ادامي كاپيتالدىڭ ءبىر كورسەتكىشى – دەنساۋلىق. ەلىمىزدە ءومىر ءسۇرۋ ۇزاقتىعى 4,5 جىلعا ارتىپ, ورتاشا ءومىر ءسۇرۋ جاسى 72,5 جاسقا جەتكەنى بەلگىلى. بۇل مەملەكەت تاراپىنان جۇيەلى تۇردە جاسالعان قامقورلىقتىڭ كورىنىسى.
مەملەكەت باسشىسى بيىلعى جولداۋىندا دا ۇزدىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ءىسى مەن دەنى ساۋ ۇلت قالىپتاستىرۋدىڭ ناقتى باعدارىن بەلگىلەپ بەردى. البەتتە, حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ۇزاقتىعىنىڭ وسۋىنە بايلانىستى مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋگە سۇرانىس تا ارتا تۇسەتىنى ايان. بۇل رەتتە ستاتسيونارلىق ەمدەۋدەن گورى اۋرۋدىڭ الدىن الۋ اناعۇرلىم ءتيىمدى. سوندىقتان ەلباسى قوعامدىق دەنساۋلىقتى باسقارۋ ءىسىن كۇشەيتۋدى تاپسىرىپ وتىر. جولداۋ كوتەرگەن جۇكتىڭ الەۋمەتتىك سالماعىن تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدىك بەرىلگەن كولەمىنىڭ جاڭا مودەلىن ازىرلەۋ جونىندەگى تاپسىرمادان دا اڭداۋعا بولادى. وسى ورايدا «الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى» اق 2018 جىلى تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدەندىرىلگەن كولەمى (تمككك) پاكەتى شەڭبەرىندە قىزمەت كورسەتەتىن دەنساۋلىق ساقتاۋ نىساندارىمەن كەلىسىمشارت بەكىتۋدى اياقتاعانىن ايتا كەتۋىمىز كەرەك.
جەكە ەمحانالار دا قىزمەت كورسەتۋگە ءازىرقاڭتار ايىنداعى دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, 2018 جىلى مەديتسينالىق قىزمەتتەردى ءبولىپ بەرۋ جونىندەگى ايماقتىق جانە رەسپۋبليكالىق كوميسسيالار ءوتىنىش بەرگەن 1385 ۇيىمدى زاڭ تالاپتارىنا ساي دەپ تانىپ, ولارمەن كەلىسىمشارت بەكىتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. كوميسسيالار قۇرامىندا «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى جانە وزگە دە قوعامدىق ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى بار. 5 قاڭتاردا تەگىن مەديتسينالىق كومەك شەڭبەرىندە 673 ملرد تەڭگەگە كەلىسىمشارت بەكىتىلدى. بۇل رەسپۋبليكا بيۋدجەتىنەن بيىلعى تەگىن مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋگە بولىنگەن قارجىنىڭ 80 پايىزىن قۇرايدى. قور مالىمەتىنشە, قارجىنىڭ قالعان بولىگى دەنساۋلىق سالاسىنىڭ باسىمدىق بەرىلگەن باعىتتارىن دامىتۋ, بارلىق جەردە پاتسيەنتتەرگە كورسەتىلەتىن مەديتسينالىق قىزمەت ساپاسى مەن قولجەتىمدىلىگىن, ازاماتتاردىڭ ەمدەۋ مەكەمەسىن تاڭداۋ قۇقىعىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى مىندەتتەردى ەسكەرە وتىرىپ بولىنەدى.
2018 جىلى مەملەكەتتىك تاپسىرىس شەڭبەرىندە قازاقستاندىقتارعا 600-گە جۋىق جەكەمەنشىك كلينيكا قىزمەت كورسەتپەك. بۇل قوردىڭ جەتكىزۋشىلەر بازاسىنا ەنگەن مەديتسينا ۇيىمدارىنىڭ 43 پايىزىنا تەڭ. وسىلايشا, جەكەمەنشىك كلينيكالاردىڭ سانى 2017 جىلمەن سالىستىرعاندا 130-عا ارتىپ وتىر. ال جەكە كلينيكالارمەن بەكىتىلگەن كەلىسىمشارت سوماسى بيىل 95 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. بۇل دا الدىڭعى جىلدارداعى كورسەتكىشتەن 2 ەسە كوپ. مەملەكەتتىك تاپسىرىستى ورىنداۋعا قۇلشىنىپ وتىرعان جەكەمەنشىك مەديتسينا ۇيىمدارىنىڭ سانى جاعىنان وڭتۇستىك قازاقستان, شىعىس قازاقستان, قاراعاندى, جامبىل وبلىستارى, سونداي-اق استانا جانە الماتى قالالارى كوش باستاپ تۇر. اتاپ ايتقاندا, بيىل استانا حالقىنا 81 مەديتسينا ۇيىمى قىزمەت كورسەتپەك. ونىڭ 45-ءى جەكەمەنشىك كلينيكالار (كەلىسىمشارت سوماسى 75,5 ملرد تەڭگە). الماتى قالاسى بويىنشا كەلىسىمشارت بەكىتىلگەن 171 مەديتسينا ۇيىمىنىڭ 71-ءى جەكەمەنشىك ەكەنىن ايتا كەتكەن ابزال. ياعني مەگاپوليس حالقىنا كەپىلدەندىرىلگەن كومەك كورسەتەتىن جەكەمەنشىك كلينيكالار سانى 42 پايىزعا ارتقان. ولارمەن بەكىتىلگەن كەلىسىمشارت سوماسى 80 ملرد تەڭگەدەن اسىپ جىعىلدى. سونىمەن قاتار الماتىدا جەكەمەنشىك كلينيكالار مەملەكەتتىك تاپسىرىس بويىنشا ەمحانالىق-امبۋلاتورلىق كومەك كورسەتۋگە قىزىعۋشىلىق ءبىلدىرىپ وتىر. ماسەلەن, 2017 جىلى قالا بويىنشا 14 جەكەمەنشىك كلينيكا مەملەكەتتىك تاپسىرىستى ورىنداۋعا قاتىسقان بولسا (جالپى سوماسى 859 ملن تەڭگە), 2018 جىلى ەمحانالىق-امبۋلاتورلىق كومەك كورسەتەتىن جەكەمەنشىك كلينيكالار سانى 27-گە جەتتى. ولار جالپى سوماسى 1,9 ملرد تەڭگەنىڭ قىزمەتىن كورسەتپەك. وعان قوسا الماتىدا كونسۋلتاتيۆتىك-دياگنوستيكالىق قىزمەت كورسەتەتىن جەكەمەنشىك ەمدەۋ مەكەمەلەرىنىڭ سانى دا 2,5 ەسە ارتقان.
سونداي-اق جەكەمەنشىك كلينيكالار كورسەتەتىن مەديتسينالىق قىزمەت تۇرلەرى دە كوبەيدى. ماسەلەن, بيىل الماتىدا تۇڭعىش رەت ونكولوگيالىق كومەك, جەدەل مەديتسينالىق كومەك پەن پاتولوگواناتوميالىق دياگنوستيكا قىزمەتىن كورسەتەتىن جەكەمەنشىك كلينيكالار پايدا بولادى.
2018 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترىنىڭ تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدىك بەرىلگەن كولەمى شەڭبەرىندە جانە مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىندە ازاماتتاردى, ونىڭ ىشىندە بەلگىلى ءبىر اۋرۋعا شالدىققان جاي-كۇيى بار ازاماتتاردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارىن امبۋلاتورلىق دەڭگەيدە تەگىن نەمەسە جەڭىلدىكپەن بەرىلەتىن دارىلىك زاتتارمەن, مەديتسينالىق ماقساتتاعى بۇيىمدارمەن جانە مامانداندىرىلعان ەمدىك ونىمدەرمەن قامتاماسىز ەتۋگە ارنالعان دارىلىك زاتتاردىڭ جانە مەديتسينالىق ماقساتتاعى بۇيىمداردىڭ تىزبەسىن بەكىتۋ تۋرالى بۇيرىعى كۇشىنە ەندى. دەنساۋلىق ساقتاۋدى دامىتۋ رەسپۋبليكالىق ورتالىعىنىڭ مالىمەتىنشە, جاڭا بۇيرىققا سايكەس تۇرعىندار 48 اۋرۋ توبىنا ارنالعان حالىقارالىق پاتەنتتەلمەگەن اتاۋى بويىنشا 274 دارىلىك اتاۋلارمەن, 8 مەديتسينالىق بۇيىم تۇرىمەن قامتاماسىز ەتىلەدى. 2018 جىلعا ارنالعان تەگىن دارىلىك زاتتاردىڭ ءتىزىمى تيىمدىلىگى دالەلدەنگەن جاڭا پرەپاراتتارمەن تولىقتىرىلعان. سونىمەن قاتار حالىقارالىق ۇسىنىستارعا سايكەس تيىمدىلىگى دالەلدەنبەگەن جانە كلينيكالىق تاجىريبەدە قولدانىلمايتىن دارىلىك زاتتار الىپ تاستالىندى. ماسەلەن, جاڭا تىزبەگە اۋىر اعىمىمەن سيپاتتالاتىن «انكيلوزيرلەنەتىن سپونديلليت» (بەحتەرەۆ اۋرۋى) ەنگىزىلدى. قاتەرلى ىسىكتەردىڭ, تۋبەركۋلەزدىڭ جانە ايتۆ ينفەكتسياسىنىڭ, سوزىلمالى ۇدەمەلى اۋرۋلاردىڭ (جۇرەك, وكپە, باۋىر, بۇيرەك جەتكىلىكسىزدىگىنىڭ دەكومپەنساتسيا ساتىسى, باۋىر تسيرروزىنىڭ اسقىنۋى) كەڭ تارالعان فورمالارى بار ناۋقاستار ءۇشىن جاسالاتىن ءپاللياتيۆتى كومەك بولەك. ءپاللياتيۆتى كومەك كەزىندەگى پرەپاراتتار تىزبەسى 15 اتاۋعا دەيىن كەڭەيتىلدى. ۆ جانە س گەپاتيتتەرى دە بولەك, ەسكى بۇيرىقتا ولار ءبىر بولىمدە كورسەتىلگەن. تەگىن ءدارى-دارمەكتەردىڭ تىزبەسىنە جۇرەكتىڭ يشەميالىق اۋرۋىن ەمدەۋدە قولدانىلاتىن زاماناۋي پرەپاراتتار ەنگىزىلدى. 2018 جىلعا ستاتيندەر توبىنا دارىلىك زات («اتورۆاستاتين») قوسىلدى. ستاتيندەردى قولدانۋ ءولىم كورسەتكىشىن تومەندەتۋگە, ميوكارد ينفاركتىنىڭ ازايۋىنا, رەۆاسكۋلياريزاتسيا, ينسۋلت جانە پەريفەريالىق قان-تامىرلاردىڭ جيىلىگىن تومەندەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. جاڭا بۇيرىقتا گەمابلاستوز جانە اپلاستيكالىق انەميالاردى قوسا العانداعى گەماتولوگيالىق اۋرۋلاردا قولدانىلاتىن تەگىن ءدارى-دارمەكتەردىڭ تىزبەسى ايتارلىقتاي كەڭەيتىلگەن. ياعني, وسى ۋاقىتقا دەيىن ناۋقاستارعا تەك اۋرۋحانادا عانا قولدانىلعان 11 جاڭا پرەپارات قوسىلدى.
جولداۋدا اتاپ وتىلگەندەي, حالىق مەملەكەت تاراپىنان كەپىلدىك بەرىلمەگەن قىزمەتتەردى مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىنىڭ قاتىسۋشىسى رەتىندە نەمەسە ەرىكتى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ, سونداي-اق بىرلەسە تولەۋ ارقىلى الا الادى. بۇل رەتتە دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ حالىقتىڭ, مەملەكەتتىڭ جانە جۇمىس بەرۋشىنىڭ ورتاق جاۋاپكەرشىلىگىنە نەگىزدەلگەن مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىنە كەزەڭ-كەزەڭىمەن كوشەتىنىن ايتا كەتكەن ابزال.
دۋمان اناش, «ەگەمەن قازاقستان»