قۋات قيىقباي
قۋات قيىقباي«Egemen Qazaqstan»
107 ماتەريال تابىلدى

ايماقتار • 07 قازان, 2024

تاريحى تەرەڭ قۇتتى وردا

سەمەي – وتكەن عاسىردىڭ باسىنان باستاپ قازاق زيالىلارى باس بىرىكتىرگەن تاريحي مەكەن. مۇندا ازاتتىقتىڭ العىشارتى العا قويىلىپ, تاۋەلسىزدىكتىڭ تۇعىرى دا وسىندا بەكىدى. سەمەي قالاسىنىڭ سول جاعالاۋى جاڭا سەمەي بولىگى الاش قالاسى اتالىپ, ۇلت قايراتكەرلەرى باس قوساتىن عيماراتتار ساپ قۇرادى. الاش قالاسىنداعى تاريحي عيماراتتار مەن تۇرپاتى بولەك تۇلعالارعا قاتىستى ورىندار جەتەرلىك. سولاردىڭ ءبىرى – وسى وڭىردە العاش اشىلعان تۇڭعىش قازاق مەكتەبى, بۇگىندە شاكارىم بابا ەسىمىن يەلەنگەن كوپبەيىندى №5 گيمنازيا.

ايماقتار • 02 قازان, 2024

الاشتىڭ ايبوزدارى وقىعان وردا

سەمەي قالاسىندا اشىلعان مۇعالىمدەر سەمينا­ريا­سى – مۇحتار, جۇسىپبەك, قانىش, تاعى باسقا الاش­تىڭ ايبوزدارى وقى­عان ورىن. تاريحي وقۋ وردانىڭ قۇرىلعانىنا بيىل – 120 جىل. وبلىس ورتالىعىندا مۇح­تار اۋەزوۆ اتىنداعى پەداگو­گيكالىق كوللەدجىنىڭ مەرەيتويى اتالىپ ءوتىپ, حالىقارالىق عىلىمي-تا­جى­ريبەلىك كونفەرەنتسيامەن جال­عاستى. ايتۋلى باسقوسۋدا وقۋ ورداسىنىڭ تەرەڭ تاريحى, جەت­كەن جەتىستىكتەرى جا­نە بو­­لا­شاقتاعى باعىتىن باع­دار­­لايتىن ماسەلەلەر تال­قى­لاندى.

تالبەسىك • 01 قازان, 2024

سەمەي ورمانىنىڭ كوشەت باعى

مەملەكەت باسشىسى بيىلعى جولداۋىندا: «ەكولوگيالىق احۋالدى جاقسارتۋ – الدىمىزدا تۇرعان نەگىزگى مىندەتتىڭ ءبىرى. ءبىز قوعامدا قورشاعان ورتانى قورعاۋدىڭ ءمان-ماڭىزىن كەڭىنەن دارىپ­تەۋىمىز كەرەك. «سەمەي ورمانى» ءواياسىندا ورمان تۇقىم باعى بار. بۇل – ورتالىق ازياداعى حالىقارالىق وزىق تالاپتارعا ساي كوشەت وسىرەتىن بىردەن-ءبىر كەشەن. وسى جوبانى باسقا دا ورماندى ايماقتاردا جۇزەگە اسىرعان ابزال», دەگەن ەدى.

ايماقتار • 26 قىركۇيەك, 2024

قالا كۇنىندەگى قۇرمەت

سەمەي قالاسى كۇنىنە وراي وبلىس ورتالىعىنا قاراستى تسەمەنت­شىلەر كەنتىندە پاتەر كەزەگىندە تۇرعان الەۋمەتتىك وسال توپ ساناتىنداعى 20 وتباسىنا پاتەر كىلتى تابىستالدى. كوپبالالى وتباسىلار, ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار ازاماتتار, اتا-انا قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار سوڭعى ۇلگىدە سالىنعان باسپاناعا قول جەتكىزدى. ۇيدە مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جانداردىڭ كىرىپ-شىعۋىنا قولايلى جاعداي جاسالعان.

ادەبيەت • 20 قىركۇيەك, 2024

تاعدىر تاپسىرلەرى

وتكەن عاسىردىڭ 70-جىلدارى جازۋشى تۇرسىن جۇرتباي «زامانداسىم, سىرلاسىم», «قوڭىر قاز», «جۇرەگىمدە جۇمىر جەر» اتتى وقشاۋ دۇنيەلەرىن وقىرماننىڭ تانىم تارازىسىنا تارتىپ, ادەبي الەمگە اياق باستى. ەڭ العاش قالامىنان تۋعان دۇنيەلەرىنەن-اق ايقىن قولتاڭباسى, بولەك سوقپاعى تانىلدى. جازۋشى ءوزىن كوركەم دۇنيەمەن ەرتە «قوشتاستىم» دەپ وكىنىش بىلدىرەتىنى راس. الايدا ونىڭ وسىناۋ شىعارمالارى كولەمىمەن دە, كوركەمدىگىمەن دە كوسىلىپ جازعانداردان كوش ىلگەرى ەكەنىن ويلى وقىرماننىڭ باعامدارى كۇمانسىز.

جادىگەر • 20 قىركۇيەك, 2024

اباي تاپسىرعان اساتاياق

اساتاياق – قازاق حالقىنىڭ ەجەلگى مۋزىكالىق اسپابى. اساتاياقتى ەرتەدە بالگەرلەر مەن باقسىلار قولدانعان. ادەتتە, ولار اساتاياقتى قىلقوبىز بەن داڭعىرانىڭ ۇنىنە قوسا قولداناتىن بولعان. ولار اساتاياقتى ىرعاقتاتىپ, سىلكىپ, شايقاپ وينايدى. اساتاياق ەمەن, ۇيەڭكى, قايىڭ, دولانا سەكىلدى قاتتى اعاشتاردان جاسالادى. بەتىنە ءارتۇرلى سىلدىر-كۇلدىر, شۋلى دىبىس بەرەتىن تەمىر سال­پىنشاق, ساقينا, شىعىرشىق تاعىلادى. اساتاياق تۋرالى شوقان ءۋاليحانوۆ پەن بەلگىلى زەرتتەۋشى بولات سارىباەۆتىڭ ەڭبەكتەرىندە جازىلعان.

قوعام • 20 قىركۇيەك, 2024

«كوشپەلىلەر الگەبراسىنىڭ» العىرى

كەڭ-بايتاق قازاق دالاسى – ەلدىك پەن ەرلىكتىڭ عانا ەمەس, وزىق سالت-ءداستۇر مەن مارتەبەلى ءھام ءورىستى ونەر مەكەنى. حالقىمىزدىڭ قوي باعىپ, قويمەن بىرگە وي باعىپ جۇرگەنىنىڭ تاعى دا ءبىر جارقىن ۇلگىسى, ۇلتتىق بىرەگەي ويىن ءتۇرى سانالاتىن توعىزقۇمالاقتىڭ تاريحى تىم تەرەڭنەن تامىر تارتادى. العىرلىق پەن تاپقىرلىقتى تالاپ ەتەتىن ويىن كەم دەگەندە 4000 جىل بۇرىن پايدا بولعان. باعزىداعى بابالار وسيەتى كەلەر ۇرپاقتى قۋات-كۇشىنىڭ مىقتىلىعىمەن سىناپ قانا قويماي, كوڭىل كوزىنىڭ كورەگەن بولۋىنا, اقىل-پاراساتىمەن كوپ نارسەنى پايىمداۋىنا ۇلكەن ءمان بەرگەن.

قوعام • 18 قىركۇيەك, 2024

جۇيەلى جۇمىس جالعاسىن تابادى

اباي وبلىسىندا جاڭادان قۇرىل­عان ماقانشى مەن جاڭا­سەمەي اۋدان­دارى كۇن ساناپ كوركەيىپ, وڭ وزگە­رىستەرگە بەت الىپ بارا­دى. وسى ەكى اۋداننىڭ ىشىندە شال­عاي­داعى ماقانشى اۋدانىنىڭ ءجونى بولەك. تۋريزم نىسانى ايدىندى الاكول مەن ەلىمىزدىڭ شىعى­سىنداعى ال­پاۋىت كورشىمىز قىتاي­مەن شەك­تەسەتىن تۇسى دا وسى اۋدان. مەم­لەكەت باسشىسىنىڭ پار­مەنىمەن قۇرىلعان وبلىستاعى بۇل جاڭا اۋدان – «شىعىس قاقپاسى» رەتىن­دە تۋريزم, لوگيستيكا, شەكا­رالىق قاتىناستار مەن ساۋدا-سات­تىق­قا كوڭىل اۋداراتىنى بەلگىلى.

ءبىلىم • 12 قىركۇيەك, 2024

جاڭعىرعان وقۋ ورداسى

جاقىندا وبلىس ورتا­لى­عىن­دا قازاق پوەزياسىنىڭ كور­­­نەكتى وكىلى دۋلات بابا­تاي ۇلىنىڭ ەسىمىن يەلەنگەن سەمەي جوعارى كول­لەد­ج­ىندە ءبىلىم كۇنىنە ارنالعان ءىس-شا­را ءوتتى. وعان ءبىلىم مەن عى­لىم سالاسىنىڭ وكىلدەرى, ستۋ­دەنت­تەر جانە اتا-انا­لار قا­تىستى.

ايماقتار • 10 قىركۇيەك, 2024

سەمەيدىڭ ءسانى كىرىپ كەلەدى

ەكى جىلدان بەرى دامۋ قارقىنى كۇشەيگەن سەمەي قالاسى ءوڭىر تۇر­عىندارىن عانا ەمەس, سىرتتان كەلەتىن مەيمانداردى دا كورىك­تى كورىنىستەرىمەن كوز تارتىپ, كوڭىل اربايدى. بۇگىندە وبلىس ورتا­لىعىنداعى «بەيبىتشىلىك» ارا­لىندا قىزۋ جۇمىس ءجۇرىپ جا­تىر. وسى كۇنگە دەيىن فۋتبول, ۆولەي­بول, بالالارعا ارنال­عان ويىن الاڭدارىنىڭ قۇرى­لىسى اياقتالدى. سونداي-اق قالا تۇر­عىندارى اراسىندا «دەنساۋلىق» سوقپاعى اتالىپ كەتكەن جولدىڭ بويى جارىقتاندىرىلدى. جاقىن ارادا قايتا جاڭارتىلعان بالالار تەمىرجولىن اشۋ جوسپاردا تۇر. بۇل – وتباسىلىق دەمالىسقا ارنالعان وڭتايلى ورىن بولادى دەگەن ءسوز.

ياندەكس.مەتريكا