تالعات ءسۇيىنباي
تالعات ءسۇيىنباي«Egemen Qazaqstan»
43 ماتەريال تابىلدى

30 ناۋرىز, 2018

تەگى وزگەرگەن ونىمنەن قاۋىپ قانداي؟

ادەتتە, ازىق-ت ۇلىك دۇكەنىنە باس سۇقساڭىز قۇتىداعى, پاكەتتەگى نەمەسە ارنايى قاعازبەن ورالعان تاماق اتاۋلىداعى «گما-سىز!!!» («بەز گمو!!!» «Non GMO») دەپ كورنەكى جازىلعان ەسكەرتۋلەرگە ەرىكسىز نازار اۋداراسىز. ءسۇت پەن سۇيىق مايعا دەيىن, ەت پەن ەرەكشە قاتتالعان ءارتۇرلى داقىلعا, كوك-سوككە, ءتىپتى كۇندە جەپ جۇرگەن ءدامدى نانىڭىزعا دەيىن سونداي جازۋمەن تاڭبالانعان!.. نەگە؟ 

01 ناۋرىز, 2018

مارك ءمۋديدىڭ ونەگەسى

سول كۇنى الماتىدا ءبىزدىڭ انا تىلىمىزگە سوندايلىق شىنايى قۇرمەت كورسەتىلدى, ءسىز بىلەسىز بە؟!. بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ قازاقستاندا تۇڭعىش اشىلعان وكىلدىگىنىڭ شيرەك عاسىرلىق مەرەيتوي-جيىنى ءوتىپ جاتقان... سىرتقى ىستەر ءمينيسترى قايرات ءابدىراحمانوۆ پەن الماتى قالاسىنىڭ اكىمى باۋىرجان بايبەكتىڭ بۇۇ-نىڭ قىزمەت تىلىندە, ياعني اعىلشىن تىلىندە ەركىن سويلەي الاتىندىقتارىنا ەشكىمنىڭ دە كۇمانى بولماسا كەرەك-ءتى. بىراق جاڭا قازاقستاننىڭ بىلىكتى بۇل ازاماتتارى مىنبەگە شىققاندا مەملەكەتتىك تىلدە, قازاق تىلىندە توگىلتىپ بايانداما جاسادى.

11 قاڭتار, 2018

«مەملەكەتتىك ءتىلدى بىلمەك – ەلشىدەن...»

قازاقستانعا تانىمال تۇلعا, سەناتور يكرام ادىربەكوۆ «ەلشى­لەر­دىڭ شەتەلدە بولۋ مەرزىمىن 5 جىل­­دان ارتتىرماۋ ماسەلەسى وزەكتى بو­­لىپ وتىر, سەبەبى قازىرگى كەزدە 20 جىل­دان استام ۋاقىت بويى ەلگە ورال­­ماعان ەلشىلەر, ديپلوماتتار بار. ولار ەلدەن قارىم-قاتىناسىن ءۇزدى دەپ ايتۋعا بولمايدى, دەگەنمەن دە سونى ناشارلاتقان, ەلدەگى جاع­­دايدى تە­رەڭ تۇسىنبەيدى» دەدى («سوز­بە-ءسوز» – «قازاقپارات»). 

08 جەلتوقسان, 2017

استانا مەن الماتى اراسىندا «222»-ءنىڭ ازابى بار

كولىگىنىڭ دوڭعالاعى تاقتايداي اسفالت جولعا تۇسكەندە كوڭىلىنىڭ دوم­بىراسى كۇي ويناپ قويا بەرەتىن جۇر­گىزۋشىنىڭ جايىن كىم ۇعار, شىركىن؟! بۇل جۇمىر باستى پەندەڭىز جىل­دامدىققا نەگە سونشا قۇمار بولدى ەكەن؟! ات جالىن ۇستاپ جەلمەن جا­رىس­قان اتا-بابادان جۇققان, قانعا سىڭ­گەن قاسيەت-اۋ, پاي-پاي... 

22 قاراشا, 2017

قارالى جيىن باسىندا يمام ءسوزى حاق بولار

جانازاعا ساپ تۇزەگەن حالىقتىڭ الدىنا شىققان يمام جۇرتقا ارقا­سىن بەرىپ, ەكى قولىن ايقاستىرا ۇس­تاپ ىشتەي دۇعاسىن وقىپ, ءبىر ءسات ءۇن­سىز قالدى. كۇللى الەم مۇلگىدى. كەنەت ەڭ الدىڭعى قاتاردا تۇرعان الدە­كىمنىڭ قالتا تەلەفونى بەزىلدەپ قويا بەردى.

18 قازان, 2017

قارسىلىق پا, تارشىلىق پا؟

«بىرەۋ الماتىعا ءبىر «كاماز» ءسابىز اكەلىپ توگىپ, ەلگە تەگىن تاراتتى» دەگەن حاباردىڭ شىعۋى مۇڭ ەكەن, ۆەب-سايتتار اقىرعى جاڭا­لىقتىڭ اينالاسىنا شىبىنداي ۇيمەلەدى. 

11 قىركۇيەك, 2017

وتىنەمىن, تىلىمە ءتىل تيگىزبەڭىز!

تروللەيبۋستا كەلەمىز. قۇرتا­قان­داي قىزدىڭ ءتىلى بالداي ءتاتتى شىعىپتى, اجەسى ەكەۋى ورىسشا «سوي­لەسىپ» وتىردى. بالانىڭ قىلى­عىن قىزىقتاپ جاقىن تۇرعان جاس جۇپ ەرلى-زايىپتى ەكەن, كەنەت جىگى­تى ءسال يلىگىپ: «اپاي, كەلىن­شەگى­م­نىڭ اياعى اۋىر ەدى. نەمەرەڭىزدى ال­دىڭىزعا الىپ, ورىن بەرەسىز بە؟» دە­دى قىسىلا ءۇن قاتىپ. اپامىز مو­ي­نىن دا بۇرماستان «نۋ ي چتو... ۋ نەە توجە نوگي بوليات» دەپ نەمەرەسىنىڭ باسىنان سيپاپ, ءمىز باقپاي ەمىرەنىپ وتىرا بەردى. 

08 تامىز, 2017

قازاق اتى-ءجونىنىڭ جازىلۋى

اۋىل بالالارى القا-قوتان وتىرا قالىپ داڭقتى باۋىرجان مومىش­ ۇلىنىڭ سوعىستاعى ەرلىك-حيكاياسىن قىز­دىرعاندا جەرلەسىمىزگە باتىر اتا­عىن قازاقشا فاميلياسى ءۇشىن بەر­مەپتى دەپ قىزىل كەڭىردەك بولىپ قا­لۋشى ەك!..

26 ماۋسىم, 2017

كادەنىڭ قادىرىن بىلەيىك

كسرو-نىڭ ءبىر قيىرىنداعى مۋرماننان ەكىنشى قيىرىنداعى ۆلاديۆوستوكقا بەت العان 66 جاستاعى جەلاياق جۇگىرىپ كەلە جاتقان جولىنان بۇرىلىپ, ۇزىناعاشتا ەكى ساعات ايالدادى. تايلى-تاياعىمىز قالماي عاجاپ جاندى كورمەككە اۋداندىق پارتيا كوميتەتىنە – قازىرگىشە, اۋدان اكىمدىگىنە جينالدىق. ورىس اقساقالى جۇگىرۋدى 20 جىل بۇرىن باستاپتى, كەرەمەتى – ءبىر زاماندا الپىس ەكى تامىرىنا قۇرساۋ سالعان 10 شاقتى اۋرۋىنان قۇلان تازا ايىققان.

10 مامىر, 2017

قۇرىش قالقان –  اعا ۇرپاق اماناتى

داڭقى قولباسشى باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ سوعىستان كەيىنگى ءبىر كەزەڭدە قازاق كەڭەستىك سوتسيا­ليستىك رەسپۋبليكاسىنىڭ اسكەري كوميسسارياتىن باسقارۋعا ق ۇلىقتى بولعانىن عالىمدارىمىز, اسىرە­سە, تاريحشىلارىمىز ايتىپ تا, جا­زىپ تا ءجۇر. كەڭەستىك اتتى اسكەر­دىڭ – كا­ۆالەريانىڭ ۇزدىگى باۋكەڭ ناعىز قى­زىل ارميانىڭ تاڭعا­جايىپ قول­باسشىلارىنىڭ ءبىرى – جاۋىن­گەرلىك «قىزىل تۋ» وردەنىنىڭ ەڭ ءبىرىنشى يەگەرى (1918 ج.), كەڭەس ودا­عىنىڭ مارشالى (1935 ج.) ۆاسيلي بليۋحەردىڭ سىنىنان وتكەنى بەلگىلى. 

ياندەكس.مەتريكا