مەكتەپ قابىرعاسىندا العان العاشقى ءبىلىم نەگىزدەرى بولاشاق ۇلكەن ءومىردىڭ تۇسباعدارى بولىپ قالماق. دەگەنمەن, ونىڭ ىشىنەن ماتەماتيكا, فيزيكا سەكىلدى ناقتى عىلىمدار ەرەكشە اتاپ وتۋگە تۇرارلىق.
ادامزاتتىڭ دامۋىنا ءدۇمپۋ بەرگەن ونەركاسىپتىڭ, تەحنولوگيانىڭ دامۋى ءبىرىنشى كەزەكتە وسىنداي ناقتى عىلىمدارداعى جاڭالىقتاردىڭ ارقاسىندا جۇزەگە اسۋدا. قازىرگى اقپاراتتىق تەحنولوگيالاردىڭ وركەندەۋ داۋىرىندە دە ماتەماتيكا مەن فيزيكا, كومپيۋتەرلىك عىلىمدارعا ارقا سۇيەمەيتىن سالا قالمادى دەپ ايتا الامىز. دەمەك, ورتا ءبىلىم سالاسىنداعى وسى پاندەردى وقىتۋدىڭ جاڭا ۇلگىلەرىن ەنگىزۋ – زامان تالابى.
وسى رەتتە ەسەپكە جۇيرىك دارىندى بالالارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەبىنىڭ تاجىريبەسىمەن ءبولىسۋدى ءجون كوردىك. بيىل ىرگەسىنىڭ قالانعانىنا 45 جىل تولىپ وتىرعان رەسپۋبليكالىق فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەبى كەزەكتى مەرەيتويىن ءبىلىم بەرۋدەگى وتە جوعارى كورسەتكىشتەرمەن, ەلەڭ ەتكىزەرلىك جاڭالىقتارمەن قارسى الۋدا. ۇستىمىزدەگى جىلى داستۇرگە اينالعان مامانداندىرىلعان مەكتەپتىڭ وقۋشىلارى اراسىنداعى فيزيكا, ماتەماتيكا جانە ينفورماتيكا پاندەرى بويىنشا حالىقارالىق جاۋتىكوۆ وليمپياداسى رفمم قابىرعاسىندا 13 مارتە جالاۋىن كوتەردى. الەمدەگى ۇزدىك ارنايى مەكتەپتەردىڭ اراسىندا وتەتىن ءبىلىم باسەكەسىنە چەحيا, بولگاريا, سەربيا, رۋمىنيا, تۇركيا, ءۇندىستان, يندونەزيا, موڭعوليا سەكىلدى الەمنىڭ 22 ەلىنەن جىل سايىن 60-تان استام كوماندا قاتىستى.
ءسات سايىن جاڭارىپ جاتقان الەمدە ءبىلىم بەرۋ سالاسى ءاردايىم جاڭا تالاپقا ساي بولۋى ءتيىس. بۇل ءبىلىم بەرۋ ۇدەرىسىندە سونى بەتبۇرىس, جاڭاشا ويلاۋدى قاجەت ەتەدى. وسىعان وراي 2015 جىلى ۇكىمەت قاۋلىسىمەن مەكتەپ قايتا قۇرىلىمداۋدان ءوتىپ, «رەسپۋبليكالىق فيزيكا-ماتەماتيكا» كوممەرتسيالىق ەمەس اكتسيونەرلىك قوعامى بولىپ وزگەردى.
سونىمەن اتالعان وزگەرىس مەكتەپ باسشىلىعىنا جانە ۇجىمىنا فيزمات مەكتەبىنە قانداي جاڭالىق اكەلدى؟ ەڭ الدىمەن, بۇرىن مەملەكەتتىك مەكەمە بولعان مەكتەپتىڭ قۇقىقتىق مارتەبەسى, قۇرىلىمى, قىزمەتتىك لاۋازىمدارى وزگەردى. كوممەرتسيالىق ەمەس اكتسيونەرلىك قوعام رەتىندە مەكتەپتىڭ ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى جانە «نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرى» اق سەكىلدى تەڭ ۇلەستەگى قوس اكتسيونەرى پايدا بولدى. بۇل جوعارى ورگاننان كەيىن مەكتەپتىڭ ستراتەگيالىق باسقارۋىن جۇزەگە اسىراتىن ورگان – ديرەكتورلار كەڭەسى قۇرىلدى. ديرەكتورلار كەڭەسىنىڭ قۇرامىنا مەملەكەتتىك م ۇلىك جانە جەكەشەلەندىرۋ كوميتەتى, ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى, «نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبى» اق وكىلدەرىنەن بولەك تاۋەلسىز ديرەكتورلار كىردى. ال مەكتەپتىڭ اتقارۋشى باسشىلىعى باسقارما رەتىندە وزگەردى. بۇل وزگەرىستەر زامان تالابىنا ساي رفمم-ءنىڭ جاڭا دامۋ ستراتەگياسىن جۇزەگە اسىرۋعا سەرپىن بەردى.
رفمم بىلتىر ءوز تاريحىنداعى تۇڭعىش فيليالىن استانا قالاسىندا اشتى. زاماناۋي مەكتەپ عيماراتى ەڭ سوڭعى ۇلگىدەگى وقۋ قۇرالدارىمەن جابدىقتالدى. كوممەرتسيالىق ەمەس اكتسيونەرلىك قوعام بولعاندىقتان, مەكتەپتىڭ تىنىس-تىرشىلىگىن ارنايى سايلانعان ديرەكتورلار كەڭەسى باقىلايدى. ديرەكتورلار كەڭەسى ءوز كەزەگىندە مەكتەپ باسقارماسىن تاعايىندايدى. الەمدىك ءبىلىم جۇيەسىندەگى جاڭاشا باسقارۋ ۇلگىسىن ەلىمىزدەگى ەڭ ۇزدىك مەكتەپتىڭ بىرىنە ەنگىزۋ, وقۋ ورنىن الەمدەگى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ ەڭ جوعارعى ستاندارتتارىنا ساي قىلۋعا جاعداي تۋعىزادى.
تۇلەكتەردىڭ باستاماسىمەن قوعامدىق بىرلەستىك رەتىندە قۇرىلعان قامقورشىلار كەڭەسى مەكتەپتەگى سونى وزگەرىستەرگە بەلسەنە اتسالىسادى. قامقورشىلار كەڭەسىنىڭ مۇرىندىق بولۋىمەن بيىل قازاقستانداعى ورتا مەكتەپتەردىڭ تاريحىندا تۇڭعىش رەت ەنداۋمەنت قورى قۇرىلدى. ماقسات – مەكتەپ تۇلەكتەرىنىڭ دەمەۋشىلىك ەسەبىندەگى قارجىسىن وڭدى-سولدى شاشپاي, قورعا جيناقتاپ, ودان تۇسەتىن ينۆەستيتسيالىق تابىستى ءبىرىنشى كەزەكتە وليمپيادالىق قوزعالىستى قولداۋعا, دارىندى وقۋشىلارعا بولىنەتىن گرانتتاردى كوبەيتۋگە, مەكتەپتىڭ ينفراقۇرىلىمىن جاقسارتۋعا جانە ەڭ باستىسى, ۇستازداردى قولداۋعا جۇمساۋ.
بيىلدىڭ وزىندە قورداعى قارجىدان جينالعان ينۆەستيتسيالىق تابىسقا مەكتەپتە جاڭادان جابدىقتالعان ماتەماتيكالىق سىنىپ اشىلدى. الداعى ۋاقىتتا دا قوردىڭ بار تابىسى مەكتەپتىڭ مۇقتاجىنا, وقۋشىلار مەن ۇستازدارعا قولداۋ كورسەتۋگە جۇمسالادى. دەگەنمەن, ەڭ باستىسى, قوردىڭ كومەگىمەن مەملەكەتتىڭ ۇلەسى بار ورتا مەكتەپ الەمنىڭ ۇزدىك جەكەمەنشىك وقۋ ورىندارىمەن تەرەزەسى تەڭ تۇردە باسەكەلەس ءبىلىم ورداسىنا اينالادى. وسى باعىتتا العاشقى قادامدار جاسالىپ تا جاتىر. بيىلدان باستاپ رفمم جاڭا ەكسپەريمەنتالدى وقۋ باعدارلاماسىنا كوشتى. بۇل بويىنشا 8-11 سىنىپتاردا «كومپيۋتەرلىك باعدارلاما جازۋ», 10-11 سىنىپتار ءۇشىن تاڭداۋ رەتىندە «ەكسپەريمەنتالدى فيزيكا», «ەكسپەريمەنتالدى حيميا», جانە «ەكسپەريمەنتالدى بيولوگيا» پاندەرى ەنگىزىلدى. ماتەماتيكا, فيزيكا جانە اعىلشىن ءتىلىن وقىتۋ ساعاتتارى ۇلعايدى. جوعارى سىنىپتاردا «فيزيكا», «ينفورماتيكا», «بيولوگيا» جانە «كومپيۋتەرلىك باعدارلاما جازۋ» پاندەرى اعىلشىن تىلىندە وقىتىلا باستادى. ونىڭ سىرتىندا بالالاردى جوبالاۋ-زەرتتەۋ ىستەرىنە باۋليتىن STEM-كۋرستارى, ينجينيرينگ, روبوتتى تەحنيكا, مودەلدەۋ سياقتى جاڭا كۋرستار اشىلدى. جوعارى سىنىپ وقۋشىلارىن IELTS, TOEFL, SAT, NUFYP سەكىلدى حالىقارالىق ەمتيحاندارعا دايىنداۋ ۇدەرىسى جالعاسۋدا. بىلتىر مەكتەپ STEM مەكتەپتەردىڭ حالىقارالىق كونسورتسيۋمىنا مۇشە بولدى. وقىتۋدىڭ وسىنداي حالىقارالىق باعدارلاماسىنا قاتىسۋ ارقىلى رفمم ءوزىنىڭ ارنايى وقۋ باعدارلاماسىن ازىرلەدى, ونى ودان ءارى قازاقستانداعى ارنايى مەكتەپتەرگە تاراتۋدى كوزدەيدى. ياعني رفمم اكادەميالىق ءبىلىم بەرۋمەن بىرگە وقۋشىلاردى ءبىلىمىن ناقتى ومىردە قولدانا الۋعا باۋليتىن قولدانبالى ءبىلىم بەرۋ تاجىريبەسىن بولاشاقتا ەلىمىزدىڭ ءار وڭىرىندەگى مەكتەپتەرگە تاراتۋدى ماقسات ەتەدى. يگى نيەت جۇزەگە اسىپ جاتسا ايماقتارداعى ءبىلىم دەڭگەيىن ءبىرشاما كوتەرۋگە جانە الماتى مەن استانا سەكىلدى ءىرى قالالارداعى ارنايى مەكتەپتەردىڭ دەڭگەيىنە جەتەعابىل ەتۋگە جاعداي جاسايدى دەگەن ءۇمىت بار. ءوز كەزەگىندە رفمم ءار ايماقتاعى ماتەماتيكا مەن فيزيكاعا العىر بالالاردى تاۋىپ, ولاردىڭ اراسىنان ۇزدىكتەرىن ىرىكتەۋگە مۇمكىندىك الادى. بۇل باعىتتا رفمم باسشىلىعى بىلتىردان باستاپ ەلىمىزدىڭ ءار وڭىرىنە كوشپەلى قابىلداۋ كوميسسياسىن جولداۋ ءداستۇرىن قايتا قولعا الدى.
مەرەيتوي قارساڭىندا بيىل رفمم-ءنىڭ الماتى جانە استانا مەكتەپتەرىندە ەلىمىزدە تۇڭعىش رەت وقۋشىلاردى كومپيۋتەرلىك باعدارلاما جازۋعا ۇيرەتەتىن «ياندەكس. ليتسەي» جوباسى جۇزەگە استى. بۇل ءۇشىن رفمم-ءنىڭ ينفورماتيكا ءپانى مۇعالىمدەرىنىڭ اراسىندا ىرىكتەۋ ءوتىپ, تاڭداۋلى 2 مامان مەكتەپ قارجىسىنىڭ ەسەبىنەن ماسكەۋدە «ياندەكس. ليتسەي» جوباسى بويىنشا ءدارىس تىڭداپ قايتتى.
قازاقستانداعى ورتا ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندەگى كوشباسشى مەكتەپتىڭ بىرىندە قولعا الىنعان وسىنداي يگى باستامالار بولاشاقتا ءتالىمدى تاجىريبە رەتىندە وزگە مەكتەپتەرگە تاراپ جاتسا, قازاقستاننىڭ ورتا ءبىلىم جۇيەسىنە ءبىرشاما وڭ وزگەرىستەر ەنىپ, ەل مەكتەپتەرىنىڭ دەڭگەيىن ءبىر ساتى كوتەرەر ەدى دەپ سانايمىز.
ەربول باەكوۆ, «رەسپۋبليكالىق فيزيكا- ماتەماتيكا مەكتەبى» اق باسقارما توراعاسى, تەحنيكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى