بولات وتەمۇراتوۆتىڭ «اسىل ميراس» قايىرىمدىلىق قورى «اۋتيزم. الەم بارشا ءۇشىن بىرەۋ» باعدارلاماسى اياسىندا الماتى قالاسىنداعى كوركەمونەر مەكتەپتەرىنىڭ, بەينەلەۋ ستۋديالارى مەن شىعارماشىلىق شەبەرحانالاردىڭ 10 جانە 18 جاس ارالىعىنداعى جاس تاربيەلەنۋشىلەرىنىڭ ەڭبەكتەرىنىڭ كورمەسىن وتكىزدى.
ەكسپوزيتسيادا الماتى قالاسىنىڭ جاس جانە دارىندى سۋرەتشىلەرىنىڭ ءارتۇرلى ستيل مەن جانرداعى 120-دان استام ەڭبەكتەرى ۇسىنىلعان. سۋرەتشىلەر الدىنا قويىلعان مىندەتتى شەشە الدى ما؟ ولار تاقىرىپتى قانشالىقتى اشا ءبىلدى؟ ولار «اينانىڭ سىرتىنداعى دۇنيەنى» قالاي ەلەستەتۋدە؟ مىنە, وسى ساۋالدارعا جاۋاپ كورمە بارىسىندا بەرىلدى. ويتكەنى, كورمە قارساڭىندا شەبەرلىك ساباقتارى وتكىزىلىپ, وندا اۋتيزم دەگەننىڭ نە ەكەنى تۋرالى اڭگىمەلەندى. اكتەرلەر وسى ءماسەلە بويىنشا ءارتۇرلى جاعدايلاردى ويىن پىشىمىندەگى پانتوميمالار تۇرىندە كورسەتىپ, تىكەلەي شىعارماشىلىق ۇدەرىسى بەينەلەندى.
سونداي-اق, كورمەگە الماتى جانە استانا قالالارىنىڭ «اسىل ميراس» ءاۋتيزمى بار بالالارعا ارنالعان ورتالىقتار ءتاربيەلەنۋشىلەرى دە قاتىسىپ, وزدەرىنىڭ قاعاز بەتىندە الەمنىڭ ولارعا قانداي بولىپ كورىنەتىنى ءبىلدىرىلدى.
ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتتەرىنە سۇيەنسەك, قازىرگى ۋاقىتتا قازاقستاندا جاسى 18-گە دەيىنگى «اۋتيزم» دياگنوزى بار 1956 بالا تۇرادى ەكەن. ءبىر جىل بۇرىن ولاردىڭ سانى 1456 قۇراعان بولاتىن. شىن مانىندە مۇنداي بالالاردىڭ سانى بۇدان دا كوپ, سەبەبى, اۋتيستيكالىق سپەكتردىڭ بۇزىلۋى بار بالالاردىڭ بارلىعىنا بىردەي دۇرىس دياگنوز قويىلا بەرمەيدى.
گۇلزەينەپ سادىرقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
2015 جىلدان بەرى «اسىل ميراس» قورى ءاۋتيزمى بار بالالاردى قولداۋعا ارنالعان «اۋتيزم. الەم بارشا ءۇشىن بىرەۋ» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى, باعدارلاما «اشىق الەم» قوعامدىق قورىمەن سەرىكتەستىكتە جۇزەگە اسىرىلۋدا. باستى ماقسات – ءاۋتيزمى بار بالالار مەن ولاردىڭ وتباسىلارىنىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ەرتە باستان دياگنوستيكالاۋ, وڭالتۋ, ينكليۋزيۆتى ءبىلىم بەرۋ جانە الەۋمەتتىك ىقپالداستىرۋ ارقىلى ارتتىرۋ. باعدارلامانى جۇزەگە اسىرۋ شەڭبەرىندە قور ءوزىنىڭ ماقساتتارىنىڭ ءبىرى رەتىندە وسى ماسەلە بويىنشا شىنايى اقپاراتتى كەڭىنەن تاراتۋدى بەلگىلەگەن.
– قوردىڭ مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى – قوعامدى اۋتيزم جايلى جانە وسىنداي دياگنوزى بار بالالار جايلى حاباردار ەتۋ. جۇرتشىلىققا ءاۋتيزمنىڭ قاسىرەت ەمەس ەكەندىگىن, مۇنداي جاعدايدا اۋتيزممەن ءومىر ءسۇرۋدى ۇيرەنۋگە بولاتىنىن, ال ەلەمەۋدىڭ ءوزى ناعىز قاسىرەت بولىپ تابىلاتىنىن ءتۇسىندىرۋ قاجەت. ءبىز قوعامنىڭ ءاۋتيزمى بار ادامدارعا قاتىستى پىكىرىن وزگەرتۋگە, ولارعا دەگەن تولەرانتتىق كوزقاراستى قالىپتاستىرۋعا كومەكتەسكىمىز كەلەدى. ولار ءۇشىن اينالاسىنداعى الەم – بۇل ادامداردان, جەرلەر مەن وقيعالاردان قۇرالعان الاساپىران دۇنيە. ءبىز ءاۋتيزمى بار ادامداردىڭ الەمدى قالاي كورەتىنىن ءتۇسىنىپ جانە قوعامعا وسى ءبىر جۇمباق الەمدى بالالار شىعارماشىلىعى ارقىلى كورسەتكىمىز كەلەدى», – دەيدى «اسىل ميراس» قايىرىمدىلىق قورىنىڭ ديرەكتورى مارات ايتماعامبەتوۆ.
كورمە «بالالار الەمدى بەينەلەيدى» قوعامدىق قورىنىڭ قاتىسۋىمەن ۇيىمداستىرىلدى, قوردىڭ ماقساتى – دارىندى بالالاردى قولداۋ, جاستاردىڭ شىعارماشىلىق الەۋەتىن جۇزەگە اسىرۋعا كومەكتەسۋ جانە ىقپال ەتۋ, جاس قازاقستاندىقتاردىڭ شىعارماشىلىق جانە يننوۆاتسيالىق قىزمەتىن قولداۋ, ونەردەگى جەتىستىكتەردى, ماتەريالدىق ەمەس جانە ماتەريالدىق مادەني مۇرانى تانىمال ەتۋ جانە ت.ب.
كورمەنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جاس تالانتتاردىڭ ەڭ ءۇزدىك ەڭبەكتەرى تاڭدالىپ, ءاربىر كونكۋرسانت قاتىسۋ سەرتيفيكاتىنا يە بولدى, ال گران-پري سىيلىعىنىڭ يەگەرى مەن 1, 2, 3 ورىندى يەلەنگەن فيناليستەردى جوبانىڭ ۇيىمداستىرۋشىلارى ەستەلىك سىيلىقتارمەن جانە ديپلومدارمەن ماراپاتتادى.
الماتى