جاقىندا ەلىمىزدە «دىني قىزمەت جانە ءدىني بىرلەستىكتەر ماسەلەلەرى بويىنشا بىرنەشە زاڭناماعا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسى قابىلدانادى. جاڭادان ازىرلەنگەن قۇجات توڭىرەگىندەگى سۇراقتارعا جاۋاپ الۋ ۇشىن يسلامتانۋشى قايرات جولدىباي ۇلىن اڭگىمەگە تارتقان بولاتىنبىز.
– قايرات جولدىباي ۇلى, ء«دىن مەملەكەتتەن بولەك» دەپ, ۇزاق جىلدار بويى «قازاندى قاقپاقسىز قالدىردىق». ارتىنان ازاماتتىق-قۇقىقتىق قوعامدى نىعايتۋ ءۇشىن ءدىن ماسەلەسىن زاڭمەن رەتتەۋگە كوشتىك. ەندى ء«دىني قىزمەت جانە ءدىني بىرلەستىكتەر ماسەلەلەرى بويىنشا بىرنەشە زاڭناماعا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسىن قابىلداعالى جاتىرمىز. نەگە ءدىن سالاسىنا قايتا-قايتا قايىرىلىپ كەتتىك؟
– ءدىني زاڭدارعا وقتىن-وقتىن قايىرىلىپ تۇرۋ, زاڭدى جەتىلدىرىپ, وزگەرتىپ وتىرۋ بۇگىنگى جاھاندانۋ كەزىندە مەملەكەت الدىندا تۇرعان ماڭىزدى مىندەتتەردىڭ ءبىرى دەپ ايتۋعا بولادى. نەگە دەسەڭىز, كەڭەس وداعى قۇرامىنان شىققاننان كەيىن بىزدە بۇل سالانى رەتتەۋ تاجىريبەسى بولعان جوق. ەلىمىزگە جان-جاقتان ساۋلاپ ءارتۇرلى اعىمدار كىردى. ولاردى ءبىر جۇيەگە باعىندىرىپ ۇستاۋعا ءبىزدىڭ زاڭ تەتىكتەرىمىز دە بىلىكتى كادرلارىمىز دا دايىن بولمادى. ءسويتىپ ءجۇرىپ قابىلداعان زاڭدارىمىز جاھاندانۋ كەزىندەگى كەيبىر قۇبىلىستاردى قامتي العان جوق. ال ەشقانداي شەكتەۋ بولماعان سوڭ ءتۇرلى دەسترۋكتيۆتى اعىمدار كەڭىنەن تاراپ, قوعامدى ىشتەي ىرىتۋگە كوشكەنى بارشاعا ءمالىم. وسى تۇرعىدان العاندا ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ءدىن ماسەلەسىن تولىق رەتتەپ, ەكسترەميزم مەن تەرروريزمنىڭ الدىن الۋ, ءوزىمىزدىڭ مەملەكەتتىك, ۇلتتىق مۇددەمىزگە قىزمەت ەتەتىن ءداستۇرلى ءدىنىمىزدى قايتا جانداندىرۋ ءۇشىن ارنايى مينيسترلىك قۇردى. ونىڭ باسىنا نۇرلان ەرمەكباەۆ دەگەن ازاماتتى تاعايىندادى. ءدىن ىستەرى جانە ازاماتتىق قوعام مينيسترلىگىنىڭ الدىندا تۇرعان ۇلكەن مىندەت ء«دىني قىزمەت جانە ءدىني بىرلەستىكتەر ماسەلەلەرى بويىنشا بىرنەشە زاڭناماعا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسىن قابىلداپ, ءدىن ماسەلەسىن قامتيتىن زاڭداردى جەتىلدىرۋ بولاتىن. بۇل جوبا ء تيىستى ماماندار مەن قوعام بەلسەندىلەرى تاراپىنان تالقىلانىپ, قازىر, مەنىڭ بىلۋىمشە, ۇكىمەتتە جاتىر. جاقىن كۇندەرى پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ قاراۋىنا جىبەرىلۋى كەرەك.
– ءوزىڭىز سول زاڭ جوباسىمەن تانىسىپ كورگەن بولارسىز. قانداي ۇتىمدى تۇستارى بار؟
– مەنىڭ قولىما تۇسكەن زاڭ جوباسىندا اتاپ وتۋگە تۇرارلىق ءبىراز جاقسى جاڭالىقتار بار. ماسەلەن, بىزدە «دەسترۋكتيۆتى اعىم» دەگەن ءسوز بۇرىن كوپ ايتىلاتىن. بىراق بۇل ءسوزدىڭ ناقتى انىقتاماسى زاڭمەن بەكىتىلمەگەن بولاتىن. بۇل ۇعىم نەنى بىلدىرەدى – بەيمالىم ەدى. ناقتى انىقتاماسى بولماعاندىقتان, دەسترۋكتيۆتى اعىم دەگەندە كوپ ازاماتتاردىڭ ويىنا اتىپ جىبەرەتىن, جارىپ جىبەرەتىن, تەررورلىق ارەكەتتەرگە بەيىم ءبىر توپتار ورالاتىن. ال شىن مانىندە قوعامعا ىرىتكى سالۋ قارۋ-جاراق پەن قارا كۇشتىڭ قاتىسىنسىز, پىكىر تۇرىندە دە جۇزەگە اسا بەرەدى. ياعني يدەيا تۇرىندەگى تەرروريزم دە بولاتىنىن زاڭ كوپ ەسكەرمەگەن بولاتىن. ەسكەرسە دە ناقتى تەتىكتەرى جوق ەدى. ماسەلەن, اتا-بابالارىمىزدىڭ جولىن, سالت-ساناسىن مانسۇقتاپ, تاريحي تۇلعالارعا ءتىل تيگىزىپ, مادەني قۇندىلىقتارعا شۇيلىگىپ, «شاكارىم شاتاسقان», «اباي اداسقان», «ياسساۋي - بۇقارانىڭ ەۆرەيى» دەگەن سەكىلدى پىكىرلەرىمەن ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى جويعىسى كەلەتىندەر ءوز ازاماتتارىمىزدىڭ اراسىنان بوي كورسەتە باستادى. ونىمەن قويماي, بەتاشار, تۇساۋكەسەر سەكىلدى عاسىرلار بويى جالعاسىپ كەلە جاتقان سالت-داستۇرلەرىمىزدى تەرىسكە شىعارىپ, ناۋرىز مەيرامىن وتقا تابىنۋشىلاردىڭ مەيرامى دەپ, مەملەكەتتىك دەڭگەيدەگى مەرەكەمىزدىڭ ءمانىن جويعىسى كەلگەندەر دە بولدى. مۇنىڭ ءبارى از قازاعىمىزدى ىشتەي ەكىگە جارىپ, ەلگە ىشتەي ىرىتكى سالۋعا اپاراتىن ارەكەتتەر ەدى. مىنە, وسى تۇرعىدان العاندا جاڭا زاڭنىڭ ءبىر ەرەكشەلىگى - دەسترۋكتيۆتى اعىم دەگەن سوزگە تولىق انىقتاما بەرۋ ارقىلى, پىكىر تۇرىندەگى تەرروريزمدى توقتاتۋعا قادام جاسالىپ وتىر. زاڭ جوباسىندا ول: «دەسترۋكتيۆتى ءدىني اعىم – ادامنىڭ جانە ازاماتتىڭ قورعالاتىن قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىنا قاتەر توندىرەتىن, يماندىلىق نەگىزدەردى, رۋحاني جانە مادەني قۇندىلىقتاردى السىرەتۋگە نەمەسە بۇزۋعا باعىتتالعان ءدىني كوزقاراستار, يدەيالار نەمەسە ءىلىمنىڭ جيىنتىعى» دەپ كورسەتىلگەن. وسى جەردەگى «يماندىلىق نەگىزدەردى, رۋحاني جانە مادەني قۇندىلىقتاردى السىرەتۋ» دەگەن سوزدەر كوپ نارسەنى قامتيدى.
– بۇل زاڭ جوباسى سوندا ۇلتتى ساقتاۋ ءۇشىن ەنگىزىلىپ وتىر, ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى قورعاۋعا باعىتتالعان دەپ ايتۋعا بولا ما؟
– ارينە. ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى بۇزۋعا باعىتتالعان كەز كەلگەن يدەياعا, سوزگە جانە ارەكەتكە ەندى جول بەرىلمەيدى. وسى اتالىپ وتىرعان انىقتامانىڭ ءوزى ءبىزدىڭ تالقىلاپ وتىرعان زاڭ جوبامىزدىڭ ەڭ ۇلكەن ارتىقشىلىعى دەۋگە بولادى. جالپى جاھاندانۋ قازىرگى كۇنى دىنگە دە ءوز ىقپالىن تيگىزىپ وتىر. عالامتور اشىق, ءار ءتۇرلى پىكىرلەر جان-جاقتان تاسقىنداپ كەلىپ جاتىر. مۇندايدا ءبىز زاڭ ارقىلى دا ءوز ءدىنىمىزدى, ۇلتىمىزدى, ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى قورعاۋعا ءتيىستىمىز دەپ ويلايمىن.
زاڭ جوباسىنداعى ەرەكشە توقتالۋدى قاجەت ەتەتىن ەكىنشى ماسەلە, قازىرگى كەزدە اسىرەسە باتىس وڭىرلەردە ءار ءتۇرلى ءدىني يدەولوگيامەن جاس جەتكىنشەك قىزدارىمىزدى الداپ-ارباپ وزدەرىنىڭ قولجاۋلىعىنا اينالدىرىپ وتىرعان توپتار بار. ءبىزدىڭ قولىمىزدا قازىر سونداي ءدىني اعىمداردىڭ شىرماۋىنا ءتۇسىپ, بەس رەت, ءتىپتى ون رەت نەكەدە بولعان, دەسترۋكتيۆتى ءدىني اعىمداردىڭ قۇربانىنا اينالعان قىزدارىمىز جايلى دەرەكتەر بار. وندا كوبىنە قىز بالانىڭ باسىن اينالدىرىپ, ساناسىن ۋلاپ, جاسىرىن جەردە نەكەسىن قيدىرادى ەكەن. ءسويتىپ, بەس-التى اي تۇرعاننان كەيىن تالاق قىلىپ, بوس جىبەرەدى دە, كەلەسى ادامعا سىيلاي سالادى. ول تاعى دا جاسىرىن جەردە نەكە قيىپ, ءبىراز ۋاقىت ويىنشىق قىلادى. ودان كەلەسىگە سىيعا تارتىلادى. وسىلاي ءتىپتى ون جەتى رەت نەكەدە بولعان قىزدارىمىز دا بار. مىنە, وسىنداي كەلەڭسىزدىكتىڭ الدىن الۋ ءۇشىن جاڭا زاڭعا مىناداي تالاپ قوسىلىپ وتىر: «نەكەنى قيۋ نەمەسە توقتاتۋ بويىنشا (ەرلى-زايىپتى بولۋدى) ءدىني جورالار مەن راسىمدەردى عيبادات ۇيلەرىنەن تىس جەرلەردە جۇرگىزۋگە جول بەرىلمەيدى». ياعني, بۇدان كەيىن نەكە قيۋ ءراسىمى تەك قانا مەشىتتەردە جۇرگىزىلەدى جانە ول ارنايى كۋالىكپەن راستالىپ, تىركەلەتىن بولادى. باسقا جەردە قيىلعان جاعدايدا دا, قيعان دا, قيدىرعان دا زاڭ الدىندا جاۋاپ بەرەدى. بۇل نەكە الدىنداعى جاۋاپكەرشىلىكتى ارتتىرۋ, قىزدارىمىزدىڭ اركىمنىڭ قول جاۋلىعىنا اينالۋىنىڭ الدىن الۋ ءۇشىن جاسالىپ وتىر. بۇل دا ءساتتى قويىلعان شەكتەۋ, ورىندى زاڭ تالابى دەپ ەسەپتەيمىن.
ءۇشىنشى ماسەلە, ميسسيونەرلەرگە قاتىستى. مۇنداي باپ قازىرگى قولدانىستاعى زاڭدا دا بار. بىراق ءبىرشاما كۇشەيتىلگەن. ياعني, ەلىمىزدە ءدىن ۋاعىزداعىسى كەلگەن ادام مىندەتتى تۇردە زاڭدى ءدىني بىرلەستىككە تىركەلگەن, قولىندا رۇقسات قۇجاتى بار ادام بولۋى ءتيىس. بۇدان بىلاي كولدەنەڭ كوك اتتى بەس-التى ءدىني كىتاپ وقىپ الىپ, ەل الدىندا ۋاعىز ايتۋىنا جول بەرىلمەيدى. ءبىر كەزدەردەگىدەي بۇرىش-بۇرىشتا, جەرتولەدە ەلدى جيناپ الىپ, ۋاعىز ايتاتىن ادام قولىندا ميسسيونەر رەتىندە تىركەلگەنى تۋرالى كۋالىگى بولماسا, جاۋاپقا تارتىلادى. بۇل دەگەنىمىز مۇسىلماندارعا قاتىستىلىعى تۇرعىسىنان العاندا بۇدان كەيىن مەشىت يمامدارى مەن ءدىني باسقارماعا تىركەلگەن ۋاعىزشىلار عانا ءدىني قىزمەت جاساي الادى دەگەن ءسوز.
– قاراپايىم ازاماتتاردىڭ, اسىرەسە جاستاردىڭ كوبى بەلگىلى ءبىر ءدىني اعىمنىڭ ىقپالىنا اڭداۋسىز تۇسەدى ەمەس پە؟ كوبى مىنا اعىمعا كىرەيىنشى دەپ قوسىلمايدى عوي.
– ول راس. مىسالى, بىزدە ءدىني باسقارماعا تىركەلمەگەن, ەشكىم تانىمايتىن ءبىر ازاماتتار قاراپايىم ەلدى جيناپ, ءتىپتى ءبىر ۇشاق جالداپ تەگىن مەككە ماديناعا الىپ بارىپ, سونداعى ون كۇننىڭ ىشىندە ۋاعىز ايتىپ, ميلارىن ۋلاپ, سالافيت قىلىپ اكەلگەن جاعدايلار كوپ كەزدەسەدى. ونداي وقيعا از قايتالانعان جوق. زاڭدا شەكتەۋ قويىلماعاندىقتان, ەشكىم ولاردى قاداعالاي المادى. سوندىقتان, مەن زاڭنىڭ ميسسيونەرلىككە قاتىستى تۇسىنا: «قازاقستان ازاماتتارىنا مەيلى قازاقستان اۋماعىندا, مەيلى شەتەلدە بولسىن, ميسسيونەرلىك ستاتۋس الماعان ازاماتتار ۋاعىز جۇرگىزە المايدى» دەپ قاتايتۋ قاجەت دەپ ەسەپتەيمىن. ويتكەنى, مىنا زاڭ جوباسىندا ەل اۋماعىنداعى ۋاعىزعا شەكتەۋ بار دا, شەتەلگە شىعارىپ, جاڭاعىداي ۇگىتتەۋگە بوگەت جوق.
– ياعني, بۇل ءسىزدىڭ زاڭعا قوسار ۇسىنىسىڭىز.
ء– يا.
– ءجون. الدا پارلامەنت ماجىلىسىندە زاڭ جوباسى قارالىپ, قابىلدانعانعا دەيىن بۇل ءسوز قاپەرگە الىنادى دەپ سەنەمىز. وسىندا تاعى ءبىر سۇراق تۋىپ وتىر. كەيدە قاراپايىم ەل ۇيىندە ءجاي عانا قوناقاسى بەرىپ, قۇران وقىتۋ ءۇشىن مەشىتتەن ادام شاقىرتىپ جاتادى. سوندايدا مەشىتتە تەحنيكالىق قىزمەتكەر بولىپ ىستەيتىن ازامات تا مولدا بولىپ بارىپ, قۇران وقىپ, شاما-شارقىنشا ۋاعىز ايتىپ وتىرادى. بۇل دۇرىس پا؟
– ونداي كەزدەر بولدى. بىراق قازىر مەشىت قىزمەتكەرلەرى ءدىني باسقارمانىڭ تاڭداۋىمەن قويىلعان. بۇرىنعىداي ەمەس, ءدىني ماماندار دا جەتكىلىكتى. سوندىقتان, بۇل ماسەلە باقىلاۋدا دەپ ايتۋعا بولادى.
– قايرات جولدىباي ۇلى, قازىرگى تالقىلاۋداعى ءدىني زاڭدا كوپشىلىكتىڭ نازارىن اۋدارىپ وتىرعان ەڭ ۇلكەن ماسەلە كيىم ۇلگىسىنە قاتىستى. كيىمنىڭ قانداي دا ءبىر تۇرىنە شەك قويۋ ادام قۇقىن شەكتەۋ ەمەس پە؟
– ءيا, قازىر ەل اراسىندا «قازىرگى ءدىني زاڭدا ورامال تاعۋعا ءۇزىلدى-كەسىلدى تىيىم سالىنادى ەكەن» دەگەن پىكىر ايتىلىپ ءجۇر. بىراق ول قاتە. زاڭ جوباسىندا بەت-الپەتتى تانۋعا كەدەرگى كەلتىرەتىن كيىم-كەشەكتى قوعامدىق ورىنداردا كيىپ جۇرۋگە عانا شەكتەۋ قويىلعان. بۇل تالاپ بۇزىلعان جاعدايدا الدىمەن ەسكەرتۋ بەرىلەدى نەمەسە ەلۋ ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش مولشەرىندە ايىپپۇل سالىنادى. ال اكىمشىلىك شارا قولدانىلعاننان كەيىن ءبىر جىل ىشىندە ازامات وسى زاڭ تالابىن تاعى دا بۇزسا, ءجۇز ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش مولشەرىندە ايىپپۇل تولەيدى. دەمەك, بىزدە نيقاپ, پارانجا كيۋگە تىيىم سالىنادى. ويتكەنى, بۇلار ادامنىڭ بەت-الپەتىن تانۋعا مۇمكىندىك بەرمەيتىن كيىم ۇلگىلەرى. ول اينالاعا ۇرەي تۋدىرۋى مۇمكىن. باسقا دا قاۋىپ-قاتەرگە اپارىپ سوقتىرۋى مۇمكىن. سوندىقتان, بۇل ادام قۇقىن شەكتەۋ ەمەس. قوعام – بارشاعا ورتاق. ونىڭ ورتاق زاڭى, ءوز قۇندىلىقتارى بولۋى كەرەك.
كيىمگە قاتىستى تاعى ءبىر قولدايتىن ماسەلە, دەسترۋكتيۆتى ءدىني اعىمدارعا قاتىستىلىعىن كورسەتەتىن سىرتقى اتريبۋتتاردى قوعامدىق ورىنداردا كيۋگە جانە تاراتۋعا زاڭمەن تىيىم سالىنىپ وتىر. دەسترۋكتيۆتى اعىمدارعا قاتىستىلىقتى بىلدىرەتىن كيىم, ول نە؟ بالاقتى قىسقارتۋ, قالاي بولسا سولاي ساقال جىبەرۋ, قاپ-قارا كيىنۋ, بەت-اۋزىن تۇمشالاپ الۋ, تاعى باسقا. بەلگىلى ءبىر ساراپتاما قورىتىندىسى بويىنشا, ازاماتتىڭ كيىمى دەسترۋكتيۆتى اعىمعا قاتىستى دەپ انىقتالسا, ول ادام جاۋاپقا تارتىلاتىن بولادى. ويتكەنى, مۇنداي بەلگىلەر دە اينالاداعى ادامدارعا ۇرەي تۋدىرۋى مۇمكىن.
– اڭگىمە باسىندا ءسىز زاڭ جوباسىن «ۇلتتى ساقتاۋعا باعىتتالعان زاڭ» دەپ اتاپ ءوتتىڭىز. بۇگىنگى كۇنى ۇلتتى ىشتەي ىرىتۋگە جۇمىس ىستەيتىن اعىمدارعا تاعى قانداي شەك قويىلعان؟
– ءسوز رەتىمەن ءوزىم دە توقتالعالى وتىرعانمىن. زاڭ جوباسىنىڭ باسقا باپتارى ءبىر توبە دە, 7-تارماعى ءبىر توبە. مۇندا: «زاڭدى ءدىني قىزمەتكەرگە كەدەرگى كەلتىرۋگە, دىنگە كوزقاراسى سەبەپتەرى بويىنشا جەكە جانە زاڭدى تۇلعالاردىڭ ازاماتتىق قۇقىقتارىن بۇزۋعا نەمەسە دىنگە سەنۋشىلەردىڭ جانە دىنگە سەنبەۋشىلەردىڭ سەزىمدەرى مەن قادىر-قاسيەتتەرىن نەمەسە قۇدايعا قۇلشىلىق ەتۋدى, ءدىني جورالار مەن راسىمدەردى ورىنداۋدى قورلاۋعا, قانداي دا ءبىر ءدىندى ۇستانۋشىلار قاستەرلەيتىن زاتتاردى, قۇرىلىستار مەن ورىنداردى بۇلدىرۋگە جول بەرىلمەيدى» دەلىنگەن. ياعني, قانشا ءسوز بوستاندىعى بولسا دا, ءار ءتۇرلى اعىم وكىلدەرى مەشىتكە بارىپ, ۋاعىز ايتىپ وتىرعان يمامنىڭ ءسوزىن بۇزىپ, ءوز يدەياسىن, ءوز پىكىرى مەن ۇستانىمىن تىقپالاپ, ب ۇلىك شىعاراتىن بولسا, زاڭمەن جازالانادى. بۇل يسلامدى بالاق پەن ساقالدىڭ دەڭگەيىنە ءتۇسىرىپ, ءدىندى سىرتقى پىشىنمەن عانا شەكتەپ, دىندارلىقتى جاتتاندى شابلوندارمەن سويلەۋ دەپ تۇسىنەتىندەرگە اجەپتەۋىر اسەرىن تيگىزەتىن ەدى. ءتىپتى, ءدىن ۇستانبايتىن اتەيست ادامعا ەشكىمنىڭ «سەن كاپىرسىڭ» دەۋگە حاقىسى جوق. ويتكەنى, كىم كىمنىڭ دە ءدىني ۇستانىمى مەن كوزقاراسىن قورلاۋعا جول بەرىلمەيدى. بۇعان دەيىن بىزدە ءدىني سەنىمدى قورلاپ, «سەنىڭ جولىڭ دۇرىس ەمەس» دەپ, الدەقالاي ءتىل تيگىزىپ جاتسا دا, ەشكىم قوي دەي المايتىن. ەڭ قۋانارلىعى, ءوزىنىڭ ءدىني كوزقاراسىن بىرەۋگە تاڭىپ, بىرەۋدىڭ ءدىني قاستەرلى ورنىن بۇزۋعا, كۇيرەتۋگە بارا المايدى. ال بىزدە قازىرگە دەيىن اۋليەاعاشتى ورتەپ جىبەرۋ, مولالاردى بۇزىپ, زيرات باسىنداعى قابىردى قيراتۋ جاعدايلارى بولدى. ءتىپتى عالامتوردا تۇركى الەمىنە ورتاق ەڭ ءبىر قاستەرلى تاريحي-مادەني ەسكەرتكىش - ياسساۋي كەسەنەسىن قيراتۋ كەرەك دەگەن سەكىلدى پىكىرلەر دە ايتىلعان كەزدەر بار. زاڭ قابىلدانسا, وسىنداي باسسىزدىقتارعا جول بەرىلمەيتىن بولادى.
ءسوز سوڭىندا, زاڭ جوباسىنا قاتىستى تاعى ءبىر پىكىر بىلدىرگىم كەلەدى. جوبادا ون التى جاسقا دەيىنگى جاس جەتكىنشەكتەر مەشىتكە بارىپ, ءىلىم ۇيرەنگىسى كەلسە, اتا-اناسىنىڭ نەمەسە جاقىندارىنىڭ بىرەۋى مىندەتتى تۇردە جانىندا ءجۇرۋى كەرەك دەپ كورسەتىلگەن ەكەن. مەنىڭ ويىمشا, بۇل ءىس جۇزىندە ورىندالۋى قيىن نارسە.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت!
سۇحباتتاسقان اسحات رايقۇل
«ەگەمەن قازاقستان»