• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
قازاقستان 24 ءساۋىر, 2018

قۇرت اۋرۋىن قۇرتامىز دەسەك...

1150 رەت
كورسەتىلدى

ەلىمىزدەگى  ۇلتتىق فتيزيوپۋلمونولوگيا عىلىمي ورتالىعىنىڭ قىز­مەتكەرلەرى اتىراۋ وبلىسىنىڭ تۇرعىندارى اراسىندا تۋبەركۋلەز اۋرۋشاڭ­دىعىنا مونيتورينگ جۇرگىزدى. كەسەلى كوپ قۇرت اۋرۋى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ, جالپى جۇرتشىلىقتىڭ الاڭداۋشىلىعىن تۋعىزىپ وتىر. اي­ماقتا 1003 ادام تۋبەركۋلەزگە قارسى كۇرەس ديسپانسەرىندە تىركەلگەن. وبلىس اكىمى نۇرلان نوعاەۆ وسى ماسەلە قارالعان ماجىلىسكە قاتىسىپ, دەرتتىڭ دەندەپ كەتپەۋى ءۇشىن الدىن الۋ شارالارى جەتكىلىكتى دارەجەدە جۇرگىزىلۋى ءتيىس ەكەنىن اتاپ ايتتى. جينالىسقا ۇلتتىق فتيزيوپۋلمونولوگيا عىلىمي ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى مالىك ادەنوۆ شاقىرىلدى. ونىڭ ايتۋىنشا, قازىر قازاقستانداعى تۋبەركۋلەزگە قارسى كۇرەس قىزمەتى جاڭا تەحنولوگيالار ارقىلى وزگەرۋ ساتىسىندا. سونىڭ ناتيجەسىندە رەسپۋبليكاداعى ستاتسيونارلار سانى 89-دان 40-قا قىسقارعان. 

اتىراۋ وبلىسىندا تۋبۋركۋلەزبەن اۋىرۋ دەڭگەيى سوڭعى ءۇش جىلدا 19,7%-عا ازايدى. بىراق بۇل بارلىق ما­سەلە شەشىمىن تاپتى دەگەن ءسوز ەمەس. «سوڭ­عى جىلدارى تۋبەركۋلەزدى انىقتاۋ مەن ەمدەۋدىڭ جاڭا ءتۇرى ەنگىزىلە باس­تادى. وسى باعىتتا اتقارىلاتىن جۇ­مىس كوپ. كادرلارعا بايلانىستى پروبلەما دا بار» دەپ اتاپ ءوتتى م.ادەنوۆ. وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باس­قار­ماسىنىڭ باسشىسى مانشۇك ايمۇر­زيەۆانىڭ ايتۋىنشا, وڭىردە 28 فتيزياتور, 13 فتيزيوپەدياتر جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ 30%-ى زەينەت جاسىندا. سونداي-اق 9 فتيزياتور, 4 فتيزيوپە­دياتر جەتىسپەيدى.

اتا-انالارى تۋبەركۋلەزبەن اۋىراتىن بالالارعا دا ايرىقشا كوڭىل ءبولىنۋى كەرەك. وبلىستا 670 ورىندىق 7 مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىم بار. 240 ورىن­دىق بايلانىستاعى بالالارعا ارنالعان مەكتەپ-ينتەرنات جۇمىس ىستەيدى. تۋبەركۋلەزگە قارسى كۇرەس ديس­­پانسەرىندە ەسەپتە تۇرعانداردى الەۋ­مەتتىك جاعىنان قولداۋعا 2018 جىل­دىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا 16,8 ملن تەڭگە قارالعان.

قوعامدىق دەنساۋلىق ساقتاۋ دە­پار­تامەنتى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ەربولات ۋايىسوۆ بالالار مەن جاسوس­پىرىمدەرگە جاڭا شيپاجاي سالىنۋى كەرەك دەگەن پىكىردە. جاسىراتىنى جوق, قازىر وڭىردە ەكپەدەن باس تارتۋ ماسەلەسى وزەكتى بولىپ وتىر. «وتكەن جىلى 468 اتا-انا بالالارىنا ەكپە سالدىرۋعا قار­سىلىق ءبىلدىردى. ولاردىڭ باسىم بو­لىگى ءدىني ۇستانىمدارىنا قاتىستى باس تارتىپ وتىر. كەيبىر زاڭنامالىق اك­تىلەرگە وزگەرىس ەنگىزىپ, ەكپە سالۋ مەن رەنتگەنگە ءتۇسۋدى مىندەتتەۋ كەرەك. اتى­راۋدا ۇلتتىق فتيزيوپۋلمونولوگيا عىلىمي ورتالىعىنىڭ بولىمشەسىن اشۋ تۋرالى دا ۇسىنىس بار»,   دەيدى ەربولات ۋايىسوۆ. قۇرمانعازى اۋدا­نىندا 100 ورىندىق اۋرۋحانانى كۇر­دەلى جوندەۋدەن وتكىزىپ, شيپاجايعا اينال­دىرۋ جوسپارلانىپ وتىر.

جينالىستا وبلىس اكىمى نۇرلان نوعاەۆ قۇرت اۋرۋىن ءتۇپ-تامىرىمەن جويۋ ءۇشىن سەبەپتەردى انىقتاپ, ونى شە­شۋ جولدارىن تاۋىپ, تۇجىرىمداما جاساۋ كەرەكتىگىنە توقتالدى. «مەن ۇلت­تىق فتيزيوپۋلمونولوگيا عىلىمي ورتا­لىعىنىڭ باسشىلىعىنان وسى ماسەلەگە تۇپ­كىلىكتى ارالاسۋلارىن سۇ­رار ەدىم. الداعى جۇمىسىمىزعا عى­­لىمي بازا قۇرۋىمىز كەرەك,   دەدى ن.نوعاەۆ. – اۋرۋشاڭدىق كورسەتكىشى جوعارى ەمەس, شەشۋگە بولاتىن پروبلەما. ناۋقاستاردىڭ مالىمەتتەر بازاسىن جا­ساپ, جاعدايلارىن ۇنەمى باقىلاۋدا ۇس­تاۋعا ءتيىسپىز».

بيىل وبلىستا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا 100-دەن استام مامان تارتىلدى. الايدا كادر جەتىسپەۋشىلىگى ماسەلەسى ءالى بار. قازىر 35 اتىراۋلىق جاس جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن مەديتسينالىق جوعارى وقۋ ورىندارىندا ءبىلىم الىپ جاتىر. تۋبەركۋلەز الەۋمەتتىك اۋرۋ دەپ تە اتا­لادى. اۋرۋدى بولدىرماۋدا الدىن الۋ شارالارىن جاساۋ, ءدارى-دارمەكپەن قام­تۋ, شيپاجايدا ەم الۋ, ناۋقاستىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن كوتەرۋ ماسەلەلەرى وزەكتى. وبلىستىڭ باس دارىگەرىنىڭ سوزىنە سۇيەنسەك, اسىرەسە جۇمىسسىز, تابىسى تو­مەن ادامدار وسى اۋرۋعا كوپ دۋشار بو­لادى ەكەن. سوندىقتان مەملەكەت تاراپىنان ناۋقاستاردىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتۋعا كومەك كورسەتىلىپ كەلەدى. وتكەن جىلى وبلىستا تۇرعىن ۇيگە مۇقتاج 6 ادامعا پاتەر بەرىلسە, 13 ادام جۇمىسقا ورنالاستىرىلدى. ەندىگى ماقسات تۋبەركۋلەز اۋرۋشاڭدىعى بو­يىن­شا نولدىك كورسەتكىشكە قول جەتكىزۋ بولىپ وتىر.

باقىتگۇل باباش, «ەگەمەن قازاقستان»

اتىراۋ

سوڭعى جاڭالىقتار