ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ كوميتەتى وتباسى تاربيەسى ينستيتۋتىمەن بىرلەسە وتىرىپ بيىلعى جىلدىڭ قىركۇيەك – قازان ايلارىندا ەلىمىزدىڭ بارلىق مەكتەپتەرىندە ء«ححى عاسىردىڭ اتا-انالارى: بالاڭىزعا ۇلگى بولىڭىز» تاقىرىبىندا «بىرىڭعاي رەسپۋبليكالىق اتا-انالار كونفەرەنتسياسىن» وتكىزەدى.
مەكتەپتەگى ءداستۇرلى اتا-انالار جينالىسى كوپتەگەن ماسەلەلەردى شەشۋگە كومەكتەسەتىنى انىق. الايدا, سىنىپ جەتەكشىلەرىنىڭ ايتۋىنشا, اتا-انالارمەن قارىم-قاتىناس ورناتۋدىڭ بۇل تۇرىندە بىرقاتار قيىندىقتار تۋىندايدى. ەڭ باستى سەبەبى – پەداگوگتەرگە جۇكتەلەتىن جۇمىستىڭ شامادان تىس بولۋى جانە جينالىستى وتكىزۋ ءادىسىنىڭ ەسكىرۋى. سايىپ كەلگەندە, بۇل اتا-انالاردىڭ مەكتەپپەن قارىم-قاتىناس ورناتۋىنا اسەر ەتەدى. «بىرىڭعاي رەسپۋبليكالىق اتا-انالار كونفەرەنتسياسىنىڭ» ءداستۇرلى اتا-انالار جينالىسىنان ەرەكشەلىگى – بۇل جاس ۇرپاقتى يننوۆاتسيالىق بىلىمدەرمەن جانە وتباسىلىق تاربيەلەۋ ادىستەرىمەن وقىتۋعا باعىتتالعان جانە ءتۇرلى تاقىرىپتاردى قامتيتىن جاڭا فورمات. وسىعان وراي رەسپۋبليكالىق اتا-انالار كونفەرەنتسياسىن ەلىمىزدىڭ بارلىق مەكتەپتەرىندە وتكىزۋ جوسپارلانعان. كەزدەسۋ بارىسىندا ءار سىنىپتاردىڭ اتا-انالارىنا ارنالعان ءتۇرلى تاقىرىپتار قوزعالادى.
اتالعان كونفەرەنتسيانىڭ العاشقى جيىنى اپتا سوڭىندا ەلىمىزدىڭ بارلىق مەكتەپتەرىندە ءوتتى. ەلورداداعى №54 مەكتەپ-ليتسەيىنىڭ قابىرعاسىندا ۇيىمداستىرىلعان ماڭىزدى ماسليحاتقا ءبىلىم جانە عىلىم ۆيتسە-ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ ارنايى قاتىسىپ, بۇل كونفەرەنتسيانىڭ ۇستاز, اتا-انا, وقۋشى ءۇشىن قانشالىقتى قاجەت ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.
«بۇگىن ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ بارلىق مەكتەپتەرىندە ءبىز ءۇشىن, جالپى قوعام ءۇشىن ماڭىزدى ءىس شارا وتكىزىلۋدە. ەڭ ءبىرىنشى بارلىعىڭىزدى وسى جاڭا وقۋ جىلىمەن قۇتتىقتايمىن. بيىل 1 قىركۇيەك كۇنى ەلىمىزدىڭ 7024 مەكتەبىنە 3 ميلليوننان استام وقۋشى كەلسە, ولاردىڭ 350 مىڭنان استامى 1 سىنىپقا بارعاندار. مەكتەپ تابالدىرىعىن ەندى اتتاعان بۇلدىرشىندەرىمىزدىڭ سانى جىل سايىن ارتىپ كەلە جاتقانى ءبىزدى قۋانتادى. مەكتەپكە العاش بارىپ وتىرعان بالالاردىڭ اتا-انالارىمەن تىعىز بايلانىستا بولىپ, وسىنداي كونفەرەنتسيالاردى وتكىزۋ مەكتەپ پەن اتا-انا اراسىنداعى قارىم-قاتىناستى ودان ءارى ارتتىرادى. بۇگىن سىزدەردىڭ نازارلارىڭىزعا ءبىزدىڭ ماماندارىمىز ءتۇرلى تاقىرىپتاردا وي قوزعايتىن بولادى. مىسالى, بالانىڭ اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ تاقىرىبى. بۇل دا ءوز الدىنا وزەكتى. نەگە دەسەڭىزدەر, قازىرگى تاڭدا ءبىزدىڭ بۇلدىرشىندەرىمىز بالاباقشا جاسىندا بولسا دا, پلانشەت, سمارتفونداردان الۋان ءتۇرلى اقپاراتتار الادى. سوندىقتان ەڭ ءبىرىنشى بالا قانداي اقپارات الىپ جاتقانىن قاتاڭ قاداعالاۋ كەرەك. وتكەن جىلى ەلباسى «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىن جاريالاعان بولاتىن. وسى باعدارلامادا ءبىلىم سالاسىنا, تاربيە سالسىنا قاتىستى ماڭىزدى ماسەلەلەر كوتەرىلدى. ولاردىڭ بارلىعى رەت-رەتىمەن اتقارلىپ جاتىر. سونىمەن قاتار, قازىرگى تاڭدا ءبىلىم سالسىنداعى جاڭا باعدارلامالار تۋرالى ءارتۇرلى اقپاراتتار تارالۋدا. ءبىز ول باعدارلامالاردىڭ بارلىعىن ساراپتاۋدان, سارالاۋدان وتكىزىپ, 2000 جىلداردان باستاپ جۇرگىزىپ كەلەمىز. سەبەبى, بىزگە فۋنكتسيونالدىق ساۋاتتىلىق كەرەك. ءبىز بۇرىنعىداي بالاعا تەك اقپاراتتى جاتتاتىپ, سونىمەن شىعا المايمىز. ويتكەنى بۇگىن اقپارات وتە جىلدام وزگەرۋدە. كوبەيۋدە. سوندىقتان ەڭ ءبىرىنشى تەلەفوندارداعى, باسقا دا قۇرىلعىلارداعى اقپاراتتى جاتتاعاننان گورى ونى قالاي پايدالانامىز دەگەن سۇراقتىڭ جاۋابىن قاراستىرۋ قاجەت. مەنىڭ ايتقىم كەلگەن تاعى ءبىر ماسەلە, ول ۇستاز مارتەبەسى. ۇستاز مارتەبەسى دەگەن ول تەك مەملەكەت شەشەتىن ماسەلە ەمەس. وعان اتا-انالاردىڭ دا قوساتىن ۇلەسى قوماقتى. نەگە؟ سەبەبى, ءسىز داستارحان باسىندا مەكتەپتەگى مۇعالىم تۋرالى جاعىمسىز پىكىر ايتاتىن بولساڭىز ونى بالاڭىز دا تىڭداپ وتىرۋى مۇمكىن. ودان كەيىن ۇستازدىڭ مارتەبەسى قالاي كوتەرىلەدى؟ كوپ ماسەلەلەر وتباسىعا بايلانىستى. وسى ماسەلە بويىنشا دا, ۇستازداردىڭ جالاقىسىن كوتەرۋگە بايلانىستى دا ءبىز كوپتەگەن جۇمىستار اتقارۋدامىز», دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.
اتالعان وقۋ ورداسىنىڭ باسشىسى شاكارىم تولىباي ۇلى بۇل شارانىڭ نەگىزگى ماقساتى – مەكتەپ اكىمشىلىگى, مۇعالىمدەر جانە اتا-انالار قاۋىمداستىعىنىڭ اراسىنداعى بىرلىكتىك, وسى بىرلىكتىڭ ارقاسىندا مەكتەپكە جاڭادان قادام باسقان 1 سىنىپ وقۋشىلارىنا پەداگوگيكالىق, پسيحولوگيالىق كەڭەس بەرۋ ەكەنىن جەتكىزدى. سونداي-اق, كونفەرەنتسيا بارىسىندا «بالانىڭ اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ», «بالادا ينتەرنەت-تاۋەلدىلىك قالىپتاسۋىنىڭ الدىن الۋ», «مەكتەپ ورتاسىنا دەسترۋكتيۆتى ءدىني اعىمدار ەنگىزۋدىڭ الدىن الۋ», «وتباسىلىق قۇندىلىقتاردى نىعايتۋ», «بالاعا مەكتەپكە وقۋعا بەيىمدەلۋگە ءتيىمدى كومەك شارالارى تۋرالى», «نەيرو-پسيحوفيزيولوگتاردىڭ بولاشاق ءبىرىنشى سىنىپ وقۋشىلارى - ۇلدار مەن قىزداردىڭ اتا-انالارىنا ارنالعان ۇستانىمدارى», «بالانىڭ ءوزىن-ءوزى باعالاۋىن ارتتىرۋعا ىقپال ەتىڭىز, ونى ءجيى ماقتاڭىز, بىراق ماقتاۋىڭىز لايىقتى بولسىن» دەگەن ماڭىزدى تاقىرىپتار ماڭايىندا باياندامالار وقىلىپ, پسيحولوگ مامانداردىڭ پىكىرى ايتىلدى.
شارا اياقتالعان سوڭ بالاسىن 1 سىنىپقا بەرگەن اتا-انا مارجان نۇرشايحقىزىن اڭگىمەگە تارتىپ, كونفەرەنتسيادان قانداي وي تۇيگەنىن سۇراعان بولاتىنبىز.
«مەن ءوزىمنىڭ بالامدى مەكتەپكە بەرمەي تۇرىپ ءبىلىم سالاسى جايلى, مەكتەپ جايلى پىكىرىم جاعىمسىز جاعىنان باسىم بولدى. سەبەبى قىزمەتتەگى ارىپتەستەرىمنىڭ مەكتەپتەگى جۇيە تۋرالى كوڭىلدەرى تولمايتىن كوپ سوزدەرىن ەستىگەن ەدىم. وسى كونفەرەنتسياعا شاقىرعان كەزدە قاتارداعى ءبىر جينالىس شىعار دەپ ويلاعان ەدىم. بىراق ول جەردەگى شاقىرىلعان قوناقتاردىڭ الۋان ءتۇرلى اقپاراتتارى, ماڭىزدى پىكىرلەرى مەنىڭ ويىمدى تۇگەلدەي وزگەرتتى دەي الامىن. ويتكەنى مەن بۇل جيىننان كوپ اسەر الدىم. ەڭ ءبىرىنشى ماعان ۇناعانى ۇيمداستىرۋشىلار بۇگىنگى تاڭداعى ماڭىزدى ماسەلە ياعني بالالاردىڭ اقپارات الۋ, ونى پايدالانۋ جايىن دۇرىس تاڭداعان. ۆيتسە-مينيستر اتاپ وتكەندەي ءبىز بارلىق مىندەتتى تەك مەكتەپكە نەمەسە مۇعالىمدەرگە ارتىپ قويىپ قاراپ وتىرماۋىمىز كەرەك. نەگە دەسەڭىز, بالانىڭ قالىپتاسۋىنا اتا-انا 80 پايىز اسەر ەتەدى. جانە ول كوپ ۋاقىتىن ءوزىنىڭ وتباسىندا وتكىزەدى. وسىنى ەسكەرە وتىرىپ اتا-انالار قاۋىمىدا جۇمىسى قاۋىرت بولسا دا, بالاسىنا نازار اۋدارىپ, قانداي اقپارات الىپ جاتقانىنان حاباردار بولۋى كەرەك. سونىمەن قاتار, سپيكەرلەردىڭ ءبىلىم مەن تاربيەنى قاتار الىپ ءجۇرۋ كەرەك دەگەن پىكىرى اسا قۇندى جانە ءبىزدىڭ بولاشاعىمىز ءۇشىن ماڭىزدى», دەيدى ول.
راۋان قايدار,
«ەگەمەن قازاقستان».