بۇگىن «اتامەكەن» ۇكپ الاڭىندا اگروونەركاسىپتى كەشەندى دامىتۋ بويىنشا جاسالىنعان تەحنيكالىق قايتا جاراقتاندىرۋ, تۇقىم شارۋاشىلىعىن, اگروحيميا مەن وسىمدىكتەردى قورعاۋ قۇرالدارى ءوندىرىسىن دامىتۋ كارتالارى تالقىلاندى, دەپ حابارلايدى «اتامەكەن» ۇكپ ءباسپاسوز قىزمەتى.
«اتامەكەن» ۇكپ-دا وتكەن تالقىلاۋعا قوعامدىق ۇيىم مەن اگروبيزنەس وكىلدەرى قاتىستى.
اۋىل شارۋاشىلىعى ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى ق.ايتۋعانوۆ «كارتا ءار باعىت بويىنشا نەگىزگى ماسەلەلەردى انىقتايدى سونداي-اق, كەڭەيتىلگەن تالداۋ جۇرگىزە وتىرىپ, ءتيىستى باعىتتار بويىنشا ناقتى شارالار قابىلدايدى جانە دە جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان كارتانىڭ بيزنەس-قاۋىمداستىق وكىلدەرى اراسىندا تالقىلانۋى وتە ماڭىزدى فاكتور»,- دەدى.
اوك-ءتىڭ نەگىزگى باعىتتارىن دامىتۋعا ارنالعان كارتالار قازاقستان رەسپۋبليكاسى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىندە جاقىندا وتكەن اگرارلىق ساياسات جونىندەگى كەڭەستىڭ وتىرىسىندا تانىستىرىلدى.
جۇرگىزىلگەن تالداۋ ناتيجەلەرىنە سايكەس, اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكالارى پاركىندەگى تراكتورلاردىڭ 65 پايىزىنىڭ, كومباينداردىڭ 46 پايىزىنىڭ پايدالانۋ مەرزىمى 17 جىلدان اسقان. ەسكى تەحنيكالاردى پايدالانۋ شىعىندى كوبەيتەدى جانە ەگىندى تولىق جيناپ الۋعا مۇمكىندىك بەرمەيدى.
وسىنداي جاعدايلاردىڭ الدىن-الۋ ماقساتىندا اوك-ءتى تەحنيكالىق قايتا جاراقتاندىرۋ كارتاسى ازىرلەندى. اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكالارىن وندىرۋشىلەر ءۇشىن جەڭىلدىكتەر, وتاندىق وندىرۋشىلەردەن اسپالى جانە تىركەمەلى تەحنيكا ساتىپ الۋشى شارۋالارعا جەڭىلدىكپەن بەرىلەتىن نەسيەلەر قاراستىرىلدى.
اتالعان ءىس-شارالار شارۋالاردىڭ كىرىسىن 20 پايىزعا, ەڭبەك ونىمدىلىگىن 1,5 ەسەگە, ءونىم ءوندىرىسىن 2 ەسەگە ارتتىرىپ جانە اۋىل شارۋاشىلىعى ماشينالارى پاركىن جاڭارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
تۇقىم شارۋاشىلىعى كارتاسىن ازىرلەۋ قاجەتتىلىگى اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارىنىڭ ساپاسىنىڭ تومەندىگىنەن جانە تۇقىم شارۋاشىلىعى تەحنيكالارىن جاراقتاندىرۋ جانە تۇقىمنىڭ ءتيىمسىز سورتتارىن پايدالانۋدان تۋىندادى.
سوڭعى 5 جىلدا ەليتالى تۇقىمداردى سەبۋ ورتاشا ەسەپپەن 4,6 پايىز. عىلىمي دەرەكتەرگە سۇيەنسەك ەگىننىڭ ونىمدىلىگىنىڭ تومەن بولۋىنىڭ 20 پايىز تومەنگى رەپرودۋكتورلى تۇقىمدى پايدالانۋدان بولادى. ەليتالى تۇقىم شارۋاشىلىعىنا تالداۋ جۇرگىزۋ ناتيجەسىندە ەگىس جيناۋ تەحنيكالارىنىڭ جارتىسى ياعني 2/3 تۇقىم تازالاۋ تەحنيكالارى 10 جىلدان استام ۋاقىت پايدالانىلعان. سونداي-اق, ەسكىرگەن تۇقىم تازالايتىن تەحنيكالار تۇقىمنىڭ ساپاسىن تومەندەتەدى.
وسىعان وراي, تۇقىم شارۋاشىلىعىنا تالداۋ جۇرگىزىلىپ, ناقتى جۇيەلىك شارالار ازىرلەندى. تۇقىم شارۋاشىلىعى بويىنشا سۋبسيديا بەرۋدىڭ مەحانيزمىن جەتىلدىرۋ, سۋبسيديانى تەك قانا جوعارى سۇرىپتى ساپالى ونىمدەرگە بەرۋ, سونىمەن قاتار رەسپۋبليكا بويىنشا جۇمىس ىستەپ تۇرعان سۋبسيديا بەرۋ سحەماسى قايتا قاراستىرىلۋدا.
اگروحيميانى دامىتۋ كارتاسى اياسىندا ءار وبلىس ءۇشىن جەردى تىڭايتۋدىڭ بىرىڭعاي نورماسىن ەنگىزۋ ۇسىنىلادى. بۇل قوسىمشا تىڭايتۋ كولەمىن, نەگىزگى تىڭايتۋ تۇرلەرىن سۋبسيديالاۋ ءۇشىن قوسىمشا 3,9 ملرد تەڭگە ۇنەمدەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ناتيجەسىندە تىڭايتقىشتاردى تۇتىنۋ كولەمى 10%-دان 30 پايىزعا كوبەيەدى. اۋىل شارۋاشىلىعى مايلى داقىلدارىنىڭ ونىمدىلىگى 10-12 پايىزعا كوتەرىلگەندىكتەن جەردىڭ قۇنارلىلىعى ارتادى.
وسىمدىكتەردى قورعاۋ قۇرالدارى ءوندىرىسىن دامىتۋ كارتاسى اياسىندا اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋار وندىرۋشىلەرىنە ارام شوپتەرمەن زياندى جانە اسا قاۋىپتى ورگانيزمدەرمەن كۇرەسۋ, كارانتيندى وبەكتىلەردى جويۋ ءۇشىن پەستيتسيدتەردى جانە بيوپرەپاراتتاردى ساتىپ العان شىعىنىن سۋبسيديامەن قامتاماسىز ەتۋ قاراستىرىلعان. سونداي-اق, جەكە مەنشىك يەلەرىندەگى باقشالاردا جويىلعان جەمىس اعاشتارىنىڭ شىعىندارىن وتەۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلەدى.
اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋار وندىرۋشىلەرىن ساپالى پەستيتسيدتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ مۇددەلەرىن قورعاۋ ماقساتىندا پەستيتسيدتەردىڭ ساپاسىن قاداعالاۋ جۇزەگە اسىرىلعان. سونىمەن قاتار, يمپورتتىق پەستيتسيدتەردىڭ ققس-ن كەزەڭ-كەزەڭىمەن جويۋ قاراستىرىلۋدا. پەستيتسيدتەردى مەملەكەتتىك تىركەۋ تالابى قاتاڭداتىلعان.
ءىس-شاراعا قاتىسۋشىلار اوك-ءتى دامىتۋ كارتاسىن قولداپ ونىڭ ءتيىمدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.