• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
قازاقستان 11 تامىز, 2017

مەككە مەن ءمادينا جاقىنداي ءتۇستى...

1260 رەت
كورسەتىلدى

اسا قامقور, ەرەكشە مەيىرىم­دى اللانىڭ اتىمەن باستاي­مىن! اللا بۇيىرسا, ساناۋ­لى كۇندەردەن كەيىن 2500 وتاندا­سىمىز قاسيەتتى قاجى­­لىق ساپار­عا اتتانادى. جەرلە­ستەرىمىز وسى جىلى دا اس­تانا, الماتى جانە شىمكەنت شاھا­رىنان تىكەلەي رەيسپەن مەك­كە مەن ءمادينا قالالارىنا ۇشادى. بيىلعى جىلدىڭ باس­تى جاڭالىعى – قازاقستان قاجى­لا­رىنىڭ وتاندىق «SKAT» اۋە­كومپانياسىمەن تاسىمالدانۋى.

چارتەرلىك رەيس, اللانىڭ قا­لاۋىمەن, مەككە مەن ءمادي­نا­نى نە­بارى 4-5 ساعاتتا باعىن­­دىرادى. بۇل – بۇگىنگى زاماننىڭ زور جەتىستىگى. وسىعان دەيىن قاجى­لارىمىز تۇركيا, بىرىككەن اراب امىر­لىكتەرى ارقىلى ۇشاتىن. ون­داعى اۋەجايلاردا 18-20 ساعات ايالداپ, ءبىر تاۋلىككە جۋىق ۋاقىتىن شى­عىندايتىن. ەندى, مىنە, اللا تاعالا وتانداس­تارىمىزدىڭ جو­لىن ودان سايىن جەڭىل­دەتىپ قوي­دى. تاڭەرتەڭ ەلدەن ۇشقان قان­داسىمىز تۇسكە تاياۋ, اللانىڭ قا­­لا­­ۋىمەن قاسيەتتى قاعبانى كورۋ باقى­تىنا يە بولادى. ادام­زاتتىڭ ايشىلىق الىس جەردى ءاپ-ساتتە باعىندىرۋى – راببىمىزدىڭ بىز­گە بەرگەن شەك­سىز مەيىرىمى ءھام مۇم­كىندىگى دەپ ايتار ەدىك.

كەشەگى تىلەۋكە قۇلەكە ۇلى (شال اقىن) بابامىزدىڭ:

«مەككە مەنەن ءمادينا جول­دىڭ ۇشى,

الىس ساپار دەيدى عوي بارعان كىسى»,

– دەپ جىرلاعانى ەسىمىزدە. ال بۇگىنگى ءححى عاسىردىڭ تەحنو­لوگيالىق جەتىستىگى مەككە مەن ءمادينانى جاقىنداتا ءتۇستى. ال­لاعا شۇكىر دەيمىز.

قاجىلىق ءھام رۋحاني دايىندىق

پايعامبارىمىز مۇحاممەد (وعان اللا­نىڭ سالاۋاتى مەن سالە­مى بولسىن) ءوزىنىڭ حاديس-شاريفىندە: «كىمدە-كىم اللا تا­عا­لا ريزاشىلىعى ءۇشىن قاجى­لىق جا­ساسا, جامان سوزدەن, جامان قى­لىق­تاردان, كۇنالاردان ساق­تانسا, اناسىنان تۋىلعانداي پاك بو­لىپ قايتادى», – دەگەن.

قاجىلىققا بارماس بۇرىن ۇلى قۇلشى­لىقتىڭ پارىزدارى مەن شارتتارىن, مىندەتتەرى مەن ادەپتەرىن ءبىلۋ, قاجەتتى دۇعالاردى مۇمكىن­دىك بولسا جاتتاپ الۋ, سوعان امال ەتۋ – وتە ما­ڭىزدى. بۇگىندە وبلىستىق مەشىتتەر جانىنان ارنايى قاجىلىققا دايىندىق كۋرستارى اشىلىپ, وسى سالاعا ماشىقتانعان ءدىن ماماندارىنىڭ ءدارىسى جۇيەلى وتكىزىلىپ كەلەدى. بۇ­دان بولەك, الماتىداعى ء«ال-ءمادينا» مەشىتى جانىنان اشىل­­عان ارنايى قاجىلىق ورتا­لى­عى تۇراقتى جۇمىس ىستەۋدە. ورتالىقتا بولاشاق قاجىلارعا تەوريالىق ءارى تاجىريبەلىك تۇر­عى­دا ءدارىس ۇيىمداستىرىلىپ, قا­جى­لىق امالدارى جان-جاقتى تۇسىندىرىلەدى. قاعبانى قالاي تاۋاپ جاساۋ قاجەت, يحرامدى (اق ما­تانى) قالاي ورانۋ كەرەك, ت.ب. سۇراقتارعا پراكتيكا تۇرعىسىنان جاۋاپ بەرىلەدى. مۇمكىندىگى بار كىسى­لەر­گە وسى ورتالىقتان ارنايى ءدا­رىس تىڭداۋعا كەڭەس بەرەمىز.

قاجىلىق الدىندا رۋحاني دايىندىقپەن قوسا, دەنساۋ­لى­عىمىزعا دا ءمان بەرىپ, مەديتسي­نالىق تەكسەرۋدەن ءوتىپ, الدىن-الا قاجەتتى ەم-دوم العانىمىز ابزال. ويت­كەنى, كليمات اۋىستىرعان ادام ناۋقاستانىپ قالۋى مۇمكىن.

جىلداعى ءداستۇر بويىنشا, وسى جىلى دا قازاقستان قاجىلىق ميسسياسىنىڭ قۇرا­مىمەن 4-5 دارىگەر قاجى­لىق ساپارعا اتتانادى. بۇدان بولەك, ءاربىر قاجىلىق كومپانياسىنىڭ جەكە دارىگەرى بولادى. ولار مەككە مەن ءمادينادا قانداس­تارىمىزدىڭ دەنساۋلىعىن باقىلاپ, قاجەتتى العاشقى مە­دي­تسي­نالىق كومەك كورسەتەدى. قا­سيەتتى ەكى قالاداعى قا­زاق­ستان قا­جىلىق ميسسياسى جانىنان ستا­تسيو­نارلىق پۋنكت اشىلىپ, ورتالىق وتاندىق ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتىلەدى. بۇل – جىل سايىنعى قاجىلىق ماۋسىمىنداعى ءداستۇرلى جۇمىستارىمىزدىڭ ءبىر پاراسى.         

قاجىلىقتان كەيىنگى جاۋاپكەرشىلىك

قاجىلىق – يسلامداعى ۇلى قۇل­شىلىق, بەس پارىزدىڭ ءبىرى. قا­جىلىققا بارعان ادام قۇدايدىڭ قوناعى بولىپ سانالادى. اللا قالاعان پەندەسىنە قاجىلىقتى ءناسىپ ەتەدى. حالقىمىز قاجىلىق پارىزىن وتەپ كەلگەن كىسىگە ەرەكشە قۇرمەت كورسەتكەن. ونى قادىرلەپ, تورىنە شىعارعان. بۇل يگى ءداستۇر قازىر دە جالعاسىن تابۋدا.

ۇلىق ساپار مۇسىلمان بالاسىنان رۋحاني ءھام ماتەريالدىق, جالپى جان-جاقتى دايىندىقتى تالاپ ەت­سە, قاجىلىقتان كەيىنگى ءومىر دە ادام­عا ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك جۇك­تەيدى. قاجىلىقتان كەيىن مۇ­سىل­ماننىڭ ومىرىندە جاقسى جا­عىنان ۇلكەن وزگەرىستەر ورىن ال­ۋى كەرەك. قاجىلىققا بارعان ادام اينالاسىنداعى ادامدارعا ۇلگى كورسەتەتىندەي دارەجەگە جەتۋى ءتيىس. ءدىنىمىز مۇسىلماننان وسىنى تالاپ ەتەدى. ال حالقىمىز قاجى­نىڭ اۋزىنان ساليقالى ءسوز ەس­تىپ, بو­يىنان كوركەم امالدار­دى كورگىسى كەلەدى. ەگەر پەندە وسى دا­رەجەدەن كورىنىپ جاتسا قۇ­با-قۇپ. بۇل وزگە ادامنىڭ يس­لام­عا دەگەن كوزقاراسىن تۇزەپ, يمان­دىلىق جولىنا دەگەن ىنتى-ىقىلاسىن, قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرادى.

مۇسىلمان بۇل دارەجەدەن كورىنە الماسا – بۇل ءدىننىڭ كەمىستىگى ەمەس, كەمەل ءدىندى ۇستانا الماعان پەندەنىڭ كەمشىلىگى دەپ ۇعۋ كەرەك. سوندىقتان مۇسىلمان كەز كەلگەن ورتادا ءسوزى مەن ءىس-ارەكەتى ارقىلى ءوزىنىڭ اسىل ءدىنى تۋرالى جاعىمسىز وي قالىپتاستىرىپ الماۋعا وتە-موتە ساق بولۋى ءتيىس. سول سەكىلدى قاجىلار دا ۇلىق ساپاردان ورالعان سوڭ «قاجى» دەگەن اتقا ساي ءومىر سۇرۋگە تىرىسۋى ءلازىم. ءبىز وتانداستارىمىزدى وسى نارسەگە اسا ءمان بەرۋگە ۇندەيمىز.

ءبىر ىزگى عۇلامانىڭ: «يسلامعا پايدا­لارىڭ تيمەسە دە زيان كەلتىر­مەڭدەر»,  – دەگەن ءسوزىن ارقاشان قاپەردە ۇستاساق كوپ جاقسىلىققا جول اشامىز. 

قاجىلىققا بيزنەس كوزىمەن ەمەس, قۇلشىلىق تۇرعىسىنان قاراۋ قاجەت

ماعان قاجىلىققا بارىپ كەلگەن كىسىلەر تاراپىنان قاجىلىق كومپا­نيالارىنىڭ قىزمەتىنە قا­تىس­تى شاعىمدار مەن ءوتىنىش حات­تار كەلىپ تۇسەدى. باس ءمۇفتي لاۋا­زىمىنا تاعايىندالعان سات­­تە قا­جى­لىقپەن اينالىسىپ جۇر­­گەن فيرما جەتەكشىلەرىنەن قا­جى­­لىقتى بيزنەس كوزىنە اينال­دىرماۋ­دى تالاپ ەتتىم. حا­لىق­تىڭ قاجىلىققا دەپ جيناعان قار­جىسىن ونىڭ ءوز يگىلىگىنە تو­لىق جۇمساۋدى تاپسىردىم. الاي­دا وسى سالادا بىرنەشە جىلدان بە­رى جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقان كوم­پانيا باسشىلارىنىڭ قاجى­لىق ماۋسىمىندا بارىنشا تابىس­قا كەنەلىپ قالۋدى كوزدەيتىن ارە­كەت­تەرى بايقالادى. ارينە, ءبىز نارىقتىق قوعامدا ءومىر ءسۇرىپ وتىرمىز. ونى دا ەسكەرۋىمىز كەرەك. الايدا, اقشا تابۋ – باستى ماق­ساتىمىزعا اينالىپ كەتپەۋى ءتيىس. ءبىز فيرما وكىلدەرىنەن وسىنى تالاپ ەتەمىز. ولارعا قاجىلىققا بيزنەس كوزىمەن ەمەس, قۇلشىلىق تۇرعىسىنان قاراۋىمىز قاجەت ەكەنىن ءاربىر جينالىستا قاتاڭ ەسكەرتىپ وتىرامىز.

ءمۇفتياتتىڭ ءتول قاجىلىق كومپانياسى اشىلدى

قاجىلىق سالاسىنداعى قىز­مەت ساپا­سىن جوعارى دەڭگەيگە كو­تە­رۋ ماقساتىندا قازاقستان مۇ­سىل­ماندارى ءدىني باسقارماسى جا­نى­نان ارنايى «Tawaf travel» قاجىلىق كومپانياسىن اشتىق. تۇركيا, مالايزيا, يندونەزيا, ت.ب. مۇسىلمان مەملەكەتتەرىندەگى تاجى­ريبەگە نازار اۋدارساق, قاجى­لارعا قىزمەت كورسەتۋ جۇمىسىمەن سول ەلدىڭ ءمۇفتياتى, ياعني مۇسىل­ماندار ءدىني باسقارمالارى اينالىسادى. ال بىزدە نەبارى 2500 قاجىعا 20-عا جۋىق كومپانيا قىزمەت كورسەتەدى. ولاردىڭ وتان­داستارىمىزعا قىزمەت كورسە­تۋ دەڭ­گەيى دە ءارتۇرلى. ءبىرى ءبىزدىڭ تا­لا­بىمىزدى ورىنداسا, ءبىرى وزى­نە جۇكتەلگەن مىندەتتەردى تو­لىق اتقارا الماي جاتادى. ءبىز ءمۇف­تياتتىڭ تالابىن ورىنداي ال­ما­عان ونداي فيرمامەن كەلىسىمشار­ت­ت­ى بۇزۋعا ءماجبۇر بولامىز. 

بيىل, اللا قالاسا قمدب-نىڭ «Tawaf travel» قاجىلىق كومپانيا­سىمەن 300 ادام قاجىلىق وتەيدى. بۇل كورسەتكىشتى جىل سايىن ارتتىرىپ وتىرۋ جوسپارىمىزدا بار. ماقساتىمىز – وزگە فيرمالارعا «Tawaf travel»-ءدىڭ قىزمەت ساپاسىن ۇلگى ەتۋ, سول ارقىلى قاجىلىقتىڭ ۇيىمداستىرۋ جۇمىستارىن جان-جاقتى جەتىلدىرۋ. 

قاجىلىقتىڭ سىيى...

حازىرەتى مۇحاممەد (وعان ال­­لانىڭ سالا­ۋاتى مەن سالە­مى بولسىن) بىلاي دەيدى: «كۇ­ما­نسىز, ال­لا تاعالا سەندەرگە قا­جىلىقتى پارىز ەتتى, قا­جى­لىقتى ورىنداڭىزدار جانە كىسى ءوز ۇيىنەن ۇلكەن نەمەسە كىشى قا­جىلىق پارىزىن ورىنداۋ ءۇشىن سا­پارعا شىقسا, اياعىن ادىمداپ جۇر­گەن سايىن كۇنالارى دەنەسىنەن اعاش­تان تۇسكەن جاپىراقتار سە­كىلدى توگىلەدى. ال, ءمادينا قالا­سىنا جەتىپ, مەنىمەن امانداسسا, ونىمەن پەرىشتەلەر دە قولىن الىپ امانداسادى...».

ال اللا ەلشىسىنىڭ تاعى ءبىر حا­دي­سىندە: «قابىل بولعان قاجى­لى­قتىڭ سىيى – ءجاننات», – دەلىنگەن.

اللا تاعالا كۇللى مۇسىلمان باۋىرلارى­مىزدىڭ قاجىلىق پارىزىن تولىق ورىنداپ, وتانىنا امان-ەسەن ورالىپ, وتباسى, اعايىن-تۋىستارىمەن قاۋىشۋىن ءناسىپ ەتكەي! ءامين!

ەرجان قاجى مالعاجى ۇلى, قازاقستان مۇسىلماندارى دىني باسقارماسىنىڭ توراعاسى, باس ءمۇفتي

سوڭعى جاڭالىقتار