تۋرالى تاعى نە بىلەمىز؟
«ەگەمەن قازاقستاننىڭ» 2016 جىلعى 13 ءساۋىر كۇنگى سانىنىڭ 11-بەتىندە زاكىر اساباەۆتىڭ «حالىق جاۋى قارلىباەۆ» دەگەن ماقالاسى جاريالانىپتى. ول ماقالادا: «قارلىباەۆتى بىلەتىندەر, ىزدەۋشىلەر بار ما؟» – دەگەن ازاماتتىق ساۋال جولدانىپتى. ۇلكەن راحمەت! قازىر وتكەندى زەرتتەيتىن, تاريحتى, شەجىرەنى بىلەتىندەر جوقتىڭ قاسى.
دەسە دە ماقالاعا بايلانىستى سۇراستىرۋ ناتيجەسىندە قىزىلوردا وبلىسى سىرداريا اۋدانى, تەرەڭوزەك كەنتىندە تۇراتىن 85 جاستاعى قوسان اۋەسپاەۆ دەگەن شەجىرە, ءوزى قارتايسا دا جادى ەسكىرمەگەن كىسىمەن تىلدەسۋدىڭ ءساتى ءتۇستى.
قارلىباەۆ (ەسىمى ابدىرەي)جانە ناۋرىزباەۆ قاسىم ماحانبەت ۇلى ەكەۋى دە تەرەڭوزەك, سىرداريا اۋدانىنىڭ تۋماسى.
وتىزىنشى جىلداردىڭ باسىنداعى اشارشىلىق سىر بويىنداعى, اسىرەسە, ونىڭ تومەنگى اعىسىنداعى ەلدەردى قاتتى كۇيزەلىسكە ۇشىراتتى. مالسىز قالعاندار باس ساۋعالاپ ءبىر ءۇزىم نان ءۇشىن ايەل-بالالارىن جەتەكتەپ 1932 جىلى تاشكەنت باعىتىنا جەر اسقان. قىسى قىسقا, كۇنى جىلى, جەرى قۇنارلى, جەمىسى ەرتە ءپىسەتىن وڭتۇستىكتى پانالاپ امان قالعان. ابدىرەي قارلىباەۆ ەتىنىڭ تىرىلىگىمەن, قابىلەتىمەن قىزمەتكە ارالاسقان. ول جونىندە ماقالا اۆتورى زاكىر اساباەۆ جاقسى جازىپتى. راحمەت.
ال قاسىم ناۋرىزباەۆ ماحامبەت دەگەن اكەمىز بەن ءدۇريا دەگەن اجەمىزدىڭ جالعىز ۇلى. اشارشىلىقتا جەر اۋعاندار توبىندا بۇل كىسىلەر دە بولعان.
قاسىم اعايىنداس تۋىسى قارلىباەۆ اعاسىنىڭ ۇيىندە جاتىپ مەكتەپتە وقىعان. حالىق جاۋى بولىپ ۇستالىپ كەتكەن قارلىباەۆ ابدىرەي 1938 جىلى نوۆوسىبىردە بىرگە اتىلعان.
قاسىمنىڭ اكەسى ناۋرىزباەۆ ماحامبەت ءدۇريا, تالما دەگەن اجەلەرىمىزبەن بىرگە ەلگە ورالىپتى. قاسىم ماسكەۋدە جوعارى وقۋ ءبىتىرىپ, شىمكەنت وبلىسىندا پارتيا قىزمەتتەرىندە بولادى. ماسكەۋدە جوعارى پارتيا مەكتەبىن بىتىرگەسىن ورتالىق كوميتەتتە, الماتى وبلىستىق پارتيا كوميتەتىندە اكىمشىلىك ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى, الماتى قالالىق اتقارۋ كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى قىزمەتتەرىن اتقاردى. سودان سوڭ زەينەتكە شىقتى.
العاشقى جەڭگەمىز ورىس قىزى, ودان ءبىر ۇل ميحايل ناۋرىزباەۆ ء(ۋاليحان اجەسىنىڭ قويعان اتى) قاسىم ۇلى تەحنيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور اكادەميك, قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى, بۇرىن قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە پرورەكتور, دەكان, كافەدرا مەڭگەرۋشىسى شىمكەنتتەگى حيميا-تەحنولوگيا ينستيتۋتىندا رەكتور قىزمەتتەرىن اتقارعان, قازىر حيملابوروتوريانىڭ ديرەكتورى, ءبىر قىز – ناۋرىزباەۆا تاتيانا قاسىمقىزى (اجەسىنىڭ قويعان اتى ارشاگۇل) قازىرگى ت.ءجۇرگەنوۆ اتىنداعى ونەر اكادەمياسىندا كافەدرا مەڭگەرۋشىسى, دەكانى بولىپ قىزمەت اتقاردى, اۋىر كەسەلدەن جاستاي كەتتى.
قاسىم اعامىزدىڭ ەكىنشى ايەلى ليلا وتەگەنقىزى شىمكەنتتىك, اباي اتىنداعى ۋنيۆەرسيتەتتە كافەدرا مەڭگەرۋشىسى, فيلوسوفيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, ماسكەۋدىڭ م.لومونوسوۆ اتىنداعى ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ فيلوسوفيا جانە قۇقىق فاكۋلتەتىندە م.س.گورباچەۆپەن ءبىر توپتا وقىعان. ول جەڭگەيدەن راۋشان جانە ارىستان دەگەن ەكى بالا بار. قىزمەتتە, الماتىدا.
قاسىم ناۋرىزباەۆ قىزىلوردالىق بولعانمەن قىرۋار كۇش-جىگەرى مەن ءبىلىمىن شىمكەنت, الماتى وبلىستارى مەن الماتى قالاسىن وركەندەتۋگە جۇمسادى.
ماقالادا اعامىزدى وتە پاڭ, ءتاكاپپار دەگەنى شىن مىنەز-قۇلقىنا كەلىڭكىرەمەيدى. از سويلەپ, كوپ تىڭدايدى, ويلانىپ جاۋاپ بەرەدى, ادىلدىكتى, ادالدىقتى, تازالىقتى قۇرمەتتەيدى. بىرەۋلەردىڭ وتكىنشى قىزمەت دارەجەسىنە جالپاقتاۋدى بىلمەيتىن. ادامدى, ازاماتتى ارداق تۇتاتىن. سول ادالدىعىنىڭ ارقاسىندا الماتى قالاسىنىڭ وت-جالىنىنا شارپىلماي ءبىراز جىل قىزمەت اتقاردى. ارىزعا, وسەككە ءىلىنبەدى.
ال قارلىباەۆ تۋعان اعام ەدى, اتىلعان سوڭ فاميليامدى وزگەرتتىم, قارلىباەۆتىڭ ورنىنا ۇلكەن اتامىزدىڭ اتىمەن ناۋرىزباەۆ بولدىم دەگەن جەرى شىندىققا جۋىسپايدى. ۇلى ناۋرىزباەۆ ميحايل قاسىم ۇلى, تەلەفونى 87015118359. سۇراستىرۋعا بولادى.
ابدىرەي قارلىباەۆتىڭ تۋىستارى: قوسان اۋەسباەۆ 1931 جىلى تۋعان, تىل ارداگەرى, تەرەڭوزەك كەنتىندە تۇرادى. ءۇي تەلەفونى 21-9-68
بايماحانوۆ قوجاحمەت ءمادىباي ۇلى قىزىلوردا قالاسىندا تۇرادى, 1953 جىلى تۋعان, بۇرىنعى قازاق سسر جوعارعى كەڭەسىنىڭ, كەيىن پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتى, جالاعاش اۋدانى, قىزىلوردا قالاسىنىڭ اكىمى لاۋازىمدارىندا بولعان.
مەن جوعارىدا اتالعان كەيىپكەر اعالاردىڭ ءىنىسىمىن. بۇرىن كومسومول, پارتيا, اۋىلشارۋاشىلىق قىزمەتتەرىندە بولدىم. تەلەفونىم: 87774572350, قىزمەت 31759, ءۇي 31348.
قۇرمەتتى زاكە! ءسىزدى بىزبەن تابىستىرىپ جاتقان 60 جىل بويى ءۇزىلىسسىز وقىپ جۇرگەن دوستاس گازەتىم «سوتسياليستىك قازاقستان», قازىرگى «ەگەمەن قازاقستانعا», ونىڭ باسشىلارىنا ۇلكەن العىس ايتامىن. قادىرلى زاكە, قوجاحمەت بايماحانوۆپەن قوسان اۋەسباەۆ اعامىزبەن حابارلاسقانىڭىز ءجون بولار ەدى. قارلىباەۆ جايلى ءبىراز جايدىڭ اقيقاتىن سولار ايتىپ بەرە الادى.
بىرجان كوشتاەۆ,
تىل جانە ەڭبەك ارداگەرى, دەربەس زەينەتكەر, جالاعاش اۋدانىنىڭ
قۇرمەتتى ازاماتى
قىزىلوردا وبلىسى