وبلىس ورتالىعى دەگەن مارتەبەسى بار اقتاۋ قالاسىندا بىرازعا دەيىن جاس بۋىنعا ماماندىق بەرەتىن وقۋ ورنى بولعان جوق. ماتەريالدىق جاعىنان شەكەسى شىلقىپ تۇرماسا دا, وقۋ-ءبىلىم ىزدەگەن تالاپكەرلەر الماتىعا, جاقىن جەردەگى اتىراۋعا قاراي شۇبىراتىن. ارينە, ول كەزدەگى ءبىلىم ساپاسىنىڭ دەڭگەيىن تومەن دەي المايمىز, بىراق الىس اۋىلدان كەلگەن جاستار الىپ قالادا اشقۇرساق جۇرگەنى بىلاي تۇرسىن, باسىن سۇعاتىن تۇراق ىزدەپ جاتاقحانا مەن پاتەرلەردىڭ تابالدىرىعىن توزدىراتىن. قازىر اقتاۋ تۇرماق, ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ ەڭ شالعاي ءوڭىرى – بەينەۋدىڭ وزىندە ءبىر ەمەس, ەكى بىردەي كوللەدج بار. ونىڭ ءبىرى – بەينەۋ پوليتەحنيكالىق كوللەدجى – ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ وتانىمىزداعى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسىنىڭ ورىندالۋىن قورىتىندىلاي كەلىپ, ەندى ەلىمىزدەگى ءونىم وندىرەتىن كوپ ۆەكتورلى سالانى دامىتۋ ءۇشىن قازاقستاندىق كادرلاردى, سونىڭ ىشىندە ءبىلىمدى, بىلىكتى, باسەكەگە قابىلەتتى جۇمىسشى ماماندار مەن تەحنيك-تەحنولوگتاردى دايىنداۋىمىز كەرەك. ول ماماندار شەتەلدەن كەلگەن مامانداردىڭ ورنىن باسا الاتىن ۇلتتىق كادرلار بولۋى قاجەت دەگەن تاپسىرمالارىن جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا ەل ومىرىنە, دامۋىنا قاجەتتى جۇمىسشى ماماندارىن دايارلاۋعا دايىندىقپەن بەت بۇرعان وقۋ ورىندارىنىڭ ءبىرى. 2004 جىلى بەينەۋدەگى مەكتەپارالىق وقۋ وندىرىستىك كومبيناتىن قايتا ۇيىمداستىرۋ ارقىلى «بەينەۋ كاسىپتىك-تەحنيكالىق مەكتەبى» بولىپ قۇرىلىپ, ودان كەيىن «بەينەۋ كاسىپتىك ليتسەيى», سوڭعى ءتورت جىلدان بەرى «بەينەۋ پوليتەحنيكالىق كوللەدجى» بولىپ قايتا قۇرىلعان وقۋ ورنى اۋدان عانا ەمەس, ءوڭىردىڭ, ەلىمىزدىڭ دامىلسىز تىرلىگىنە بىلەك سىبانا كىرىسەتىن جاس جۇمىسشى ماماندارعا ۇلكەن ومىرگە جولداما بەرىپ كەلەدى.
«توعىز جولدىڭ تورابى» اتانعان بەينەۋدەن ءتورت – اقتاۋ – بەينەۋ – تۇرىكمەنستان, بەينەۋ-قاراقالپاقستان-وزبەكستان, بەينەۋ-جەزقازعان, بەينەۋ-اتىراۋ-رەسەي باعىتتارىندا تەمىرجول جانە وسى ءتورت باعىتتا قاتىنايتىن اۆتوجولدار تارتىلعان. سونداي-اق, گاز, مۇناي, سۋ تاسىمالدايتىن قۇبىرلار بويىنداعى ستانسالار دا قالتقىسىز قىزمەتتى قاجەت ەتەدى. قازىرگى تاڭدا اتالمىش اۋدان اۋماعىندا, ءۇستىرت ايماعىندا بەس ورىندا مۇناي جانە گاز كەن ورىندارى يگەرىلۋدە. ءوڭىردىڭ ەكونوميكالىق-وندىرىستىك سيپاتىنا, كەن ورىندارى مەن قۇرىلىمدارعا جانە اۋدان تۇرعىندارىنىڭ سۇرانىسىنا قاراي كوللەدجدە 2013 جىلدان باستاپ ماماندىقتارعا جىكتەۋ جۇرگىزىلىپ, نەگىزىنەن ءۇش باعىتتا بىلىكتى جۇمىسشى مامانداردى جانە تەحنيك-تەحنولوگتار مەن حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ماماندارىن دايىنداۋدى ىسكە اسىرۋ قولعا الىندى. كوللەدج ماتەريالدىق-تەحنيكالىق تۇرعىدا زاماناۋي قامتىلعان, كاسىپقوي جۇمىسشى ماماندارىن دايىنداۋعا تولىق مۇمكىندىگى بار. وقۋ-ادىستەمەلىك جانە اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتيۆتىك تەحنولوگيامەن جابدىقتالعان وقۋ ورنىندا سەرۆەرلىك كابينەت ارقىلى سىمسىز ينتەرنەت جەلىسىنە قوسىلعان جۇزدەن اسا كومپيۋتەر, بىرنەشە وقۋ كابينەتتەرى مەن ستانوكتار, ەلەكترمەن جانە گازبەن دانەكەرلەۋ اپپاراتتارى ورناتىلعان وندىرىستىك وقۋ شەبەرحاناسى بار. جۇرگىزۋدى ۇيرەنۋگە ارنالعان اۋماعى 6 گا اۆتودروم, جەڭىل جانە جۇك تاسيتىن كولىكتەر, بۋلدوزەر, ەكسكاۆاتور, تراكتور اۆتوكولىكتەرى, سونىمەن قاتار اۆتوكولىك بولشەكتەرىن بۇزىپ, قايتا جيناپ ۇيرەنۋگە ارنالعان گاراج جانە ونىڭ جانىندا وندىرىستىك وقۋ شەبەرحاناسى ستۋدەنتتەردىڭ يگىلىگىنە جۇمىس جاساپ تۇر. سپورت كەشەنى ءتۇرلى ترەناجەرلەرمەن جابدىقتالىپ, ستۋدەنتتەردىڭ سالاماتتى ءومىر سالتىن قالىپتاستىرۋىنا جاعداي جاسالعان, 6 سپورتتىق سەكتسيا تۇراقتى جۇمىس جاسايدى.
بۇگىنگى ءبىلىم مەنەدجمەنتىنىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى – تەرەڭ ءبىلىمدى, ىزدەنىمپاز, جاڭالىققا بەيىم جاس مامانداردى كونكۋرس نەگىزىندە قابىلداۋ, ۇجىمداعى پەداگوگتاردىڭ دامۋىنا قاجەتتى جاعداي جاساۋ, ارىپتەستەردىڭ باستامالارىن قولداۋ, قولايلى اتموسفەرا تۋعىزۋ دەسەك, كوللەدجدە مۇعالىمدەردىڭ ءوز ءبىلىمىن تۇراقتى كوتەرىپ, ىزدەنىمپازدىقپەن جۇمىس جاساۋى تالاپ ەتىلەدى جانە وعان جاعداي جاسالعان. ون ەكى جىلدىق تاريحى بار جاس كوللەدجدىڭ وقىتۋشىلارى ستۋدەنتتەرگە ءبىلىم بەرۋمەن بىرگە, جەكە شىعارماشىلىق شەبەرلىكتەرىن جەتىلدىرىپ كەلەدى. كوللەدجدىڭ تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ اراسىندا وبلىستىق, رەسپۋبليكالىق شارالارىنا قاتىسۋ رەيتينگىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 2008-2010 جىلداردا ءۇش جىل قاتارىنان جەڭىمپاز اتانۋى, ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى كاسىپتىك ليتسەيلەر اراسىندا وتكەن «ەڭ ۇزدىك كاسىپتىك ليتسەي-2009» جانە «قازاقستان رەسپۋبليكاسى كاسىپتىك ليتسەيلەردىڭ ەڭ ۇزدىك ادىستەمەلىك قىزمەتى» سايىستارىنان باس جۇلدەنى يەلەنىپ, 2011-2012 وقۋ جىلىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا وبلىستا «ەڭ ۇزدىك تەحنيكالىق-كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ ورنى» بايقاۋىندا, 2012-2013 وقۋ جىلىندا «ەڭ ۇزدىك ادىستەمەلىك قىزمەتى» بايقاۋىندا جۇلدەگەر اتانۋى, مۇعالىمدەرى مەن ستۋدەنتتەردىڭ رەسپۋبليكالىق سايىستاردا توپ جارۋى كوللەدجدىڭ بەت-بەينەسىن اڭعارتسا كەرەك. بىرقاتار مۇعالىمدەردىڭ ءتۇرلى باسپالاردان بىرنەشە تارالىممەن باسىلىپ شىققان جوعارى سىنىپ وقۋشىلارى مەن كوللەدج ستۋدەنتتەرىنە ارنالعان كىتاپتارى وبلىس, رەسپۋبليكا كولەمىندە تاراتىلعان. «بولاشاق» باعدارلاماسى بويىنشا ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى جانىنان قۇرىلعان «جوبا» ءبولىمى رەسپۋبليكاداعى دامۋعا قاجەتتى ماماندىقتار بويىنشا شىعارعان رەيتينگىدە رەسپۋبليكاداعى 849 كوللەدج ىشىنەن بەينەۋ پوليتەحنيكالىق كوللەدجى تاڭداۋلى 30 كوللەدجدىڭ قاتارىنا ەندى.
– ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى جاڭارۋ وقىتۋشىنىڭ قاجىماس ىزدەنىمپازدىعى مەن شىعارماشىلىق جەمىسىمەن كەلمەك. سوندىقتان دا ءاربىر وقۋشىنىڭ قابىلەتىنە قاراي ءبىلىم بەرۋدى, ونى دەربەستىككە, شىعارماشىلىققا تاربيەلەۋدى جۇزەگە اسىراتىن جاڭارتىلعان پەداگوگيكالىق تەحنولوگيانى مەڭگەرۋگە ۇلكەن بەتبۇرىس جاسالۋدا. كوللەدجىمىزدە ادىستەمەلىك قىزمەتتىڭ جوسپارىنا سايكەس جاڭا تەحنولوگيالىق يننوۆاتسيالىق ءادىس-تاسىلدەردى, وقىتۋ تەحنولوگيالارىن ءتيىمدى پايدالانىپ بولاشاق مامانداردى جان-جاقتى قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا ەكسپەريمەنت ءتۇرىندە كەمبريدجدىك وقىتۋ تەحنولوگياسىن جانە باعالاۋدىڭ كرەديتتىك تەحنولوگياسىن ەنگىزىپ وقۋشىنىڭ بويىندا ىزدەنىمپازدىقتى, شىعارماشىلىق ويلاۋدى, باستاماشىلدىقتى دامىتۋعا مۇمكىندىك جاسالۋدا, – دەيدى كوللەدج ديرەكتورى مۇحانمەدي ناسۋحاەۆ.
قاي مەكەمە-ۇيىمدا بولماسىن, ىلگەرىلەۋشىلىك پەن ناتيجە تىزگىندى ۇستاعان باسشىنىڭ قابىلەتىنە قاتىستى بولادى. كوللەدج جۇمىسىنىڭ تياناقتىلىقپەن ۇيىمداستىرىلۋىندا م.ناسۋحاەۆ باستاعان كوللەدج ۇستازدارىنىڭ تاباندى ەڭبەگى تۇر.
كوللەدج وقىتۋشىلارى ستۋدەنتتەرگە تاجىريبەلىك ورتا قالىپتاستىرۋ ءۇشىن شىعارماشىلىق توپ قۇرىپ, قاجەتتى ءارتۇرلى ماكەت, ترەناجەرلەر دايىنداۋدى قولعا العان. جاس مۇعالىمدەردەن قۇرىلعان «BEYNEU Software» شىعارماشىلىق توبى «تەپلوۆوز ءماشينيسى» مەن «تەپلوۆوز ءماشينيسى كومەكشىسى» ماماندىعىنا ارنالعان تەپلوۆوزدى باسقارۋدىڭ ۆيرتۋالدى سيمۋلياتور-ترەناجەرلەرىن, «تەمىرجول كولىگىندە اۆتوماتيكا, تەلەمەحانيكا جانە قوزعالىستى باسقارۋ, تەمىرجول كولىگىمەن تاسىمالداۋدى ۇيىمداستىرۋ جانە باسقارۋ» ماماندىعىنا ارنالعان «اۆتوماتتاندىرىلعان بەلگى بەرۋ, ورتالىقتاندىرۋ جانە بۇعاتتاۋ قۇرىلعىلارىن باسقارۋ» سيمۋلياتور-ترەناجەرىن, «مۇناي مەن گازدى قايتا وڭدەۋ تەحنولوگياسى» جانە «مۇناي مەن گاز كەن ورىندارىن پايدالانۋ» ماماندىقتارىن وقىتۋعا ارنالعان «مۇناي مەن گازدى كاسىپشىلىكتە جيناۋ جانە دايىنداۋ پروتسەستەرىن وقىتاتىن يميتاتور-ماكەت», «مۇناي جانە گاز كەن ورىندارىن سىنامالى پايدالانۋ پروتسەستەرىن وقىتاتىن ينتەراكتيۆتى ماكەت», «مۇناي مەن گاز كەن ورىندارىن يگەرۋ كەزەڭىندە سكۆاجينالاردى سىناقتان وتكىزۋگە ارنالعان تەحنولوگيالىق كەشەن ستەندىنى» قولدان جاساپ, دۋالدىق وقىتۋ تەحنولوگياسىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس تەوريالىق ءبىلىمدى پراكتيكاعا ۇشتاستىرىپ وقۋ ورنىنىڭ بازاسىندا ءتيىمدى قولدانۋدا.
– بيىل تاۋەلسىزدىكتىڭ 25 جىلداعى, سونداي-اق, تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋدىڭ 75 جىلدىعى قارساڭىندا بەينەۋ پوليتەحنيكالىق كوللەدجى ۇجىمى جاستاردى دامىتا وتىرىپ, يننوۆاتسيالىق وقۋ باعدارلاماسىنا سايكەس ەل ەكونوميكاسىنىڭ دامۋىنا ادامي كاپيتالمەن, ياعني بىلىكتى جۇمىسشى ماماندارمەن تولىقتىرۋ ارقىلى ءوز ۇلەسىن قوساتىن بولادى, – دەيدى ديرەكتوردىڭ عىلىمي-ادىستەمەلىك جۇمىستار جونىندەگى ورىنباسارى, جوعارى ساناتتى ماتەماتيكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى مۇگۇلسىم بالجىگىتوۆا.
الىس اۋداندا اۋقىمدى جۇمىس جۇرگىزىپ وتىرعان كوللەدجدىڭ ءتۇلەكتەرى ءتۇرلى مەكەمەلەردە, اسىرەسە جاڭادان سالىنعان بەينەۋ-شالقار تەمىرجولى بەكەتتەرىندە جۇمىسقا كىرىسىپ تە كەتتى. تاۋەلسىزدىك العان سوڭ ومىرگە كەلگەن قىلشىلداعان جاستار بەلىن بۋىپ, بىلەكتى سىبانىپ ەن دالادا ەڭبەك ەتىپ ءجۇر.
ماڭعىستاۋ وبلىسى.
وبلىس ورتالىعى دەگەن مارتەبەسى بار اقتاۋ قالاسىندا بىرازعا دەيىن جاس بۋىنعا ماماندىق بەرەتىن وقۋ ورنى بولعان جوق. ماتەريالدىق جاعىنان شەكەسى شىلقىپ تۇرماسا دا, وقۋ-ءبىلىم ىزدەگەن تالاپكەرلەر الماتىعا, جاقىن جەردەگى اتىراۋعا قاراي شۇبىراتىن. ارينە, ول كەزدەگى ءبىلىم ساپاسىنىڭ دەڭگەيىن تومەن دەي المايمىز, بىراق الىس اۋىلدان كەلگەن جاستار الىپ قالادا اشقۇرساق جۇرگەنى بىلاي تۇرسىن, باسىن سۇعاتىن تۇراق ىزدەپ جاتاقحانا مەن پاتەرلەردىڭ تابالدىرىعىن توزدىراتىن. قازىر اقتاۋ تۇرماق, ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ ەڭ شالعاي ءوڭىرى – بەينەۋدىڭ وزىندە ءبىر ەمەس, ەكى بىردەي كوللەدج بار. ونىڭ ءبىرى – بەينەۋ پوليتەحنيكالىق كوللەدجى – ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ وتانىمىزداعى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسىنىڭ ورىندالۋىن قورىتىندىلاي كەلىپ, ەندى ەلىمىزدەگى ءونىم وندىرەتىن كوپ ۆەكتورلى سالانى دامىتۋ ءۇشىن قازاقستاندىق كادرلاردى, سونىڭ ىشىندە ءبىلىمدى, بىلىكتى, باسەكەگە قابىلەتتى جۇمىسشى ماماندار مەن تەحنيك-تەحنولوگتاردى دايىنداۋىمىز كەرەك. ول ماماندار شەتەلدەن كەلگەن مامانداردىڭ ورنىن باسا الاتىن ۇلتتىق كادرلار بولۋى قاجەت دەگەن تاپسىرمالارىن جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا ەل ومىرىنە, دامۋىنا قاجەتتى جۇمىسشى ماماندارىن دايارلاۋعا دايىندىقپەن بەت بۇرعان وقۋ ورىندارىنىڭ ءبىرى. 2004 جىلى بەينەۋدەگى مەكتەپارالىق وقۋ وندىرىستىك كومبيناتىن قايتا ۇيىمداستىرۋ ارقىلى «بەينەۋ كاسىپتىك-تەحنيكالىق مەكتەبى» بولىپ قۇرىلىپ, ودان كەيىن «بەينەۋ كاسىپتىك ليتسەيى», سوڭعى ءتورت جىلدان بەرى «بەينەۋ پوليتەحنيكالىق كوللەدجى» بولىپ قايتا قۇرىلعان وقۋ ورنى اۋدان عانا ەمەس, ءوڭىردىڭ, ەلىمىزدىڭ دامىلسىز تىرلىگىنە بىلەك سىبانا كىرىسەتىن جاس جۇمىسشى ماماندارعا ۇلكەن ومىرگە جولداما بەرىپ كەلەدى.
«توعىز جولدىڭ تورابى» اتانعان بەينەۋدەن ءتورت – اقتاۋ – بەينەۋ – تۇرىكمەنستان, بەينەۋ-قاراقالپاقستان-وزبەكستان, بەينەۋ-جەزقازعان, بەينەۋ-اتىراۋ-رەسەي باعىتتارىندا تەمىرجول جانە وسى ءتورت باعىتتا قاتىنايتىن اۆتوجولدار تارتىلعان. سونداي-اق, گاز, مۇناي, سۋ تاسىمالدايتىن قۇبىرلار بويىنداعى ستانسالار دا قالتقىسىز قىزمەتتى قاجەت ەتەدى. قازىرگى تاڭدا اتالمىش اۋدان اۋماعىندا, ءۇستىرت ايماعىندا بەس ورىندا مۇناي جانە گاز كەن ورىندارى يگەرىلۋدە. ءوڭىردىڭ ەكونوميكالىق-وندىرىستىك سيپاتىنا, كەن ورىندارى مەن قۇرىلىمدارعا جانە اۋدان تۇرعىندارىنىڭ سۇرانىسىنا قاراي كوللەدجدە 2013 جىلدان باستاپ ماماندىقتارعا جىكتەۋ جۇرگىزىلىپ, نەگىزىنەن ءۇش باعىتتا بىلىكتى جۇمىسشى مامانداردى جانە تەحنيك-تەحنولوگتار مەن حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ماماندارىن دايىنداۋدى ىسكە اسىرۋ قولعا الىندى. كوللەدج ماتەريالدىق-تەحنيكالىق تۇرعىدا زاماناۋي قامتىلعان, كاسىپقوي جۇمىسشى ماماندارىن دايىنداۋعا تولىق مۇمكىندىگى بار. وقۋ-ادىستەمەلىك جانە اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتيۆتىك تەحنولوگيامەن جابدىقتالعان وقۋ ورنىندا سەرۆەرلىك كابينەت ارقىلى سىمسىز ينتەرنەت جەلىسىنە قوسىلعان جۇزدەن اسا كومپيۋتەر, بىرنەشە وقۋ كابينەتتەرى مەن ستانوكتار, ەلەكترمەن جانە گازبەن دانەكەرلەۋ اپپاراتتارى ورناتىلعان وندىرىستىك وقۋ شەبەرحاناسى بار. جۇرگىزۋدى ۇيرەنۋگە ارنالعان اۋماعى 6 گا اۆتودروم, جەڭىل جانە جۇك تاسيتىن كولىكتەر, بۋلدوزەر, ەكسكاۆاتور, تراكتور اۆتوكولىكتەرى, سونىمەن قاتار اۆتوكولىك بولشەكتەرىن بۇزىپ, قايتا جيناپ ۇيرەنۋگە ارنالعان گاراج جانە ونىڭ جانىندا وندىرىستىك وقۋ شەبەرحاناسى ستۋدەنتتەردىڭ يگىلىگىنە جۇمىس جاساپ تۇر. سپورت كەشەنى ءتۇرلى ترەناجەرلەرمەن جابدىقتالىپ, ستۋدەنتتەردىڭ سالاماتتى ءومىر سالتىن قالىپتاستىرۋىنا جاعداي جاسالعان, 6 سپورتتىق سەكتسيا تۇراقتى جۇمىس جاسايدى.
بۇگىنگى ءبىلىم مەنەدجمەنتىنىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى – تەرەڭ ءبىلىمدى, ىزدەنىمپاز, جاڭالىققا بەيىم جاس مامانداردى كونكۋرس نەگىزىندە قابىلداۋ, ۇجىمداعى پەداگوگتاردىڭ دامۋىنا قاجەتتى جاعداي جاساۋ, ارىپتەستەردىڭ باستامالارىن قولداۋ, قولايلى اتموسفەرا تۋعىزۋ دەسەك, كوللەدجدە مۇعالىمدەردىڭ ءوز ءبىلىمىن تۇراقتى كوتەرىپ, ىزدەنىمپازدىقپەن جۇمىس جاساۋى تالاپ ەتىلەدى جانە وعان جاعداي جاسالعان. ون ەكى جىلدىق تاريحى بار جاس كوللەدجدىڭ وقىتۋشىلارى ستۋدەنتتەرگە ءبىلىم بەرۋمەن بىرگە, جەكە شىعارماشىلىق شەبەرلىكتەرىن جەتىلدىرىپ كەلەدى. كوللەدجدىڭ تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ اراسىندا وبلىستىق, رەسپۋبليكالىق شارالارىنا قاتىسۋ رەيتينگىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 2008-2010 جىلداردا ءۇش جىل قاتارىنان جەڭىمپاز اتانۋى, ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى كاسىپتىك ليتسەيلەر اراسىندا وتكەن «ەڭ ۇزدىك كاسىپتىك ليتسەي-2009» جانە «قازاقستان رەسپۋبليكاسى كاسىپتىك ليتسەيلەردىڭ ەڭ ۇزدىك ادىستەمەلىك قىزمەتى» سايىستارىنان باس جۇلدەنى يەلەنىپ, 2011-2012 وقۋ جىلىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا وبلىستا «ەڭ ۇزدىك تەحنيكالىق-كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ ورنى» بايقاۋىندا, 2012-2013 وقۋ جىلىندا «ەڭ ۇزدىك ادىستەمەلىك قىزمەتى» بايقاۋىندا جۇلدەگەر اتانۋى, مۇعالىمدەرى مەن ستۋدەنتتەردىڭ رەسپۋبليكالىق سايىستاردا توپ جارۋى كوللەدجدىڭ بەت-بەينەسىن اڭعارتسا كەرەك. بىرقاتار مۇعالىمدەردىڭ ءتۇرلى باسپالاردان بىرنەشە تارالىممەن باسىلىپ شىققان جوعارى سىنىپ وقۋشىلارى مەن كوللەدج ستۋدەنتتەرىنە ارنالعان كىتاپتارى وبلىس, رەسپۋبليكا كولەمىندە تاراتىلعان. «بولاشاق» باعدارلاماسى بويىنشا ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى جانىنان قۇرىلعان «جوبا» ءبولىمى رەسپۋبليكاداعى دامۋعا قاجەتتى ماماندىقتار بويىنشا شىعارعان رەيتينگىدە رەسپۋبليكاداعى 849 كوللەدج ىشىنەن بەينەۋ پوليتەحنيكالىق كوللەدجى تاڭداۋلى 30 كوللەدجدىڭ قاتارىنا ەندى.
– ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى جاڭارۋ وقىتۋشىنىڭ قاجىماس ىزدەنىمپازدىعى مەن شىعارماشىلىق جەمىسىمەن كەلمەك. سوندىقتان دا ءاربىر وقۋشىنىڭ قابىلەتىنە قاراي ءبىلىم بەرۋدى, ونى دەربەستىككە, شىعارماشىلىققا تاربيەلەۋدى جۇزەگە اسىراتىن جاڭارتىلعان پەداگوگيكالىق تەحنولوگيانى مەڭگەرۋگە ۇلكەن بەتبۇرىس جاسالۋدا. كوللەدجىمىزدە ادىستەمەلىك قىزمەتتىڭ جوسپارىنا سايكەس جاڭا تەحنولوگيالىق يننوۆاتسيالىق ءادىس-تاسىلدەردى, وقىتۋ تەحنولوگيالارىن ءتيىمدى پايدالانىپ بولاشاق مامانداردى جان-جاقتى قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا ەكسپەريمەنت ءتۇرىندە كەمبريدجدىك وقىتۋ تەحنولوگياسىن جانە باعالاۋدىڭ كرەديتتىك تەحنولوگياسىن ەنگىزىپ وقۋشىنىڭ بويىندا ىزدەنىمپازدىقتى, شىعارماشىلىق ويلاۋدى, باستاماشىلدىقتى دامىتۋعا مۇمكىندىك جاسالۋدا, – دەيدى كوللەدج ديرەكتورى مۇحانمەدي ناسۋحاەۆ.
قاي مەكەمە-ۇيىمدا بولماسىن, ىلگەرىلەۋشىلىك پەن ناتيجە تىزگىندى ۇستاعان باسشىنىڭ قابىلەتىنە قاتىستى بولادى. كوللەدج جۇمىسىنىڭ تياناقتىلىقپەن ۇيىمداستىرىلۋىندا م.ناسۋحاەۆ باستاعان كوللەدج ۇستازدارىنىڭ تاباندى ەڭبەگى تۇر.
كوللەدج وقىتۋشىلارى ستۋدەنتتەرگە تاجىريبەلىك ورتا قالىپتاستىرۋ ءۇشىن شىعارماشىلىق توپ قۇرىپ, قاجەتتى ءارتۇرلى ماكەت, ترەناجەرلەر دايىنداۋدى قولعا العان. جاس مۇعالىمدەردەن قۇرىلعان «BEYNEU Software» شىعارماشىلىق توبى «تەپلوۆوز ءماشينيسى» مەن «تەپلوۆوز ءماشينيسى كومەكشىسى» ماماندىعىنا ارنالعان تەپلوۆوزدى باسقارۋدىڭ ۆيرتۋالدى سيمۋلياتور-ترەناجەرلەرىن, «تەمىرجول كولىگىندە اۆتوماتيكا, تەلەمەحانيكا جانە قوزعالىستى باسقارۋ, تەمىرجول كولىگىمەن تاسىمالداۋدى ۇيىمداستىرۋ جانە باسقارۋ» ماماندىعىنا ارنالعان «اۆتوماتتاندىرىلعان بەلگى بەرۋ, ورتالىقتاندىرۋ جانە بۇعاتتاۋ قۇرىلعىلارىن باسقارۋ» سيمۋلياتور-ترەناجەرىن, «مۇناي مەن گازدى قايتا وڭدەۋ تەحنولوگياسى» جانە «مۇناي مەن گاز كەن ورىندارىن پايدالانۋ» ماماندىقتارىن وقىتۋعا ارنالعان «مۇناي مەن گازدى كاسىپشىلىكتە جيناۋ جانە دايىنداۋ پروتسەستەرىن وقىتاتىن يميتاتور-ماكەت», «مۇناي جانە گاز كەن ورىندارىن سىنامالى پايدالانۋ پروتسەستەرىن وقىتاتىن ينتەراكتيۆتى ماكەت», «مۇناي مەن گاز كەن ورىندارىن يگەرۋ كەزەڭىندە سكۆاجينالاردى سىناقتان وتكىزۋگە ارنالعان تەحنولوگيالىق كەشەن ستەندىنى» قولدان جاساپ, دۋالدىق وقىتۋ تەحنولوگياسىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس تەوريالىق ءبىلىمدى پراكتيكاعا ۇشتاستىرىپ وقۋ ورنىنىڭ بازاسىندا ءتيىمدى قولدانۋدا.
– بيىل تاۋەلسىزدىكتىڭ 25 جىلداعى, سونداي-اق, تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋدىڭ 75 جىلدىعى قارساڭىندا بەينەۋ پوليتەحنيكالىق كوللەدجى ۇجىمى جاستاردى دامىتا وتىرىپ, يننوۆاتسيالىق وقۋ باعدارلاماسىنا سايكەس ەل ەكونوميكاسىنىڭ دامۋىنا ادامي كاپيتالمەن, ياعني بىلىكتى جۇمىسشى ماماندارمەن تولىقتىرۋ ارقىلى ءوز ۇلەسىن قوساتىن بولادى, – دەيدى ديرەكتوردىڭ عىلىمي-ادىستەمەلىك جۇمىستار جونىندەگى ورىنباسارى, جوعارى ساناتتى ماتەماتيكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى مۇگۇلسىم بالجىگىتوۆا.
الىس اۋداندا اۋقىمدى جۇمىس جۇرگىزىپ وتىرعان كوللەدجدىڭ ءتۇلەكتەرى ءتۇرلى مەكەمەلەردە, اسىرەسە جاڭادان سالىنعان بەينەۋ-شالقار تەمىرجولى بەكەتتەرىندە جۇمىسقا كىرىسىپ تە كەتتى. تاۋەلسىزدىك العان سوڭ ومىرگە كەلگەن قىلشىلداعان جاستار بەلىن بۋىپ, بىلەكتى سىبانىپ ەن دالادا ەڭبەك ەتىپ ءجۇر.
ماڭعىستاۋ وبلىسى.
سوڭعى جاڭالىقتار
استانادا ءتۇرلى سالا قىزمەتكەرلەرى بىرلەسىپ اعاش وتىرعىزدى
«تازا قازاقستان» • كەشە
«تازا قازاقستان»: كەلەشەك مەكتەبىنىڭ وقۋشىلارى سەنبىلىككە قاتىستى
«تازا قازاقستان» • كەشە
پرەزيدەنت كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋ قورىنىڭ كەڭسەسىن ارالاپ كوردى
پرەزيدەنت • كەشە
توقاەۆ «تازا قازاقستان» جوباسىن جاڭا يدەولوگيانىڭ وزەگى دەپ اتادى
«تازا قازاقستان» • كەشە
