ەسىمى ەلگە بەلگىلى فوتوجۋرناليست نۇرمانبەت قيزات ۇلىنىڭ اتاعى مەن داقپىرتىن سونو-وۋ «قويان جىلىنان» ءبىر كىسىدەي جاقسى بىلەمىن. وبەكتيۆى قولاقپانداي فوتواپپاراتىن قولتىعىنا قىسىپ اپ اقساقالدىق جاسىنا قاراماستان جەلە جورتىپ جۇرەتىن اعامىز وقتا-تەكتە «ەگەمەننىڭ» الماتىداعى قوسىنىنا باس سۇعىپ تۇرادى.
– گازەتتەرىڭ بويشاڭ بولعالى, تىلشىلەرىڭ ويشاڭ بوپ بارا جاتىر, ءى-ي... – دەپ قۋاقى ءسوز قاعىتقان ءوزى دە ەرەكشە بويشاڭ اعامىز «سوڭعى بەتكە جاراتساڭدار ءبىر دۇنيە الىپ كەلدىم» دەپ بولمەگە جىلى شىرايمەن جىلى سويلەپ كىردى. اعامىز ادەمى فوتوەتيۋد اكەلگەن شىعار دەگەنبىز. سويتسەك, فوتوونەردىڭ شەبەرى بەلگىلى ساتيريك ىنىسىمەن «تەلەستۋدياداعى ايتىسىن» الىپ كەلىپتى!..
الماتى وبلىستىق «جەتىسۋ» تەلەارناسىنىڭ شوۋ-جۇرگىزۋشىسى ازىلقوي, ساتيريك اقىن تولىمبەك الىمبەك ۇلى «تۇلعا» اتتى ءوزى جۇرگىزەتىن حابارعا نۇرمانبەت قيزات ۇلىن مەرەيتويى ۇستىندە شاقىرعان عوي...
– جەتپىس بەس دەگەن جاس جارىق ءدۇنيەگە كەلگەن ادامعا از جول ەمەس, ىلدي مەن ءورى قاتار جۇرەتىن ءومىر جولىڭىز ىلعي تەگىس بولىپ, بۇگىنگى اسۋىڭىزدا ارتىڭىزعا قاراتاتىن الاڭ جوق پا؟ – دەپ باستايدى اقىن اڭگىمەسىن.
– ساتيرانىڭ ساردارى قىشىعان جەرىمدى قاسىپ ءوتتى. جاندى جەرىمە تيگەن سوڭ جايسىز دا بولسا جاكەمنىڭ سارىنىنا سالىپ بىلاي دەپ ءۇن قاتتىم, – دەيدى نۇراعام. دەلەبەسى قوزىپ تۇر.
– ۋا, تولىمبەك, تولىمبەك,
جولاۋشىمىن جوعىم كوپ.
كەلىپ قاپسىڭ وقىستا,
كەتەر مە ەكەن جولىم بوپ.
ىلديلادىم, ورلەدىم,
قۇلديلادى ءور كوڭىل.
قيا المادىم سىزىعىن
تۇلپار توسار كەرمەنىڭ.
ساتيرانىڭ ساداعىن
سەندەردەي سوزىپ كورمەدىم.
قالجىڭنان قامشى ورمەدىم,
ساۋىرعا تيسە سارت ەتىپ
سەزەتىن اششى-كەرمەگىن.
تەكتەرىڭ تورە تۇقىم با ەد,
تورەلىك ءتورىن بەرمەدىڭ.
كوكشولاعىم تەپەڭدەپ,
قامشىلايمىن جەتەم دەپ.
باي قىزىنداي قاعىتقان
سايتان مىنەز – ساتيرا
ساپقا قوسپاي, «بوتەن» دەپ,
جەل كوڭىلىم جەتەلەپ,
ءۇمىتسىز شايتان وتەر دەپ.
سىقاقتان سىباعا الا الماي,
كەنەندەي كەيىپ وتەم دەپ,
جۇيكەسىنەن ەلدىڭ ءجۇن سوزىپ
ءجۇر مە ەكەم الدە وسىندا
بەكەر كەتىپ, بەكەر كەپ.
كوكالا جال كوك ءبورىم
مەكەندەپ مىسقىل بەك ءتورىن,
شيقاندارعا تۇز سەۋىپ,
شيقىلداتىپ بوكتەردىڭ.
ساتيرادان ساراي ساپ,
اۋىزشا اشتىڭ مەكتەبىن,
كوپەننىڭ جاۋىپ شەكپەنىن,
دۋالايىن بۇگىن دەپ پە ەدىڭ؟
الدە سەيىت, ۇمبەتباي
يتتەرىن قوسىپ, پەرىمدى
قۋالايىن دەپ كەلدىڭ؟!
ساۋال ەمەس, الدە ساۋاپتى
الايىن دەپ كەپ پە ەدىڭ؟ – دەپ توگىپ-توگىپ جىبەرىپ توقتاپتى. سوندا تولىمبەك تە قالىسپاي:
– جانىپ تۇرعان كوكتە كۇن
كورمەپپىن جاسىن توككەنىن.
شاپپاساڭ دا تۇلپارمەن
ۇيرەنىپسىز «ەرتتەۋىن», – دەپ اعاسىن قۇشاقتاعان ەكەن.
ۇلى جامبىلدىڭ ۇرپاعى, جامبىل اۋىلىنىڭ يىعىنداعى قىزىلاسكەر اۋىلىندا تۋىپ-وسكەن نۇرمانبەت اعا قيزات ۇلىنىڭ قارا ولەڭ دەگەندە قاراجاياۋ ەمەستىگىنەن بۇرىننان دا حاباردارمىز. بىراق جۋرناليستيكادا, جالپى, ونەردە وقىرمانىن عاجايىپ فوتولارىمەن عانا ءسۇيسىنتىپ جۇرەتىن اياۋلى اعامىزدىڭ اقىندىققا «ارقاسىنا قامشى تيمەسە» مويىن بۇرا بەرمەيتىن دارالىعى دا بار ەدى. سوندىقتان دا, تەلەستۋدياداعى وتكەن ءسوز سايىسىن ءسوز توركىنىن تۇسىنەر وقىرمانعا جەدەلدەتىپ ۇسىنا قويۋدى ءجون سانادىق...
تالعات ءسۇيىنباي,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
سۋرەتتى تۇسىرگەن اۆتور