مۇحتار كۇمىسبەك«Egemen Qazaqstan»
193 ماتەريال تابىلدى

اۋىل • 09 قاراشا، 2020

احۋالىڭ قالاي، اۋىل كىتاپحاناسى؟

يدەولوگياسىز مەملەكەت – مۇگەدەك دەسەك، ونىڭ ءتۇپ باستاۋىندا كىتاپحانا تۇرعانىن بايقاماۋ مۇم­كىن ەمەس. جاسىرىپ-جا­بارى جوق، سول رۋحاني شا­ڭىراعىمىزدىڭ بۇگىنگى ءحالى اسا ءماز ەمەس. «وڭالىپ كەلەدى» دەپ وندىرشەك سوزعا­نىمىزبەن، ءالى وراقپەن ەگىن ورىپ جۇرگەندەيمىز. اۋەلى ەكونوميكاسىنىڭ اۋەنىنە توڭكەرىلىپ، رۋحانياتتى بوساعادان تەلمىرتىپ قويعان ەۋروپالىقتار سىرت كوزگە مىقتى كورىنگەنىمەن، ىشتەي مۇجىلۋدە. مادەني داعدارىس مۇقىم ەلدىڭ مۇڭىنا اينالدى. ءسىز ويلاپ قاراڭىز، بىلتىردىڭ وزىندە ەلىمىزدە 66 اۋىلدىق كىتاپحانا جابىلىپتى. كەزەكتە تۇر­عانى قانشاما؟

ادەبيەت • 06 قاراشا، 2020

ورتەنگەن ءومىر پاراقتارى

ورىستىڭ ايدىك اقىنى پۋشكين اتاقتى «كاپيتان قىزى» پوۆەسىنىڭ العاشقى نۇسقاسىن وتقا تاستاعان دەسەدى. شالا تۋعان شىعارماسىنىڭ الدىنان مەشەل عۇمىر كۇتىپ تۇرعانىن باعدارلاعان نابوكوۆ پەن دوستوەۆسكي دە سونى قايتالايدى. ەندى قاراڭىز، سول كۇلگە اينالعان قولجازبالار ولاردى شىعارماشىلىقتىڭ بيىك شىڭىنا الىپ شىعادى عوي. ال ميحايل بۋلگاكوۆ «قولجازبالار جانبايدى» دەپ نۇكتەلەگەنىمەن، دانىشپان گوگول بۇل ءسوزدى جوققا شىعارىپتى. بۇل قاتارعا ادەبيەت تازالىعىن ويلاعان بوريس پاستەرناكتىڭ قيقارلىعىن دا قوسىپ قويىڭىز.

ونەر • 04 قاراشا، 2020

ساف ونەردىڭ ساڭلاعى

كەتپەن تاۋىنىڭ ەتەگىندە اۋىق-اۋىق اسىرشىل دوستارىمەن اسىق ويناپ جۇرەتىن قارادالانىڭ قارادومالاق بالاسىنىڭ اۋسارى ونەرگە اۋدى. اكەسىمىن بىرگە ات ەرتتەپ، جايلاۋعا شىققاندا قولىنا تۇسكەن ۇزىندى-قىسقالى تاياقتى ۇرعىلاپ، دالانى باسىنا كوتەرىپ ايقايلاپ ءان سالاتىن. بالاسىنىڭ انتەك قىلىعىنا قىزىققان اكەسى، جاقسى ىرىمعا جورىپ، دومبىرا ساتىپ اپەرەدى. قوس ىشەكتى كيەلى اسپاپ قولىنا تۇسكەن ساتتەن باستاپ بەس جاسار بۇزىقتىڭ بار ەرمەگى سول بولىپتى. مىنە، ءداستۇرلى ونەرگە دەگەن قۇشتارلىق سول ساتتە ءورىسىن كەڭگە جايعان ەدى.

تاريح • 04 قاراشا، 2020

ەر ۇستىندە ەڭسە بيىك

ءداۋىر الماسسا دا ءداستۇرىن دارىپتەۋگە ىڭكار، بابادان قالعان وسيەتتى، دالا ءدىلمارىنىڭ تاريحتان ارشىلعان اڭىزىن اۋىزدان-اۋىزعا جەتكىزگەن حالىقتىڭ دانالىعىنا دالا بويلار ما؟ شاراينا جەردى تىتىرەتكەن، سەمسەر سىلتەسەر قارسىلاس قالدىرماعان تۇركىنىڭ ەرلىگىن جىرلار بولساق تاڭ اسىرا تولعانارىمىز حاق. بۇل جولعى اڭگىمەنىڭ دە اۋەنى سول جاقتان ەستىلەدى. كۇمىس قاستى ەردىڭ ۇستىندە باتىرلارىمىز تۇلپار تىزگىندەپ، تەبىسىمەن جۇمىر جەردى تەڭسەلتكەن. سونداعى ەر-تۇرمان وعلاننىڭ وجدانىنداي باعالى سانالعان. الىپتاردىڭ ايبىندى تۇلعاسىنا استار بولعان جاۋھار جادىگەر-تۇعىن.

رۋحانيات • 04 قاراشا، 2020

ۋاقىت ماڭدايىنا جازىلعان جادىگەرلەر

دوڭگەلەگەن دۇنيەگە ءدۇربى سالساڭىز، كوشپەندىلەردىڭ قۇيقالى توپىراعى قاشاننان قۇتتى ولكەگە اينالعانىنا كوزىڭىز جەتەدى. قۇددى الىمساقتان بەرى بايتاق دالامىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە ۇلىلىقتىڭ ءدانى سەبىلگەندەي. ءاۋ باستان تەكتىلىك ءبىزدىڭ قانىمىزعا دارىپتى. كەمەلدىلىك پەن كەنەندىك كەرەقارىس ماڭدايىمىزعا بۇيىرىپتى. ونىڭ ايقىن كورىنىسى – باعزىدان بۇگىنگە التىن جىپتەي ارقاۋ بولعان شەجىرەلى مۇراعاتتار. ال ءبىز سول قازىنا ارتقان تولاعاي داۋىرلەردىڭ قادىرىنە جەتتىك پە؟ وسىعان جاۋاپ ىزدەپ كورەيىكشى...

رۋحانيات • 04 قاراشا، 2020

تامىرلاستىق رۋحى

بيىل مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جارلىعىمەن اباي جىلى ەل كولەمىندە كەڭىنەن اتالىپ ءوتىپ، حالىقارالىق دەڭگەيدە دە كوپتەگەن ءىس-شارا ۇيىمداستىرىلدى. حاكىمنىڭ شىعارمالارى شەتەل تىلدەرىنە اۋدارىلىپ تاراتىلدى.

رۋحانيات • 02 قاراشا، 2020

دانالىقتىڭ دانەگى

مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ قول­دا­ۋىمەن، ءارى ۇلتتىق مۋزەي مەن ۇلتتىق اكادە­ميالىق كىتاپ­حانانىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن قازاق حال­قىنىڭ ۇلى اقىنى، اعارتۋشىسى اباي قۇنان­باي ۇلىنىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان «اباي جانە رۋحاني مۇرا» اتتى زاماناۋي يلليۋستراتسيالىق-كىتاپ كورمەسى ءوتتى.

وقيعا • 30 قازان، 2020

باۋىرلاس ەلدىڭ باستى بايلىعى

ءزاۋ جۇزىنەن توگىلگەن ازاتتىقتىڭ التىن ساۋلەسى تۇركى جۇرتىمەن تۇتاسىپ، تۇران دالاسىنىڭ ءاربىر تاسىنا مورلەنگەندەي. سول جۇلدىزدى ءمور قازانبۇزارلىعى جوق حالىقتىڭ قادىرىنە قازىق بولىپ قاعىلعانىنا، مىنە، 97 جىل. بۇل تامىرى ءبىر تۋىسقان تۇرىك حالقىنىڭ تاۋاندى تۇلعاسى اتاتۇرىكتىڭ جۇرەگىنە تۇمار بولىپ تاعىلعان ارمان ەدى. ەرلىگىنىڭ ەرەن ۇلگىسىندەي عاسىرلاردان ۇزىلمەي جەتكەن ەلدىگىنىڭ ەنشىسى، ورلىگىنىڭ بەلگىسى. وعان تۇركيا رەسپۋبليكا كۇنىنە وراي ۇيىمداستىرىلعان «بايراعى بيىك بايتاق ەل» اتتى جيىندا تاعى ءبىر رەت كوزىمىز جەتتى.

تەحنولوگيا • 29 قازان، 2020

اقىلدى روبوتتار ادامدى الماستىرا ما؟

الەم بويىنشا الداعى ونجىلدىقتا ەڭبەككە جارامدى جاستاردىڭ 40 پا­يىزىنا عانا جۇمىس بۇيىرماق. دەمەك تەحنولوگيا دامىعان داۋىردە ءتيىستى مامانداردى «تەمىر ادام» الماستىرادى دەگەن ءسوز. حالقى كوپ قىتايدىڭ وزىندە 70 پايىز­دان استام جۇمىس ورنىنىڭ قىسقارتىلۋ قاۋپى بار. بۇگىندە روبوتتار Apple ونىمدەرىن شىعاراتىن كاسىپورىنداردىڭ 60 مىڭ قىزمەتكەرىن جۇمىسسىز قالدىرعان. ال Amazon كومپانياسى كاسساسىز سۋپەرماركەتتەر جەلىسىن اشۋدا. بۇل از ۋاقىتتا روبوتتاندىرۋ عاسىرىنا اياق باساتىنىمىزدى اڭعارتاتىنداي.

رۋحانيات • 29 قازان، 2020

مۇڭدى ءانىن تىرنالاردىڭ ەستىدىڭ بە؟

سوعىس بىتەر، ال ونىڭ ءداۋىر بەتىنە توككەن قاندى بوياۋى كەتە قويار ما ەكەن؟ اكەنىڭ القىمىنا تىعىلعان وكسىك، انانىڭ كوز جانارىنا ۇيىعان ارزۋ توپىراققا سىڭگەنىمەن، ماڭگىلىك سۇيەككە باتارى انىق. ءبىز سوعىستى كورگەن جوقپىز، بىراق جانتۇرشىگەر جاڭعىرىعىن ەستىدىك. زامانىنىڭ زارىن جىرلاعان اقىندى وقىدىق، عاسىر مۇڭىن ايتقان ءاندى تىڭدادىق. سول اۋەن عوي، قايتا-قايتا جۇرەكتى قوزعايتىن.