يگىلىكتى يدەيا – ۇلتتىق دامۋدىڭ كىلتى

ەلباسىنىڭ الەمنىڭ دامىعان 30 مەملەكەتى ساناتىنا قازاقستاندى قوسۋ مىندەتى ەلىمىزدەگى ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ارتتىرۋ ساياساتىمەن ۇشتاسىپ جاتىر. ونىڭ ۇستىنە بيىلعى جولداۋدىڭ «قازاقستان جاڭا جاھاندىق ناقتى احۋالدا: ءوسىم, رەفورمالار, دامۋ» دەپ اتالۋىنىڭ ءوزى دۇرىس باعىتتا كەلە جاتقاندىعىمىزدىڭ ايعاعى بولسا كەرەك. وسى ورايدا ەلىمىز ەكونوميكاسى قۋاتىنا دەمەۋ بەرۋى ءتيىس «اق-جول-سە» كوپسالالى حالىقارالىق حولدينگتىك كومپانيا­سى ءوز جۇمىسىن باستاپ وتىر. ءبىز اتالعان كومپانيانىڭ پرەزيدەنتى قاناتحان جاقىپوۆپەن جولىعىپ, تاقىرىپقا قاتىستى بىرقاتار سۇراق قويعان ەدىك. – قاناتحان سىرلى­باي­ ۇلى, جولداۋ بارشا قا­زاق­ستاندىقتارعا ۇلكەن جا­ۋاپ­كەرشىلىك جۇكتەپ وتىر. قازىرگى تاۋەكەلدى قادامدارعا اسا ساقتىقپەن قارايتىن شاقتا جاڭا دا كۇردەلى جوبانى قولعا الىپسىزدار. ارينە, اتالعان جوبا ومىرگە جايدان-جاي كەلمەسى انىق. دەگەنمەن دە... – «كوپ تىلەگى – كول» دەيدى عوي قازاق. تىلەكتەس, نيەتتەس ازاماتتاردىڭ قاتارىنىڭ كوبەيە ءتۇسۋى قاشاندا جاقسىلىقتىڭ نىشانى دەپ بىلەمىز. ءىسىمىزدىڭ بۇگىنگىدەي كەزەڭگە تاپ بولۋى كەزدەيسوقتىق تا ەمەس. «ساباقتى ينە ساتىمەن» دەگەن. جوبامىز باس­تاماسىنىڭ بۇگىنگى كۇنگە سايكەس كەلۋى بەلگىلى دەڭگەيدە قاجەتتىلىك دەپ بىلەمىن. وعان دايىندىقتىڭ باستالعانىنا دا بىرنەشە جىلدىڭ ءجۇزى بولىپتى. كەز كەلگەن كۇردەلى جوبا ۇزاق دايىندىق پەن ارنايى ەسەپتەۋلەردى قاجەت ەتەدى. يدەيالىق باستاما مىنە, وسىنداي سارالاۋلاردان كەيىن عانا ناتيجەلى بولماق. بۇل رەتتە ەرەكشە ايتا كەتەرلىگى, ءبىزدىڭ وسى قولعا الىپ وتىرعان كوپسالالى جوبالارىمىز ەلباسى تاراپىنان وڭ باعاسىن الدى جانە ولاردىڭ ەل يگىلىگىنە باعىتتالاتىنى ءسوزسىز. بۇل تۇرعىدان كەلگەندە ءبىز جولداۋ الدىمىزعا قويىپ وتىرعان مىندەتتەردى ابىرويمەن اتقارىپ شىعامىز دەگەن ويدامىن. – ادام كۇشى مەن ىزدەنىسى ءبىر باعىتقا جۇمسالعاندا عانا ناتيجە بەرەرى انىق. بۇل رەتتە نە سەبەپتەن كوپسالالى جوبالاردى تاڭدادىڭىزدار؟ – جەكەلەگەن ادامنىڭ ەڭبەك ەتۋىنە كەلگەندە مۇنداي پايىم­داۋ­لار ابدەن ورىندى. راسىندا دا, ەتىكشىنىڭ ەگىن سالۋعا, ال ەگىنشىنىڭ ەتىك تىگۋگە مۇمكىندىكتەرىنىڭ شەك­تەلەتىنى سياقتى ادام بەل­گىلى ءبىر كاسىپپەن اينالىسپاسا, جۇمىسىنىڭ ناتيجەسى بولماسى انىق. الايدا, ءىرى كولەمدەگى دەڭگەيدە الار بولساق, ونىڭ وزىنە ءتان تەوريالارى مەن پسي­حولوگيالىق زاڭدىلىقتارى بار. تابيعاتىنان ءار ادام وزىندىك قابىلەتكە, ەرەكشەلىككە يە. ولار­دىڭ ءوز مۇمكىندىكتەرىنە قاراي ەڭبەك ەتۋىن ۇيىمداستىرا ءبىلۋ – مەنەدجمەنتتىك تەوريانىڭ باستى قاعيداسى. مەنەدجمەنتتىك ستراتەگياسى دۇرىس جولعا قويىلعان كومپانيا ادامدىق رەسۋرستى ءتيىمدى پايدالانۋعا نەگىز قالايدى. مۇنى ءبىر دەلىك. ەكىنشىدەن, ءبىر سالادا ەڭبەك ەتۋ جاقسى بولعانىمەن, ونىڭ دا كەمشىن تۇستارى بارشى­لىق. مۇمكىندىكتەردىڭ شەكتەلۋى, باسقا سالالارعا تاۋەلدى بولۋى سونى ايعاقتايدى. ال, كەرىسىنشە, بىرنەشە باعىتتاردىڭ ءوزارا تۇتاستىقتا جانە ۇندەستىكتە جۇ­مىس ىستەۋىنىڭ دە وزىنە لايىق, كەرەك دەسەڭىز ارتىق تۇستارى جەتكىلىكتى. وندايدا ءبىرىنىڭ ءالسىز تۇسىن ەكىنشىسى تولىقتىرىپ, تۇراقتىلىقتىڭ كۇشىن ارتتىراتىنى ءومىر تاجىريبەسىمەن دالەلدەنىپ كەلە جاتىر. – «اق-جول-سە» كومپانياسى ۇلتتىق ەكونوميكانىڭ قانداي سەكتورلارىندا جۇمىس ىستەمەك؟ – بۇل ورايدا مەن الدىمەن ەلباسىمىزدىڭ تاپسىرماسىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان جوبالارىمىزعا توقتالعىم كەلەدى. بىرىنشىدەن ول – قولجەتىمدى باسپانا. قولجەتىمدى باسپانا دەگەنىمىز نە؟ ول نارىق باعاسىنان تومەن, قاراپايىم كوپشىلىكتىڭ ساتىپ الۋ مۇمكىندىگىنە ساي تۇرعىن ءۇي كەشەندەرى. ونى قانداي جول­مەن تومەندەتپەكپىز؟ بىلە-ءبىل­سەڭىز, تۇرعىن ۇيلەردىڭ قىمبات بولۋى كوپ جاعدايدا قۇرىلىس ماتەريالدارىنىڭ نەمەسە ولاردى تۇرعىزۋعا كەتكەن جۇمىس كۇشىنىڭ قىمباتتىعىنان ەمەس, جەر باعاسىنىڭ قىمباتتىعىنان دەسەم قاتەلەسپەيمىن. وسى رەتتە ءبىز الماتى قالاسىنىڭ اۋدان اكىمدەرىمەن كەلىسسوزدەر جۇرگىزىپ, ءوزارا ءتيىمدى جوبالاردى جاسادىق. ياعني, ءبىز اكىمدىكتەرگە قاجەتتى ۇيلەر سالامىز, اكىمدىكتەر بىزگە قاجەتتى جەر تەلىمدەرىن بولەدى. ەكىنشى كەزەكتەگى كۇردەلى جوبامىز – تاياۋ ءتورت جىلدىڭ ىشىندە الماتى وبلىسىنىڭ تۇرعىندارىن تولىعىمەن گازبەن قامتاماسىز ەتۋ. جوبا ەسەپتەرى وبلىستىڭ ءىرى ەلدى مەكەندەرىن عانا ەمەس, بۇكىل شالعايلارداعى اۋىلدىق جەرلەردىڭ بارشاسىن قامتۋ. ءۇشىنشى باعىتىمىز – ەرەسەك جاسقا تولعان جەتىم بالالارعا ارنالعان الەۋمەتتىك باعدارلاما. كومپانيامىز كامەلەتكە تولعان جەتىم بالالاردى كاسىپكە باۋلۋ ارقىلى جۇمىسپەن جانە باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ شارالارىن جۇزەگە اسىرادى. ال تورتىنشىدەن, ءىرى جوبا رەتىندە ءاربىر وبلىس­تا ەكوقالاشىقتار كەشەندەرىن سالۋ كوزدەلىپ وتىرعاندىعىن ايتا كەتەيىن. ول دەگەنىمىز نە؟ ول دەگەنىمىز – قىسى-جازى ادام بالاسىنىڭ ءومىرى مەن تىرشىلىگى ءۇشىن قاجەتتى تەمپەراتۋرالىق ورتانى ۇستاي الاتىن قالاشىق. ول جەردە جىلدىڭ بارلىق مەزگىلىندە كوكونىس, جەمىس-جيدەك, ساياباقتار سياقتى باۋ-باقشا جايقالىپ تۇرماق. بۇل جوبالاردان بولەك اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا (مال بورداقىلاۋ دا, ەگىنشىلىك سالالارى دا كىرەدى) جوبالار جەتەرلىك. جانە وندىرىستىك قۇرىلىس, اۆتوموبيل جولدارى, تەمىرجول قۇرىلىسى سالالارىندا دا جۇمىستاردى قولعا الماقپىز. وعان قوسا دەنساۋلىق ساقتاۋ كەشەندەرىن ۇيىمداستىرۋ جوبالارى جولعا قويىلۋدا. جوبالارىمىزدىڭ قاي-قايسىسى دا پايدالى اسەر كوەففيتسيەنتى جوعارى كورسەتكىشتەرمەن قام­­تىلعان. ويتكەنى, اتالعان باعىتتاردا ءبىز دۇنيە جۇزىندەگى ەڭ ۇزدىك تە جەتىلگەن, وزىق تەحنو­لوگيالارعا نەگىزدەلگەن پروتسەستەرگە تاڭداۋ جاسادىق. – مىسالى؟ – ەگىن شارۋاشىلىعىن الايىق. ايتالىق, ءبىز جىلىجايدا وسىرىلەتىن ءونىم وندىرىسىندە تامشىلاتىپ سۋارىلاتىن ءجا­نە بىرنەشە قاباتتى ەگىستىك ال­قاپتارىن پايدالانباقپىز. كانىگى جىلىجاي كەڭىستىگىندە ەگىن ەگۋگە ءبىر عانا جازىقتىق بەتىن­دە ەگىن ءوندىرىسى ورىندالاتىن بول­­سا, ءبىزدىڭ تەحنولوگيامىزدا ەگىستىك جازىقتىعى مەن كەڭىستىگىن ءتيىمدى پايدالانۋ جولدارى قاراستىرىلعان. مۇندا ءار وسىمدىك قاتارىنا عانا لايىقتالعان ەگىس­تىك جازىقتىعى ارنايى ەگىستىك سىزىقتارىنا ارنالعان كونسترۋكتسيا ارىقتارىنا وتىرعىزىلادى. ول ارنايى ەگىستىك ارىقتارى بىرنەشە قاباتتان تۇرادى جانە ولار وسىمدىكتەرگە قاجەت جىلۋ مەن جارىقتىڭ, سۋ جانە مينەرالدى زاتتاردىڭ بىركەلكى ءتۇسۋىن, ءتيىمدى تسيركۋلياتسيالىق اينالىمىن قامتاماسىز ەتەدى. مۇنداي جۇيەدە جىلىجايدىڭ كەڭىستىگى مەن جا­زىقتىعىن پايدالانۋداعى پايدالى اسەر كوەففيتسيەنتى بىرنەشە ەسەلەگەن تيىمدىلىكپەن پايدالانۋ جۇزەگە اسادى. سول سەكىلدى دايىن بولعان ءونىمدى ساقتاۋ, وڭدەۋ جانە رىنوكقا شىعارۋ ۇدەرىستەرىنىڭ ۇتىمدى تۇستارىن مولايتۋ كوزدەلەدى. جانە ارتىق شىعىنعا باستىرماۋ جاقتارى ءجىتى قاراستىرىلعان. مۇنداي وندىرىستىك قاعيداتتار تەك جىلىجاي وندىرىسىمەن شەكتەلمەيدى. الدىڭعى قاتارلى تەحنولوگيالار دالالىق ەگىستىك القاپتاردا دا كەڭىنەن ەندىرىلەدى. سول سەكىلدى قۇرىلىس سالاسىندا دا قىمبات ەمەس, ەكولوگيالىق تۇرعىدان تازا ماتەريالداردى, سونىڭ ىشىندە كۇننىڭ قىزۋىن ۇيلەردى ەنەرگيا­مەن, جىلى سۋمەن قامتاماسىز ەتۋگە پايدالانۋ جاقتارىن ايتۋعا بولادى. – باسەكەلەستىك – دامۋدىڭ كوزى دەسەدى, جوعارىدا ايتىلعان باعىتتاردا بۇرىننان جۇمىس ىستەپ جاتقان كومپانيالار دا بارشىلىق. سوندىقتان جاڭادان قۇرىلعان كومپانيا رەتىندە باسەكەلەستىككە توتەپ بەرە الاسىزدار ما؟ – جاڭادان قۇرىلعان كومپانيا باسەكەگە قابىلەتتى ەمەس دەگەن تۇجىرىمدى ءوزىم دۇرىس كورمەيمىن. وزگەرمەلى, قۇبىلمالى دۇنيەدە بارلىعى دا وتپەلى, سالىستىرمالى تۇردە كورىنەدى ەمەس پە. نەگىزىنەن, «اق-جول-سە» كومپانياسىنىڭ ماقساتى بىرەۋمەن باسەكەگە ءتۇسۋ, بىرەۋدىڭ جۇمىسىن تارتىپ الۋ ەمەس, ءبىز «جاقسىلىق قانشا بولسا دا كوپتىك ەتپەيدى...» دەگەن فيلوسوفيانى ۇستانامىز. ياعني, كىم نە ىستەسە دە ودان بىزگە, قوعامعا پايدا بولماسا باسقا كەلەر زيان جوق. ءتىپتى, زيان جاساعان جاننىڭ ءوزى العاشىندا بولماشى پايداعا تاپ بولعانىمەن, ارتىنان ونىڭ عالامات زيانعا ۇشىرايتىنى انىق. ءبىز ونى تاريحتان دا, ومىرلىك تاجىريبەدەن دە كورىپ كەلەمىز. سول سەبەپتەن ءبىز تولىققاندى پايداسى بار ساپالى جۇمىستى ءبىرىنشى كەزەككە قويامىز. ساپالى ارەكەتتەن جالپى ءومىردىڭ دە ساپاسى ارتا تۇسەدى. وسىنداي ءداستۇردىڭ بۇكىل ەلىمىزگە كەڭىنەن تارالۋى قازاقستاندى الەمدەگى دامىعان ەلدەردىڭ قاتارىنا قوساتىنى ەش ءشۇبا كەلتىرمەيدى. ەلباسىمىزدىڭ قازاقستاندى دامىعان 30 ەلدىڭ قاتارىنا قوسۋ يدەياسىنىڭ جۇزەگە اسۋ جولدارىنىڭ ءبىرى, مىنە, وسى جەردە. – كەز كەلگەن قولعا الىناتىن ءىستىڭ ارتىندا ۋاقىت پەن قاراجات جاتقانىن قاپەرگە الساق, وسى جاعىن قانشالىقتى شەشىپ الدىڭىزدار؟ – يگىلىكتى ىستەرگە قاي جەردە دە سۇرانىس جوعارى جانە بولا دا بەرەدى. ءبىزدىڭ باستامالارىمىز شەتەلدىك ينۆەستورلار تاراپىنان جىلى قابىلداندى جانە ولاردى قارجىلاندىرۋعا ءازىر ەكەندىگى ايقىندالدى. يگىلىكتى ىستەر قاراپايىم لوگيكا مەن قاراپايىم اريفمەتيكا تىلدەرىندە تۇسىنىكتى دە ۇعىنىقتى. سوندىقتان دا كوپتەگەن شەتەلدىك بيزنەس كومپانيالارى جوبالارىمىزعا ينۆەستيتسياسىن سالۋعا مۇددەلىلىك تاڭىتىپ وتىرعان جايى بار. بىزگە سەرىكتەستەر: Skyline Creation, Tam Tabdir ISSUN Engineering Company, Xinjiang Khorgos ZaoZuo Tannery, Co, Ltd, «Kouros» Capital Group Limited, Hongkong Wulian Instrument Development Company, Neochatel Financial Hungary, Tanacsado Kft, SINOWWIDE ENERGY LIMITED, «Xuchang Guangly Highway Engineering Construction Co», Ltd, Infinite Quality Croup Limited دەپ اتالاتىن كومپانيالاردىڭ قاي قايسىسى دا حالىقارالىق رىنوكتا جۇمىس ىستەپ ىسىلعان, وزدەرىنىڭ ساپالىق بەلگىلەرىمەن تانىلىپ ۇلگەرگەن بيزنەستىك قۇرىلىمدار. ونىڭ ۇستىنە مەملەكەت تاراپى­نان دا قىزمەتىمىزگە بايلانىس­تى سالىقتىق جەڭىلدىكتەر قا­راستىرىلعان. مەنىڭ پايىمداۋىمشا, بۇل ايتىلعانداردىڭ بارلىعى جوبالاردىڭ ءسوز جۇزىندە ەمەس, ءىس جۇزىندە ءساتتى جۇرگىزۋدىڭ العىشارتتارى بولىپ تابىلادى. – حالىقارالىق ساپا دەگەننەن شىعادى, كەيىنگى كەزدەرى وسىنداي ءىرى كومپانيالارعا اعىلشىن ءتىلىن جەتىك بىلمەگەن ازاماتتار بارا المايدى دەگەندى ءجيى ەستىپ ءجۇرمىز. وسى جاعى سىزدەردە قالاي شەشىلگەن؟ – بۇگىنگى كۇنى شەت تىلدەرىن, سونىڭ ىشىندە, ورىس جانە اعىلشىن تىلدەرىن ءبىلۋ ءاربىر سانالى ازاماتقا پارىز بولىپ وتىرعانى انىق. ونسىز الىسقا بارا المايمىز. ەلباسىنىڭ دا قازاقستان ازاماتتارىنا ءۇش ءتىلدى بىردەي مەڭگەرۋ قاجەتتىگىنە باسا نازار اۋدارىپ وتىرعاندىعى وسىنى دالەلدەيدى. ال ءبىزدىڭ كومپانيانىڭ تالاپتارىنا كەلەر بولساق, ارينە, تىلدەردى ءبىل­گەن ازاماتتارعا باسىمدىق بەرىلەتىنى راس, بىراق, قولىنان ءىس كەلەتىن بىلىكتى مامانداردى دا شەتتەتپەيمىز. ءتىلدى اقىرىنداپ ۇيرەنە بەرۋگە بولادى. لينگۆيست ماماندار ەرەسەك ازاماتتاردىڭ شەت تىلدەرىن مەڭگەرۋگە جارتى جىلدان ءبىر جىلعا دەيىن ۋاقىت كەتەتىنىن العا تارتادى. ال ماماندى دايارلاۋعا كەتەتىن ۋاقىت پەن ماتەريالدىق شىعىن ودان الدەقايدا كوپ. سوندىقتان دا ءبىز ءۇشىن الدىمەن ماماننىڭ بىلىكتىلىگى قىمبات. ءوز ىسىنە قىزىعاتىن ادام ءۇشىن ءوز سالاسى بويىنشا شەت ءتىلىن ۇيرەنۋ قيىنعا سوقپايدى. تەرميندەردىڭ كوبى اعىلشىن جانە ورىس تىلدەرىندە ەكەنى ەشكىمگە جاسىرىن ەمەس. قوسىمشا ءتىلدى ۇيرەنەمىن دەگەن ماماندارعا كومپانيامىزدا قاشاندا جول اشىق. – دەنساۋلىق ساقتاۋ ىسىمەن دە اينالىسامىز دەگەندى ايتىپ قالدىڭىز... – ءيا, قولعا الىپ جاتقان جوبالارىمىزدىڭ ءبىر تارماعى ازاماتتارعا ساپالى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋگە ارنالعان. بۇل جەردە مەديتسينالىق جۇمىستارمەن سول سالانىڭ ماماندارى اينالىسادى. ءبىزدىڭ مىندەتىمىز – سول دارىگەر مامانداردىڭ ساپالى جۇمىس ىستەۋىنە جاعداي جاساۋ. جاسىراتىنى جوق, قازىرگى كەزدە قىتاي مەديتسيناسى بىزدىكى­نە قاراعاندا دامىپ كەتكەن. ولار­­­­­دىڭ ەمدەۋ باعاسى ءبىزدىڭ مەديتسينالىق قىزمەتتەردەن الدەقايدا تومەن دە, ال ساپاسى جوعارى. وسىنداي جاعدايلاردى ەسكەرە وتىرىپ, ءبىز قىتايدىڭ, گەرمانيانىڭ دارىگەر ماماندارىمەن كەلىسسوزدەر جۇرگىزىپ, الماتى جانە قىزىلوردا قالالارىندا زاماناۋي ونكولوگيالىق ەمدەۋ كەشەندەرىن ۇيىمداستىرۋدى قولعا الدىق. بۇل ءبىر جاعىنان, ءبىزدىڭ ازاماتتارىمىزدىڭ شەتەلدەرگە ەم ىزدەپ ساندالماۋى­نا سەپتىگىن تيگىزسە, ەكىنشى جاعىنان, شەتەلدىك ارىپتەستەرىمەن وتاندىق دارىگەرلەرىمىز دە جۇمىس ىستەپ, ءتا­جىريبە الماسادى. سايىپ كەلگەندە, الداعى ۋاقىتتا ءبىزدىڭ دارىگەرلەر دە دۇنيەجۇزىلىك ال­دىڭعى قاتارلى ەمدەۋ شارالارىن مەڭگەرەتىن بولادى. – مەديتسينالىق قىزمەت باعاسىن ازاماتتارىمىزدىڭ قالتاسى كوتەرە الادى ما؟ – دۇرىس ايتاسىز. دۇنيە­جۇزىندە, اسىرەسە, دامىعان مەملەكەتتەردە مەديتسينا قىزمەتى وتە جوعارى باعالانادى. ويتكەنى, بىلىكتىلىگى جوعارى ىستەر قاشاندا سۇرانىسقا يە. جوعارىدا مەن سىزگە «كەز كەلگەن كومپانيانىڭ ءبىر ىسپەن اينالىسقانى جاقسى, ال ودان دا كوپ ىستەرمەن اينالىسقان ودان دا جاقسى» دەگەن پىكىرىمدى ايتتىم. مىنە, ەندى سول ءسوزىمدى تاعى دا دالەلدەۋدىڭ رەتى كەلىپ تۇر. ەگەر ءبىز تەك مەديتسينالىق قىزمەتپەن اينالىسقاندا بىلىكتىلىگى جوعارى شەتەلدىك دارىگەرلەردى قازاقستانعا الىپ كەلە الماس ەدىك. ونى جۇزەگە اسىرۋعا ءبىزدىڭ وزگە باعىتتارداعى جۇمىستارىمىز, تابىستارىمىز وسى سالانى سۋبسيديالاۋعا, ياعني شىعىنداردى جابۋعا سەپتىگىن تيگىزۋ ەسەبىنەن مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. ءبىزدىڭ مەديتسينالىق كەشەن­دەرىمىزدە ماماندار جوعارى جا­لاقى العانىمەن, ازاماتتارعا كور­سەتىلەتىن قىزمەت باعاسى تومەن ءارى قولجەتىمدى بولماق. كوپ ەلدەردە بۇل ماسەلە وسىنداي جولمەن شەشىمىن تاپقان. ءبىز جوعارى ساپالى مەديتسيناعا مۇقتاجبىز, ال جوعارى ساپالى مەديتسينا ءبىزدىڭ قارجىلىق كومەگىمىزگە مۇقتاج. بار قۇپيا, بار فورمۋلا دا وسى. – قازىرگى كەزدە جەرگىلىكتى بيلىك قولداۋ كورسەتىپ جاتىر دەگەندى دە ەستىپ قالىپ جاتامىز. وسى تۇرعىدان كەلگەندە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانمەن قارىم-قاتىناستارىڭىز قالاي جانە سىزدەردىڭ جۇمىستارىڭىزعا قول ۇشىن بەرىپ جاتقانى بار ما؟ – ساۋالىڭىز ورىندى. جوبا­لارىمىزدىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىنا بايلانىستى ماسەلەلەردى شەشۋدە قول ۇشىن بەرىپ جاتقان جەرگىلىكتى اكىمدىكتەر از ەمەس. سونىڭ ىشىندە الماتى قالاسى, الماتى جانە جامبىل وبلىستارى اكىمدەرىنە ەرەكشە العىسىمدى ايتامىن. ەلباسىنىڭ جۇرگىزىپ وتىرعان يننوۆاتسيالىق ساياساتىنا قاتىستى ەنجارلىق تانىتاتىن لاۋازىمدى شەنەۋنىكتەر بار شىعار, بىراق ولاردىڭ ءىسى ۋاقىتشا كەدەرگىلەر دەپ بىلەمىن. – ءسىزدىڭ قولعا الىپ وتىرعان جوبالارىڭىز ۇلكەن قاراجاتتى قاجەت ەتەتىندىكتەن, مۇمكىن بۇل كەدەرگىلەر شىعىنداردى ۇنەمدەۋمەن دە بايلانىستى بولار. – بار ماسەلە وسىندا بولىپ تۇر عوي. ەلباسىمىز قازىرگى كەزدە مەملەكەتتىك بيۋدجەتتى ءتيىمدى پايدالانۋعا, ارتىق شىعىندارعا شەكتەۋ قويعانى راس. كەرىسىنشە, ەلدىڭ مۇددەسى ءۇشىن جاسالىناتىن شارۋالارعا شەتتەن ينۆەستيتسيا تارتىپ, جۇمىس ىستەۋ قاجەت ەكەنىن ۇعىندىرىپ كەلەدى. مىنا ءبىر جايتقا ءوزىڭىز لوگيكالىق تۇرعىدان قاراڭىزشى: ەكولوگيالىق تۇر­عىدان قولايسىز سانالاتىن وڭىرگە ءوز قاراجاتىنا ەمدەۋ-ساۋىقتىرۋ ورتالىعىن سالىپ, تومەنگى باعادا مەديتسينالىق شارالاردى جۇزەگە اسىرامىن دەگەن ۇسىنىسقا قالاي قارايتىن ەدىڭىز؟ مىنە, وسىنداي جايتتارعا جاۋاپتىڭ بولماۋى كەيبىر جوبالارىمىزدىڭ كەشەۋىلدەۋىنە سەبەپ بولۋدا... – اڭگىمەڭىزگە راحمەت.  اڭگىمەلەسكەن اسقار تۇراپباي ۇلى, «ەگەمەن قازاقستان».