا اڭگىمەلەدى. بىلتىر مەڭگەسەر, بەكسەيىت ەلدى مەكەندەرى باعىتىنداعى جولدارعا «گەگارت» جشس كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزگەنىمەن, بيىل جارامسىز بولىپ قالعانى جايلى رەنىشتەر كوپ. ارىز-شاعىمدار پروكۋراتۋراعا جولدانعانىمەن, ناقتى ىقپال جوق. سول سياقتى ۆوزۆىشەنكا-زولوتايا, نيۆا-مولودوگۆاردەيسكوە اۋىلدارىنىڭ جولى دا تاز قالپىنا قايتا ءتۇستى, دەدى ول ءمان-جايدى بۇكپەسىز بايانداپ.
ونىڭ شىر-پىر بولاتىن ءجونى بار. تەك بيىلدىڭ وزىندە 700 شاقىرىم جولدى قالپىنا كەلتىرۋگە 37 ميلليارد تەڭگە بولىنگەن. مەردىگەرلەرگە سەنىپ تاپسىرىلعان مەملەكەتتىك ءىس اسىعىس-ۇسىگىس اتقارىلسا, قوماقتى قاراجات جەلگە ۇشىپ كەتپەي مە دەگەن قاۋىپ باسىم. ويتكەنى كومپانيا باسشىلارى جىلدا ولقىلىقتارعا جول بەرگەنىمەن قاتاڭ جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلا بەرمەيدى. كوبىنە ەسكەرتۋ, سوگىس سەكىلدى جەڭىل-جەلپى جازالارمەن قۇتىلىپ كەتەدى. تەحنيكاسى, ادام كۇشى از ۇيىمدار مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ كونكۋرستارىنا قاتىسىپ, تەندەرلەردە جەڭىمپاز بولىپ شىعا كەلەتىنى تاڭداندىرماي قويمايدى. ەكىنشىدەن, شامادان تىس جۇك تيەلگەن كولىكتەردى باقىلاۋ جايى بەتىمەن جىبەرىلگەن دەسە دە بولادى. ارنايى كوميسسيا مامليۋت, اققايىڭ, قىزىلجار اۋداندارىندا تەكسەرۋ شارالارىمەن اينالىسىپ, كوپتەگەن كەمشىلىكتەردى تىزگەن. اسفالت جابىندىسى جارىلىپ, ويدىم-ويدىم شۇڭقىرلار پايدا بولعان. جول ۇستىنە قايتارا توسەلگەن اسفالت-بەتوننىڭ قالىڭدىعى تالاپقا ساي ەمەس. مەردىگەر كومپانيالار اتالعان ولقىلىقتاردى جويۋعا مىندەتتەلگەنىمەن, قاشان كىرىسەرى بەلگىسىز. سول سياقتى پەتروپاۆل-تاشكەنتكا-بارنەۆكا-دولماتوۆو جولدارى ساپاسىزدىق سالدارىنان اسفالت جابىندىسى جارىلىپ كەتكەن. مۇنداي كەمشىلىك جەزقازعان-پەتروپاۆل باعىتىنداعى كۇرەجول بويىندا دا تىركەلگەن.
«پەتروپاۆل-قورعان» باعىتىنداعى تاسجول رەسەيدىڭ ءنوۆوسىبىر, چەليابى قالالارىن دا بايلانىستىرىپ, وڭىردەگى ۇزىندىعى 60 شاقىرىمدى قۇرايدى. وتكەن عاسىردىڭ جەتپىسىنشى جىلدارى شەكارالىق ايماققا قاراي تارتىلعان تاسجولدىڭ ابدەن توزعانى ەسكەرىلىپ, «نۇرلى جول» باعدارلاماسى شەڭبەرىندە وسىدان ەكى جىل بۇرىن جاڭعىرتۋ جۇمىستارى باستالعان بولاتىن. مەردىگەر كومپانيا قيىرشىق تاستاردى كوكشەتاۋدان, بيتۋمدى پاۆلوداردان جەتكىزەدى. اسفالت قىزىلجار اۋدانى پەتەرفەلد ەلدى مەكەنىندە ورنالاسقان قۋاتتىلىعى 350 توننالىق ەكى اسفالت-بەتون زاۋىتىندا ازىرلەنەدى. الايدا اسفالت جابىندىسىنىڭ ساپاسىنا قاتىستى تالاپتار مەن نورماتيۆتەردىڭ قاتاڭ ساقتالا بەرمەيتىنى اراگىدىك ايتىلىپ ءجۇر. ونىڭ ءبىر سەبەبى, تەكسەرۋلەردىڭ كوبىنە ىشكى ساراپتامالىق زەرتتەۋلەرمەن عانا شەكتەلەتىنىنە كەلىپ تىرەلەدى. اۋىر سالماققا توزىمدىلىگىن انىقتاۋ جاعى دا باستى نازاردا ۇستالا بەرمەيدى.
ءبىر ءۇمىت – «جول اكتيۆتەرى ساپاسى ۇلتتىق ورتالىعى» رەسپۋبليكالىق مەملەكەتتىك مەكەمەسىنىڭ جەرگىلىكتى بولىمشەسىندە. جاڭا قۇرىلىم وبلىستىق جانە اۋداندىق ماڭىزعا يە جولداردىڭ ساپاسىنا دا زەرتحانالىق ساراپتاما جاساۋمەن اينالىسادى. اتقارۋشى بيلىكپەن جاسالعان كەلىسىمشارتقا وراي جوندەۋ جۇمىستارى مەملەكەتتىك ستاندارت تالاپتارىنا سايكەستەندىرىلىپ, تەحنيكالىق مۇمكىندىكتەرمەن قاتار قوعامدىق تالاپ تا كۇشەيتىلمەك. ەڭ باستىسى, قۇرىلىس ماتەريالدارى زەرتحانالىق تەكسەرىس جۇرگىزىلگەننەن كەيىن عانا قولدانىلادى. سوندا ساپالى توسەلگەن اسفالت كەمى 15-20 جىلعا دەيىن شىداس بەرەدى. مەكەمە جىلجىمالى زەرتحانامەن جابدىقتالسا, يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار ەنگىزىلسە, كوشپەلى تەكسەرۋلەردى جۇيەلى تۇردە ۇيىمداستىرار ەدىك, دەيدى ماماندار.
ازىرگە قولداعىنى قاناعات تۇتىپ, جىرتىققا جاماۋ تاققانداي لاجداي تۇرۋعا تۋرا كەلەدى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى