«تاراز» تريوسى قازاق دالاسىنا عانا ەمەس, الىس-جاقىن شەت ەلدەرگە دە تانىمال ونەر ۇجىمى. وتكەن عاسىردىڭ 70-80-جىلدارىنان باستاپ قازاق دالاسىن انگە بولەپ, ايگىلى كەنەن اقىننىڭ كوركەم اندەرىن قازاق كەڭىستىگىنە قايتا ناسيحاتتاعان دا وسى تريو بولاتىن. بۇگىنگى تاڭدا «تاراز» تريوسى ساحنادان كوپ كورىنبەيدى دەگەن ءسوز دە حالىق اراسىندا ايتىلىپ
قالادى. وسى ماقساتتا «تاراز» تريوسىنىڭ ءانشىسى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى اسىلحان شۇڭىرەكوۆپەن حابارلاسىپ, سۇحباتتاسقان ەدىك.
– ءبىز جامبىل وبلىسىنىڭ شەڭبەرىندە وتكىزىلىپ جاتقان ەشقانداي ءىس-شارادان قالىپ جاتقان جوقپىز, – دەدى ءبىزبەن اڭگىمەسىندە اسىلحان ءشۇڭىرەكوۆ. – ال ەندى الماتى, استانا سياقتى ءىرى قالالارعا بارىپ, جەكەلەگەن كونتسەرتىمىزدى بەرىپ جاتپاعانىمىز شىندىق. «تاراز» تريوسىنىڭ تاريحى تەرەڭدە. بىراق ءبىز تەلەارنالاردان از كورىنەمىز. ودان كەيىن قازىرگى شوۋ-بيزنەس تە باسقا ارناعا بۇرىلىپ كەتتى. توپ-توپ بولىپ, سول شوۋدىڭ توڭىرەگىندە عانا جۇرگەن ارتىستەر بار. بىزدەن گورى سولار كوبىرەك كورىنەدى.
وسىدان ءبىراز ۋاقىت بۇرىن «كەشكى كەزدەسۋ» باعدارلاماسىنا ءتۇسىپ كەلدىك. ول جەردە تريونىڭ تاريحى مەن تاعدىرى تۋرالى ايتىلدى. حالىق ءارتىسى التىنبەك قورازباەۆ, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى مۇحتار راحمانقۇلوۆ, ودان كەيىن بۇگىندە جامبىل اۋدانى, جامبىل اۋىلىندا فەرمەر بولىپ ىستەيتىن التىنبەك بەكمۇراتوۆ تريو ءتوڭىرەگىندە ادەمى ءاڭگىمە ءوربىتىپ, تاريحىنا توقتالعان بولاتىن. كەيىننەن «قازاقستان» ۇلتتىق ارناسىنىڭ شاقىرتۋىمەن «دارا جول» باعدارلاماسىنا قاتىستىق.
جىلدار وتكەن سايىن «تاراز» تريوسىنىڭ قۇرامى دا وزگەردى. بۇگىندە تالاس اۋدانى اكىمدىگى مادەنيەت جانە تىلدەردى دامىتۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى بولىپ جۇرگەن پەرنەبەك وسپانوۆ, فەرمەر التىنبەك بەكمۇراتوۆ, بەرىك قاليەۆ دەگەن دە ازاماتتار تريو قۇرامىندا ونەر كورسەتكەن. ال مەن اۋىلعا, بەرىك اسكەرگە كەتكەن ۋاقىتتاردا تريو تاراپ كەتپەس ءۇشىن, دۇيسەنبەك, ەسەنبەك, ءساتجان دەگەن ازاماتتار ءبىزدىڭ ورنىمىزعا ونەر كورسەتىپ ءجۇردى.
– ەڭ العاش مەيرامبەك بەسپاەۆتىڭ تالانتىن تانىپ, ساحناعا الىپ شىققان ءسىز ەكەنسىز. 1987 جىلى مەيرامبەكتى ماسكەۋگە دە الىپ بارىپسىز. بىراق قازىر ول كىسىنى حالىق التىنبەك قورازباەۆتىڭ شاكىرتى رەتىندە تانيدى. وسى جايىندا ايتىپ بەرسەڭىز...
– مەيرامبەكتىڭ التەكەڭنىڭ شاكىرتى ەكەنى راس. مەيرامبەكتى اۋەلى مەن كوردىم. سەبەبى, ءبىز مەيرامبەكتىڭ بالا كۇنىندە-اق اكەسى ابىلاشىممەن دوس بولدىق. اناسى جىبەك تە كەرەمەت ادام. ول كىسىلەردىڭ جاسى مەنەن ۇلكەن. بىراق ايتەۋىر ستۋدەنت كۇنىمدە تانىسىپ, سودان جاقسى ارالاسىپ كەتتىك. ول كىسىلەر جەر ۇيدە, ءبىز جاتاقحانادا تۇرامىز. سەنبى, جەكسەنبى سايىن ابەكەڭنىڭ ۇيىندە بولىپ, ءان ايتامىز. اڭگىمە-دۇكەن قۇرامىز. مەيرامبەك ول كەزدە كىشكەنتاي بالا. مەن دومبىرامەن ءان سالسام, سوعان قىزىعادى-اۋ دەيمىن, ايتەۋىر ۇيىپ تىڭداپ وتىرادى. سودان ءبىز دە قولىنا دومبىرا بەرىپ, ءان ايتقىزاتىنبىز.
كەيىن جامبىل قالاسىندا ۇلكەن دەڭگەيدە اقىندار ايتىسى ءوتتى. سول كەزدە مەيرامبەك العاش رەت ساحناعا شىعىپ, ەلگە ونەر كورسەتكەن بولاتىن. اياز بەتباەۆتىڭ تەرمەسىن شىرقاپ, ەلدى باۋراعان ەدى. سودان بالا مەيرامبەكتى ايتىسكەر اقىن سەرىك قاليەۆ ساحنادان كوتەرىپ الىپ كەتتى. قايتادان بالا مەيرامبەكتەن ءان ايتۋىن سۇرادىق. كىشكەنتاي بالانىڭ دومبىرامەن ءان ايتقانى ول كەزدە تاڭسىق بولاتىن. حالىقتىڭ دا ىقىلاسى ەرەكشە بولدى. مەن 1986 جىلى وتباسى جاعدايىمەن مويىنقۇم اۋدانى, تالدىوزەك اۋىلىنا كوشىپ كەتتىم. سول اۋىلدا كاسىپوداق كوميتەتىنىڭ توراعاسى بولىپ سايلاندىم. سوندا دا ءابىلاشىم بەسپاەۆپەن دوستىعىمىزدى ۇزگەن جوقپىز. كەيىننەن اۋداندىق كاسىپوداق كوميتەتى كونتسەرت ۇيىمداستىرىپ, سوندا مەيرامبەكتى الدىرىپ, ءان سالدىردىق. كونتسەرتتەن ءتۇسكەن اقشانى كەڭەس وداعىنىڭ بەيبىتشىلىك قورىنا اۋداردىق. ول ۋاقىتتا قالتاعا اقشا الىپ قالۋ دەگەن بولمايتىن.
كەيىن 1987 جىلى ءماسكەۋدەن شاقىرتۋ كەلدى. سودان قورداي اۋدانىنان ءانشى قارلىعاش قوجاعازينا, تالاس اۋدانىنان ءانشى, مارقۇم التىنبەك ورازبەكوۆ, مەن جانە مەيرامبەك تورتەۋمىز ماسكەۋگە باردىق. سوندا مەيرامبەك تۋرالى «موسكوۆسكيە پراۆدا» گازەتىندە ۇلكەن ماقالا جاريالاندى. ول ۋاقىتتا التىنبەك قورازباەۆ وبلىستىق فيلارمونيانىڭ ديرەكتورى ەدى. كەيىننەن التەكەڭ مەيرامبەكتى ءوز قامقورلىعىنا الىپ, اندەرىن ءۇيرەتىپ, وزىنە شاكىرت قىلدى. الماتىعا الىپ كەتىپ, ۇلكەن ءانشى بولىپ قالىپتاسۋىنا ەڭبەك ءسىڭىردى.
اڭگىمەلەسكەن
حاميت ەسامان,
«ەگەمەن قازاقستان»
جامبىل وبلىسى