يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار – دامۋ كەپىلى

«نۇر وتان» پارتياسىنىڭ جاڭا جوبالارىنىڭ نەگىزگى باعىتتارىنىڭ ءبىرى «تسيفرلى قازاقستان» باعدار­لا­ما­سىن ىسكە اسىرۋمەن بايلانىس­تى ەكەنى بەلگىلى. وسىعان وراي پارتيا ەلبا­سىنىڭ تسيفرلاندىرۋ مەن ەكو­نو­مي­كالىق جاعىنان ءبىلىمدى مامانداردى دايىنداۋ جونىندەگى باستاماسىنا قولداۋ ءبىلدىرۋدى كوزدەيدى.

جەزقازعانعا ساپارى كەزىندە پارتيا توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى الدىمەن « ۇلىتاۋ نان» نان زاۋىتىنا باردى. مۇندا بارلىق جۇمىس پروتسەسى اۆتوماتتاندىرىلعان. جاڭا كاسىپورىن تاۋلىگىنە 35 تونناعا دەيىن نان ءونىمىن شىعارادى. دايىن ءونىم جەزقازعان مەن ساتباەۆ قالالارىنا جانە قاراجال مەن ۇلىتاۋ اۋداندارىنا جەتكىزىلەدى. زاۋىت ەلباسى ايقىنداپ بەرگەن تسيفر- لاندىرۋ جونىندەگى بارلىق تالاپتارعا تولىق ساي كەلەتىنىن دە ەرەكشە اتاپ وتكەن ءجون.

كاسىپورىن قىزمەتكەرلەرىمەن كەزدەسۋدە ماۋلەن اشىمباەۆ مۇنداي زاماناۋي ءوندىرىس وشاعىنىڭ اشىلۋى جانە الدىڭعى قاتارلى يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالاردىڭ ەنگىزىلۋى جەرگىلىكتى حالىقتىڭ جۇمىسپەن قامتىلۋىنا مۇمكىندىك بەرىپ, ءوڭىردىڭ ەكونوميكالىق احۋالىن جاقسارتا تۇسەتىنىن اتاپ ءوتتى.

جەزقازعاندا باعدارلامالاۋ نەگىز­دەرىن ۇيرەتەتىن IT-ورتالىق «UTARI KZ» وندىرىستىك يننوۆاتسيالىق كوم­پا­نيا­سىنىڭ بازاسىندا اشىلدى. ول جەردە بالالارعا ارنالعان تەگىن IT-سىنىپ­تار جۇمىس ىستەيدى. ماۋلەن اشىمباەۆ اتال­عان ورىندارعا دا ارنايى بارىپ, كومپانيانىڭ جۇمىسىمەن تانىستى. بۇل جەردە حيميا, مۇناي-گاز, مەتال­لۋرگيا, تاماق, ءدارى-دارمەك, اۆ­تو­موبيل ءوندىرىسى, كوممۋنالدىق شا­رۋا­­شىلىق, ترانسپورت پەن قۇرىلىس سا­­لا­سىنىڭ جۇمىسشىلارى ءۇشىن ارنا­يى كيىمدەر شىعارىلىپ, كۇندەلىكتى ءومىر مەن دەمالۋعا ارنالعان كيىمدەر تى­گىلەدى. كاسىپورىن كومپيۋتەرلىك باع­­دار­لامامەن باسقارىلاتىن ارنايى قون­دىرعىمەن جابدىقتالعان.

تىگىن تسەحىنىڭ جۇمىسشىلارىمەن كەزدەسكەن ماۋلەن اشىمباەۆ سوڭعى ايلاردا «نۇر وتان» پارتياسى الەۋمەتتىك ماسەلەلەرگە ءجىتى كوڭىل ءبولىپ, اۋقىمدى جۇ­مىستار اتقارىپ جاتقانىن تىلگە تيەك ەتتى.

– پارتيا ساياسي كەڭەسىنىڭ وتىرىسىندا ەلباسى وسى باعىتتاعى بىر­قا­تار جاڭا جوبالارىمىزدى بەكىتىپ, ناق­تى تاپسىرمالار بەردى. ولاردىڭ قاتا­رىندا ەلىمىزدىڭ بولاشاعى سانالا­تىن وس­كەلەڭ ۇرپاقتىڭ دەنى ساۋ, ءبىلىمدى, با­سە­كەگە قابىلەتتى بولىپ قالىپتاسۋى ءۇشىن جاعداي جاساۋ ءىسى دە بار. سوعان وراي پارتيا ەلىمىز بويىنشا ءىت-سى­نىپ­­تار اشۋدى قولعا الدى. وسى رەت­تە اتالعان سىنىپتاردى استانا, الماتى سياقتى ءىرى شاھارلاردا عانا ەمەس, جەزقازعان سياقتى مونوقالالار مەن اۋدانداردا اشىپ, ورتالىقتان شال­عايدا جاتقان ەلدى مەكەندەردەگى با­لالاردىڭ تسيفرلى ساۋاتتىلىعىن ارت­تىرۋعا, باسەكەگە قابىلەتتى بولۋىنا, بولاشاقتىڭ ماماندىقتارىن يگەرۋ­گە جاع­داي جاساۋىمىز كەرەك. وسى تۇر­عىد­ان كەلگەندە قاراعاندى وبلىسىندا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار كوڭىل قۋانتادى. وبلىس بويىنشا قازىردىڭ وزىندە بىرنەشە ءىت-سىنىپتار اشىلىپ, جەرگىلىكتى جاستار زاماناۋي ءبىلىم الۋدا, – دەدى «نۇر وتان» پارتياسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى.

وسى رەتتە «نۇر وتان» پارتياسى قازاقستاندىق IT-كومپانيالار مەن وڭىرلىك جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ بازاسىندا 20 IT-ورتالىق جانە تەگىن 1000 ءىت-سىنىپ اشۋدى قولعا الىپ, ءتيىستى جۇمىستاردى باستاپ كەتكەنىن اتاپ وتكەن ءجون. ماۋلەن اشىمباەۆتىڭ ايتۋىنشا, پارتيا ءىت-سىنىپتاردى اشۋ ارقىلى جاستارعا باعدارلامالاۋ نەگىزدەرىن ۇيرەتىپ قانا قويماي, روبوت تەحنيكالارى مەن 3D مودەلدەۋدى دە مەڭگەرۋگە جاعداي جاسايدى.

جەزقازعاندا «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنىڭ «تۋعان جەر» جوباسى بويىنشا دا جۇمىستار قارقىندى جۇرگىزىلۋدە. سونىڭ اياسىندا الەۋمەتتىك از قامتىلعان ازاماتتارعا ارنالعان جاتاقحانا قايتا جاڭعىرتىلىپ, جەر­گى­لىكتى كومپانيالاردىڭ جاس ماماندارىنا بەرىلگەن. بۇل جاتاقحانانىڭ وزگەلەردەن باستى ايىرماشىلىعى رە­تىندە وندا بىرقاتار پارتيالىق جو­با­­لاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىن ايتۋ­عا بولادى. ياعني نۇروتاندىق كاسىپ­كەر­لەر بۇل جەردە جاڭا پارتيالىق باس­تامالارمەن ۇندەسەتىن بىرنەشە قى­زىق­تى ءبىلىم بەرۋ جوبالارىن ىسكە قوس­قان. ايتالىق, عيماراتتىڭ ءبىرىنشى قا­با­تىندا «Open space library» ايماعى – اشىق ەلەكتروندىق كىتاپحاناسى ورنالاسقان, ال جانىندا ء«ۇش تۇعىرلى ءتىل» باعدارلاماسى بويىنشا اشىلعان – «Qazaq kluby» مەن «English club» جۇمىس ىستەيدى. جاتاقحانادا دەربەس «Co-working ورتالىعى», «ياركيە ۋمى» ءبىلىم مەن دامۋ ورتالىعى, «ليدەرلەر مەكتەبى», «Business mentoring» جانە «Magic kitchen» ورتالىقتارى, شاحمات پەن توعىزقۇمالاق ويىنىنىڭ ستۋدياسى بار. «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ بالالارعا ارنالعان تەگىن IT-سىنىپتار جوباسى بويىنشا «IT TECHNOLOGY FOR YOU» ورتالىعىنىڭ بازاسىندا قازىرگى زامانعى IT-سىنىپتار اشىلعان.

بۇل جەردە باعدارلامالاۋ مەن روبوت تەحنيكاسى سالاسى الەمدىك ستاندارتقا ساي وقىتىلادى. جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى جانە وڭىردەگى بيزنەس وكىلدەرىمەن بىرگە 2500-دەن استام ادامدى قامتي-تىن بالالارعا ارنالعان تاپ وسىنداي 40 IT-سىنىپ اشۋ جوسپارلانعان.

«رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ شەڭبەرىندە نۇروتاندىقتار ەلى­مىزدەگى كىتاپحانالاردى زاماناۋي ءبىلىم ورتالىقتارىنا اينالدىرۋ باس­تاماسىن قولعا العانى بەلگىلى. ماۋلەن اشىمباەۆ ساتباەۆ قالا­سىن­داعى وسىنداي جاڭا ءبىلىم بەرۋ ورتا­لىعىنا ارنايى باردى. مۇندا «سو-working ورتالىعى» جەرگىلىكتى كىتاپحانا بازاسىندا اشىلعان. وندا جاستاردىڭ جۇمىس ىستەۋى جانە دەم- الۋى ءۇشىن بارلىق جاعداي جاسالعان. اتاپ ايتقاندا, توپ بولىپ جانە جەكە جۇمىس ىستەۋگە ارنالعان ايماقتار, تەگىن Wi-Fi, قاجەتتى تەحنيكا جانە تاعى باسقا مۇمكىندىكتەر قاراستىرىلعان. جاستارمەن كەزدەسۋىندە پارتيا تور­اعا­سىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى, وسى جىل­دىڭ سوڭىنا دەيىن «نۇر وتاننىڭ» قول­داۋىمەن قاراعاندى وبلىسىندا تاعى دا بىرقاتار ءبىلىم ورتالىعىنىڭ اشىلاتىنىن ايتتى.

پارتيا توراعاسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا نۇروتاندىقتار اعا ۇرپاقتى قولداۋعا باعىتتالعان تاعى ءبىر ماڭىزدى «ارداگەرلەردى ارداقتايىق» جوباسىن ىسكە اسىرۋدا. ودان بولەك, جەڭىس كۇنى قارساڭىندا پارتيانىڭ باستاماسى بويىنشا «ەرلىك ەشقاشان ۇمىتىلمايدى» ءىس-شاراسى دا قاتار جۇرگىزىلىپ كەلەدى. جەزقازعانعا ساپارى بارىسىندا ماۋلەن اشىمباەۆ 95 جاسقا تولعان ۇلى وتان سوعىسىنىڭ ارداگەرى نينا ستەپانوۆنا ۆينوگرادوۆامەن كەزدەسىپ, مايدانگەردى مەرەيتويىمەن قۇتتىقتادى.

* * *

قاراعاندى وبلىسىنا جۇمىس ساپارى اياسىندا «نۇر وتان» پارتياسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ماۋلەن اشىمباەۆ قاسيەتتى ۇلىتاۋ جەرىندە وتكەن «جەزكيىك» حالىقارالىق مۋزىكا فەستيۆالىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا قاتىستى. «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا وتكەن ءىس-شارادا رەسەي, فرانتسيا, پولشا, تۇركيا, شوتلانديا, جاپونيا, تاجىكستان جانە سوناۋ مەكسيكا مەن پەرۋ ەلىنەن كەلگەن ەتنو-فولكلورلىق انسامبلدەر ونەر كورسەتتى.

فەستيۆالدىڭ شىمىلدىعى «ارقا سازى» فولكلورلىق ءانسامبلى مەن «اققۋ» ءانسامبلىنىڭ تەاترلاندىرىلعان قويىلىمىمەن ءتۇرىلدى. العاش بولىپ ءسوز العان مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترى ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى ەلباسىنىڭ بارشا قاتىسۋشىلارعا ارنالعان قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىپ بەردى.

قازاق ەلىنىڭ رۋحاني ورتالىق­تا­­رىنىڭ ءبىرى سانالاتىن قاسيەتتى ۇلى­تاۋ جەرىندە, «رۋحاني جاڭعىرۋ» باع­دار­­اماسى اياسىندا وتەتىن بۇل ونەر مە­رەكەسى ەلىمىزدىڭ مادەني ومىرىندەگى اي­تۋلى وقيعا بولادى دەپ سەنەمىن. ءتول تاريحى مەن ونەرىن قاستەرلەگەن ۇلت قانا بيىك ماقساتتارعا قول جەتكىزە الادى. مۋزىكا ونەرى – حالىقتىڭ تاريحىن, اسقاق رۋحىن, جان دۇنيە سۇلۋلىعىن پاش ەتەتىن رۋحاني قۇندىلىقتاردىڭ ءبىرى. سونداي-اق بۇل فەستيۆال حالقى­مىز­دىڭ مادەني مۇراسىن جاڭعىرتىپ, فولكلورلىق ونەرىمىزدىڭ باعا جەتپەس بايلىعىن الەمگە تانىتۋعا دا وڭ ىقپالىن تيگىزەدى دەپ ويلايمىن», – دەلىنگەن ەلباسىنىڭ قۇتتىقتاۋىندا.

بۇدان سوڭ, «نۇر وتان» پارتياسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى م.اشىمباەۆ قاتىسۋشىلار مەن بارشا حالىقتى وسىنداي كەرەمەت ونەر كەشىمەن قۇتتىقتاپ, بۇل شارانىڭ قازاق مادەنيەتىنىڭ ءورىسىن كەڭەيتەتىن تىڭ باستاما ەكەنىن ايتتى.

– بۇل فەستيۆال ەلباسىمىزدىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنىڭ جەمىسى ەكەنى ءسوزسىز. ءبىز وسىنداي يگى باستامالار ارقىلى حالقىمىزدىڭ رۋحاني جانە مادەني قۇندىلىقتارىن ساقتاپ, ولاردى بۇكىل الەمگە دارىپ­تەپ, تانىمالدىلىعىن ارتتىرامىز. سونداي-اق الەم مادەنيەتىنىڭ وزىق تۇستارىنان ۇلگى الىپ, ۇلتتىق قۇندى­لىق­تارىمىزدىڭ اياسىن كەڭەيتەمىز. سون­دىقتان «رۋحاني جاڭعىرۋ» باع­دار­لاماسى اياسىندا ءوتىپ وتىرعان بۇ­گىنگى «جەزكيىك» حالىقارالىق فەس­تيۆالى الدىمىزدا تۇرعان وسىنداي ماقساتتاردىڭ ءساتتى جۇزەگە اسىرىلۋىنا وڭ اسەرىن تيگىزەدى دەپ سەنەمىز, – دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.

ۆەنەرا تۇگەلباي,

«ەگەمەن قازاقستان»