– قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى ن.نازارباەۆتىڭ ازەربايجان رەسپۋبليكاسىنا جوسپارلانىپ وتىرعان رەسمي ساپارىنىڭ نەگىزگى ماقساتتارى مەن كوزدەپ وتىرعان مىندەتتەرى قانداي جانە بۇل ساپار وسىعان دەيىن وتكەن ساپارلاردان نەسىمەن ەرەكشەلەنەدى؟
– بىرىنشىدەن, بۇل جولعى رەسمي ساپار قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەن ازەربايجان رەسپۋبليكاسى اراسىندا ورناتىلعان ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناستاردىڭ 25 جىلدىعى اياسىندا ءوتىپ وتىر.
ەكىنشىدەن, مۇنداي جوعارى دەڭگەيدەگى كەزدەسۋدى ەكى تاراپ اسا كۇتىپ وتىر دەۋگە بولار ەدى. ءويتكەنى, ءبىزدىڭ مەملەكەت باسشىسىنىڭ وسىعان دەيىن ازەربايجان رەسپۋبليكاسىنا جاساعان رەسمي ساپارى 2009 جىلى وتكەن بولاتىن. ارينە, وسى ۋاقىت ارالىعىندا ەكى ەل باسشىلارى بىرنەشە رەت كوپجاقتى فورماتتارداعى حالىقارالىق ءىس-شارالاردا كەزدەسىپ ءجۇردى. وسىلايشا, 2013 جىلعى تامىز ايىندا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ گابالا قالاسىندا وتكەن تۇركى كەڭەسى مەملەكەت باسشىلارىنىڭ ءىىى سامميتىنە قاتىسۋ ماقساتىندا ازەربايجاندا ساپارمەن بولدى. ءوز كەزەگىندە, يلحام گەيدار ۇلى اليەۆ 2015 جىلى قازاق حاندىعىنىڭ 550 جىلدىعىن اتاپ ءوتۋ اياسىندا استانادا بولىپ, بۋرابايدا وتكەن تمد مەملەكەت باسشىلارى كەڭەسىنىڭ كەزەكتى وتىرىسىنا قاتىستى.
ۇشىنشىدەن, عالامدىق ساياسي جانە ەكونوميكالىق تۇراقسىزدىق جاعدايىندا وتكەلى وتىرعان ساپاردىڭ ايماقتىق گەوساياسي جانە گەوەكونوميكالىق ماڭىزى ارتا تۇسپەك. ارينە, قازاقستان مەن ازەربايجاندى تەك تۋىستاس قارىم-قاتىناستار بايلانىستىرىپ تۇرعان جوق, ءبىزدىڭ ساۋدا-ەكونوميكالىق قاتىناستارىمىز دا ءوزارا ءتيىمدى دامىپ كەلەدى.
تورتىنشىدەن, قازىرگى زامانعى جاھاندانۋ كەزەڭىندە ءبىزدىڭ ستراتەگيالىق ارىپتەستىگىمىز ايتارلىقتاي وزەكتىلىك تانىتۋدا. ەڭ الدىمەن بۇل ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ ترانزيتتىك الەۋەتىنە قاتىستى. سەبەبى, مۇنداي كۇردەلى عالامدىق قارجى-ەكونوميكالىق جاعدايدا حالىقارالىق كولىكتىك-ترانزيتتىك ساياسات جوعارى ماڭىزعا يە بولادى. ازەربايجان اۋماعى ارقىلى وتەتىن كاۆكاز باعىتى بىزگە ەۋروپا نارىعىنا شىعۋعا جول اشادى. ءوز كەزەگىندە, قازاقستان ازەربايجان ءۇشىن ورتالىق ازيا جانە قىتاي نارىعىنىڭ قاقپاسىن اشادى. ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ ۇلى جىبەك جولى باعىتىندا بولۋى سالدارىنان, ترانزيت ەكى ەل ىنتىماقتاستىعىنىڭ ماڭىزدى جانە بولاشاعى بار نەگىزگى كومپونەنتىنە اينالىپ وتىر.
وسىلايشا, 2015 جىلعى 3 تامىزدا ترانسكاسپيلىك حالىقارالىق كولىك مارشرۋتى (تحكم) بويىنشا «اليات» باكۋ حالىقارالىق ساۋدا پورتىنا شيحەزتسى-دوستىق-اقتاۋ-اليات باعىتى ارقىلى جۇرگەن العاشقى كونتەينەرلىك پويىزى كەلىپ جەتتى. 2015 جىلعى قاراشادا اتالعان مارشرۋت شەڭبەرىندە ليانيۋنگان-ىستانبۇل باعىتىندا ەكىنشى كونتەينەرلىك پويىز جونەلتىلدى. بۇل مارشرۋت بويىنشا قحر-دان ازەربايجانعا جۇك تاسىمالداۋ ۋاقىتى نەبارى 5 كۇندى قۇرادى. باكۋ-تبيليسي-كارس ءدالىزىنىڭ اشىلۋىنان كەيىن جۇكتەردىڭ ەۋروپاعا جەتكىزىلۋى تاعى 7 كۇندى قۇرايتىن بولادى. ال تەڭىز جولى بويىنشا جۇكتى قىتايدان ەۋروپاعا جەتكىزۋگە 30-35 كۇن قاجەت.
وسىدان بايقالىپ وتىرعانداي, بۇل باعىتقا تەك قازاقستان, ازەربايجان جانە ءوڭىر ەلدەرى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, قىتاي مەن ەۋروپالىق وداق تا مۇددەلى.
مۇنىڭ بارلىعى كاۆكاز ءدالىزىنىڭ قاي جاعىنان دا ءتيىمدىلىگىن كورسەتەدى جانە ءبىزدىڭ ازەربايجانمەن ەكىجاقتى ساۋدا-ەكونوميكالىق قارىم-قاتىناستارىمىزدى جاڭا ساپالى دەڭگەيگە شىعارادى.
ستاتيستيكالىق مالىمەتتەر كورسەتىپ وتىرعانداي, بەلگىلى قارجى-ەكونوميكالىق جاعدايلارعا بايلانىستى الەمدىك ەكونوميكانىڭ بارلىق دەرلىك سالاسىنداعى تاۋار اينالىمدارى ايتارلىقتاي السىرەي ءتۇستى. وسىعان بايلانىستى ءبىز قازىرگى تاڭدا ۇلتتىق ەكونوميكانى قولداۋدىڭ جاڭا بالامالى جولدارىن قاراستىرۋىمىز قاجەت. سوندىقتان, ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ ترانزيتتىك الەۋەتىن دامىتۋ ماسەلەسى – ءبىرىنشى كەزەكتەگى مىندەت. بولاشاقتا تاراپتار ءدال وسى باعىتتا ءوزارا ىقپالداستىقتى دامىتاتىن بولادى.
سونىمەن قاتار, ساپار اياسىندا ەكى ەل كوشباسشىلارىنىڭ بىرلەسكەن دەكلاراتسياسى مەن بىرقاتار ۇكىمەتارالىق كەلىسىمدەرگە, سونىڭ ىشىندە حالىقارالىق اۆتوكولىكتىك قاتىناس سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق جونىندەگى كەلىسىمگە, 1996 جىلعى 16 قىركۇيەكتەگى تابىس پەن م ۇلىك سالىعىنا قاتىستى قوسارلانعان سالىق سالۋ مەن سالىق تولەۋدەن جالتارۋدى الدىن الۋ جونىندەگى كونۆەنتسياعا وزگەرتۋلەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى حاتتاماعا, ەكى ەل سىرتقى ساياسي ۆەدومستۆولارى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق باعدارلاماسىنا جانە باسقا دا قۇجاتتارعا قول قويادى دەپ كۇتىلۋدە.
– جالپى, ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستار قالاي دامىپ كەلەدى؟ ءبىزدىڭ ەلدەرىمىز اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتى قالاي باعالايسىز؟
– جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمدەي, ازەربايجان ءبىز ءۇشىن كاۆكاز وڭىرىندەگى نەگىزگى ساياسي جانە ەكونوميكالىق ارىپتەس بولىپ تابىلادى. ءبىز ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستىڭ ىلگەرى دامۋىنىڭ بولاشاعىنا سەنىممەن قارايمىز. بۇل جاقىن قارىم-قاتىناستىڭ نەگىزىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى – ۇلت كوشباسشىسى ن.ءا.نازارباەۆ پەن ازەربايجاننىڭ جالپىۇلتتىق كوشباسشىسى گ.ا.اليەۆ قالاعان. بۇگىندە سول قارىم-قاتىناستار قازىرگى ازەربايجان پرەزيدەنتى ي.گ.اليەۆتىڭ تۇسىندا دا دامۋىن جالعاستىرىپ كەلەدى.
وسى ورايدا, تاراپتار وزدەرىنىڭ سىرتقى ساياسي باستامالارىنا بارىنشا ءوزارا قولداۋ كورسەتىپ وتىرادى. تۋىستاس مەملەكەتتىڭ قولداۋىنا يە بولعان قازاقستاننىڭ سوڭعى باستامالارىنىڭ ىشىندە – ازەربايجاننىڭ «استانا ەكسپو-2017» حالىقارالىق مامانداندىرىلعان كورمەسىنە قاتىسۋىن راستاۋى, سونىمەن قاتار, بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە 2017-2018 جىلدار ارالىعىندا تۇراقتى ەمەس مۇشەلىككە قازاقستان كانديداتۋراسىن قولداۋىن اتاپ وتۋگە بولادى. ءبىز ءوز كەزەگىمىزدە الەمدىك تۋريستىك ۇيىمنىڭ اتقارۋشى كەڭەسىنە مۇشەلىككە ازەربايجان كانديداتۋراسىن قولدادىق.
2016 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستان مەن ازەربايجان اراسىنداعى تاۋار اينالىمى 124,38 ملن اقش دوللارىن قۇرادى, بۇل 2015 جىلعى كورسەتكىشپەن سالىستىرعاندا 7,9%-عا جوعارى. الدىڭعى جىلدارى بۇل كورسەتكىشتەر الدەقايدا جوعارى بولعانىن اتاپ ءوتكەن ءجون. اتالعان جاعداي جاپپاي ەكونوميكالىق قۇلدىراۋ مەن الەمدىك ەكونوميكاداعى كۇردەلى كەزەڭنىڭ سالدارىنان تۋىنداپ وتىر. الايدا, قازىرگى كەزدە تاراپتار ءوزارا ساۋدا-ەكونوميكالىق قاتىناستاردى دەمەيتىن قوسىمشا ىشكى مۇمكىندىكتەردى قاراستىرۋدا.
ەكى ەل اراسىنداعى تاۋار اينالىم تىزبەگى سوڭعى 10 جىلدا وزگەرە قويعان جوق. قازاقستاننان ازەربايجانعا جىبەرىلەتىن ەكسپورتتىڭ نەگىزگى بولىگى مينەرالدى رەسۋرستار (مۇناي مەن گاز), حيميالىق شيكىزاتتار, استىق, ارپا, ەلەكترجابدىقتار ەنشىسىندە.
قازاقستانعا بيتۋم ماتەريالدارىنان الىنعان مۇناي ءونىمدەرى, ەتيلەن پوليمەرلەرى, ماشينالار مەن مەحانيزمدەرگە ارنالعان جيناقتاۋشى قۇرالدار, جيناقتالعان قۇرىلىس كونسترۋكتسيالارى, اۋىلشارۋاشىلىق ءونىمدەرى يمپورتتالادى.
وتكەن جىلدىڭ قاراشا ايىندا «قازاقستان تەمىر جولى» ۇك» اق مەن «كاسپي تەڭىز كەمە شارۋاشىلىعى» اق ستراتەگيالىق ىنتىماقتاستىق ءجونىندە, ال «KTZ Express Shipping» اق پەن «ACSC logistics» جشق ءبىرلەسكەن كاسىپورىن قۇرۋدىڭ نەگىزگى قاعيدالارى جونىندە كەلىسسە, وسىدان بىرنەشە كۇن بۇرىن اتالمىش بىرلەسكەن كاسىپورىندى اشۋ ءجونىندە رەسمي كەلىسىمگە قول قويىلدى.
ەكىجاقتى ىنتىماقتاستىقتىڭ كەلەسى ماڭىزدى باعىتى قۇرىق پەن اليات تەڭىز پورتتارىنىڭ جۇمىس ىستەۋى بولىپ تابىلادى. 2016 جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا ءبىز قۇرىق تەڭىز پورتىندا جۇك وتكىزۋ قۋاتى شامامەن جىلىنا 4 ملن توننانى قۇرايتىن پارومدىق كەشەن قۇرىلىسىن اياقتادىق. ول مۇناي ونىمدەرىن, ءداندى داقىلداردى, حيميكاتتاردى, تىڭايتقىشتاردى جانە باسقا دا جۇكتەردى قايتا تيەۋگە باعىتتالىپ, جۇكتەردى ۆاگونداردان تۇسىرمەي-اق قايتا تيەۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن بولادى. سونداي-اق, پورتتا جۇك اۆتوكولىكتەرىن قابىلدايتىن 2 پارومدىق ايلاق سالىنعان.
وسى جىلدىڭ 1 ناۋرىزىندا قازاقستان, ازەربايجان جانە گرۋزيا اراسىندا اليات-اقتاۋ-اليات جانە اليات-قۇرىق-اليات باعىتتارى بويىنشا تەمىر جول جانە پارومدار ارقىلى جۇك تاسىمالداۋ شارتتارى كەلىسىلدى.
وتكەن اپتادا قۇرىق تەڭىز پورتىنان باكۋ حالىقارالىق تەڭىز ساۋدا پورتىنا العاشقى جۇك كەلىپ جەتتى.
قۇرىق پورتى ترانسكاسپيلىك حالىقارالىق كولىك مارشرۋتىنىڭ جەلىسىندە ورنالاسقان. بۇل اتالعان باعىتتاعى كۇننەن-كۇنگە ارتىپ وتىرعان جۇك كولەمىن وڭدەۋدە اسا ماڭىزعا يە. ءبىزدىڭ ەلدەرىمىز ايماعىنداعى ءارى قاراي كولىكتىك جوبالاردىڭ جۇزەگە اسۋىن ەسكەرە وتىرىپ, بىزگە پورتتارىمىز اراسىنداعى ءوزارا ىقپالداستىقتى ارتتىرۋ قاجەت, ولاردىڭ جۇمىس ءتارتىبىن رەتتەپ, كەدەندىك ستاندارتتار مەن باسقا دا راسىمدەردى ورتاقتاندىرۋ ماسەلەسىنە نازار اۋدارۋىمىز كەرەك دەپ سانايمىز.
– قازىرگى تاڭدا ءبىزدىڭ ەلدەرىمىز اراسىندا قانداي ورتاق جوبالار بار؟
– بۇگىندە قازاقستاندا ازەربايجاندىق كاپيتالدىڭ قاتىسۋىمەن 700-دەن اسا كومپانيا ءتىركەلگەن. ال ازەربايجاندا قازاقستاندىق كاپيتالدىڭ قاتىسۋىمەن 60-قا جۋىق فيرما تىركەلگەن.
2007 جىلدان بەرى باكۋ قالاسىنىڭ اۋماعىندا قازاقستاندىق استىقتى قابىلداپ الاتىن جانە قايتا تيەيتىن قازاقستان-ازەربايجان بىرلەسكەن «باكۋ استىق تەرمينالى» جشق كاسىپورنى جۇمىس ىستەپ كەلەدى. كاسىپورىننىڭ نەگىزىن 15 مىڭ توننا استىقتى ۋاقىتشا ساقتايتىن 5 سۇرلەۋشىمەن جابدىقتالعان استىق تەرمينالى قۇرايدى. تەرمينالدىڭ ونىمدىلىك قۋاتى ساعاتىنا 300 توننا استىقتى قايتا تيەۋگە جەتەدى, ال قايتا تيەۋدىڭ جىلدىق كولەمى 500 مىڭ توننا استىقتى قۇرايدى. ازەربايجاندى جوعارى ساپالى استىقپەن قامتۋدان بولەك, باكۋ تەرمينالى قازاقستاندىق استىقتى كاۆكاز جانە قارا تەڭىز ءوڭىرىنە, سونداي-اق ەو ەلدەرىنە رەەكسپورتتاۋعا ماڭىزدى ۇلەس قوسادى.
2014 جىلى ەلباسىمىز ءار پرەزيدەنتى ي.اليەۆپەن كەزدەسۋى بارىسىندا ازەربايجاننان قازاقستانعا جەمىس-كوكونىستەردى تاسىمالداۋ كولەمىن ارتتىرۋ جونىندە, سونداي-اق قازاقستاننىڭ باتىسىندا, اقتاۋ قالاسىنداعى «اقتاۋ تەڭىز پورتى» ەەا اۋماعىندا ءىرى لوگيستيكالىق ورتالىق سالۋ مۇمكىندىگى تۋرالى ماسەلە كوتەرگەن ەدى. ازەربايجان تاراپى بۇل ۇسىنىستى قولداپ, اقتاۋ قالاسىندا «Azersun ءوندىرۋ جانە لوگيستيكا ورتالىعىنىڭ» قۇرىلىسى باستالدى. قازىرگى ۋاقىتتا قۇرىلىس جۇمىستارى تولىق اياقتالدى جانە ورتالىق ءوز جۇمىسىنا كىرىستى. بۇل ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ باتىس وبلىستارىن ازىق-ت ۇلىكپەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىن شەشۋگە وڭ ىقپال ەتەرى ءسوزسىز.
– ءسىز ءوز سوزىڭىزدە ازەربايجان «استانا ەكسپو-2017» كورمەسىنە قاتىسادى دەپ ايتىپ ءوتتىڭىز. وسى تۋرالى تولىعىراق ايتىپ بەرسەڭىز؟
– راسىندا دا, ازەربايجان ەڭ العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ ءوزىنىڭ «استانا ەكسپو-2017» حالىقارالىق مامانداندىرىلعان كورمەسىنە قاتىساتىنىن راستادى. وتكەن جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا ازەربايجاننىڭ «استانا ەكسپو-2017» كورمەسىنە قاتىسۋى تۋرالى كەلىسىمگە قول قويىلدى. ازەربايجان تاراپىنان كەلىسىمگە ءار ەنەرگەتيكا ءمينيسترى, ازەربايجان اتىنان ۇلتتىق سەكتسيا كوميسسارى بولىپ تاعايىندالعان ناتيگ اليەۆ مىرزا قول قويدى.
2017 جىلعى 9 شىلدە كورمەدەگى ازەربايجان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق كۇنى بولىپ بەلگىلەندى. ۇيىمداستىرۋشىلارمەن جالپى كولەمى 403 ش.م. قۇرايتىن كورمە پاۆيلونى بەرىلدى. قازىرگى تاڭدا ۇلتتىق پاۆيلوندى راسىمدەۋ ماسەلەسى تالقىلانۋدا.
2016 جىلى «استانا ەكسپو» ۇلتتىق كومپانياسى ازەربايجاننان الەۋەتتى تۋريستەر مەن كورمە قاتىسۋشىلارىن تارتۋ ماقساتىندا روۋد-شوۋ وتكىزدى. اتالعان ءىس-شارادا قاتىسۋشىلار سانىنىڭ وتە جوعارى بولعانىن اتاپ وتكىم كەلەدى, بۇل دەگەنىمىز ازەربايجاندىق تۋراگەنتتىكتەر مەن تۋروپەراتورلاردىڭ كورمەگە دەگەن قىزىعۋشىلىعىن كورسەتەدى ءارى استاناعا ازەربايجاندىق تۋريستەردىڭ كوپتەپ كەلۋىنە ءمۇمكىندىك اشادى.
– ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستا قانداي دا ءبىر شەشىمىن تاپپاعان ماسەلەلەر نەمەسە ءالى كۇنگە دەيىن ءتيىستى نازار اۋدارىلماي كەلگەن سالالار بار ما؟
– تۋراسىن ايتقاندا, ءبىزدىڭ ەلدەرىمىز اراسىندا, ارينە, ايتارلىقتاي قاراما-قايشىلىقتار جوق. حالىقارالىق كۇن ءتارتىبىندە قازاقستان مەن ازەربايجان كوزقاراستارى مەن ۇستانىمدارى ۇقساس دەۋگە بولادى. بۇل ماڭىزدى عالامدىق ماسەلەلەرگە دە, سونداي-اق ايماقتىق سيپاتتاعى ماسەلەلەرگە دە قاتىستى.
كەڭ اۋقىمدى ەكىجاقتى ءماسەلەلەر ۇكىمەتارالىق كوميسسيانىڭ ارقاسىندا ءوز شەشىمدەرىن تاۋىپ كەلەدى. دەگەنمەن, ءومىر ءبىر ورنىندا تۇرعان جوق جانە ارا-تۇرا جەكەلەگەن ساۋدا-ەكونوميكالىق, بيزنەس سيپاتىنداعى ماسەلەلەر تۋىنداپ وتىرادى. بىراق, ايتا كەتۋ كەرەك, ءبىز ولاردى ۋاقتىلى ءوزارا ۇلتتىق مۇددەلەرىمىزدى ەسكەرە وتىرىپ شەشۋگە تىرىسامىز.
قازاقتار مەن ازەربايجانداردىڭ ەڭ الدىمەن ورتاق تامىرى, ورتاق تاريحى بار عوي. ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ مادەنيەتتەرى وتە جاقىن. سوندىقتان دا, مەنىڭ ويىمشا, بۇل ماسەلەگە دە ءوز دەڭگەيىندە نازار اۋدارۋ قاجەت.
2015 جىلى ەلشىلىك باكۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىمەن بىرلەسە وتىرىپ, قازاق حاندىعىنىڭ 550 جىلدىعى مەن اباي قۇنانباەۆتىڭ 170 جىلدىعىنا ارنالعان حالىقارالىق كونفەرەنتسيا ۇيىمداستىردى. ءىس-شاراعا تۇركى كەڭەسىنىڭ اياسىنداعى ۇيىمداردىڭ باس حاتشىلارى, جەرگىلىكتى زيالى قاۋىم, ازەربايجان ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ باسشىلىعى, ءار ميللي مەدجيليس دەپۋتاتتارى, سونداي-اق قازاقستان, ازەربايجان, قىرعىزستان, وزبەكستان جانە تۇركيانىڭ بەلگىلى عالىمدارى قاتىستى. سونىمەن قاتار, تۇركى اكادەمياسىمەن بىرلەسە وتىرىپ, قازاق حاندىعىنىڭ 550 جىلدىعىنا ارنالعان ازەربايجان ءتىلىندە كىتاپ شىعارىپ, ونىڭ تۇساۋكەسەرىن اتالعان كونفەرەنتسيادا وتكىزدىك.
سونىمەن قاتار, وتكەن جىلدىڭ ەكىنشى جارتىسىندا ءمادەني سالاداعى ماڭىزدى ساپارلار ورىن الدى. مىسالى, ازەربايجاندا وتكەن تۇركسوي تۇراقتى كەڭەسىنىڭ 34-ءشى وتىرىسىندا ازەربايجاننىڭ كونە شەكي قالاسى تۇركى الەمىنىڭ 2017 جىلعى استاناسى ەستافەتاسىن قازاقستاندىق تۇركىستان قالاسىنا بەردى.
2016 جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا ۇلتتىق حورەوگرافيا اكادەمياسى دەلەگاتسياسىنىڭ باكۋ حورەوگرافيالىق اكادەمياسىنا ساپارى ءوتىپ, ونىڭ ناتيجەسىندە ەكى ەل اكادەميالارى اراسىندا ىنتىماقتاستىق پەن ءوزارا ءتۇسىنىستىك جونىندەگى مەموراندۋمعا قول قويىلدى.
ال 2017 جىلعى 29 ناۋرىزدا ەلشىلىك پەن اتالمىش ورتالىق ءبىرلەسە وتىرىپ, ابايدىڭ ەڭ ءۇزدىك شىعارمالارىنىڭ ازەربايجان تىلىندەگى كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەرىن ۇيىمداستىردى. ازەربايجاندا بۇكىل تۇركى الەمىنىڭ ماقتانىشى رەتىندە سىيلايتىن جانە باعالايتىن ۇلى ابايدىڭ ەڭبەكتەرى تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا العاش رەت ازەربايجان تىلىنە اۋدارىلدى.
بيىل مامىر ايىندا قازاقستان سپورتشىلارىنىڭ ۇلكەن دەلەگاتسياسى ازەربايجاندا وتەتىن IV يسلام ويىندارىنا قاتىسپاق.
قورىتا ايتار بولساق, ەكىجاقتى ساياسي-ەكونوميكالىق, مادەني جانە ت.ب. قارىم-قاتىناستارىمىز جىلدان-جىلعا ارتا تۇسۋدە.
اڭگىمەلەسكەن
ارنۇر اسقار,
«ەگەمەن قازاقستان»