• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
رۋحانيات 05 ماۋسىم, 2019

بابالاردىڭ ءھام بالالاردىڭ ارمانى نە؟

3060 رەت
كورسەتىلدى

«...ارمانىمنىڭ ءبارىن جازار بولسام, داپتەرگە سىيماس ەدى!.. وعان ەشكىم سەنە دە قويماس. سەنسە, تەك راحمانوۆ اعاي عانا سەنەر...» بۇل «مەنىڭ اتىم قوجاداعى» باس كەيىپكەردىڭ مونولوگى ەكەنىن بىردەن تانىعان بولارسىز. قوجا ۇستازى راحمانوۆ اعايدىڭ ساباعىندا «مەنىڭ ارمانىم» دەگەن تاقىرىپتا شىعارما جازىپ وتىرىپ, ارمان-قيالىنا ەرىك بەرىپ, قوڭىراۋ سوعىلعانىن بايقاماي قالۋشى ەدى عوي.
قوجانىڭ ارمانى قانداي عاجاپ, ءمولدىر دەسەڭىزشى. سىنىپتىڭ تەرەزەسىنەن تىسقا قاراپ وتىرىپ قيالىمەن «باۋىرىندا اق بۇلتتار قالىقتاعان بيىك تاۋلارعا» سامعاپ كەتەتىن. عارىشكەر بولۋدى, عارىش ساپارىنان ورالىپ اناسىن, ۇستازدارىن قۋانتۋدى, جاناردىڭ جۇرەگىن جاۋلاۋدى ارماندايدى. جانتاس سياقتى جاۋلارىن مۇقاتۋدى دا ۇمىتپايدى, ارينە. 

وتكەن جەكسەنبىدە تەلەارنادان وسى ءفيلمدى كورگەن ەدىم. كورىپ وتىرىپ, قازىرگى بالالار نە تۋرالى ارماندايدى ەكەن دەپ ويلادىم. قوعامداعى كەيبىر وقيعالارعا قاراپ وتىرىپ, بالالاردىڭ دا ارمانىن بولجاۋعا بولاتىن سياقتى. ادام نە نارسەگە كوبىرەك مۇقتاج, سونى ارماندايتىنى ءتۇسى­­­نىكتى. ورتا مەكتەپتە مۇعالىم بولىپ جۇمىس ىستەيتىندەردىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, بالالاردىڭ ءبىرازى جەكە ءۇيى بولعانىن ارماندايدى ەكەن. شىعارما جازسا, ارمانىنداعى كەڭ دە جايلى پاتەردى ساتىپ العانىن جازادى. سۋرەت سالسا دا ءۇي سالادى. 

گاگارين ادامزاتتى اسپانعا قاراپ ار­مانداۋ­دى ۇيرەتكەننەن كەيىن بالا بىتكەن عارىشكەر بولۋدى ارمانداعان كورىنەدى. ول تۋرالى كوركەم فيلمدەردەن دە, كوركەم شىعارمالاردان دا تالاي وقىدىق. ال قازىر ءۇيى-كۇيى جوق بالالار توبەسى كوك تىرەگەن ءزاۋلىم عيماراتتارعا قاراپ تۇرىپ, باقىتىن سول ۇيلەرمەن بايلانىستىرۋىن زاڭدىلىق دەۋگە بولاتىن شىعار. ءيا, ءار ادامنىڭ كوكەيىندەگى باقىتتىڭ ولشەمى ءارتۇرلى بولعانىمەن, باستى باقىت وتتىڭ باسى, وشاقتىڭ قاسىنداعى بەرەكەدەن باستالاتىنى داۋ تۋعىزبايدى. ميلليونداعان بالا ءۇشىن باسپانا – باقىتتىڭ بالاماسى بولىپ تۇرعانى سول. مەملەكەتتىڭ پارىزى دا سول بالالاردىڭ باقىتتى ءومىرىن قامتاماسىز ەتۋ بولسا كەرەك. 

بالا دەيمىز-اۋ, ۇلكەندەردىڭ ارمانىن دا ازداپ بىلەتىن سياقتىمىز. ءبارى بولماعانمەن, باسىم كوپشىلىگى ماتەريالدىق يگىلىكپەن بايلانىستى ەكەنىنە ءباس تىگەمىز. جاقسى ءۇي, قىمبات كولىك, ساياحاتتاۋ... ورىستىڭ كلاسسيك جازۋشىسى ميحاليل بۋلگاكوۆتىڭ «كۆارتيرنىي ۆوپروس يسپورتيل موسكۆيچەي» دەگەن ءسوزى بار. جاسىراتىن نەسى بار, ءبىزدىڭ حالىق تا باسپانانىڭ قامىن ويلاپ ءجۇرىپ بۇزىلىپ بارا جاتقانى بايقالادى. بۇرىن توك-شوۋلاردا پاتەرگە تالاسقان اعايىندىلار تۋرالى داۋ-دامايدى رەسەيلىك تەلەارنالاردان عانا كورۋشى ەدىك. قازىر ءوزىمىزدىڭ قازەكەڭ دە وسى تاقىرىپتا داۋلاسۋعا كەلگەندە ورىستاردان قالىسپايتىن بولعان. 

ءبىر جاعىنان جايلى باسپانا ءۇشىن جانىن سالىپ جۇرگەندەردى دە جازعىرۋ قيىن. بۇگىنگىلەردى ايتپاعاندا, بۇرىنعى وتكەن حان-سۇلتانداردىڭ زامانىندا ءومىر سۇرگەن جيرەنشە شەشەننىڭ ءوزى:

«قايران مەنىڭ ءوز ءۇيىم,

كەڭ سارايداي بوز ءۇيىم», دەگەن دەسەدى كۇركەسىنەن اياعى سىرتقا شىعىپ جاتىپ.  اقتامبەردىنىڭ تولعاۋىن تىڭداساڭىز, وندا دا: «وزەنگە بيە بايلاتىپ,  توسكەيدە وردا ورناتىپ,  تورتكىلدەپ وشاق قازدىرىپ, توبەل بيە سويعىزىپ,  تومەندە ءبيدىڭ كەڭەسىن, 

ءبىز دە ءبىر قۇرار ما ەكەنبىز» دەپ كەلەدى. 

قىسقاسى, بۇرىنعى بابالارىمىز بەن بۇگىنگى بالالارىمىزدىڭ ارمانى ۇقساس. قازاق اتام زاماننان قوي ۇستىنە بوزتورعاي جۇمىرتقالاعان بەيبىت زاماندى, باقۋاتتى ءومىردى, وتباسىنىڭ باق-بەرەكەسىن اڭساعان. قازاقتىڭ عانا ەمەس, جالپى ادامزاتتىڭ دا اڭسارى سول شىعار بالكىم. ايتپەسە, «سانانى تۇرمىس بيلەيدى» دەپ ەۋروپالىق عالىمداردىڭ ايتقانى مەن «ورازا, ناماز توقتىقتا» دەگەن قازاقتىڭ ماقالى ۇندەسپەس ەدى عوي. 

كەڭەس كەزىندە دە جەتىم بۇرىش جاعا­لاعاندار از بولماعان ەدى. تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا قانشاما باعدارلاما قابىلدانىپ, مەملەكەتتىك باعدارلامالار قابىلدانىپ, ميللياردتار قۇيىلىپ جاتسا دا, ماسەلەنىڭ شەشىلەتىن ءتۇرى كورىنبەيدى. شەشىلمەك تۇگىلى, سوڭعى جىلدارى ۋشىعىپ بارا جاتقانداي اسەر قالدىرادى. 

مۇحتار شاحانوۆتىڭ ءال-فارابي بابامىز تۋرالى داستانى: 

«ۇلكەن ادام بولۋ ءۇشىن عالامدا, 

ۇلكەن ارمان كەرەك ەكەن ادامعا» دەپ اياقتالۋشى ەدى. ايتەۋىر بالالارىمىزدىڭ ارمانى الاسارىپ كەتپەسە بولعانى. 
سوڭعى جاڭالىقتار