سارسەنبى, 20 اقپان 2013 7:25
2013 جىلدىڭ 18 اقپانىندا 98 جاسقا قاراعان شاعىندا الاشتىڭ اياۋلى ۇلدارىنىڭ سوڭعى ۇرپاقتارىنىڭ ءبىرى گۇلنار ءمىرجاقىپقىزى دۋلاتوۆا اپامىز ومىردەن ءوتتى.گ.دۋلاتوۆا 1915 جىلعى 4 قاراشادا الاشتىڭ ارداقتى ۇلى ءمىرجاقىپ دۋلاتوۆ پەن ونىڭ اياۋلى جارى عاينيجامال دوسىمبەكوۆانىڭ وتباسىندا دۇنيەگە كەلگەن. 1939 جىلى الماتى مەملەكەتتىك مەديتسينا ينستيتۋتىن بىتىرگەننەن كەيىن ۇزدىكسىز 48 جىل بويى دارىگەر-دەرماتولوگ بولىپ قىزمەت ىستەدى. ماماندىعىنا ساي ەڭبەك ەتە ءجۇرىپ قازاقتىڭ قايسار قىزى حح عاسىردىڭ باسىنداعى قازاق زيالى قاۋىمى وكىلدەرىنىڭ, ياعني الاش ارىستارىنىڭ اقتالۋىنا ۇيىتقى بولدى.
سارسەنبى, 20 اقپان 2013 7:25
2013 جىلدىڭ 18 اقپانىندا 98 جاسقا قاراعان شاعىندا الاشتىڭ اياۋلى ۇلدارىنىڭ سوڭعى ۇرپاقتارىنىڭ ءبىرى گۇلنار ءمىرجاقىپقىزى دۋلاتوۆا اپامىز ومىردەن ءوتتى.گ.دۋلاتوۆا 1915 جىلعى 4 قاراشادا الاشتىڭ ارداقتى ۇلى ءمىرجاقىپ دۋلاتوۆ پەن ونىڭ اياۋلى جارى عاينيجامال دوسىمبەكوۆانىڭ وتباسىندا دۇنيەگە كەلگەن. 1939 جىلى الماتى مەملەكەتتىك مەديتسينا ينستيتۋتىن بىتىرگەننەن كەيىن ۇزدىكسىز 48 جىل بويى دارىگەر-دەرماتولوگ بولىپ قىزمەت ىستەدى. ماماندىعىنا ساي ەڭبەك ەتە ءجۇرىپ قازاقتىڭ قايسار قىزى حح عاسىردىڭ باسىنداعى قازاق زيالى قاۋىمى وكىلدەرىنىڭ, ياعني الاش ارىستارىنىڭ اقتالۋىنا ۇيىتقى بولدى. سويتىپ, ول العاش رەت ستاليندىك رەپرەسسيا قۇرباندارىن ساياسي اقتاۋ كوميتەتىنە ءاليحان بوكەيحانوۆ, احمەت بايتۇرسىنوۆ, مىرجاقىپ دۋلاتوۆ, ءجۇسىپبەك ايماۋىتوۆ جانە ت.ب. قوعام قايراتكەرلەرىنە قاتىستى ماتەريالداردى جولدادى. ولار اقتالعاننان كەيىن گ.دۋلاتوۆا قازاقستان مۇراجايلارىنا (ورتالىق مۇراجاي, تورعايداعى ا.بايتۇرسىنوۆ جانە م.دۋلاتوۆ اتىنداعى مۇراجاي, قوستاناي, سەمەي, استانا قالالارىنداعى مۇراجايلار) كوپتەگەن ەكسپوناتتار بەردى.
گ.دۋلاتوۆا اكە جولىن قۋىپ, قولىنا قالام الىپ, ارتىنا مول مۇرا قالدىردى. ول 1988 جىلدان باستاپ كەشەگى كۇنگە دەيىن مەرزىمدى باسپاسوز بەتتەرىنە كوپتەگەن ماقالالار, وچەركتەر, ەستەلىك-ەسسەلەر جازىپ تۇردى. اپامىزدىڭ قارىمدى قالامىنان تۋعان الاش ارىستارىنىڭ ءومىر بەلەستەرى سۋرەتتەلگەن بۇل دۇنيەلەر جيناقتالىپ, «الاشتىڭ سونبەس جۇلدىزدارى» (2010 ج.), «شىندىق شىراعى» (2012 ج.) دەگەن اتپەن جەكە كىتاپتار بولىپ جارىققا شىقتى.گ.دۋلاتوۆا قازاقستان جانە شەتەل عالىمدارىنىڭ ادەبي, تاريحي-ەتنوگرافيالىق زەرتتەۋلەرىنە ۇلكەن ۇلەس قوستى. اكەسى مىرجاقىپ دۋلاتوۆتىڭ بىرنەشە شىعارمالار جيناعىن قۇراستىردى. 2010 جىلى رەسپۋبليكادا مەديتسينالىق ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋعا قوسقان ۇلەسى ءۇشىن س.اسفەندياروۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ التىن مەدالى بەرىلدى. گۇلنار مىرجاقىپقىزى سونداي-اق ايرىقشا ەڭبەگى ءۇشىن 2011 جىلى الاش ارىسى ءاليحان بوكەيحانوۆ اتىنداعى تاۋەلسىز قوعامدىق توسبەلگىمەن ماراپاتتالدى.الاش ارىستارىنىڭ كوزىن كورگەن, ولاردىڭ اقتالۋىنا سانالى عۇمىرىن ارناعان اياۋلى جان گۇلنار مىرجاقىپقىزى دۋلاتوۆا ونى بىلەتىندەردىڭ جادىندا ءاردايىم ساقتالادى.
قازاقستان جازۋشىلار وداعى.
الپىس جىل اقىلىن ايتقان اپامىز ەدى
جاقسى اداممەن جاقىن ءجۇرۋ – تاعدىردىڭ سىيى. گۇلنار اپايمەن الپىس جىلداي ارالاسىپ, وسىناۋ تۇرعان بويى ونەگە اداممەن جاقىن جۇرگەنىمىزدى ءوزىمىزدىڭ باقىتىمىز سانايمىز. گۇلەكەڭنىڭ جارى ابەن اعامىز «سوتسياليستىك قازاقستاندا» قىزمەت اتقارعاندا مەنىڭ جولداسىم بالعابەك قىدىربەك ۇلىن باۋىرىنا تارتقان ازامات. سوندا تانىسا كەلىپ, گۇلنار اپامىزدىڭ اكەسى – قازاقتىڭ ۇلى پەرزەنتى مىرجاقىپ دۋلاتوۆ پەن مەنىڭ اكەم سەيدالى ورازاليننىڭ تاعدىرلاستىعىن بىلگەننەن كەيىن ارالاسىمىز جاقىندىققا اينالعان. مەنىڭ اكەم دە الاشوردا قاتارىندا بولعاندىقتان, 1928-1929 جىلداردىڭ الاساپىرانىندا اقتوبە جاعىنان ۇستالسا, تورعاي جاعىنان مىرجاقىپ اتامىز ۇستالعان ەكەن. ونىڭ اياعى نەگە سوقتىرعانى بەلگىلى.تاعدىر قانشا اۋىرتپالىقتى باسىنا ءۇيىپ-توكسە دە, گۇلنار مىرجاقىپقىزى اپامىزدىڭ سونىڭ ءبارىن ۇلكەن پاراساتتىلىقپەن, اقىلمەن جەڭگەنىنە تاڭعالاسىڭ. «حالىق جاۋىنىڭ» قىزى اتانۋ وڭاي ەمەس. جانە ول جاي كوپتىڭ ءبىرى ەمەس, الاشوردا كوسەمىنىڭ, اتى اتالۋعا تىيىم سالىنعان ادامنىڭ قىزىنا جۇرتتىڭ كوزقاراسى بەلگىلى. تاعدىرىنا وكپەلەپ, كۇيگەلەكتىككە ۇرىنباي, بارىنە سابىرمەن قاراپ, وتباسىنىڭ بەرەكەسىن ورتايتپاي, ۇرپاعىنىڭ ءوسىپ-وركەندەۋىنە بارلىق جاعداي جاساعان گۇلنار اپايدىڭ ءومىرىن تەك ۇلكەن ازاماتتىق ەرلىك دەپ باعالاساق ءجون.گۇلنار اپاي مەنى ءبىر جاعىنان كەلىنىمسىڭ, ءبىر جاعىنان ءسىڭلىمسىڭ دەپ ەركەلەتەتىن. وتباسىمىزدىڭ بارلىق قۋانىشىنا ورتاقتاسىپ, قيىندىقتى بىرگە بولىسكەنى بىزگە كۇش بەرىپ, رۋحىمىزدى كوتەرەتىن. بۇل كىسىنىڭ ءاربىر ونەگەلى ءىسى جادىمىزدا جاتتالىپ, سانامىزعا ءسىڭگەن. گۇلنار اپامىزدان جۇرتپەن ارالاسۋدى, سىيلاسۋدى, اينالامىزعا پاراساتتىلىقپەن قاراۋدى ۇيرەندىك. تەك بىزگە عانا ەمەس, بۇل كىسىنىڭ تالايلارعا ونەگەسى دارىپ, شاپاعاتى تيگەنىنە كۋامىز.ارداقتى اپامىز ءبىراز جاس جاسادى. اللا تاعالا بۇل ادامنىڭ باسقالارعا شاپاعاتى كوبىرەك ءتيسىن دەگەن شىعار. بۇل فانيدەگى جاقسىلىققا تولى ءومىرىنىڭ باقيلىق ومىرىنە قايىرىمى بولارى انىق دەپ ويلايمىز. ارتىندا قالعان ۇرپاعىنا بۇل قازانىڭ حالىققا ورتاق ەكەنىن, ونى بىلەتىندەردىڭ بارلىعى اياۋلى اپامىزدىڭ نۇرى پەيىشتە شالقىسىن دەپ تىلەيتىنىن ايتقىمىز كەلەدى.ساپۋرا قىدىربەككەلىنى, ارداگەر ۇستاز.
قايران, گۇلنار اپاي!..
العاشقى ماقالالارىم «سوتسياليستىك قازاقستاندا» باسىلا باستاعان كەزدە (1948 ج.) مەنى جاقىن تارتىپ, باۋىرىنا باسقان اعالارىمنىڭ ىشىندە مۇقان يمانجانوۆ پەن ابەن ساتىبالديەۆتىڭ وزىندىك ورنى بار ەدى. ابەكەڭ سول كەزدە-اق جاسى باسقالاردان ۇلكەندەۋ, ومىرلىك تاجىريبەسى دە مول, اقىل-پاراساتى كەڭ, دۇنيەنىڭ سىرىن ۇعىنعان ادامعا ۇقسايتىن. مۇقاڭ دا ونى ەرەكشە سىيلادى. 1956 جىلى دراما تەاترىنىڭ ساحناسىندا مۇقاڭنىڭ «مەنىڭ ماحابباتىم» اتتى پەساسى قويىلىپ, سوعان جولداستارى جيىلىپ-توگىلىپ بارعانىمىز ەسىمدە. گۇلنار اپايدى سوندا ءبىرىنشى رەت كوردىك. ول كىسى دە ءجۇزى جىلى, اينالاسىنا ايالى كوزبەن قارايتىن, اقىل-پاراساتى توگىلىپ, نۇر سەۋىپ تۇراتىن ادام ەكەن. ءبىزدى دە تەز تانىپ, باۋىر باسىپ كەتتى. سودان بەرى قارىم-قاتىناسىمىز ۇزىلگەن ەمەس. بالالارى دا ءبىزدىڭ كوز الدىمىزدا ءوستى. قوناقجاي, كوپشىل, ونەگەسى, ۇلگىسى مول داستارقانىن دا بولىستىك.بىراق, ول كەزدە گۇلناردىڭ مىرجاقىپتىڭ قىزى ەكەنىن بىلگەن ەمەسپىز. ولاردىڭ ءوزى دە كوپ اشىلىپ ايتا بەرمەيتىن. سول ءبىر تۇستا ابەڭدى درامتەاترعا ديرەكتورلىققا ۇسىنعانمەن وتكىزبەي تاستاپ, ونىڭ ايەلى مىرجاقىپتىڭ قىزى ەكەنىن سوندا عانا ەستىدىم. مەن نۇرىمبەت جاندىلدينمەن دە سويلەسىپ كوردىم. بىراق, قاتال زاماننىڭ ءتارتىبىن بۇزۋعا بارا المادى. ال, مىرجاقىپ تۆورچەستۆوسىمەن مەن ەكى رەت تانىسقانمىن. حح عاسىر ادەبيەتىن زەرتتەگەن تۇستارىمدا ونىڭ كىتاپتارىن وقىعانمىن. بىراق, بۇل تاقىرىپقا ابەڭمەن ارامىزدا اڭگىمە ايتىلمادى. ۇندەمەگەن قالپىمىزدا سىيلاستىعىمىزدى جالعاستىردىق.80-ءشى جىلداردىڭ اياق كەزىندە الاشوردانىڭ اقىن-جازۋشىلارى اقتالا باستاعاندا مىرجاقىپ تۋرالى اڭگىمە بىردەن قوزعالمادى. احمەت, شاكارىم, جۇسىپبەك, ماعجان اقتالعاننان كەيىن عانا گۇلنار مەن مەنى قاتىستىرا وتىرىپ, وزبەكالى جانىبەكوۆ وسى ماسەلەنى اقىلداستى. ماسەلەنىڭ قاي جاعىنان كەلۋ جەڭىل بولاتىنىن, قيىندىعىن ءبىراز بارلادىق. ءسويتىپ, مىرجاقىپتى اقتاۋعا بەت بۇردىق. العاشقى مالىمەتتى دايىنداعان جۇماعالي ىسماعۇلوۆ ەكەۋمىز ەدىك. گۇلەكەڭ دە كوپ دەرەكتەر بەردى. اقىرى, قۇداي وڭداپ, مىرجاقىپ اقتالدى. كىتاپتارىن باستىق. ونىڭ شىعارماشىلىعى جايلى زەرتتەۋلەر جاسادىق. وسىدان باستاپ گۇلەكەڭنىڭ جاسارعانى كوز الدىمىزدا. سول قۋات, ءۇمىت وتى ونى 98 جاسقا جەتكىزدى. ەسكىنىڭ ءبارىن بىلەتىن كارى تاريح اپايدىڭ اۋزىمەن جارىققا شىعىپ, مىرجاقىپ پەن ونىڭ زامانداستارى جايلى بىرنەشە كىتاپ جازىلدى. اپايدىڭ كوڭىلىن كوتەرىپ, ويىنداعىسىن ايتىپ كەتۋگە مۇمكىندىك بەرگەن تاعدىرعا قالاي ريزا بولماسسىڭ. ونىڭ كىتاپتارى تاۋەلسىزدىكتىڭ شىن تاريحى مەن ەرلەرى جونىندەگى العاشقى تۇتاس اڭگىمەنىڭ باسى ەدى. وندا قىزعىلىقتى وقيعا دا, ادام دا, ادامدىقتىڭ سىنى دا شىنايى مول بولاتىن. گۇلەكەڭدى جانىنداي جاقسى كورەتىن ءاليا بەيسەنوۆا ءسىڭلىسىنىڭ سول كىتاپتار جانە ونىڭ اۆتورى جايلى بىرنەشە ماقالا باستىرۋى دا وسىدان.قوش, قايران گۇلنار اپاي. الدىڭ جارىق, توپىراعىڭ تورقا بولسىن.سەرىك قيراباەۆ, اكادەميك.
قوش, حالقىمنىڭ اسىل قىزى
وتارشىلدىق ساياسات تۇسىندا «ويان, قازاق!» كىتابىمەن دابىل قاعىپ, حالقىن ءدۇر سىلكىندىرگەن مىرجاقىپ دۋلاتوۆتىڭ جالعىز تۇياعى گۇلنار جەڭگەي جاسى 100-گە تايانعاندا ءفاني دۇنيەدەن ءوتتى. الىستاعى اۋىلدان الماتىعا وقۋ ىزدەپ, تالاپ قۋىپ كەلگەنىمدە 1961 جىلى گۇلنار جەڭگەيمەن جاۋىنگەر جازۋشى باۋىرجان مومىش ۇلى تانىستىرىپ, قوناق ۇستىندە مىرجاقىپ دۋلاتوۆتىڭ ولەڭدەرىن بىرىنەن سوڭ ءبىرىن جاتقا وقىپ, جابۋلى جاتقان شىندىقتىڭ بەتىن اشىپ, تاڭعالدىرعان ەدى. ويتكەنى, م.دۋلاتوۆ تۋرالى جۇرت اۋىز اشۋعا سەسكەنەتىن تۇستا قوناقتا كەيبىر ادەبيەت سىنىنىڭ «پوليتسەيلەرى» وتىرعانىنا قاراماي, اڭگىمە تيەگىن اعىتقانى كۇنى بۇگىنگە دەيىن كوز الدىمدا.– ءاي مەكەمتاس, گۇلنار كەلىن جاقىن جەڭگەڭ بولادى, سىيلاسىپ, سىرلاسىپ ءجۇر. بۇگىنگى ءبىزدىڭ اۋلەتتىڭ ەڭ وزىق ونەگەلى, ادەپتى كەلىنى, اكەسى ارىس مىرجاقىپتىڭ:«مەن بىتكەن ويپاڭ جەرگەالاسا اعاش,ەمەسپىن جەمىسى كوپ تاماشا اعاش.قالعانشا جارتى جاڭقام مەن سەنىكى,پايدالان شارۋاڭا جاراسا, الاش!», – دەگەن ولەڭ ءسوزىنىڭ پاتريوتتىق رۋحتىق وتتى لەبى الاۋلاپ تۇرادى. ۇقتىڭ با؟! – دەپ قادالا قاراعان ەدى.گۇلنار جەڭگەي رۋحاني قىسىمنىڭ بار تۇرىنە شىداس بەرىپ, الاش ارىستارى تۋرالى اسا قۇندى دەرەك كوزدەرىن قالىڭ وقىرمان قاۋىمعا تابىستاپ كەتتى. بىرنەشە قۇندى كىتاپتار جازىپ, وشۋگە اينالعان تاريحي سانامىزدىڭ ورالۋىنا, ۇلتتىق سانامىزدىڭ ويانۋىنا ايانباي ەڭبەك ەتتى.گۇلنار جەڭگەيدىڭ ۇلى ماقساتى مەن ارمانى الاش ارىستارىنىڭ رۋحاني مۇراسىن تاريح قويناۋىنان قايتارىپ, حالقىنا قىزمەت ەتتىرۋ ەدى. ارمانىنا جەتتى. حالقىنىڭ جۇرەگىندە ءسوزى قالدى. حالقىنىڭ اياۋلى قىزى, ۇلتتىق رۋحتىڭ تالىمگەر جارشىسى گۇلنار جەڭگەي ومىردەن وتسە دە, رۋحى بىزبەن بىرگە ماڭگى جاساي بەرمەك. قوش بول, حالقىمنىڭ اياۋلى اسىل قىزى.مەكەمتاس مىرزاحمەت ۇلى, پروفەسسور.
تەكتىنىڭ تۇياعى
1957 جىلى ۋفا قالاسىندا عىلىمي ءىسساپاردا ءجۇرىپ, سول جەردە ورتەنگەلى جاتقان قازاقتىڭ كونەكوز 700 كىتابىن ەلگە جەتكىزۋگە سەبەپشى بولىپ ەدىم. سولاردىڭ ىشىندە مىرجاقىپتىڭ دا كىتاپتارى بار بولاتىن. «باقىتسىز جامال» مەن «ويان, قازاق!». سول قۇندى دۇنيەلەردى كورۋگە مىرجاقىپ دۋلاتوۆتىڭ كۇيەۋ بالاسى ابەن ساتىبالديەۆ دەگەن كىسىمەن بىرگە گۇلنار اپاي دا كەلگەن ەدى. اكەسىنەن قالعان وسى قيماس جادىگەرلەردى كورىپ, سول جولى ءوزىنىڭ بالالىق شاعىن, وتباسىن ەسىنە الىپ, گۇلنار اپاي ماۋقىن ءبىر باسقانى بار. مەن گۇلنار اپايمەن, ونىڭ وتباسىمەن سول كەزدەن باستاپ ارالاسا باستادىم.گۇلنار اپايدىڭ باعى – اكەسىنىڭ اقتالعانىن كورۋمەن قاتار, الاش قايراتكەرلەرى تۋرالى تولىمدى ەڭبەك پەن قۇندى دەرەكتەردى كەيىنگى ۇرپاققا قالدىرا بىلگەنى. گۇلنار اپاي تاعدىردىڭ اششى ءدامىن تاتتى. بۇكىل ءومىرى اقيقات جولىندا كۇرەسۋمەن ءوتتى. قارا جەر كوتەرە المايتىنداي سۇمدىق اۋىرتپالىققا قابىرعاسى قايىسىپ قارسى تۇرا ءبىلدى.گۇلنار مىرجاقىپقىزى دۋلاتوۆا قازاق ۇلتىنا جاسالعان قانقۇيلى قاسىرەتتى ءىستىڭ 100 جاساعان كۋاگەرى ەدى. ول كىسى قازاقتىڭ ازات ەل بولعانىن كوزبەن كورىپ كەتتى. اكەلەرىنىڭ ءوز ۇلتى ءۇشىن باستاعان قاسيەتتى ءىسى مەن اقادال تىلەگىن بۇگىنگى ۇرپاققا جەتكىزىپ كەتكەن گۇلنار اپايدىڭ الدى جارىق, ارتى كەنىش بولسىن دەيمىن!يماندى بولىڭىز, گۇلنار اپا! باقۇل بول, قازاقتىڭ قامقورشى قايسار قىزى!تۇرسىنبەك كاكىشەۆ,فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى.
بىر ءوزى ءبىر ۋنيۆەرسيتەت, ءتىرى تاريح
قابىرعاڭدى قايىستىرىپ كەتەتىن قايعىلى حابار – قازانىڭ جەڭىلى جوق. ال, گۇلنار مىرجاقىپقىزى دۋلاتوۆانىڭ ومىردەن ءوتۋى تىپتەن اۋىر. وتە اۋىر. مىرجاقىپ دۋلاتوۆ سىندى الاش ارىسىنىڭ قىزى, ابەن ساتىبالديەۆ سەكىلدى قايراتكەر قالامگەردىڭ جارى, ەرلان ساتىبالديەۆ سياقتى اقيىق ازاماتتىڭ اناسى گۇلنار انامىز تۇلپاردىڭ تۇياعى, سۇڭقاردىڭ قياعى ەدى. ءبىر ءوزى ءبىر ۋنيۆەرسيتەت, ءتىرى تاريح, ءبىتىمى بولەك بەكزات انامىز ءومىردىڭ تالاي سىنىنان ءوتتى, سىنبادى. «حالىق جاۋىنىڭ قىزى» دەپ قۋعىن-سۇرگىن كورگەن ازاپتى, اۋىر جىلداردا دا اكەسى مىرجاقىپ جاققان ازاتتىق وتىن وشىرمەي, الاش ارىستارىنىڭ مۇراسىن كوزىنىڭ قاراشىعىنداي ساقتاپ, بۇگىنگى كۇنگە جەتكىزدى.«جيىرماسىنشى عاسىر» اتتى رومان-ەپوپەيامدا ۇلتىمىزدىڭ ۇلى تۇلعالارى ءاليحان, احمەت, مىرجاقىپ بەينەلەرىن سومداعان ەدىم. سول ەڭبەگىمە اپامىز اسا جوعارى باعا بەرىپ, جاس بالاشا قۋانىپ ەدى. 2010 جىلى انام ماعريپا ابەنكەلىنى قايتىس بولعاندا تەلەفون شالىپ, كوڭىل ايتۋمەن شەكتەلمەي, ۇلى ەرلان ارقىلى حات جولداعانىن ۇمىتقان جوقپىن. بۇل دا تەكتىلىكتىڭ ءبىر بەلگىسى بولسا كەرەك.جانىڭ ءجانناتتا بولسىن, اسىل ءانا!سابيت دوسانوۆ, جازۋشى.
قوس عاسىردىڭ شەجىرەشىسى
ولمەيتىندەي كورىنەتىن ادامدار بار شىعار دەپ ويلاۋشى ەدىم… گۇلنار اپام دا سوندايدىڭ سويىنان ەدى-اۋ! اجال قۇرىعىنان ەشكىمنىڭ دە قۇتىلماسىن بىلسەك تە قيماستىق سەزىم ءۇمىت ۇزگىزبەي, تىم قۇرىماسا, ەندى بىرەر جىلدا عاسىرلىق عۇمىردىڭ قانجىعاسىنا ىلىكتىرە كور دەپ, اللادان تىلەپ جالبارىناتىنبىز. گۇلنار اپامنىڭ 95 جىلدىق تويىندا «100-گە كەلىڭىز!» – دەپ بايەك بولعانىمىزدا, قوس عاسىردىڭ تاۋقىمەتى اعارتقان كۇمىستەي اپپاق شاشتى باسىن ك ۇلىمدەي يزەپ, كەرەمەت دايەكتى ءسوزىن ۇرپاقتارىنا ارناپ ايتقان ەدى. «الاش ارىستارى ارمانداعان تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ تۋىن جىقپاي, نىق ۇستاڭدار!» – دەپ, جيىرما جاسىندا ايىرىلعان مىرجاقىپ اكەسى, وتىزىندا كوز جازىپ قالعان عاينيجامال اناسى, «اتاكەلەپ» تىزەلەرىنە ەركەلەپ وتىرعان ءاليحان بوكەيحانوۆ, احمەت بايتۇرسىنوۆ اتالارى ەسىنە تۇسكەندەي, جانارى بوتالاپ كەتكەن-تىن…قۇدايىم-اۋ! الاش الىپتارىنىڭ كوزىن كورىپ, ءسوزىن ەستىپ, اقىلىن تىڭداعان, سول جادىندا قالعاندارىن توم-توم كىتاپ ەتىپ باستىرعان گۇلنار اپامنان باسقا كىم قالىپتى ەندى, تۇلپاردىڭ تۇياقتارىنان؟! دارا ەدى, داڭقتى ەدى, دارقان ەدى, مەنىڭ ەرەكشە جاراتىلىستى اسىل اپام! قوس عاسىردىڭ شەجىرەسىن جازىپ كەتكەن تالانتتى, دارىندى بولاتىن. كوكىرەگى التىن كومبە ەدى-اۋ! قۇددى, مىرجاقىپ اكەسىندەي سابىرلى مىنەزدى, وتكىر ءتىلدى, اقىل-ويى دارياداي, قۇشاعىنا بۇكىل ەلىن سىيدىراتىن مەيىرىمدى ۇلى انا بوپ اتتانىپ كەتتىڭ-اۋ, اپا, عاپىلدا.اسىلدىڭ تۇياعى, قايران اپا! ءوزىڭنىڭ تۋعان كۇنىڭ 4 قاراشادا مىرجاقىپ اكەڭ اقتالىپ, كۇزدىڭ شەلەكتەپ قۇيعان قارا جاڭبىرىنا كوز جاسىڭدى باقىراشتاپ قوسا توككەنىڭدى تاريح كوردى!.. سول سەبەپتى ۇسىنادى ەندى, ءاردايىم توردى!ەندى قايتىپ, ەلىڭنىڭ ۇرپاقتارى جىلاماسىن! ءسىز كورگەن قورلىق, جاپانى بىلمەسىن!تاسقا تامىرىن تەرەڭ جىبەرگەن دارا شىنارىم, گۇلنار اپا! ولمەيتىندەي كورىنىپ ەدىڭىز!… قايتەيىن!.. اكەڭىزدىڭ مۇردەسىن ءوزىڭىز جات جەردەن اكەلىپ, ماڭگى جايعاستىرعان كارى تورعايىڭ قارالى باسىن تومەن سالىپ: «قوش, قوش!» – دەيدى. باقىل بولىڭىز, جان اپا!قايسار ءالىم, كوسەمسوزشى.
الاش ارىستارىنىڭ شىراقشىسى
گۇلنار… گۇلنار اپاي! اتىن ايتقاندا اۋىز تولاتىن ەدى. گۇلنار مىرجاقىپقىزى تەكتىنىڭ تۇياعى ەدى. تۇياعى بولعاندا جاي عانا تۇياعى ەمەس, گۇلنار اپاي تۇتاس ءبىر الاش ارىستارىنىڭ ىزدەۋشىسى, جوقشىسى ەدى. ول الاش ارىستارىن بولمەي, جارماي, تولايىم جوقتايتىن.گۇلنار مىرجاقىپقىزى الاش قوزعالىسىنىڭ قايراتكەرلەرى ءاليحان بوكەيحانوۆ, احمەت بايتۇرسىن ۇلى, مىرجاقىپ دۋلاتوۆ, جۇسىپبەك ايماۋىتوۆ, تاعى باسقالار تۋرالى دەرەكتەردى العاش جاريالاۋشى. الماتىداعى ورتالىق مۇراجايعا, تورعايداعى, سەمەيدەگى, استاناداعى مۇراجايلارعا ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىنا قاتىستى ولاردىڭ جەكە زاتتارىن, كىتاپتار, سۋرەتتەر, حاتتار مەن قۇجاتتار, ت.ب. كوپتەگەن ەكسپوناتتار تاپسىرعان. باسپاسوزدە گۇلنار مىرجاقىپقىزىنىڭ وچەركتەرى مەن ەسسەلەرى 1988 جىلدان جاريالانا باستادى. «سۆەت يستينى» («شىندىق شىراعى») كىتابى 1995 جىلى, 1999 جىلى ەكى تومدىعى, 2010 جىلى «الاشتىڭ سونبەس جۇلدىزدارى» كىتابى جارىق كوردى. سونداي-اق, ول اكەسىنىڭ «ويان قازاق!» (الماتى, 1989) كىتابىن, 2 تومدىق شىعارمالار جيناعىن (الماتى, 1996, 1997), 5 تومدىق شىعارمالار جيناعىن (الماتى, 2004) قۇراستىرۋشىلاردىڭ ءبىرى. وسىنداي ەرەن ەڭبەكتى گۇلنار مىرجاقىپقىزى ءوز تالابىمەن, ءوزىنىڭ جۇرەك قالاۋىمەن – جەكە كۇرەسكەرلىك مىنەزىمەن, اقىسىز, پۇلسىز, ەشكىمنەن قولداۋ, ماراپات كۇتپەي-اق, كورمەي-اق جاسادى.«قازاق» گازەتى اراعا 88 جىل سالىپ, 2006 جىلدىڭ ناۋرىزىندا قايتا شىققاندا گازەتتىڭ تۇعىرى بەرىك بولۋىن, جۇرت ءسۇيسىنىپ وقيتىن گازەتىنە اينالۋىن, حالقىمىزبەن بىرگە ۇزاق جىلدار جاساپ, جارىققا شىعا بەرۋىنە ءسات-ساپار, اقجول تىلەپ, العاش قۇتتىقتاعان دا گۇلنار اپاي ەدى. ومىرگە قايتا ورالعان «قازاق» گازەتىن كورىپ, قاتتى تولقىپ, قۋانىپ تۇرىپ: «ۇيگە اكەم كىرىپ كەلگەندەي اسەر العانىمدى قاراشى!» دەپ ەدى.گۇلنار اپايدىڭ ءبىر ءوزى الاش ارىستارىنىڭ سوڭعى شىراقشىسىنداي كورىنۋشى ەدى, ارقا تۇتۋشى ەدىك, ونىڭ نازىك جۇرەگى قازاق دەسە, الاش جۇرتى دەسە ەزىلىپ وتىرۋشى ەدى, ۇلتىنىڭ تىلەكشىسى ەدى… جاتقان جەرىڭىز جايلى, توپىراعىڭىز تورقا بولسىن, قايران اپاتايىمىز. پەيىشتە تىرلىكتە اڭساپ وتكەن الاش ارىستارىمەن قاۋىش.قوعاباي سارسەكەەۆ,“قازاق” گازەتىنىڭ باس رەداكتورى, جازۋشى.
* وتىرعاندار (سولدان وڭعا قاراي) عاينيجامال, گۇلنار, مىرجاقىپ دۋلاتوۆتار, ازەن (نازيفا) ومىرتايقىزى اقبەردينا, عابباس نۇرىموۆ جانە ماريام نۇرىمكەلىنى. تۇرەگەلىپ تۇرعاندار (سولدان وڭعا قاراي) احمەدسافا يۋسۋپوۆ, گۇلشاھرا (گۋليا) يۋسۋپوۆا, يسلامبەك ءومىرتاي ۇلى اقبەردين. ورىنبور, 1924 جىل.
* عاينيجامال, گۇلنار دۋلاتوۆالار. ورىنبور, 1922 جىل.
* مىرجاقىپتىڭ وتباسى سەمەيدەن ورىنبورعا ورالعان, ساعىنىشپەن كورىسكەن ءساتتى بەينەلەيتىن بۇل سۋرەتكە 1923 جىلى تۇسكەن. اكەسىن قۇشاقتاپ تۇرعان – گۇلنار مىرجاقىپقىزى. سۋرەتتىڭ سىرتىندا مىنا سوزدەر جازىلعان: «اناما» – ناعاشىلارىما گۇلناردان» («انا» دەپ ناعاشى اجەسىن ايتادى ەكەن).ورىنبور, 1923 جىل.