ءبىزدىڭ ەلىمىزدە, جاسىراتىنى جوق, جىلما جىل كوكتەمگى ەگىس جانە كۇزگى وراق ناۋقانى قارساڭىندا جانار-جاعارماي «جىرى» قوسا باستالادى. ياعني, ءتۇرلى سۇيىق وتىن قۇنى شارىقتاپ شىعا كەلەدى نە بولماسا جانار-جاعارماي مۇلدە قۇريدى. ءبىر عاجابى, ونىڭ نە سەبەپتەن ەكەنىن جۇرتتىڭ ءبارى بىلەدى. بىراق ەشكىم دە جاۋاپقا تارتىلمايتىن. ايتەۋىر بۇعان ۇكىمەت ارالاسىپ بارىپ, جاعدايدى ۋشىقتىرماي باساتىن. شىدامنىڭ دا شەگى بار دەگەندەي, كوزگە كورىنىپ تۇرعان كەمشىلىكتى جويماسا جاعدايدىڭ تىپتەن اسقىناتىنىن سەزگەن بيلىك ناقتى شاراعا كوشتى. اتاپ ايتقاندا, «قر باسەكەلەستىكتى قورعاۋ اگەنتتىگىنىڭ استانا قالاسى, اقمولا, قاراعاندى وبلىستارى بويىنشا ايماقارالىق ينسپەكتسياسى» مەملەكەتتىك مەكەمەسى ءبىر ءىستى سوتقا جولدادى. سول ارقىلى سوت, ياعني قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىقتار تۋرالى كودەكستىڭ 147-بابى, 2-بولىمىمەن قوزعالعان اكىمشىلىك ءىستى قاراۋ بارىسىندا جانار-جاعارمايدى ساتۋمەن اينالىسقان بىرنەشە زاڭدى تۇلعا وكىلدەرىنىڭ ءوزارا ءسوز بايلاسىپ, ونىڭ قۇنىن نەگىزسىز جوعارىلاتقاندىعىن انىقتادى, دەيدى جوعارعى سوتتىڭ رەسمي وكىلى.
تەك كولىك جۇرگىزۋشىلەرىن عانا ەمەس, جالپى جۇرتشىلىقتى قىزىقتىرعان ءىس قاراعاندى قالاسىنىڭ مامانداندىرىلعان اكىمشىلىك سوتىندا قارالدى. اتالعان ءىس ماتەريالدارىنا ساي, «Star Oil 2030» جشس, جەكە كاسىپكەر ە., جەكە كاسىپكەر ب. 2011 جىلدىڭ ماۋسىم-شىلدە ايلارىندا ءوزدەرىنىڭ جانار-جاعارمايدى ساتۋ ستانسالارىندا ديزەل وتىنى, اي-80, اي-92, اي-93 سياقتى كوپشىلىك تۇتىناتىن بەنزين تۇرلەرىنىڭ باعاسىن ءوز بەتتەرىنشە جوعارىلاتقان ەكەن. ءدال وسى كەزەڭدە بەنزين قۇنى ەلىمىزدىڭ بارلىق دەرلىك ايماقتارىندا كوتەرىلىپ, كەيىن ۇكىمەتتىڭ تىكەلەي ارالاسۋىمەن اۋپىرىمدەپ رەتتەلگەن بولاتىن. تەكسەرۋ بارىسىندا جوعارىدا اتالعان كەزەڭدە سۇيىق وتىن ءوندىرۋشى زاۋىتتار, ونى جەتكىزۋشى كومپانيالار جانار-جاعارماي باعاسىن كوتەرمەگەندىگى انىقتالدى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, مەملەكەتتىك ورگاندار رەسپۋبليكا اۋماعىندا بەنزين قۇنىنىڭ وسۋىنە توسقاۋىل قويىپ, ونىڭ تاپشىلىعى سەكىلدى ۋشىعىپ تۇرعان جاعدايدى قالىپقا كەلتىرىپ جاتقاندا, جوعارىدا اتالعان زاڭدى تۇلعالار «ەتەكتەن تارتىپ» ياعني وسى كۇردەلى كەزەڭدى پايدالانىپ, تەز ارادا ارتىق تابىس تابۋعا ارەكەت جاساعان. ال جاعدايدى قاداعالاپ وتىرعان باسەكەلەستىكتى قورعاۋ ورگاندارى مۇنداي قۇقىق بۇزۋشىلىققا بارعان كاسىپكەرلەرگە قاتىستى شارا قولدانىپ, اقىر اياعىندا ءىستى سوتقا جەتكىزدى.
ءسويتىپ «ءوزىم قوجا, ءوزىم بي» دەپ ارتىق تابىس تابۋدى ماقسات قىلعان زاڭدى تۇلعالار قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى كودەكستىڭ 147-بابى, 2-ءبولىمى بويىنشا سوت قاۋلىسىمەن كىنالى دەپ تانىلىپ, ونىڭ ىشىندە «Star Oil 2030» جشس 1 ميلليون 754 مىڭ تەڭگە, جەكە كاسىپكەر «بيلاك» 226 مىڭ 800 تەڭگە جانە جەكە كاسىپكەر «ەرماكوۆ» 226 مىڭ 800 تەڭگە كولەمىندە ايىپپۇل تولەيتىن بولدى. سونىمەن قاتار ولاردىڭ جوعارىدا اتالعان كەزەڭدەگى تاپقان تابىسىنان 563 133 تەڭگە مەملەكەت پايداسىنا تاركىلەندى, دەيدى رەسمي وكىل.
وسىلايشا قاراپايىم تۇتىنۋشىنىڭ ارقاسىندا قوسىمشا پايدا تابامىن دەگەن تۇلعالار جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى. وعان قوسا قازىرگى كۇنى جانار-جاعارمايدى ساتۋمەن اينالىساتىن تاعى دا بىرنەشە زاڭدى تۇلعاعا قاتىستى وسى سياقتى اكىمشىلىك ىستەر قارالۋ ۇستىندە.
الەكساندر تاسبولاتوۆ.