* زامانا زيالىلار زەردەسىندە
ەگەمەندىك العان العاشقى جىلداردا ەلىمىزدىڭ بىرقاتار قيىندىقتاردى باستان كەشىرگەنى بەلگىلى. ەكونوميكالىق داعدارىستى جاعدايلارمەن قاتار, ءبىلىم بەرۋ, عىلىم, مادەنيەت, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالالارى ەلەۋلى كەدەرگىلەرگە ۇشىرادى. سونىمەن قاتار, حالىقتىڭ ەركىن قوعامدىق قاتىناسقا كوشۋىمەن ءدىن سالاسىندا دا ايتارلىقتاي وزگەرىستەر ورىن الدى. اتالعان سالالاردا قازىرگى جاعداي قالاي؟ نەندەي وزگەرىستەر بار؟ وسى جانە تاقىرىپقا قاتىستى وزگە دە ساۋالدارعا قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ پرەزيدەنتى, اكادەميك, قوعام قايراتكەرى مۇرات جۇرىنوۆ جاۋاپ بەرەدى.
ەگەمەندىك العان العاشقى جىلداردا ەلىمىزدىڭ بىرقاتار قيىندىقتاردى باستان كەشىرگەنى بەلگىلى. ەكونوميكالىق داعدارىستى جاعدايلارمەن قاتار, ءبىلىم بەرۋ, عىلىم, مادەنيەت, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالالارى ەلەۋلى كەدەرگىلەرگە ۇشىرادى. سونىمەن قاتار, حالىقتىڭ ەركىن قوعامدىق قاتىناسقا كوشۋىمەن ءدىن سالاسىندا دا ايتارلىقتاي وزگەرىستەر ورىن الدى. اتالعان سالالاردا قازىرگى جاعداي قالاي؟ نەندەي وزگەرىستەر بار؟ وسى جانە تاقىرىپقا قاتىستى وزگە دە ساۋالدارعا قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ پرەزيدەنتى, اكادەميك, قوعام قايراتكەرى مۇرات جۇرىنوۆ جاۋاپ بەرەدى.
– مۇرات جۇرىن ۇلى, تاۋەلسىزدىك جىلدارى ەلىمىزدە وتاندىق عىلىم دامۋىنىڭ جاڭا كەزەڭى باستالعاندىعى بەلگىلى. وسى جىلدارى ءوزىڭىزدىڭ دە عالىم رەتىندە عىلىم سالاسىندا ۇلكەن قىزمەتتەر اتقارعانىڭىزدى بىلەمىز. جالپى, قازىرگى جاعدايدا عىلىم مەن ءبىلىم ەل دامۋىنا قانشالىقتى ۇلەس قوسا الىپ وتىر دەپ ويلايسىز؟
– قازاقستان تاۋەلسىزدىك العان جىلداردان باستاپ ەلىمىزدە عىلىم سالاسىندا ەلەۋلى وزگەرىستەر ورىن الىپ, جاڭا كەزەڭ باستالدى. ەلدىڭ مەنشىگىنە كوپتەگەن عىلىمي-تەحنيكالىق مەكەمەلەر ءوتىپ, عىلىمدى قولداۋدىڭ ماڭىزدىلىعى ارتا ءتۇستى. بۇل جىلدارى, ءوزىمىز دە عىلىم سالاسىندا ءجۇرگەندىكتەن, ونىڭ دامۋىنا اتسالىسىپ, ءوز ۇلەسىمىزدى قوسۋعا تىرىستىق.
عىلىم – ءبىلىمنىڭ جوعارى ساتىسى. بۇلار – ءبىر-بىرىمەن استاسىپ, تۇتاسىپ جاتقان سالالار. عىلىمسىز مەملەكەت تە, قوعام دا دامىمايدى. بۇل - اكسيوما. ياعني, دالەلدەۋدى قاجەت ەتپەيتىن اقيقات. جۇرت وسىلاي قابىلداۋ كەرەك. ءبىزدىڭ ەلىمىزگە ءبىلىمنىڭ, عىلىمنىڭ بەرەرى نە؟ ەڭ الدىمەن, ءبىلىمى مەن عىلىمى دامىعان ەلدە تۇراقتىلىق بولادى. ءبىلىمسىز حالىقتى اداستىرۋ وڭاي. ءبىلىمسىز ادام كورىنگەننىڭ ايتقانىنا كونىپ, ايداۋىنا ەرۋگە بەيىم تۇرادى. ال ءبىلىمدى ادامنىڭ ساناسى سارابدال كەلەدى, ءىستىڭ ءمان-جايىن ءبىلىپ, بايىبىنا بارا الادى. ءبىلىم - وركەنيەت كوشىنە ىلەسۋدىڭ سارا جولى.
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ وتكەن جىلعى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا: «قازاقستاننىڭ جاس ازاماتتارى! ءبىلىمدى, ەڭبەكقور, باستاماشىل, بەلسەندى بولۋعا قازىردەن باستاپ داعدىلانىڭدار. جۇمىس پەن سۇرانىس بار وڭىرگە باتىل بارىڭدار. شەبەرلىكتىڭ شىڭىنا جەتە بىلسەڭدەر, ماماندىقتىڭ ءبارى جاقسى. قازىر – تەحنيكالىق ماماندىقتاردىڭ, عىلىم مەن يننوۆاتسيانىڭ كۇنى تۋعان زامان. ەرىنبەي ەڭبەك ەتكەن, تالماي عىلىم ىزدەگەن, جالىقپاي تەحنيكا مەڭگەرگەن ادام وزادى, تۇرمىسى جاقسى, ابىرويى اسقاق بولادى. ءبىز جۇزەگە اسىرىپ جاتقان تۇبەگەيلى رەفورمالار مەن اتقارىپ جاتقان قىرۋار ىستەردىڭ ءبارى سەندەر ءۇشىن, بولاشاق ءۇشىن جاسالۋدا», دەۋ ارقىلى ءبىلىم بەرۋ مەن ماماندىقتى مەڭگەرۋگە باسىمدىق بەردى.
– تاۋەلسىزدىكتەن كەيىنگى كەزەڭدە ەلىمىزدە ءدىنتانۋ بىلىمىنە شەكتەن تىس ءمان بەرىلىپ, ءدىنتانۋ ماماندارىن دايارلاۋ ءىسى وڭدى-سولدى جۇرگىزىلە باستاعانى وزىڭىزگە ءمالىم. بۇل جايتتىڭ كەيىنگى سالدارى تۋرالى اڭگىمە قوزعاماس بۇرىن, وسى قادامعا نەگىز بولعان العىشارتتار تۋرالى ايتا كەتسەڭىز.
– كەڭەستىك يمپەريانىڭ ىدىراۋى ناتيجەسىندە اتەيستىك يدەولوگيانىڭ ىقپالىنان بوساعان, تاۋەلسىزدىكتىڭ تابالدىرىعىن ەندى عانا باسقان قازاق حالقى ءوزىنىڭ ءداستۇرلى دىنىمەن قايتا قاۋىشتى. الايدا, سول تۇستا اشىق اقپارات كەڭىستىگى مەن اشىق شەكارا ساياساتىن ءوز ماقساتتارىنا پايدالانعان تەرىس پيعىلدى ءدىني اعىمدار لەگى كوبەيدى. سونداي-اق, قوعامىمىزدىڭ دىنگە بەت بۇرۋىمەن سول كەزدەرى قازاقستاندىق جاستار ءدىني ءبىلىم الۋ ماقساتىندا الىس شەتەلدەرگە (يران, ساۋد ارابياسى, مىسىر جانە ت.ب.) كەتە باستادى. وكىنىشكە قاراي, اتالعان ەلدەردىڭ ىشىندە ءبىزدىڭ ءداستۇرلى يسلامدىق ۇستانىمدارىمىزبەن ۇيلەسپەيتىن, جەرىمىزدە اتام زاماننان بەرىك قالىپتاسقان حانافيتتىك مازھابىمىزعا ساي كەلمەيتىن باعىتتى باعدار ەتكەن ەلدەر دە بولدى. ولاردا ءبىلىم العان جاستارىمىز سول ەلدىڭ فۋندامەنتاليستىك يدەولوگياعا نەگىزدەلگەن كوزقاراستارىن ءسىڭىرىپ, ەكسترەميستىك جانە لاڭكەستىك ۇيىمداردىڭ ىقپالىنا ءتۇسۋ ىقتيمالدىعى زور ەكەندىگى, ەلگە ورالعاننان كەيىن سول شەتىن كوزقاراستارىن جەرگىلىكتى حالىققا ناسيحاتتاۋى مۇمكىن ەكەندىگى ول كەزدە ەسكەرىلگەن جوق.
جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمدەي, تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى كەزەڭىندە ازاماتتارىمىز ءدىني ساۋاتتىلىق جاعىنان اقساپ تۇردى. سوندىقتان دا بۇل كەزەڭدە ءبىلىمى تاياز ادامداردىڭ ءدىن اتىن جامىلعان دەسترۋكتيۆتى جانە ەكسترەميستىك اعىمداردىڭ قاتارىنا قوسىلىپ كەتۋ قاۋپى كۇشەيە ءتۇستى. وسى سىندارلى كەزەڭدە زايىرلىلىق قاعيداتتارىن دامىتا وتىرىپ, ءداستۇرلى رۋحانياتتى ساقتاپ قالۋ, حالىقتىڭ ءدىني جانە دىنتانۋلىق ساۋاتىن كوتەرۋ ماقساتىندا ءدىني احۋالدى باقىلاپ, تالداۋ جاساي الاتىن ماماندارعا قاجەتتىلىك تۋىندادى...
– ءسوزىڭىز اۋزىڭىزدا, قاجەتتىلىك, قاجەتتىلىك دەپ جاستارىمىزدى شەتەلدەرگە قويداي ورگىزىپ, ونىڭ سوڭى جاقسىلىققا اپارمايتىنىن سەزگەن كەزدە بۇل ۇدەرىسكە توقتاۋ سالۋعا ۇمتىلدىق. وكىنىشكە قاراي, قولىمىزدى كەش سەرمەپ قالعان سەكىلدىمىز. بۇعان سوڭعى جىلدارداعى, سونىڭ ىشىندە, اسىرەسە, كۇنى كەشە اقتوبەدە ورىن العان لاڭكەستىك وقيعالار دالەل دەسەك, اسىرا ايتپايتىنىمىز اقيقات. بۇعان نە دەيسىز؟
– راس, جوعارىدا دا اتاپ كورسەتكەنىمدەي, ءدىن سالاسىنداعى مامانعا قاجەتتىلىك دەگەن جەلەۋمەن وي-ساناسى, ومىرلىك ۇستانىمى, وزىندىك كوزقاراسى قالىپتاسپاعان جاستارىمىزدى شەتەلدەردە وقىتۋ ۇردىستەرى بەلەڭ الدى. شىنىندا دا, سىرتتاعىنىڭ ءبارى التىن مەن كۇمىس بولماي شىقتى. مۇنىڭ تىم اسىعىس شەشىم بولعانىن ەندى باعامداپ جاتىرمىز. زارداپتارى دا اسا اۋىر سوعۋدا.
– ۇمىتپاسام, ەگەمەندىكتىڭ ەلەڭ-الاڭىندا ءوزىڭىز باسقارعان قوجا احمەت ياساۋي اتىنداعى حالىقارالىق قازاق-تۇرىك ۋنيۆەرسيتەتىندە ەلىمىزدە ەڭ العاش رەت ءدىنتانۋ ماماندارىن دايارلاۋ ءىسى قولعا الىنعان بولاتىن. جالپى, اتالعان ماماندىق بويىنشا ەلىمىزدە كادرلار دايارلاۋدىڭ بۇگىنگى جاي-كۇيىنە, ونىڭ وزەكتى تۇستارىنا توقتالا كەتسەڭىز. بۇل باعىتتا قانداي جۇمىستار اتقارىلدى جانە تاعى نە ىستەۋ كەرەك دەپ ويلايسىز؟
– ءيا, دىنتانۋلىق ءبىلىمنىڭ ەلىمىز ءۇشىن ەرەكشە وزەكتىلىگىن ەسكەرىپ, 1992 جىلى تۇركىستانداعى حالىقارالىق قازاق-تۇرىك ۋنيۆەرسيتەتىندە «ءدىن جانە ەركىن ويلاۋ» ماماندىعىن اشقان ەدىك. وتاندىق ءدىنتانۋ ءبىلىمىنىڭ ىرگەسى وسىلاي قالاندى. بۇل وقۋ ورداسىنىڭ قالاي قۇرىلعانى, قانداي قيىندىقتاردى ەڭسەرە وتىرىپ دامىعانى - ءوز الدىنا ءبىر حيكايا. تۇركىستاننان ۋنيۆەرسيتەت اشۋ ەلباسىنىڭ يدەياسى بولاتىن. سول يدەيانى جۇزەگە اسىرۋعا, قوجا احمەت ياساۋي ۋنيۆەرسيتەتىن مادەنيەت پەن ءبىلىم ورداسىنا اينالدىرۋعا سەپتىگىمدى تيگىزگەنىمدى عۇمىرىمدا جاساعان ۇلكەن يگى ءىسىم دەپ باعالايمىن.
2009 جىلدان باستاپ اتالعان ۋنيۆەرسيتەتتە ءدىنتانۋشى ماماندار دايىندايتىن «ءدىنتانۋ جانە تەولوگيا» كافەدراسى اشىلىپ, ماماندىق اياسى كەڭەيە ءتۇستى. ودان بولەك, وقۋ ورنىندا ءدىنتانۋ ماماندىعى بويىنشا ماگيستراتۋرا ىسكە قوسىلىپ, قازىرگى كۇندە كافەدرا تۇلەكتەرى وسى سالادا تابىستى ەڭبەك ەتۋدە.
قازىرگى كەزدە بۇل وقۋ ورنىمەن قاتار, ەلىمىزدىڭ تاعى بەس جوعارى وقۋ ورنىندا – ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە, ە.بوكەتوۆ اتىنداعى قاراعاندى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىندە, «نۇر-مۇباراك» يسلام مادەنيەتى ۋنيۆەرسيتەتى مەن شەت تىلدەرى جانە ىسكەرلىك كارەرا ۋنيۆەرسيتەتىندە ءدىنتانۋ ماماندارى دايارلانۋدا. بۇل ءدىنتانۋ مەن تەولوگيالىق ىلىمدەردى زەرتتەۋگە تالپىنعان قازىرگى جاستار ءۇشىن ءوز ەلىمىزدە كاسىبي ءبىلىم الۋدىڭ بارلىق مۇمكىندىكتەرى جاسالعانىن كورسەتەدى.
– مەكتەپ باعدارلاماسىندا «ءدىنتانۋ نەگىزدەرى» ءپانىن وقىتۋ قولعا الىنعانىن قالاي باعالايسىز؟
– مۇنى مەن ايرىقشا ماڭىزدى قادام دەر ەدىم. قازاقستان قوعامىنىڭ كوپكونفەسسيالى سيپاتىن ەسكەرە وتىرىپ, قازىرگى زايىرلى قوعامعا, زامان تالابىنا ساي ءدىنتانۋ ءپانىن وقىتۋ, ءدىنتانۋشى مامانداردى دايىنداۋ اسا وزەكتى ماسەلە بولىپ تابىلادى.
ەلىمىزدىڭ ءبىلىم جۇيەسىندەگى جاڭالىقتاردىڭ ءبىرى - «بولاشاق» حالىقارالىق باعدارلاماسى اياسىندا «ءدىنتانۋ», «تەولوگيا» جانە «شىعىستانۋ» ماماندىقتارىنا گرانتتىڭ ءبولىنۋى. بۇل قادام وتاندىق مامانداردىڭ ءدىني جانە دىنتانۋلىق ءبىلىم سالاسىنداعى بىلىكتىلىگىن ارتتىرىپ, الەمدىك ءتاجىريبەمەن جەتە تانىسۋعا سەپتىگىن تيگىزەرى انىق. جالپى العاندا, قازىرگى قازاقستانداعى دىنتانۋلىق ءبىلىم وزىندىك بازاسى, قالىپتاسقان تاجىريبەسى بار, حالىقارالىق عىلىمي بايلانىستارعا ءتۇسىپ وتىرعان ماڭىزى جوعارى ءبىلىم بەرۋ سالاسى سانالادى.
– ءدىني ساۋاتسىزدىقتىڭ قوعامعا تيگىزەر زاردابى ۇلكەن ەكەنىنە ءدال بۇگىن مىسالدى الىستان ىزدەۋدىڭ قاجەتى بولماي قالدى. جاستارىمىزدىڭ ءىشىنارا تەرىس پيعىلدى اعىمداردىڭ ىقپالىنا ءتۇسىپ قالۋى دا وسى ءدىني ساۋاتسىزدىقتىڭ سالدارى ەكەنى كۇمانسىز. اسىرەسە, سوڭعى وقيعالاردان كەيىن حالىقتىڭ ءدىني ساۋاتىن ارتتىرۋ باعىتىندا نەندەي شارالار اتقارىلعانى ءجون دەپ ويلايسىز؟
– ارينە, حالىقتىڭ, اسىرەسە, جاستاردىڭ بويىندا ءتۇرلى تەرىس پيعىلدى اعىمدارعا قارسى يممۋنيتەت قالىپتاستىرۋ, ەلىمىزدەگى جانە الىس-جاقىن شەتەلدەردەگى ءدىني احۋالعا تالداۋ جاساي ءبىلۋ ءۇشىن ءدىني ءبىلىم اسا قاجەت. قازىرگى كۇندە جاستار ساناسىن جات اعىمداردان اراشالاۋ جانە ساقتاندىرۋ جولىندا مەملەكەت تاراپىنان ىرگەلى قادامدار قولعا الىنىپ جاتىر. بىراق, مەنىڭشە, ەندى وسى باعىتتاعى جۇمىستاردى ءالى دە كۇشەيتە ءتۇسۋ كەرەك. بۇل جەردە مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ ءدىن ىستەرى كوميتەتىنە ەرەكشە جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەلەدى دەر ەدىم. قازاقستان مۇسىلماندارىنىڭ ءدىني باسقارماسىنا دا جۇمىسىن شيراتا تۇسكەن ءجون.
دەگەنمەن, بۇل سالادا جاسالعان جاقسى جۇمىستار بار ەكەنىن دە جوققا شىعارۋعا بولمايدى. ماسەلەن, سوڭعى جىلدارى جۇزەگە اسىرىلعان ءدىن سالاسىن زاڭنامالىق رەتتەۋ جۇمىستارى ەلەۋلى ناتيجە بەرگەنىن كوپشىلىكتىڭ كوزى كورىپ وتىر. بۇرىنعىداي كوشە كەزىپ, كىتاپ تاراتۋشىلار قازىر تىيىلدى, كەز كەلگەن جەردە ناسيحات ايتىپ, ەسىك قاعىپ, تۇرعىنداردى مازالاپ جاتاتىن ۋاعىزشىلاردىڭ ارەكەتىنە دە توقتاۋ سالىندى. ءدىنتانۋ ساراپتاماسىنىڭ بەلسەندى جۇرگىزىلىپ جاتقانىن ءاربىر ءدىني كىتاپتىڭ العاشقى بەتىندەگى ساراپتامادان وتكەنى تۋرالى مالىمەتتەن ءبىلىپ وتىرمىز.
اسىرەسە, ءدىن ماسەلەلەرى جونىندەگى اقپاراتتىق-ءتۇسىندىرۋ توپتارىنىڭ وراسان زور جۇمىستار اتقارىپ, بارلىق اۋديتوريالاردا ۇزدىكسىز ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ وتىرعانىن باق-تاردان ءبىلىپ, وڭىرلەرگە بارعان كەزدەردە ەستىپ جاتامىز. وسىنىڭ ءبارى ءدىن سالاسىنداعى جۇيەلى دە ورنىقتى ساياساتتىڭ جەمىسى ەكەنى ايقىن. ويتكەنى, جاستارعا تۋرا جولدى نۇسقاپ, ولاردى زامان اعىمىنا قاراي بەيىمدەيتىن جانە ولارعا ءدىني-رۋحاني ءتاربيە بەرەتىن يمامداردىڭ ساۋاتتى, ءبىلىمدى بولعانى وتە ماڭىزدى. وسى رەتتە قمدب-نىڭ ءدىن عالىمدارىنىڭ, يمامداردىڭ بەدەلىن, مارتەبەسىن كوتەرۋ ماقساتىندا ولاردىڭ ءدىني ءبىلىممەن قاتار, زايىرلى ءبىلىمدى مەڭگەرۋى قاجەتتىگى تۋرالى باستاما كوتەرىپ, «قازىرگى زاماننىڭ ۇزدىك 500 زيالى يمامى» جوباسىن جۇزەگە اسىرۋدى قولعا الۋى - كوڭىل قۋانتارلىق جاعداي.
حالقىمىزدىڭ ءداستۇرلى قۇندىلىقتارىمەن ۇندەسىپ جاتقان يسلام ءدىنىنىڭ جارشىلارى بولىپ تابىلاتىن يمامداردىڭ سىرتقى كەلبەتى, بولمىسى, مىنەز-قۇلقى, ءبىلىمى - بارلىعى دا ءوز اتتارىنا ساي بولۋى كەرەك. زايىرلى ەلدىڭ رۋحاني كوسەمدەرى يمامدار بولعاندىقتان, ولار تەك ءدىني ەمەس, زايىرلى ءبىلىمدى دە مەڭگەرگەنى ءجون دەپ سانايمىن. سوندا ولار ءدىننىڭ تالاپتارى مەن زايىرلىلىق قاعيداتتارىن ۇيلەستىرە وتىرىپ, حالىق اراسىندا تۋىنداعان ماسەلەلەر بويىنشا وڭتايلى شەشىمدەر قابىلداي الادى.
– 2016 جىل يۋنەسكو كولەمىندە قوجا احمەت ياساۋي جىلى دەپ جاريالاندى. تۇركى حالىقتارىنا ورتاق ۇلى ويشىلدىڭ دۇنيەدەن ءوتكەنىنە بيىل 850 جىل تولدى. وسى ورايدا, ياساۋي ءىلىمىنىڭ ءمان-ماڭىزى تۋرالى قىسقاشا ايتا كەتسەڭىز.
– ەلباسىمىز ن.ءا.نازارباەۆ قاشان دا ۇلتتىق تاريحىمىزدىڭ ءار كەزەڭىنە توقتالىپ, ۇلى تۇلعالارىمىز تۋرالى لايىقتى باعاسىن بەرىپ كەلەدى, ولاردان قالعان اسىل اماناتتى ساقتاپ, دارىپتەۋ – بۇگىنگى ۇرپاقتىڭ ءمىندەتى. سولاردىڭ ىشىندە يسلام ءدىنىن جەتىك مەڭگەرىپ, قازاقى دۇنيەتانىمىمەن استاستىرىپ, قازاق مۇسىلماندىعىنا نەگىز بولارلىق بىرەگەي ىلىمدەر قالىپتاستىرعان ۇلى تۇلعالارىمىزدىڭ ءبىرى قوجا احمەت ياساۋي دەر ەدىم.
ق.ا.ءياساۋيدىڭ جالپى تۇركى حالقىنىڭ دۇنيەتانىمىنىڭ, رۋحاني قۇندىلىقتارىنىڭ قالىپتاسۋىندا الار ورنى ەرەكشە. قازاق حالقىنىڭ ءدىني-يسلامي تۇسىنىكتەرى ياساۋي ءىلىمىنىڭ اياسىندا قالىپتاستى. ۇلتتىڭ ار-وجدان كودەكسى ءرولىن اتقارعان ياساۋي ءىلىمىنىڭ نەگىزگى ۇستانىمدارى قازاق حالقىنىڭ رۋحاني-مورالدىق قاعيدالارىندا كورىنىس تاپتى. مۇنىڭ ناقتى مىسالىن ءبىز حالقىمىزدىڭ ىزگىلىككە, يماندىلىققا نەگىزدەلگەن ادەت-عۇرىپ, سالت-ءداستۇرلەرىنەن, جىر-اڭىزدارى مەن ماقال-ماتەلدەرىنەن, كەشەگى جىراۋلار پوەزياسى مەن بي-شەشەندەردىڭ ناقىل سوزدەرىنەن, اباي, شاكارىم, ءماشھۇر ءجۇسىپ سەكىلدى كورنەكتى تۇلعالارىمىزدىڭ تۋىندىلارىنان ايقىن اڭعارامىز.
بيىلعى 2016 جىلدى يۋنەسكو ۇيىمى «قوجا احمەت ياساۋي جىلى» دەپ جاريالاسا, بۇل حالقىمىزدىڭ رۋحاني مادەنيەتىندە وشپەس ءىز قالدىرعان ۇلى بابامىزدىڭ وسىنداي قۇرمەتكە ابدەن لايىقتى ەكەندىگىنىڭ ايعاعى.
– توبىقتاي ءتۇيىنىڭىز.
– تۇركى ەلىنىڭ تۇتاستىعىنا ەرەكشە ءمان بەرەتىن ەلباسىمىزدىڭ مەملەكەتىمىزدى « ۇلى دالا ەلى» دەپ بەينەلى تۇردە اتاۋ جونىندەگى ۇسىنىسى مەنى قاتتى قۋانتتى. ەندى ءبىز « ۇلى دالا پەرزەنتتەرى» دەگەن اتقا لايىق بولۋدى ويلاۋىمىز كەرەك. وسى جولدا ناتيجەلى جۇمىس جاساۋ ءاربىر قازاقستاندىققا ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيدى. سوندىقتان, ەلىمىزدىڭ ازاماتتارىن اۋىزبىرشىلىك پەن تۇسىنىستىكتى قادىرلەۋگە جانە مەملەكەتىمىزدى كوركەيتۋ جولىندا ايانباي ەڭبەك ەتۋگە شاقىرامىن.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن
سامات مۇسا,
«ەگەمەن قازاقستان»