سەنبى كۇنى استانادا «كەرۋەن» ويىن-ساۋىق ورتالىعىندا قازاق تىلىنە دۋبلياجدالعان العاشقى گولليۆۋدتىق جوبا «كولىكتەر-2» انيماتسيالىق ءفيلمىنىڭ تۇساۋكەسەرى ءوتتى. ونى ەلىمىزدىڭ وڭىرلەرىنەن ەكى جۇزگە جۋىق جاسوسپىرىمدەر كەلىپ تاماشالادى. اتالمىش شاراعا مادەنيەت ءمينيسترى مۇحتار قۇل-مۇحاممەد قاتىستى.
انا تىلىمىزدە بالالارعا ارنالعان بازارلىقتى ۇسىنار الدىندا مىنبەگە شىققان جوبا باستاماشىسى جانە يدەيا اۆتورى, «بولاشاق» قاۋىمداستىعى كەڭەسىنىڭ توراعاسى باۋىرجان بايبەك ەلباسى ن.ا.نازارباەۆتىڭ قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىپ بەردى. وندا بىلاي دەلىنگەن:
«قادىرلى كورەرمەن! قىمباتتى بالعىن, بۇلدىرشىندەر! بۇگىن الەم بالالارىنىڭ ورتاق كوزايىمىنا اينالعان گولليۆۋدتىق مۋلتفيلم العاش رەت قازاق تىلىندە ءسويلەيدى.
سوندىقتان, «ۋولت ديسنەي» كومپانياسىنىڭ «كولىكتەر – 2» ءمۋلتفيلمىنىڭ بۇگىنگى تۇڭعىش كورسەتىلىمىن مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ اياسىن دامىتۋ ىسىندە ۇلكەن وقيعا دەپ بىلەمىن.
مەملەكەتتىك ءتىل – ۇلىستى ۇيىستىراتىن نەگىزگى ۇستىنداردىڭ ءبىرى. سوندىقتان, ونى بۇگىنگى جاس ۇرپاق ەركىن مەڭگەرۋى ءتيىس.
ءتىل بالا جاستان بويعا تەرەڭ سىڭەدى. وسىعان بايلانىستى, ءبىز «بالاپان» باعدارلاماسىن قابىلداپ, بۇلدىرشىندەرگە ارنالعان جاڭا تەلەارنا اشىلدى.
قازاق ءتىلى – تامىرىن تەرەڭگە تارتقان ەرەكشە باي, كوركەم ءتىل. ول بۇگىندە جان-جاقتى دامىپ, حالىقارالىق تىلگە اينالۋ ۇستىندە. بۇگىنگى وقيعا دا سونىڭ ءبىر ايعاعى.
مەن «بولاشاق» قاۋىمداستىعى, «مەلومان» كومپانياسى جانە «التىن قىران» كورپوراتسياسىنىڭ بىرلەسكەن بۇل جوباسى قازاق ءتىلىنىڭ دامۋىنا قوسىلعان ەلەۋلى ۇلەس دەپ بىلەمىن.
تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىندا بالعىندارعا وسىنداي تارتۋ جاساپ, بۇلدىرشىندەرگە ەرەكشە قۋانىش سىيلاعان بارشاعا العىس ايتامىن.
بۇل باستاما الداعى ۋاقىتتا دا جالعاسىن تاۋىپ, جاس ۇرپاق يگىلىگىنە جاراي بەرەدى دەپ سەنەمىن.
بالالارىمىزدىڭ رۋحاني ازىعىنا اينالار تۋىندىلار كوبەيە بەرسىن!
نۇرسۇلتان نازارباەۆ, 11 ماۋسىم, 2011 جىل».
ەلدەگى قاي ىسكە دە باستاماشىل بولىپ جاتقان «بولاشاق» قاۋىمداستىعى ەكەنى جوعارىدا ايتىلدى. ءيا, ونىڭ ستيپەندياتتارى مەملەكەت باسشىسىنىڭ قولداۋىمەن 1994 جىلدان باستاپ شەت ەلدەردە وقىپ, بىرنەشە ءتىلدى مەڭگەرگەن ماماندار. سونىڭ ناقتى كورىنىسى مىنا «ۋولت ديسنەي» كومپانياسى تۋىندىسىن ولاردىڭ قازاقشا ءسويلەتۋى دەر ەدىك. سونىمەن قاتار بۇل جوبا «بولاشاق» ءتۇلەكتەرىنىڭ ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىنا سىيى ەكەنىن دە ايتا كەتكەن ابزال.
مۇنان كەيىن تۋىندىنىڭ قازاق دۋبلياجىنىڭ رەجيسسەرى ايجان جامشيتوۆا: «ءبىزدىڭ مەملەكەت قازاق ءتىلىن وركەندەتۋگە بارىنشا جاعداي جاساپ وتىر. راسىندا, قاراپ وتىرساق بىزدە دەمەۋشى دە بار, قولدايتىن «بولاشاق» قاۋىمداستىعى دا بار. مىنە, مادەنيەت ءمينيسترىنىڭ ءوزى دە كەلىپ وتىر. مۇنىڭ بارلىعى دا, ارينە, شىعارماشىلىق توپ وكىلدەرىنە سەرپىن بەرەرى ءسوزسىز. «ۋولت ديسنەي» كورەرمەندەرگە ۇناۋ ءۇشىن سونداي كەرەمەت مۋلتفيلمدەر شىعارىپ جاتىر. ەندى ءبارى ءوزىمىزدىڭ قولىمىزدا. سونى قازاق تىلىنە جاقسىلاپ اۋدارىپ, كينوتەاترلاردا كورەرمەندەر تولىپ وتىرىپ وسى مۋلتفيلمدەردى كورسە, ول ءبىز ءۇشىن ۇلكەن باقىت دەپ بىلەمىز», دەدى.
انا تىلىندە ءمۋلتفيلمدى تاماشالاۋعا كەلگەن بالعىنداردىڭ قۋانىشتارىندا شەك جوق. قويىلىم اياقتالىسىمەن ءبىر-بىرىنە ءىشىندەگى قىزىق وقيعالاردى ايتىپ مارە-سارە كۇي كەشىپ جاتتى. سونىمەن بىرگە, ولار وزدەرىنە ارنايى دايىندالعان سىي-سىياپاتتان دا كەندە بولعان جوق. استانالىق بالدىرعان نۇرتاس جاركەشەۆ «كولىكتەر-2» مۋلتفيلمىنەن ەرەكشە اسەر العانىن ايتا كەلە, ونى بارلىق بالالار كورسە ەكەن دەگەن تىلەگىن جەتكىزدى.
جالپى «ۋولت ديسنەي» الەمدىك كينوستۋدياسى ءوز جوبالارىندا وتباسىلىق قۇندىلىقتاردى, قاراپايىمدىلىقتى ناسيحاتتايدى. سونداي-اق بۇل كومپانيا وسىعان دەيىن 38 تىلدە دۋبلياج جاساعان ەكەن. ال قازاق ءتىلى سايكەسىنشە رەسمي تۇردە 39-شى ءتىل بولىپ وتىر. تۇركى الەمىنىڭ ىشىندە «ۋولت ديسنەي» ونىمدەرى بۇعان دەيىن تۇرىك تىلىندە عانا دۋبلياج جاسالعان كورىنەدى.
تۇساۋكەسەردەن ءبىر كۇن بۇرىن جۋرناليستەرمەن ءباسپاسوز ءماسليحاتىن وتكىزگەن شىعارماشىلىق توپ وكىلدەرى ونىڭ شىعۋ بارىسى جايىنان ءبىراز ماعلۇماتتار بەرگەن-ءدى. جوبانىڭ قولعا الىنعانىنا ءبىر جىلدان اسا ۋاقىت وتكەن ەكەن, ال سوڭعى جارتى جىل ىشىندە داۋىستار جازىلىپ دۋبلياجدانىپتى. «ۋولت ديسنەي كومپاني تمد» باس ديرەكتورى مارينا جيگالوۆا-وزكان ءوز ونىمدەرىن قازاق تىلىندە ۇسىنۋ اتالمىش كومپانياداعى بيىلعى جىلدىڭ ەرەكشە وقيعاسى ەكەنىن ايتا كەلە: «ءبىز كەيىپكەرلەرى ءتۇرلى تىلدە سويلەيتىن الەمدەگى كوشباسشى كينوكومپانيامىز. قازاق تىلىندە شىعارىلعان جاڭا نۇسقاعا دا باسقا تىلدەرگە قوياتىن تالاپتاردى قويدىق. ءفيلمدى جارىققا شىعارۋ ماقساتىندا وتە جاقسى جۇمىس توبى قۇرىلدى. وندا اقش, رەسەي, ۇلىبريتانيا, قازاقستان وكىلدەرى جوبانى ءجۇزەگە اسىرۋ بويىنشا ءبىرتالاي ەڭبەكتەندى. تۋىندىنى ءوز تىلىندە تاماشالاعان كورەرمەندەردىڭ قۋانىشى بىزگە دە ورتاق», دەدى ول. «مەلومەن حوۋم ۆيدەو» اتقارۋشى ديرەكتورى ۆاديم گولەنكو بولسا, «كولىكتەردىڭ» العاشقى ءبولىمى ءبىر جىل بۇرىن شىعىپ, ەكىنشى ءبولىمىن كۇتىپ جۇرگەندىكتەرىن ايتا كەلە: «قاتتى قوبالجۋدامىز. ايتسە دە بالالارعا ۇنايدى دەگەن سەنىمدەمىز. ويتكەنى بۇل ءفيلمدى دۋبلياجداۋ بارىسىندا كوپتەگەن ادامدار تەر توكتى», دەدى.
دۋبلياج جاساۋ كەزىندە 30-دان استام جەكە داۋىس قولدانىلىپتى. جازۋ ۇدەرىسى الماتىداعى «ۋولت ديسنەي كومپاني تمد» كومپانياسىنىڭ «سينەما تون پروداكشن» ستۋدياسىندا جازىلىپ, سوڭعى مونتاج لوندونداعى «Shepperton» ستۋدياسىندا جاسالىپتى. «كولىكتەر-2» ءمۋلتفيلمىنىڭ كەيىپكەرلەرىن قازاقشا دىبىستاعاندار قاتارىندا باقىتجان الپەيىسوۆ, كۇنسۇلۋ شاياحمەتوۆا, داۋلەت ابدىعاپاروۆ, نىشانبەك جۇباناەۆ جانە ازامات قاناپياەۆ بار. ءمۋلتفيلمدى شىعارۋشىلارعا, اسىرەسە, قاناپياەۆ دىبىستاعان مەتر ەرەكشە ۇناعان كورىنەدى. «ءبىز ەستىپ كورگەن مەتردىڭ ەڭ ۇزدىكتەرىنىڭ ءبىرى», دەگەندى ايتادى ولار. بۇل جوباعا «التىن قىران» قورىنان بولىنگەن دەمەۋشىلىك قاراجاتتىڭ كولەمى 16-17 ملن. تەڭگەنى قۇرايدى. انيماتسيالىق وسى تۋىندى 23 ماۋسىمدا ەلىمىزدىڭ 43 كينوتەاترىندا قاتار كورسەتىلمەك.
ءيا, ەلىمىزدىڭ ەرتەڭگى بولاشاعى كەيىنگى بۋىن ۇرپاق دەسەك, ولاردىڭ انا تىلىندە وزدەرىنە ارنالعان تۋىندىنى تۇشىنا كورۋلەرى ءۇشىن جاسالىپ جاتقان وسىنداي قادامدار تەك قۇپتاۋدان تۇرادى. بالعىندارىمىزدىڭ قازاقشا ويلاپ, قازاقشا سويلەۋلەرى ءۇشىن ولاردىڭ سۇيىكتى مۋلتفيلمدەرىن انا تىلىندە اۋىق-اۋىق نازارلارىنا ۇسىنىپ تۇرعاننان ۇتارىمىز كوپ. ۇرپاق ءۇشىن جاسالعان يگى جۇمىستار ەشقاشاندا ءوز ماڭىزىن جويماق ەمەس. اتالعان تۋىندىنى تاماشالاعانداعى وي ءبىزدى وسىعان جەتەلەدى.
ءابدىراحمان قىدىربەك, ۆەنەرا تۇگەلباي.