01 ناۋرىز، 2016

«ماڭگىلىك ەل» ساياباعى – اقسۋاتتىقتاردىڭ سۇيىكتى سەيىل ورنى

181 رەت كورسەتىلدى
تارباعاتاي اۋدانىنىڭ ورتالىعى – اقسۋات اۋىلىنىڭ كوركەيۋى مەن وركەندەۋى اۋدانىمىزدىڭ، ءوڭىرىمىزدىڭ، ءتىپتى، ەلىمىزدىڭ جىلدان جىلعا دامىپ، گۇلدەنىپ كەلە جات­قانىنىڭ ءبىر كورىنىسى دەپ بىلەمىز. كەز كەلگەن اۋدان ورتالىعى شەتتەن كەلەتىن مەيماندار ءۇشىن ءوڭىردى تانىستىراتىن نەگىزگى ەلدى مەكەن بولىپ تابىلادى. سوڭعى جىلداردىڭ بەدەرىندە اۋدانىمىزدىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنداعى وڭ وزگەرىستەردەن بولەك، تۋعان جەرىمىزدىڭ كەلبەتى مەن مادەنيەتى كۇننەن-كۇنگە وزگەرىپ، تۇرلەنىپ كەلەدى. ماسەلەن، اقسۋات اۋىلىندا كوپتەگەن كوشەلەر اسفالتتالىپ، جارىق شامدارى ورناتىلدى. اۋىلدىڭ ءار تۇسىندا كوز تارتارلىق كورىكتى ەسكەرتكىشتەر قويىلدى. ونىڭ باسىم بولىگى ەل مەن جەر تاريحىمەن ۇندەس. ەلوردامىزداعى «بايتەرەك» مونۋمەنتىنىڭ كىشىگىرىم نۇسقاسى تۋرا اۋىل ورتالىعىندا مەنمۇندالاسا، تارباعاتاي جەرىنىڭ قايتالانباس رەلەفىنىڭ كورىنىسى ىسپەتتى «بورىتاستاعان» ەسكەرتكىشى الىس جولدان كەلگەن جولاۋشىنى اۋدان ورتالىعىنا كىرەبەرىستە قارسى الادى. قازاقتىڭ قادىرلى ءجون-جورالعىسىمەن، تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ اسىعى ءاردايىم الشىسىنان ءتۇسسىن دەگەن نيەتپەن قازاقستانداعى ەڭ الىپ اسىقتىڭ ەسكەرتكىشى اقسۋات اۋىلىنا ورناتىلدى. سونداي-اق، ءبىر جىل بۇرىن پايدالانۋعا بەرىلگەن «ماڭگىلىك ەل» ساياباعى اۋىلىمىزدىڭ كەلبەتىنە، كوركىنە اينالعان ايرىقشا نىسان ەكەنىن ايتقىمىز كەلەدى. بۇرىن اۋداندىق ءماسليحات، اۋداندىق ءبىلىم بەرۋ ءبولىمى جانە اۋداندىق زەينەتاقى تولەۋ ورتالىقتارى اۋلالارىنىڭ كەيبىر نازاردان تىس بولىگى قوقىسقا تولىپ جاتاتىن. وسى ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋ ءۇشىن اۋدان اكىمى دىلدابەك ورازباەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن بۇل الاڭدار تولىعىمەن تازالانىپ، بۇگىندە اۋدان حالقىنىڭ مادەني دەمالىس ورنىنا اينالدى. «ماڭگىلىك ەل» ساياباعىنىڭ جالپى كولەمى – 2175 شارشى مەتر. ساياباقتىڭ ورتا تۇسىندا شىلىڭگىر ىستىقتا ماڭايىنا سالقىن لەپ سىيلاپ، كوڭىلىڭىزدى كوتەرەتىن سۋبۇرقاق ورنالاسقان. قازىرگى زامانعا ساي تولىعىمەن جارىقتاندىرىلىپ، اباتتاندىرىلعان دەمالىس ايماعى، اسىرەسە، بالالارىمىز بەن نەمە­رەلەرىمىزدىڭ كوزقۋانىشىنا اينالىپ وتىر. مۇندا بالالاردىڭ بالعىن شاعىن ەستە قالدىرۋ ماقساتىندا ارنايى دوڭعالاقتى پويىز جۇرەدى. بۇلدىرشىندەردى شاعىن ۆاگوندارىنا وتىر­عىزىپ الاتىن جىلجىمالى پويىز 15 ايالدامادا توقتاپ، جەرگىلىكتى جەر بەدەرىمەن تانىستىرادى. ياعني، ساياباق اۋماعىنداعى ءار ايالداماعا اۋدان كولەمىندەگى گەوگرافيالىق ­اتاۋلار بەرىلگەن. «تارباعاتاي تاۋى»، «ماڭىراق جو­تاسى»، «بورىتاستاعان»، «شورعا وزەنى»، «ىرعىز­باي اتا كەسەنەسى» ىسپەتتى اۋداننىڭ بەل­­گىلى جەر اتاۋلارىنا يە بەكەتتەر بالالاردى ءبىر جا­­عىنان تۋعان ولكەمەن تانىستىرسا، ەكىن­شى جا­عىنان شات-شادىمان شاتتىققا بولەيدى. اتالعان ساياباعىمىزدىڭ «ماڭگىلىك ەل» اتانۋىندا تەرەڭ ءمان بار. «وتان وتباسىنان باستالادى»، «ەل بولامىن دەسەڭ، بەسىگىڭدى تۇزە» دەپ حالقىمىز بەكەر ايتپاعان. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ الەمنىڭ 30 دامىعان ەلىنىڭ قاتارىنا قوسىلۋعا جەتەلەيتىن «قازاقستان-2050» ستراتەگياسى مەن «ماڭگىلىك ەل» يدەياسى وزەكتىلىگىنىڭ ءبىر ۇشى وسكەلەڭ ۇرپاقتى تاربيەلەۋدە جاتىر. سوندىقتان، شالعايداعى شەكارالىق وڭىردە ەلىمىزدىڭ بيىك ماقسات-مىندەتتەرىمەن قابىسقان قابىرعالى جوبالاردىڭ قولعا الىنۋى قاراپايىم تۇرعىنداردى شىن مانىندە قۋانىشقا بولەيدى. حالىق يگىلىگى – ورتاق قۋانىش. سوندىقتان، بالالاردىڭ رياسىز كوڭىلىنە قانات بايلاعان جەرگىلىكتى ەل تىزگىنىن ۇستاعان ازاماتتارعا العىس ايتامىز. مۇقان ساحاريەۆ، تارباعاتاي اۋداندىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى. شىعىس قازاقستان وبلىسى.
سوڭعى جاڭالىقتار

اينالما جولدىڭ ازابى

ايماقتار • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار