ابزال ماقاش
ابزال ماقاش«Egemen Qazaqstan»
183 ماتەريال تابىلدى

ەكسپورت • 04 شىلدە, 2025

بالمۇزداق تا – باسەكەگە قابىلەتتى ءونىم

سوڭعى جىلدارى وتاندىق تاعام ءوندىرىسى ىشكى سۇرانىستى قامتاماسىز ەتىپ قانا قويماي, سىرتقى نارىققا دا جول تاۋىپ كەلەدى. سولاردىڭ ءبىرى – كوپشىلىككە كۇندەلىكتى تۇتىنۋعا ارنالعان بالمۇزداق ءونىمى. جاز ماۋسىمىندا سۇرانىس ارتا تۇسەتىن بۇل ءتاتتى تاعام بۇگىندە شەتەلدىك تۇتىنۋشىلاردىڭ دا تالعامىنا ساي كەلىپ ءجۇر.

سپورت • 02 شىلدە, 2025

ۆالەري ءجۇمادىلوۆ: «تاريحي وتانىم – قازاقستاننىڭ اتىنان جارىسقا قاتىسامىن»

6–8 شىلدە كۇندەرى الماتى قالاسىندا جەڭىل اتلەتيكادان ALATAU 2025 حالىقارالىق ءتۋرنيرى وتەدى. بۇل ورتالىق ازيا كەڭىستىگىندەگى Masters (35+) جانە اۋەسقويلار (18–34 جاس) ساناتىنداعى سپورتشىلارعا ارنالعان العاشقى ءىرى جارىس بولماق. ءارتۇرلى ەلدەردەن, جاستان, ۇلتتان جينالعان جۇزدەگەن سپورتشى ءۇشىن بۇل ناعىز سپورت مەرەكەسىنە اينالماق. وسى تۋرنيرگە قاتىساتىن ەڭ شابىتتاندىرارلىق تۇلعالاردىڭ ءبىرى 64 جاستاعى ۆالەري ءجۇمادىلوۆ. ول جۇگىرۋمەن 50 جاسىندا عانا اينالىسا باستاعان, ال بۇگىندە جەتى ەلدىڭ چەمپيونى, ەۋروپا ۆيتسە-چەمپيونى جانە ءوزىنىڭ جاس ساناتىنداعى الەمدەگى ەڭ مىقتى سپرينتەرلەردىڭ ءبىرى سانالادى. ءبىز تۋرنير قارساڭىندا ۆالەري جۇمادىلوۆپەن ونىڭ ءومىر جولى, وتانعا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگى مەن رۋحىنىڭ مىقتىلىعى تۋرالى اڭگىمەلەستىك. بۇل وقيعا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ قۇندىلىقتارى - سپورت, مادەنيەتكە قۇرمەت جانە ادامداردى بىرىكتىرۋ يدەياسىن شىنايى ومىردە قالاي جۇزەگە اسىرۋعا بولاتىنىنا جارقىن دالەل.

ونەر • 02 شىلدە, 2025

«جوشىنىڭ» جورىعى

ءبىز بىلەتىن كۇيدى بايىرعى بابالارىمىز «كۇك» دەپ اتاپ, ونى تاڭىرمەن تىلدەستىرەتىن دانەكەر دەپ ۇقتى. بۇل دەرەك ماحمۇت قاشقاريدىڭ «تۇرىك سوزدىگىنەن» تياناق تاپقان. وسى ارقىلى بۇگىنگى قوعام ازاماتى ءسوزدىڭ ون عاسىر بۇرىن قالاي دىبىستالعانىن اڭعارادى. ال «كۇك» دەپ اتالاتىن سول اۋەننىڭ ءوزى ىلكى قۇلاققا قالاي جەتكەن ەكەن؟ قاھارلى حاننىڭ قاباعىن تۇسىرگەن قارالى حابار قانداي بولدى؟ قاشقاريدىڭ قادىم كىتابىنداعىداي ءسوزدىڭ عانا ەمەس, ءۇننىڭ دە ترانسكريپتسياسىن جاساۋ مۇمكىن بە؟ ماسەلەن, ول دىبىس قوڭىر ما, اششى ما؟ جوق, الدە اشىق پا, بىتەۋ مە؟ بۇل ءبىر كەلەشەكتەن ەستەلىك, وتكەن شاقتان جاڭالىق ىزدەۋ سەكىلدى ءبىلىم مەن تۇيسىككە قۇرىلعان تۇڭعيىق تانىم جولى. سول جولدا قازاق مۋزىكاسىنىڭ مۇمكىندىگىن كەڭەيتىپ, الەۋەتىن ارتتىرىپ جۇرگەن ءبىر توپ ونەرپازدى كەزدەستىردىك. ولار – تاريحي اسپاپتاردى قايتا جاڭعىرتىپ جۇرگەن «جوشى» فولكلورلىق ءانسامبلى.

Digital • 25 ماۋسىم, 2025

مارسقا ۇمتىلعان زەرتتەۋشى قىزدار

ولار بار بولعانى ون التىدا. بىراق جاساعان جوبالارى – عىلىمداعى ۇلكەن تالپىنىس.تالدىقورعانداعى نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبىنىڭ 10-سىنىپ وقۋشىلارى ءسانيا شوقان مەن ەڭلىك مامان شاعىن بارلاۋ روبوتىن جاساپ, حالىقارالىق بايقاۋدا توپ جاردى. ءوز قولىمەن قۇراستىرعان قۇرىلعى مارستاعى ۇڭگىرلەر مەن لاۆالىق ارنالاردى انىقتاۋعا ارنالعان. بۇل – جاس ونەرتاپقىشتاردىڭ عىلىم مەن تەحنيكاعا دەگەن باتىل قادامى عانا ەمەس, ەل بولاشاعىنىڭ التىن ساۋلەسى.

تانىم • 23 ماۋسىم, 2025

جوقتىق ءپالساپاسى

حاتتاعى جازۋدان گورى, ونداعى بوس ورىننىڭ ايتپاعى زور. جاپون كالليگرافياسىندا سيا تيمەگەن اۋماق تا ەرەكشە مانگە يە. جاپون دەيمىز-اۋ, ءبۇتىن دۇنيەنىڭ ءپالساپاسى وسىعان سايادى عوي. ونداي بولماسا, ايتىلعان سوزدەن گورى, كومەيىڭدى قاپپاي, ىشىڭدە ءولىپ كەتە بارعان ءسوزدىڭ سالماعى نەگە اۋىر؟ جۇرىلمەگەن جولدىڭ توتە, جازىلماعان جىردىڭ ۇلى كورىنەتىنىن قايدا قويامىز؟ اسىلىندا جوقتىقتىڭ دا بارعا بەرگىسىز حيكمەتى جەتەرلىك.

بالالار • 19 ماۋسىم, 2025

«Kishkentai» جوباسىنىڭ ۇلكەن پايداسى

قوعامداعى ينكليۋزيا ۇعىمى كەيىنگى جىلدارى كۇن تارتىبىنە ءجيى شىعا باستادى. بالالارعا تەڭ مۇمكىندىك جاساۋ, اتا-انالاردىڭ ءبىلىم دەڭگەيىن ارتتىرۋ, ەرەكشە كۇتىمدى قاجەت ەتەتىن سابيلەردىڭ الەۋەتىن اشۋعا جاعداي جاساۋ – بۇل تەك الەۋمەتتىك ساياساتتىڭ عانا ەمەس, ازاماتتىق جاۋاپكەرشىلىكتىڭ دە ماڭىزدى باعىتىنا اينالىپ وتىر. وسى رەتتە ەلىمىزدە ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار بالالارعا ارنالعان قولجەتىمدى ءارى ساپالى ويىنشىقتار ازىرلەپ, ونى الەۋمەتتىك كاسىپكەرلىككە اينالدىرا بىلگەن گۇلميرا پارمىشەۆا ەسىمى ءجيى اتالىپ ءجۇر.

ەكونوميكا • 17 ماۋسىم, 2025

التىن نەگە قىمباتتاپ بارادى

ەرتەگىلەردە ايداھار باۋىرىنا التىن باسىپ جاتادى دەۋشى ەدى عوي. جاھاندىق ەكونوميكانىڭ بۇگىنگى «ايداھارلارى» دا كۇننەن كۇنگە قىمباتتاپ بارا جاتقان التىننىڭ باعاسىنا الاڭداۋلى. سەبەبى ول جاي عانا شيكىزات ەمەس – ول عاسىرلار بويى ادامزات سەنىم ارتىپ كەلە جاتقان ەڭ سەنىمدى اكتيۆتىڭ ءبىرى. ال قازىرگى الەمدەگى گەوساياسي شيەلەنىستەر مەن ەكونوميكالىق تۇرلاۋسىزدىق جاعدايىندا التىنعا دەگەن سۇرانىس بۇرىن-سوڭدى بولماعان دەڭگەيگە جەتىپ وتىر.

قوعام • 16 ماۋسىم, 2025

ۆانداليزم نەمەسە اگرەسسيا اناتومياسى

قوعامدىق ءتارتىپتى تالكەك ەتىپ, مادەني كەڭىستىككە  كەسىر تيگىزەتىن  ۆانداليزم اتاۋلى دەرت بۇگىندە دۇنيە ءجۇزى ەلدەرىنىڭ كۇن تارتىبىندەگى ماڭىزدى ماسەلەگە اينالىپ وتىر. ب ۇلىكشىل پيعىلدان باستاۋ الاتىن مۇنداي ارەكەتتەر, ءبىر قاراعاندا, تەك قابىرعاعا سالىنعان قيسىنسىز سۋرەت نەمەسە ب ۇلىنگەن م ۇلىك بولىپ كورىنۋى مۇمكىن. الايدا كەز كەلگەن الەۋمەتتىك اۋمەسەرلىكتىڭ استارىندا, كوبىنە, جاتسىنۋ, نارازىلىق, مانسىزدىك سياقتى كۇرمەۋى قيىن كۇردەلى سەبەپتەر جاتادى.

تاريح • 04 ماۋسىم, 2025

ەشنارسە كەزدەيسوق ەمەس

ەلىمىزگە بەلگىلى تۇلعالاردى ەلوردادا, ەسىلدىڭ جاعاسىندا قىدىرىپ جۇرگەندە ءجيى كەزدەستىرەمىن. كوبى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورلارى. ءبىر قولىندا پورتفەل, ءبىر قولىندا گازەت. سونداي زيالىلاردىڭ ءبىرى – جانداربەك مالىبەك ۇلى. ءبىر كۇنى ەلتاڭبا اۆتورىنان باسىلىم بەتتەرىن قالدىرماي وقۋىنىڭ سەبەبىن سۇرادىق. سويتسەك, ونىڭ ءومىرىن كىلت وزگەرتكەن وسى گازەت ەكەن. ءجا, باسىنان باستايىقشى.

تاريح • 31 مامىر, 2025

«الجير-دەگى» اقيقات

اقمولا ىرگەسىندەگى الجير لاگەرى – كەڭەستىك قۋعىن-سۇرگىننىڭ قاسىرەتتى كەلبەتى. تاريحي شىندىقتى بۇكپەسىز باياندايتىن بۇل ورىن حح عاسىردىڭ 30–50 جىلدارىنداعى ستاليندىك رەپرەسسيا كەزىندە مىڭداعان ايەلدىڭ تاعدىرىن تاس-تالقان ەتكەن ەدى.

ياندەكس.مەتريكا