بۇگىن باقىتجان ساعىنتاەۆتىڭ توراعالىعىمەن وتكەن ۇكىمەت وتىرىسىندا 2018 جىلعى 10 ايداعى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ جانە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ ورىندالۋ قورىتىندىلارى قارالدى, دەپ حابارلايدى primeminister.kz.
ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى ت. سۇلەيمەنوۆ وسى جىلدىڭ قاڭتار–قازان ايلارىندا قازاقستان ەكونوميكاسى ءوسۋدىڭ وڭ ءۇردىسىن ساقتاپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى.
ء«جىو ءوسۋى ەسەپتى كەزەڭدە 4,1% قۇرادى. جوعارى ينۆەستيتسيالىق بەلسەندىلىك, ينفلياتسيانىڭ باسەڭدەۋى, سونداي-اق ەكونوميكانىڭ بازالىق سالالارىندا ءوندىرىستىڭ ۇلعايۋى ەكونوميكالىق ءوسۋدىڭ نەگىزگى فاكتورلارى بولدى», — دەدى ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى.
ت. سۇلەيمەنوۆتىڭ ايتۋىنشا, ينۆەستيتسيالىق سۇرانىس ءبىر قالىپتى قارقىنمەن ءوسىپ كەلەدى. نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيالار 20,8% ءوستى. ونەركاسىپ ءوندىرىسى تۇراقتى ءوسۋ ءۇردىسىن ساقتاپ وتىر. وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ تاۋ-كەن ءوندىرىسى ونەركاسىبىنە قاراعاندا وزىق ءوسۋ قارقىندارى ەسەبىنەن ءوسىم 4,7% قۇرادى.
«وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ وزىق ءوسۋى, نەگىزگى وڭدەۋ سالالارىندا جيناقتالعان ءوسۋ قارقىندارىنىڭ ساقتالۋىمەن نەگىزدەلەدى. بۇل – ماشينا جاساۋ, مۇنايدى قايتا وڭدەۋ, حيميا ونەركاسىبى جانە مەتاللۋرگيا ونىمدەرىن ءوندىرۋ. تاۋ-كەن ءوندىرىسى ونەركاسىبى 4,6% ءوستى. ءوسۋ قارقىنى تەمىر كەنىن, كومىر جانە ليگنيت, تابيعي گاز, مۇناي جانە ءتۇستى مەتالدار ءوندىرۋدى ۇلعايتۋمەن نەگىزدەلگەن», — دەپ ءتۇسىندىردى ت. سۇلەيمەنوۆ.
قۇرىلىس سالاسىنىڭ سەرپىنى 4,1% دەنگەيىندە تۇراقتادى.
ء«وسىم تۇرعىن ۇيلەردىڭ, ونەركاسىپ وبەكتىلەرىنىڭ قۇرالىسى, اۆتوموبيل جولدارىن قايتا جوندەۋ جانە شىمكەنت مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىن جاڭعىرتۋ بويىنشا جۇمىستاردىڭ ۇلعايۋىنا بايلانىستى بولدى», — دەدى ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى.
بۇدان وزگە, قر ۇەم دەرەكتەرىنە سايكەس, ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورىنىڭ كەڭەيۋمەن قاتار ەكونوميكانىڭ ساۋدالىق ەمەس سالاسىنىڭ شىعارىلىمى دا ۇلعايۋدا. كورسەتىلەتىن قىزمەتتەر 4% ءوستى. نەگىزگى سالىم ساۋدا (7,2%) مەن كولىك (4,5%)سالالارىنا تيەسىلى.
سىرتقى ساۋدا اينالىمى تۇراقتى ءوسۋ ءۇردىسىن ساقتاپ وتىر. 8 ايدا ءوسۋ 21,6% قۇرادى. ەكسپورت 28,2% ءوستى. بۇل مۇنايدى, اوك ونىمدەرىن, مۇناي گازدارىن, ءاليۋمينيدى جانە مىس كەندەرىن جەتكىزۋدىڭ ارتۋىنا بايلانىستى.
ەڭبەك نارىعىنداعى جاعداي بۇرىنعىداي جاعىمدى بولىپ قالۋدا. وسى جىلدىڭ باسىنان باستاپ 414,5 مىڭ ادام جۇمىسقا ورنالاستىرىلدى. جالاقى ءبىر قالىپتى قارقىنمەن وسۋدە. وسى جىلعى قاڭتار–قىركۇيەكتە ورتاشا ايلىق جالاقى 158,2 مىڭ تەڭگەگە دەيىن ۇلعايدى. باعالاۋ بويىنشا ناقتى كورىنىستە 1,9% ءوستى. جالاقىنىڭ ءوسۋى جانە ينفلياتسيالىق پروتسەسستەردىڭ باسەڭدەۋىنىڭ اياسىندا ناقتى اقشالاي تابىس وسى جىلعى قاڭتار–تامىز ايلارىندا 3,5% ءوستى.
ۇلتتىق بانك توراعاسى د. اقىشەۆ 2018 جىلعى قازان ايىندا ينفلياتسيا 0,4% قۇراعانىن ايتتى, بۇل كۇتىلگەن بولجامنان تومەن كورسەتكىش. ناتيجەسىندە ينفلياتسيا جىلدىق ماندە 5,3% دەيىن تومەندەدى, بۇل كورسەتكىش 2017 جىلعى قازاندا 7,7% قۇراعان ەدى. بۇل 2015 جىلدان باستاپ جىلدىق ينفلياتسيانىڭ ەڭ تومەنگى كورسەتكىشى. ينفلياتسيانىڭ تومەنگى كورسەتكىشتەرى جىل سوڭىندا جىلدىق ينفلياتسيانى 5-7% دالىزىندە ساقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ۇلتتىق بانك قازان ايىندا بازالىق مولشەرلەمەنى 9%-دان 9,25% دەيىن ارتتىرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. بەلگىلەنگەن مولشەرى تەڭگەگە جانە اكتيۆتەرگە دەگەن سۇرانىستى ارتتىرۋعا, سونداي-اق اقشالاي نەسيەلەرگە قولايلى جاعدايلاردى قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. زاڭدى جانە جەكە تۇلعالاردىڭ دەپوزيتتەرى 2018 جىلدىڭ 9 ايىندا وتكەن جىلدىڭ ءتيىستى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 0,8%-عا ارتىپ, 17,6 ترلن تەڭگەنى قۇراعان.
سونىمەن قاتار, د. اقىشەۆ «7–20–25» باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ بارىسى جونىندە باياندادى. باعدارلاما 7 بانك ارقىلى ورىندالادى. 2018 جىلعى 8 قاراشاداعى جاعداي بويىنشا, بانكتەر 35 ملرد تگ سوماسىندا نەسيەگە بەرىلگەن 2900 ءوتىنىمدى ماقۇلداعان. ۇلتتىق بانك حالىق اراسىندا ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ جاتىر. تاۋلىك بويى كولل-ورتالىق جۇمىس ىستەيدى. جاقىن ارادا «باستانا» كومپانياسىنىڭ نەگىزىندە «الدىن-الا بىلىكتىلىكتەر» جوباسى ىسكە قوسىلادى. بۇل ءاربىر قازاقستاندىققا ونلاين-رەجيمدە باعدارلاماعا قاتىسۋ ءۇشىن ءوز مۇمكىندىكتەرىن باعالاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ءوز كەزەگىندە قارجى ءمينيسترى ءا. سمايىلوۆ 2018 جىلعى 10 ايداعى مەملەكەتتىك بيۋدجەتتىڭ ورىندالۋ قورىتىندىلارى تۋرالى باياندادى. ەسەپتى كەزەڭدە بيۋدجەتتىڭ بارلىق دەڭگەيلەرىندە كىرىستەردىڭ (ترانسفەرتتەردى ەسەپكە الماعاندا) ورىندالۋى 2017 جىلدىڭ ۇقساس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا جاقساردى. مەملەكەتتىك بيۋدجەت كىرىستەرىنىڭ ءوسۋ قارقىنى 117,5%-ءتى قۇرادى, رەسپۋبليكالىق — 120,6%, جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەر — 110,4%.
شىعىستار بويىنشا اتقارۋ جاسقارعان. 2017 جىلدىڭ 10 ايىمەن سالىستىرعاندا مەملەكەتتىك بيۋدجەت بويىنشا اتقارىلماۋ سوماسى 58 ملرد تەڭگەگە ازايعان, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت بويىنشا — 21 ملرد تەڭگەگە جانە جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەر بويىنشا — 40 ملرد تەڭگەگە.
ءا. سمايىلوۆ شىعىستار بويىنشا اتقارۋ پايىزدارى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا جوعارى ەكەنىن ايتتى. مەملەكەتتىك بيۋدجەت شىعىستارى 98,2% ورىندالعان, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت — 98,7%, جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەر —98,3% اتقارىلعان. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت شىعىستارى 7788 ملرد تەڭگەنى قۇراعان. 100 ملرد تەڭگە اتقارىلماعان: بيۋدجەت قاراجاتىن ۇنەمدەۋ 13 ملرد تەڭگە, 87 ملرد تەڭگە يگەرىلمەگەن.
مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ بيۋدجەت قاراجاتىن يگەرۋ ماسەلەسىن شەشۋ ءۇشىن ولارعا ادىستەمەلىك, تەحنيكالىق جانە باسقا دا كومەكتەر كورسەتىلەدى. قارجى مينيسترلىگى ورتالىق جانە جەرگىلىكتى ورگاندارمەن بىرلەسىپ سەلەكتورلىق كەڭەستەر وتكىزەدى. وسى جۇمىستىڭ ناتيجەسىندە, بىرقاتار اكىمشىلەر جانە جەرگىلىكتى ورگانداردا يگەرىلمەۋ تاۋەكەلى بار باعدارلامالار انىقتالدى. قازىرگى ۋاقىتتا بيۋدجەت زاڭناماسىنا سايكەس يگەرىلمەۋ قاۋپى بار بيۋدجەتتىك باعدارلامالاردىڭ جىلدىق سوماسىنان 10%-كە دەيىن قايتا ءبولۋ تۋرالى اكىمشىلەرمەن جۇمىس جۇرگىزىلۋدە. جۇمىستىڭ قورتىندىسى 15 قاراشادا بەلگىلى بولادى. سونىمەن قاتار قارجى مينيسترلىگى وسى اكىمشىلەردىڭ لاۋازىمدى تۇلعالارىن تارتىپتىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتۋ تۋرالى ۇسىنىس ءبىلدىردى.
ءا. سمايىلوۆ IV توقساندا ءبىرىنشى كەزەكتەگى مىندەت اعىمداعى جىلدىڭ بيۋدجەتىنىڭ تەڭگەرىمدى اتقارىلۋى بولاتىنىن ايتتى. ول ءۇشىن مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ, 2018 جىلعا ارنالعان ناقتىلانعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ بويىنشا بارلىق قاجەتتى قۇجاتتار جانە 2018 ج. ارنالعان ناقتىلانعان ىسكە اسىرۋ ءۇشىن بيۋدجەتتىك راسىمدەر ۋاقىتىلى قابىلدانادى. ەكىنشىدەن, ورتالىق جانە جەرگىلىكتى ورگاندار 2019–2021 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتى ورىنداۋعا ارنالعان مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدىڭ الدىن الا جوسپارلارىن وسى قاراشا ايىندا دەيىن ازىرلەۋلەرى ءتيىس. ۇشىنشىدەن, بيۋدجەتتىڭ بارلىق دەڭگەيلەرىندەگى اكىمشىلەر اعىمداعى جىلدىڭ قاراشا ايىنان باستاپ 2019 جىلدىڭ بيۋدجەتىندە قاراستىرىلعان قاراجاتتارعا ءتيىستى كونكۋرستاردى جاريالاۋدى باستاۋى قاجەت.
قارجى ءمينيسترىنىڭ بايانداماسىن تىڭداعاننان كەيىن, پرەمەر-مينيستر باعدارلامالار اكىمگەرلەرىنىڭ لاۋازىمدى تۇلعالارىن تارتىپتىك جازالاۋ بويىنشا ۇسىنىلعان شارالاردى قولدايتىنىن اتاپ ءوتتى. ولار بويىنشا بولىنگەن قاراجات دۇرىس يگەرىلمەگەن. ب. ساعىنتاەۆ يگەرىلمەگەن قاراجاتتاردى الۋ جانە ولاردى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە قايتارۋ جونىندەگى جۇمىستاردى جالعاستىرۋدى تاپسىردى. سونىمەن قاتار, كەلەر جىلدىڭ بيۋدجەتىندە يگەرىلمەۋ ماسەلەسى ورىن العان شارالار مەن ماقساتتارعا مۇقيات قاراۋ كەرەك.
ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ ءمينيسترى ج. قاسىمبەك ءوز بايانداماسىندا 2018 جىلدىڭ ون ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ونەركاسىپ ءوندىرىسىنىڭ كولەمى 104,7%-دى قۇراعانىن اتاپ ءوتتى, ونىڭ ىشىندە تاۋ-كەن ونەركاسىبى 104,6%, وڭدەۋ ونەركاسىبى 105,4%. ەلىمىزدىڭ 14 وڭىرىندە ونەركاسىپ ءوندىرىسى كولەمىنىڭ وڭ كورسەتكىشى ساقتالدى.
كەن ءوندىرۋ سەكتورىندا تەمىر كەنىن ءوندىرۋ كولەمى «سوكولوۆ-سارىباي تاۋ-كەن بايىتۋ وندىرىستىك بىرلەستىگى» اكتسيونەرلىك قوعامىندا ءوندىرىس كولەمىنىڭ ارتۋىنا بايلانىستى 8,1%-عا ءوستى. ءتۇستى كەندەر كولەمى 103,8% قۇرايدى.
وڭدەۋ ونەركاسىبىندە جىلدىق جوسپارلانعان كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزىلدى جانە بىرقاتار سالالاردا ءوسىم بايقالۋدا. اتاپ ايتقاندا, ماشينا جاساۋ سالاسىندا 14,2%-عا, حيميا ونەركاسىبىندە 8,5%-عا, جيھاز وندىرۋدە 3,9%-عا, قاعاز 6,4%-عا, رەزەڭكە جانە پلاستماسسا بۇيىمدارى 2,1%-عا ءوستى.
كولىك كەشەنى بويىنشا 10 ايدىڭ قورىتىندىسىندا ناقتى كولەم يندەكسى 104,5% قۇرادى. ج.قاسىمبەك ترانزيتتىك كونتەينەرلەردى تاسىمالداۋ كولەمىن جانە قىتايعا گاز ەكسپورتتاۋدى ۇلعايتۋ ارقىلى جىلدىق جوسپار كورسەتكىشىنە قول جەتكىزىلەتىنىن باياندادى.
قۇرىلىس بويىنشا ناقتى كولەم يندەكسى 104,1%-دى قۇراپ, جوسپارلى كورسەتكىشكە قول جەتكىزىلدى. 13 وبلىستا وڭ سەرپىن بايقالادى. تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى بويىنشا 10 ايدىڭ قورىتىندىسىندا 9,8 ملن. شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى, ول 2017 جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 111,6%-دى قۇرادى. جالپى رەسپۋبليكا بويىنشا 85 990 باسپانا پايدالانۋعا بەرىلدى, ونىڭ ىشىندە 30 704 - جەكە ءۇي بار. تۇرعىن ۇيلەردى پايدالانۋعا بەرۋ كولەمىنىڭ ۇلعايۋى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا رەسپۋبليكانىڭ 14 وڭىرىندە جالعاسۋدا.
جالپى, ج. قاسىمبەك 2018 جىلدىڭ قورىتىندىسىندا مينيسترلىك جەتەكشىلىك ەتەتىن بارلىق سالالار بويىنشا جوسپارلىق ماندەرگە قول جەتكىزۋ كوزدەلىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى.
ەنەرگەتيكا ءمينيسترى ق. بوزىمباەۆ 2018 ج. 10 ايىنىڭ ىشىندە وتىن-ەنەرگەتيكا كەشەنىنىڭ نەگىزگى كورسەتكىشتەرى وڭ ءوسۋ قارقىنىن كورسەتىپ وتىرعانىن باياندادى. ماسەلەن, مۇناي جانە كوندەنسات ءوندىرۋ كولەمى 2017 ج. وسى كەزەڭىنە شاققاندا 4,7% جانە ا.ج. 10 ايىنا جوسپارعا شاققاندا 3,5% ءوسىمدى كورسەتىپ, 74,5 ملن ت بولدى.
ء«ۇش ءىرى جوبا بويىنشا مۇناي ءوندىرۋ 44,3 ملن ت قۇرادى, ونىڭ ىشىندە قاشاعان كەن ورنىندا – 10,7 ملن ت, تەڭىزدە – 23,4 ملن ت, قاراشىعاناقتا– 10,1 ملن ت. بۇل ورايدا مۇناي ەكسپورتى 59,8 ملن ت قۇرادى, بۇل 2017 جىلعى وسى كەزەڭمەن سالىستىرعاندا 3,6% ارتىق», — دەدى ەنەرگەتيكا ءمينيسترى.
مۇناي وڭدەۋ كولەمى 2017 جىلدىڭ وسى كەزەڭىنە شاققاندا 9% جانە وسى جىلدىڭ 10 ايىنا جوسپارعا شاققاندا 2,2% ءوسىمدى كورسەتىپ, 13,5 ملن ت بولدى. مۇناي ونىمدەرى ءوندىرىسىنىڭ كولەمى 2017 ج. وسى كەزەڭىنە شاققاندا 7,9% جانە ا.ج. 10 ايىنا جوسپارعا شاققاندا 3,6% ءوسىمدى كورسەتىپ, 9,5 ملن ت بولدى.
«جالپى, مۇناي ونىمدەرى نارىعىنداعى جاعداي تۇراقتى, جانار-جاعارماي تاپشىلىعى جوق. 9 قاراشاداعى جاعداي بويىنشا قازاقستاندا اي-92 جانارمايىنىڭ ورتاشا بولشەك باعاسى – 155,9 تگ, ديزەل وتىنى – 192,7 تگ. جانار-جاعارماي كولەمى ىشكى نارىق قاجەتتىلىكتەرىن قاناعاتتاندىرۋ ءۇشىن جەتكىلىكتى: اي-92 بەنزينى قورى – 272 مىڭ ت, ديزەل وتىنى –121 مىڭ ت», — دەدى ەنەرگەتيكا ءمينيسترى ق. بوزىمباەۆ.
قر ەم مالىمەتتەرى بويىنشا, مۇناي ونىمدەرىن باعانىڭ بىردەي بولماۋىنىڭ كەسىرىنەن ەلىمىزدەرى جانار-جاعارماي قۇيۋ ستانتسيالارىندا كورشىلەس ەلدەرمەن سالىستىرعاندا رەسپۋبليكانىڭ شەكارا ماڭى وبلىستارىندا ترانزيتتىك كولىكتىڭ جانار-جاعارمايدى كوپ تۇتىنۋى فاكتىلەرى ورىن العان. ماسەلەن, سالىستىرۋ ءۇشىن, قازاقستاندا اي-92 ماركالى بەنزيننىڭ بولشەك باعاسى 155,9 تگ/ليتر,رەسەيدە – 233,1 تگ/ليتر, وزبەكستاندا – 265,4 تگ/ليتر, قىرعىزستاندا – 233 تگ/ليتر. قازاقستاندا ديزەل وتىننىڭ ءبىر ءليترىنىڭ باعاسى 192,6 تەڭگە, رەسەيدە, قىرعىزستاندا – 250,7 تگ, وزبەكستاندا – 207,9 تگ. ق. بوزىمباەۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇل فاكتورلار قازاقستانداعى ديزەل وتىنىنىڭ قۇنىنا ىقپالىن تيگىزەدى.
قازىرگى كەزدە اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارلارىن وندىرۋشىلەر ءۇشىن ديزەل وتىن تيەۋ جوسپاردا 394,4 مىڭ ت بولسا, 383,9 مىڭ توننانى نەمەسە جوسپاردىڭ 97,3% قۇراپ وتىر. اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ وتىنىمىنە سايكەس ديزەل وتىنىنا قاجەتتىلىك تولىق قاناعاتتاندىرىلدى. 2018-2019 جج. جىلۋ ماۋسىمىندا تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ ۇشىن«الەۋمەتتىك-وندىرىستىك نىساندار مەن مەكەمەلەرگە مازۋت جەتكىزۋ كەستەسى» بەكىتىلگەن, وندا تونناسىنا 80 مىڭ تەڭگەگە 312 مىڭ ت كولەمىندە مازۋت جەتكىزۋ قاراستىرىلعان. تيەۋ تولەمگە سايكەس باسىمدىقتى نەگىزدە ىسكە اسىرىلادى.
گاز ءوندىرۋ كولەمى 2017 ج. قاڭتار-قازانمەن سالىستىرعاندا 4,9% ءوسىمدى نەمەسە ا.ج. 10 ايىنداعى جوسپارعا 6,2% ارتىق كورسەتىپ, 45,7 ملرد م3 قۇرادى. گاز ەكسپورتى 16,8 ملرد م3 قۇرادى, بۇل 2017 ج. وسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 21% ارتىق. 2,5 ملن توننا سۇيىتىلعان مۇناي گازى ءوندىرىلدى, بۇل 2017 ج. وسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 6,5% ارتىق.
مۇناي بيتۋمى ءوندىرىسى 772 مىڭ توننانى قۇرادى, بۇل 2017 جىلدىڭ وسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 116% جانە 2018 ج. جوسپارعا 106% قۇرايدى.
ەلەكتر ەنەرگياسىن ءوندىرۋ 87,4 ملرد كۆتس قۇرادى, بۇل 2017 جىلدىڭ وسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 5,2% ارتىق.
ءسوز سوڭىندا ق. بوزىمباەۆ نەگىزگى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزۋ ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ تۇراقتى باقىلاۋىنا الىنعانىن جانە وعان مونيتورينگ جۇرگىزىلىپ وتىراتىنىن اتاپ ءوتتى. IV توقساندا وتىن-ەنەرگەتيكا سالاسى ءوزىنىڭ دامۋىن جالعاستىرادى.
اۋىل شارۋاشىلىعى ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى ا. ەۆنيەۆ اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىنىڭ ناقتى كولەم يندەكسى 10 ايدا 102,5%-دى قۇراعانىن, ونىڭ ىشىندە وسىمدىك شارۋاشىلىعىندا — 101,6%, مال شارۋاشىلىعىندا — 103,9% اتاپ ءوتتى.
«رەسپۋبليكادا استىق داقىلدارىن جيناۋ اياقتالدى. 15,1 ملن گا القاپ جينالدى (100%). گەكتارىنا 15,1 تسەنتنەر تۇسىمدىلىكپەن 22,8 ملن توننا استىق باستىرىلدى», — دەدى ا. ەۆنيەۆ.
جانۋارلاردىڭ نەگىزگى تۇرلەرىنىڭ مال باسى ورتا ەسەپپەن 5,7%-عا جانە ەت ءوندىرىسى — 4%-عا, ءسۇت — 3,4%-عا ءوستى. تاماق ونىمدەرىنىڭ ءوندىرىسى اتالعان كەزەڭدە 2,8%-عا ارتتى.
رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ ورىندالۋى تۋرالى بايانداي وتىرىپ, ا. ەۆنيەۆ 2018 جىلى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قر اشم-گە 355,7 ملرد تەڭگە بولىنگەنىن اتاپ ءوتتى. ەسەپتى كەزەڭدە (01.11.2018 ج.) جوسپار بويىنشا 309,6 ملرد تەڭگەنى يگەرۋ قاجەت بولاتىن. ونىڭ 306,6 ملرد تەڭگەسى نەمەسە جوسپاردىڭ 99%-ى ناقتى يگەرىلدى.
«ونەركاسىپتىڭ نكو», «حالىقتىڭ ناقتى اقشالاي كىرىستەرى» جوسپارلى كورسەتكىشتەرىنە قول جەتكىزۋ بويىنشا قابىلدانىپ جاتقان شارالار تۋرالى بىرقاتار وبلىستىڭ باسشىلارى — الماتى وبلىسى اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ل. تۇرلاشوۆ, الماتى اكىمى ب. بايبەك, قىزىلوردا وبلىسىنىڭ اكىمى ق. كوشەرباەۆ, ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ اكىمى ە. توعجانوۆ باياندادى.