ازەربايجاننىڭ كوپتەگەن اقپارات قۇرالدارى اتالعان ءىرى حالىقارالىق شارا تۋرالى جاڭالىق تاراتۋ ءۇشىن ءوز تىلشىلەرىن ارنايى استاناعا اتتاندىرعان. اتاپ ايتقاندا ازەربايجاننىڭ قوعامدىق تەلەارناسى (İTV), AzTV, AzerTac, “Report İnformasiya” اگەنتتىگى, «Haqqın.az» پورتالى, «Anadolu» حابار اگەنتتىگىنىڭ باكۋ قالاسىنداعى وكىلدىگى, “باكينسكي رابوچي” گازەتى جانە باسقا دا كوپتەگەن مەديا قۇرىلىمداردىڭ وكىلدەرى استاناعا كەلدى.
ازەربايجان مەملەكەتتىك اقپارات اگەنتتىگى (AzerTac) «استانادا وتكەن EXPO-2017» حالىقارالىق كورمەسى كەلۋشىلەردىڭ ۇلكەن قىزىعۋشىلىعىن تۋعىزدى» دەگەن تاقىرىپتا جاريالاعان اقپاراتتا كورمەنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا الەمنىڭ بەدەلدى ەلدەرىنىڭ 17 مەملەكەت جانە ۇكىمەت باسشىسىنىڭ قاتىسقانىنا نازار اۋدارعان. «بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى» دەگەن تاقىرىپتا وتكەن كورمەگە ازەربايجاننان باسقا 115 مەملەكەت, 22 حالىقارالىق ۇيىم قاتىسۋدا. كورمەدە بولاشاقتىڭ تەحنولوگيالارى, الەمنىڭ ەنەرگەتيكاعا دەگەن سۇرانىسى جانە وسى سالاداعى ەڭ سوڭعى جاڭالىقتار, عىلىمي ناتيجەلەر, يادرولىق ەنەرگەتيكا سياقتى ماسەلەلەر كوتەرىلگەن. كورمە اياسىندا استاناعا كۇن سايىن 20 مىڭ تۋريست كەلەدى دەپ كۇتىلۋدە. جالپى, كورمەگە 2 ميلليون قوناق جانە 5 ميلليون كەلۋشى ات باسىن بۇرۋى ىقتيمال. قازاقستان كورمەدەن 283 ميلليون ەۆرو پايدا تۇسىرەدى دەپ بولجانۋدا.
ازەربايجاننىڭ قوعامدىق تەلەارناسى (İTV) كورمەنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنان جانە كورمە بارىسىنان بىرنەشە رەپورتاجدار جاريالادى. اشىلۋ سالتاناتى تۋرالى تاراتىلعان باعدارلامادا EXPO كورمەسى باستالار تۇستا قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ شەتەلدىك مەملەكەت باسشىلارىن قابىلداعانى كورسەتىلگەن. اتالعان ءىرى شاراعا ازەربايجاننان سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ەلمار مامەدياروۆ باستاعان ۇلكەن دەلەگاتسيا قاتىستى. ەكسپو كورمەسىنىڭ رەسمي اشىلۋ سالتاناتىندا ارنايى كونتسەرتتىك باعدارلاما, وتشاشۋ جانە لازەرلى شوۋ باعدارلامالارى ۇيىمداستىرىلدى. İTV تەلەارناسىنىڭ ورتالىق ازيا كەڭسەسى ازىرلەگەن رەپورتاجداردا شەتەلدىك جانە جەرگىلىكتى كەلۋشىلەردىڭ EXPO-2017 كورمەسى تۋرالى بىلدىرگەن پىكىرلەرى بەرىلگەن. سيۋجەتتەردە كەڭ اۋقىمدى حالىقارالىق شارانىڭ قازاقستان ەكونوميكاسىنا جانە ەل كەلەشەگىنە تيگىزەر پايداسى تۋرالى ايتىلدى.
رەپورتاجدا “EXPO-2017 بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى” مامانداندىرىلعان كورمەسىنە ازەربايجاننىڭ “الاۋ (وت) ەلى – وتكەننەن بولاشاققا جەتكەن ەنەرگيا” دەگەن تاقىرىپتا ۇلتتىق پاۆيلونىن قۇرعانى تۋرالى ايتىلعان. 400 تەكشە مەتر كەڭىستىكتى الىپ جاتقان پاۆيلوندا ازەربايجاننىڭ تاريحي-مادەني مۇراسى, باي ەنەرگەتيكالىق الەۋەتى جانە بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى ارنايى تەحنولوگيالار كومەگىمەن پاش ەتىلگەن. رەپورتاجدا شىلدە ايىنىڭ 9 كۇنى EXPO-2017 حالىقارالىق كورمەسى اياسىندا “ازەربايجاننىڭ ۇلتتىق كۇنى” جانە سول كۇنى ازەربايجاننىڭ ۇلتتىق پاۆيلونىنىڭ جوعارى دەڭگەيدەگى رەسمي اشىلۋ سالتاناتىنىڭ وتەتىنى تۋرالى اقپارات بەرىلگەن.
AzTV ازەربايجان مەملەكەتتىك تەلەارناسى دا EXPO كورمەسىنە ايرىقشا ءمان بەرگەن ەكەن. تەلەارنانىڭ استاناعا ارنايى جىبەرىلگەن ءتىلشىسى ازىرلەگەن ۆيدەوسيۋجەتتەرگە سايكەس EXPO-2017 مامانداندىرىلعان كورمەسىنىڭ الەمنىڭ ەكونوميكالىق دامىعان جەتەكشى ەلدەرىنەن كەيىن قازاقستاندا ءوتۋى ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ ارى قاراي دامىپ, قاتىسۋشى ەلدەردە جۇزەگە اسىرىلعان جاڭا تەحنولوگيالاردىڭ الماسۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى. كەلەسى EXPO-2025 حالىقارالىق كورمەنى وتكىزۋگە رەسەي, فرانتسيا جانە جاپونيامەن قاتار ازەربايجاننىڭ دا ۇمىتكەر ەكەندىگى باسا ايتىلدى.
ازەربايجاننىڭ بەدەلدى تاۋەلسىز مەديا قۇرىلىمدارىنىڭ ءبىرى بولىپ سانالاتىن «Report İnformasiya» اگەنتتىگى EXPO-2017 كورمەسىن تانىستىرۋ ءۇشىن استاناعا ارنايى ءتىلشىسىن جىبەرگەن. اتالعان اگەنتتىك كورمەگە قاتىستى تاراتقان جاڭالىقتاردىڭ ءبىرىن “ازەربايجان استانادا “EXPO-2017: بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى” تاقىرىبىنداعى حالىقارالىق كورمەگە قاتىسۋدا” دەگەن ايدارمەن بەرگەن. اگەنتتىك شارانىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا رەسەي, قىتاي, يسپانيا, بەلارۋس, موڭعوليا, وزبەكستان, سەربيا, تاجىكستان, تۇركىمەنستان, چەحيا, يران, ءۇندىستان, ليۋكسەمبۋرگ, سينگاپۋر, قىرعىزستان سياقتى ەلدەردىڭ جالپى 17 مەملەكەت جانە ۇكىمەت باسشىسى قاتىسقانىن ەرەكشە اتاپ وتكەن. الدىمەن قوناقتار قازاقستاننىڭ “نۇر الەم” پاۆيلونىن كەزىپ كورگەن. بۇل پاۆيلون كورمەنىڭ ورتالىق بولىگىن قۇرايدى. ديامەترى 80 مەتر بولاتىن عيماراتتىڭ الەمدە تەڭدەسى جوق. عيمارات قازاقستانمەن تانىسۋ ايماعى جانە ەنەرگەتيكانىڭ نەگىزگى تۇرلەرى كورسەتىلگەن “بولاشاقتىڭ ەنەرگەتيكاسى مۋزەيى” پاۆيلونىنان قۇرالعان.
ازەربايجاننىڭ رەسمي مەملەكەتتىك باسىلىمى “Xalq qəzeti” گازەتى استانادا باستالعان 67-ءشى حالىقارالىق “EXPO-2017: بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى” اتتى كورمەدە نەگىزىنەن بالاما ەنەرگيا كوزدەرىن زەرتتەۋ سالاسىندا قول جەتكىزىلگەن جەتىستىكتەردى پاش ەتكەن ەكسپوناتتار قويىلعانىن جازدى. گازەتكە سايكەس اتالعان سالاعا سوڭعى كەزدە قوماقتى ينۆەستيتسيا سالعان قازاقستان 2030 جىلعا دەيىن بالاما ەنەرگەتيكا كولەمىن 30 پايىزعا جەتكىزۋدى جوسپارلايدى.
ازەربايجاننىڭ تاۋەلسىز پورتالدارىنىڭ ءبىرى «Virtualaz.org» جانە «Haqqın.az» سايتتارىندا "بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى" دەگەن تاقىرىپتا استانادا وتكەن EحPO-2017 حالىقارالىق كورمەسىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنان كەيىن ۇلتتىق پاۆيلوندار, ونىڭ ىشىندە ازەربايجاننىڭ كورمەسى كەلۋشىلەرگە ءوز ەسىگىن ايقارا اشقانىن جازدى. EXPO-2017 كورمەسى ەكولوگيالىق تازا ەنەرگيا الۋ جانە كومىرسۋتەك گاز دەڭگەيىن ازايتۋ تاقىرىپتارىنا ارنالعان. اتالعان اقپارات كوزدەرى ازەربايجان رەسپۋبليكاسىنىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى راشاد ماممادوۆتىڭ سوزىنە سىلتەمە جاساي وتىرىپ, ازەربايجان پرەزيدەنتى يلحام اليەۆتىڭ شىلدە ايىنىڭ 9 كۇنى ازەربايجان پاۆيلونىنىڭ رەسمي اشىلۋ سالتاناتىنا قاتىسۋ ءۇشىن قازاقستان استاناسىنا كەلەتىنىن حابارلايدى.
بەدەلدى Kaspi.az پورتالى, “Səs”, “Bakı xəbər” گازەتتەرى, Trend اگەنتتىگى قاتارلى وزگە دە اقپاراتتىق ۇيىمدار استانادا ءوتىپ جاتقان حالىقارالىق شارانىڭ ماڭىزىن باياندايتىن بىرنەشە كولەمدى ماقالا جاريالادى. اتالعان ماقالالاردا اسىرەسە 2050 جىلعا دەيىن الەمنىڭ 30 دامىعان ەكونوميكاسى قاتارىنا كىرۋدى جوسپارلاعان قازاقستان ءۇشىن EXPO-2017 كورمەسىنىڭ اسا ماڭىزدى پلاتفورما ەكەندىگى باسا ايتىلدى. وسىلايشا, تاريحي كورمە وتكىزىپ وتىرعان قازاقستان جاقىن جانە ۇزاق مەرزىمدى بولاشاققا باعىتتالعان دامۋ ماقساتىنا قاراي ستراتەگيالىق قادام باسىپ وتىرعانى ايرىقشا اتاپ كورسەتىلگەن.
فۋزۋلي مەجيدلي,
ارنايى “Eگەمەن قازاقستان” ء ۇشىن
سۋرەتتى تۇسىرگەن ەرلان وماروۆ,
"ەگەمەن قازاقستان"