ەلباسىنىڭ جارلىعىن قولدايدى ەلدىڭ بارلىعى

وقىرمان قاۋىم بۇل جونىندە ماسەلە كوتەرىلگەنىنە بىرنەشە كۇن بولىپ قالعانىن جاقسى بىلەدى. ناقتى ايتقاندا, قاڭتاردىڭ 13-ءى كۇنى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پار­لامەنتى ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتتارى پارلامەنت ءماجىلىسى مەن بارلىق دەڭگەيدەگى ءماسليحاتتار دەپۋتاتتارىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىن وتكىزۋ تۋرالى ۇندەۋ قابىلداعان بولاتىن. دەپۋتتاردىڭ بۇل باستاماسىن رەسپۋبليكا تۇرعىندارىنىڭ باسىم بولىگى قىزۋ قولدادى. بىراق مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ جاۋاپ قايتارۋعا اسىعا قويمادى. ەلباسى وسى تۇرعىدا بىرنەشە جوعارى لاۋازىم يەلەرىمەن اقىلداسىپ, پىكىر الماستى. سودان سوڭ عانا كونستيتۋتسيانىڭ وسىعان مۇرسات بەرەتىن ءتيىستى باپتارىنا سۇيەنە وتىرىپ, ءتۇيىندى شەشىم شىعاردى. پرەزيدەنت قولى قويىلعان بەسىنشى شاقىرىلعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتىنىڭ ءماجىلىسىن تاراتۋ جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى ءماجىلىسى دەپۋتاتتارىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىن تاعايىنداۋ تۋرالى جارلىق بۇرناعى كۇنى كەشكە قاراي جارىققا شىقتى. بۇل جاڭالىق ەلەكتروندى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى مەن ينتەرنەت-رەسۋرستار ارقىلى سول زاماتىندا كەڭىنەن تاراي باستادى. كوپشىلىكتىڭ بىرنەشە كۇننەن بەرى حاباردار بولىپ, قۇلاق ءتۇرىپ وتىرعانىنان دا شىعار, ونىمەن تانىسۋشىلاردىڭ قاتارى ءسات سايىن كوبەيە بەردى. ءبىز مۇنى ءوز گازەتىمىزدىڭ سايتىندا جاريالانعان «پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ سايلاۋى بيىلعى 20 ناۋرىزدا وتەتىن بولدى» دەپ اتالاتىن حاباردىڭ سوڭىنا توقتاۋسىز تۇسە باستاعان كوممەنتتەر بويىنشا دا بايقاپ وتىردىق. ال پىكىر يەلەرىنىڭ بارلىعى بۇل شەشىمدى قولدايتىندىقتارىن ءبىلدىرىپ جاتتى. ەندى سول وي-تولعامداردىڭ بىرقاتارىن وقىرمان نازارىنا ۇسىنامىز. ومار, استانا قالاسى نەگىزى, بۇل دۇرىس شەشىم بولدى. انەۋكۇننەن بەرى جۇرتتىڭ اۋزىندا جۇرگەن سوزگە ءبىر نۇكتە قويىلدى. سەرپىلىس كەرەك. جاڭا سايلاناتىن پارلامەنت سول سەرپىلىستى اكەلەتىن شىعار دەگەن زور ۇمىتتەمىن. ءبورىلى بايراق ەلباسى جارلىعىنىڭ قا­جەتتى شەشىم ەكەنىندە داۋ جوق. بىراق مەنى ءبىر نارسە ويلاندىرادى. وتكەندە وسى كەت­كەلى جاتقان دەپۋتاتتاردىڭ ءبىرازى جاڭا سايلاناتىن پار­لا­مەنتكە قايتا كەلگىلەرى كەلە­تىندەرىن ايتىپ قالىپ جاتىر. ەگەر شىنىندا تاپ سولاي بولسا, جاڭا سايلاۋدىڭ دا, جاڭا پارلامەنتتىڭ دە نە كەرەگى بار؟ شىن مانىندە ول ەشقانداي دا جاڭا پارلامەنت بولىپ شىقپايدى عوي. قاسىم ءوز باسىم جاڭا پارلامەنت شىنىندا جاڭا بولسا, وعان راسىندا جاڭا ادامدار كەلسە ەكەن دەپ تىلەيمىن. تۇرار ومىرعالي بولاشاق ءۇشىن جاسالىپ جاتقان ىستە كەمشىلىك بولمايدى. بۇل يدەيانىڭ ەرتەڭ ناتيجەسىن كورگەندە «ە, سولاي ەكەن عوي!» دەرمىز. تاۋەلسىزدىك تاريحىندا تالاي بولعان جاعداي عوي. سوندىقتان, بۇل شەشىمنىڭ ار جاعىندا تاعى دا يگىلىكتى يدەيا جاتقانىنا سەنەمىن. اسىلزات دۇيسەن ءبىز قانداي قيىن ساتتەردە دە ەلباسىنىڭ حالىقتى الدا­ماعانىن بىلەمىز. الداعى بولا­شاقتا بولاتىن جاعدايعا الدىن الا بولجام جاساي بىلەتىن زور قابىلەتى بار ادام. ەلدىڭ امان, جۇرتتىڭ تىنىش وتىرعانى سونىڭ ارقاسى. سايلاۋعا ءبىر كىسىدەي قاتىسقان دۇرىس. بىزگە قازىرگىدەي ال­ماعايىپ زا­ماندا, نە ايتسا سوعان باس شۇلعىعىشتار ەمەس, دۇرىس يدەيا ايتا الاتىن ادامدار كەرەك جانە ولار ەلباسىنىڭ اينالاسىنان تابىلۋى ءتيىس. اقىلبەك جاڭا ۇجىم وزىمەن بىرگە ىلعي دا تىڭ يدەيالارىن قوسا الىپ كەلەدى. داعدارىس كەزىندە قازاقستان ءۇشىن ءاربىر ۇتىمدى وي, ەلىمىز ءۇشىن پايداسى زور باستامالاردىڭ قاجەتى بولىپ-اق تۇر. ال ەندىگى ءماجىلىس قۇرامىنا ءبىلىمدى ازاماتتاردىڭ كەلگەنىن تىلەيمىن. باتىربەك تومەنگى پالاتانىڭ تاراعانى دۇرىس-اۋ, الايدا, الداعى ساي­لاۋ­دان ۇلكەن مىنبەلەردە ۇلت­تىڭ, قازاقستاندىقتاردىڭ, ەكونوميكا مەن ساياساتتىڭ سويىلىن سوعاتىن شىنايى دەپۋتاتتار وتسە عوي. بىزگە قالعىپ-مۇلگىپ وتىراتىن مىرزالار ەمەس, كوكىرەگى وياۋ جاندار كەرەك. نۇر-حان الداعى سايلاۋ ناعىز تار­تىسقا تولى, ەلىم دەپ ەڭى­رەيتىن ءبىلىمدى ازاماتتار بايگەگە تۇسە­تىن دودا بولسا دەپ تىلەيمىن. وسى تاراعان پارلامەنتتىڭ 40 پايىزى عانا ەل قامىن ويلادى دەپ بىلەمىن. قالعانى ۇيقىباستار. قازىرگى جاھاندىق داعدارىستا ەلگە پانا, ەلباسىنا ادال, وتانىن سۇيەتىن پاتريوت ازاماتتار دەپۋتات بولۋى كەرەك. باعدات اينازار ەلباسى مىڭ ويلانىپ, ءجۇز تولعانىپ بارىپ, جارلىققا قول قويدى. وسى ارادا اڭگىمەنىڭ اشىعىن ايتساق, نەگە ەلباسى كوپ ويلاندى؟ ويتكەنى, ءبىز سايلاۋدى وتكىزەرمىز, قىرۋار قارجى جۇمسالار, بىراق قايتا جاساقتالعان پارلامەنت ەل ۇدەسىنەن شىعا الا ما؟ مىنە, گاپ وسىندا بولدى. سوندىقتان نازارباەۆ بىردەن شەشىم شى­­عار­مادى. مەن وسىنداي سابىرلىلىعى ءۇشىن ەلباسىن قۇرمەتتەيمىن. بازىلحان قىزىرحان ۇلى, شىعىس قازاقستان وبلىسى, ءۇرجار ەلباسى ەلدىڭ تىلەگىن ەس­كەردى. سايلاۋ وتەتىن بولدى. بەك قۋانىشتىمىز. ەندى وسى سايلاۋ ارقىلى قوعامعا قاجەت ادامدار مانداتقا يە بولسا دەيمىز. اسىرەسە, الىستاعى اۋىلداردىڭ تىنىس-تىرشىلىگىن ويلايتىن, حالىق قامىنا قابىرعاسى قايىساتىن ازاماتتار دەپۋتات بولسا دەگەن تىلەگىمىز بار. «اۋىل» پارتياسى ارقىلى اۋىلداعى اعايىنعا جۇمىس بەرىپ وتىرعان مىقتى فەرمەر­لەر, اگروسەكتور وكىلدەرى كانديدات بولۋى ءتيىس. سونان كەيىن اسسامبلەيا وكىلدەرىنە ماندات بەرگەن سياقتى, ورالمان اعايىنعا دا ماجىلىستەن ورىن بەرىلسە, بۇل پارلامەنتكە وزگەشە دەموكراتيالىق, ۇلت­تىق رەڭك بەرەر ەدى. ادام فاك­تورىنىڭ ءرولى زور. ءوز ويى مەن ۇسىنىسىن اشىق جانە ساۋاتتى ايتاتىن كانديداتتار كەرەك. ايگۇل امانگەلدىقىزى, سەمەي ءبىزدىڭ سەمەي قالاسىنىڭ ينفراقۇرىلىمىن رەتتەيتىن زاڭدار قابىلدانۋى كەرەك. قالاعا رەسپۋبليكالىق مارتەبە بەرىلسە, بۇل ماسەلە شەشىمىن تابار ەدى. سەمەي – قازاقتىڭ رۋحاني ورداسى. سوندىقتان, قالامىزدىڭ ءۇنىن ايتار ازامات­تاردىڭ دەپۋتات بولعانىن قالاي­مىن. ەلباسى سايلاۋدى وتكىزۋ جونىندەگى حالىقتىڭ تىلەگىن ەسكەردى عوي. ەندى سەمەي­لىك اعايىننىڭ جاعدايىنا دا قارايلاسسا جاقسى بولار ەدى. ارينە, سەمەي سوڭعى جىلدارى اقىرىنداپ دامىپ كەلەدى. بيزنەس-سۋبەكتىلەرى كوبەيدى. بىلتىر ەلباسى ءوزى كەلگەندە دە كوردى عوي. دەگەنمەن, كوپ­تەگەن كوشەلەر ويقى-شويقى بۇزى­لىپ ءبىتتى. قالادا ىستىق سۋ ماسەلەسى شەشىمىن تاپقان جوق. جۇمىس ورىندارىن قۇرۋ قاجەت. وسى ماسەلەلەر دەپۋتاتتىققا ءۇمىت­كەرلەردىڭ ەسىندە بولۋى ءتيىس. ايتجان سايلاۋ – حالىققا ءوز تاڭ­داۋىن جاساپ, ەلدىڭ دامۋى ءۇشىن وزىندىك ءۇن قوساتىن تاماشا قۇرال. ءبىزدىڭ حالىققا تاعى ءبىر وسىن­داي مۇمكىندىك بۇيىرىپ وتىر ەكەن. قۇتتى بولسىن. ادەت­تەگىدەي قازاقستاندىقتار تاڭ­داۋ جاساۋدا قاتەلەسپەيدى دەپ ويلايمىن. قايرات, قورداي مەنىڭشە, ءماجىلىستىڭ جاڭا قۇرامىنا تاڭداۋ وتە قاتاڭ بولاتىن سياقتى. شىنىندا العىر, ىسكەر ادامدار ءوتۋى كەرەك قوي. زا­مان, ۋاقىت سونى تالاپ ەتىپ وتىر. مۇحيت عاريفۋللين قازىر الەم ۇلكەن جولاي­رىقتىڭ الدىندا تۇر. ويتكەنى, جاھاندىق داعدارىستىڭ سال­قىنى ادامزاتتىڭ دامۋىن تەجەپ, كەرى اسەر ەتۋدە. وسىنداي قىسىلتاياڭ شاقتا ەلدىڭ ەر­تەڭى ءۇشىن يگى ىستەر جاساپ, كەلە­شەگىمىزدىڭ كەلبەتتى بولۋى ءۇشىن باتىل قادامدارعا بارۋ – ءار قازاقستاندىقتىڭ باستى مىندەتى. زامانا كوشىنەن قالماۋ ءۇشىن بىلەك سىباناتىن كەز ەندى تۋدى دەپ سانايمىن. سوندىقتان ەلباسى كورەگەندىلىك تانىتىپ, پارلامەنت سايلاۋىن وتكىزۋگە بايلانىستى جارلىققا قول قويىپتى. ەندەشە, ارقايسىمىز پرەزيدەنتىمىزدىڭ شەشىمىن قول­داپ, سايلاۋدىڭ جوعارى دەڭگەيدە وتۋىنە ءبىر كىسىدەي اتسا­لىسايىق دەگىم كەلەدى. راۋعاش مەنىڭشە, بۇل وتە دۇرىس شەشىم. سايلاۋ حالىققا تىڭ سەرپىلىس, جاڭا قارقىن, جاڭا كۇش-جىگەر بەرەدى. قازىرگى تار جول, تايعاق كەشۋدە تەك بىزگە ەمەس, بۇكىل الەمگە وسىنداي ءبىر باتىل شەشىمدەر قاجەت. پرەزيدەنتىمىزدىڭ رەفورمالارى مەن ستراتەگيالىق باعدار­لامالارىن جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن دە جاڭاشا ويلايتىن ماماندار كەرەك. وسى سايلاۋدان ماجىلىسكە سونداي سونى يدەيا­لارى بار جاندار كەلەدى دەپ ۇمىتتەنەمىن. گۇلسارا دەر كەزىندە قابىلدانىپ وتىر. بولاشاق كۇتىپ تۇرعان داعدارىستىق ۋشىعۋلارعا جاڭا قۇراممەن بىرگە توتەپ بەرەتىن بولامىز. مەن ەلباسىمىزدىڭ شەشىمىن قولدايمىن. جانعابىل سپيكەرلەر ءۇشىن بۇل ناۋقان وزدەرىنىڭ قولىنان نە كەلەتىنىن كورسەتەتىن كەز. سوندىقتان ولارعا ساتتىلىك تىلەيمىز. جامبىل, ماڭعىستاۋ وبلىسى سايلاۋ دۇركىرەتىپ وتكىزە سالاتىن توي-مەرەكە ەمەس, ول – ەلدىڭ بولاشاعى, بۇگىنگى داعدارىس كەزەڭىندە بايىپتى باعدار, بايسالدى بولمىس­پەن جاڭاشا ءىس اتقارا الاتىن لايىقتى ازاماتتاردى ءىس باسىنا, جاۋاپتى ورىنعا شاقىرۋ, سول ورىندى ولارعا جاۋاپكەرشىلىكپەن ۇسىنۋ. ساي­لاۋدىڭ ماڭىزىن حالىق تا, سايلاۋعا قاتىساتىن كانديتاتتار دا, سايلانعان دەپۋتاتتار دا تەرەڭ ءتۇسىنۋى ءتيىس. سايلاۋدى اسقان جاۋاپكەرشىلىكپەن, ۇيىمشىلدىقپەن وتكىزۋگە بار­لىعىمىز قاتىسساق دەيمىن. ايشا, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى ناقتى كۇنى دە بەلگىلەندى-اۋ! ەندىگى كەزەكتە سول ورىنعا لايىقتى ادامداردى قويسا دەپ تىلەيمىن. قىسىلتاياڭ كەزدە بولماشى يدەيالارىمەن ەمەس, تىعىرىقتان شىعۋدىڭ جاڭا جولدارىن كورسەتە بىلەتىن, حالقىن ورگە سۇيرەيتىن ازاماتتار جايعاسادى دەگەن ۇمىتتەمىن! Cامات امانعالي ۇلى, اتىراۋ وبلىسى بۇل سايلاۋدىڭ ماڭىزى ەرەكشە. ونى ەلباسى ءوز ۇندەۋىندە ورىندى ايتىپ بەردى. ەلدىڭ, حالىقتىڭ يگىلىگى ءۇشىن قىزمەت ەتەتىن ۇلتجاندى, ەلجاندى دەپۋتاتتار سايلانادى دەگەن ءۇمىتىم بار. قازىر بىزگە ەلدىڭ ەكونوميكاسىن داعدارىسقا ۇشىراتپاي, قيىندىقتان شىعۋعا باعىت بەرەتىن زاڭدار قابىلداۋدا ساۋاتتىلىق تانىتاتىن دەپۋتاتتار قاجەت. ولاردى ارينە, پارتيالار تاڭدايدى. الايدا, ءار پارتيانىڭ ەل مۇددەسىن ويلايتىن كانديداتتار ۇسىناتىنىنا سەنەمىن.