قيىندىقتار قۇرساۋىندا

سيريادان كاناداعا تاعى دا 1,8 مىڭ بوسقىن بارادى

ەڭ كەمىندە 1,8 مىڭ سيريالىق بوسقىن 2015 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن كاناداعا كەلۋى ءتيىس. بۇل جونىندە وتكەن جەكسەنبىدە CTV تەلەارناسى حابارلاندىرۋ تاراتتى. تەلەارنا حابارلاماسى بويىنشا 2015 جىلدىڭ 31 جەلتوقسانىنا دەيىن مونرەالعا (كۆەبەك پروۆينتسياسى) تاعى دا 6 اسكەري-كولىكتىك ۇشاق كەلىپ قونادى. ولاردىڭ ارقايسىسىندا 300-گە تارتا بوسقىن بولادى. ونىڭ ۇستىنە 100 بوسقىن كاناداعا مەملەكەت ەسەبىنەن جەتكىزىلەدى. ال كوپشىلىك بولىگىنىڭ ەلگە جەتكىزىلۋى جەكە ادامداردىڭ ەسەبىنەن وتەلەدى. قازىرگى ۋاقىتتا كاناداعا 2,2 مىڭعا جۋىق سيريالىق بوسقىن جەتكىزىلگەن بولاتىن. ەندى 3,6 مىڭ­نان استامى وسى ەلگە كەلۋ ءۇشىن بارلىق قاجەتتى قۇجاتتارعا يە بولدى. قازىرگى كۇنى كانادادا 19,5 مىڭعا جۋىق سيريالىقتىڭ وسى ەلگە كەلۋ جونىندەگى وتىنىشتەرى قارالۋ ۇستىندە. وتكەن اپتانىڭ سوڭىندا يميگراتسيا, بوسقىندار جانە ازامات­­تىق ىستەرى جونىندەگى مينيستر دجون ماككاللۋم بۇرى­نىراقتا بەرىل­گەن ۋادەگە قارا­ماستان 2015 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن 10 مىڭ سيريالىقتىڭ كاناداعا كەلمەۋى دە مۇمكىن ەكەن­دىگىن اتاپ كورسەتتى. ونىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, مۇنىڭ سەبەبى ءارتۇرلى جاعدايلارعا بايلانىستى. «ماسەلەن, ولاردىڭ جىل سوڭىنا دەيىن كەلىپ ۇلگەرۋىنە قولايسىز اۋا رايى جاعدايى نەمەسە ادامداردىڭ ءوز ساپارلارىن كەيىنىرەك مەرزىمگە قالدىرۋى دا اسەر ەتۋى مۇمكىن», دەدى مينيستر. ول سونىمەن قاتار, 2016 جىل­دىڭ اقپان ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن كاناداداعى بيلىك ورگاندارى 25 مىڭ سيريالىقتى ەلگە اكەلۋ جونىندەگى وزدەرى قابىلداعان مىندەتتەمەنى ورىنداپ شىعۋدى ۇيعارىپ وتىرعاندىقتارىن جەت­كىزدى. 2015 جىلدىڭ جەلتوقسان ايىنىڭ باسىندا ماككاللۋم كانا­دانىڭ 2016 جىلدىڭ ناۋ­رىز ايىنا دەيىن ءوز اۋماعىنا 35 مىڭ سيريالىق بوسقىندى اكەلىپ ورنالاستىرۋعا دايىن ەكەندىگىن مالىمدەگەن بولاتىن. سونىڭ ىشىندە بوسقىنداردىڭ 25 مىڭى مەملەكەت ەسەبىنەن, ال 10 مىڭى جەكە ازاماتتاردىڭ تولەمىنىڭ ەسەبىنەن جەتكىزىلەتىندىگى حابار­لانعان ەدى. مۇنان ءسال كەيىنىرەك ماككاللۋم كانادانىڭ 2016 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن تاياۋ شىعىس ەلدەرىنەن شىق­قان 50 مىڭعا دەيىن بوسقىندى قابىلداي الاتىندىعىن ايتقان بولاتىن. ال وسى بوسقىندار ماسەلەسىنە قاتىستى ەڭ باستاپقى اڭگىمەدە دجاستين تريۋدونىڭ ۇكىمەتى ءوزىنىڭ سايلاۋالدى بەرگەن ۋادەسىنە سايكەس 2015 جىلدىڭ 31 جەلتوقسانىنا دەيىن 25 مىڭ سيريالىق بوسقىندى قابىلدايتىندىعى حابارلانعان ەدى.

300-گە جۋىق وتباسى بەيرۋتقا كوشىرىلەدى

«سيريانىڭ سولتۇستىگىندەگى شيت ەلدى مە­كەن­دەرىنەن شامامەن العاندا 300 وتباسى كو­شىرىلەتىن بولادى. ولاردى كوشىرۋ 4 قاڭتاردان باستالادى», دەپ حابارلادى رەيتەر اگەنتتىگى رەس­مي كوزدەردەن الىنعان اقپاراتتارعا سىلتەمە جاساي وتىرىپ. قازىرگى كۇنى ەلدىڭ سولتۇستىك-باتىس بولىگىندەگى يدليب پروۆينتسياسىنداعى بەيبىت تۇرعىندار وسى ءوڭىردى باسىپ العان قارۋلى جاساقتاردان زارداپ شەگۋدە. سوندىقتان مۇنداعى تۇرعىنداردىڭ ءبىر بولىگى تۇركيا شەكاراسىنا دەيىن جەتكىزىلىپ, ودان ءارى بەيرۋتقا جونەلتىلمەك. وسى اگەنتتىكتىڭ تاعى ءبىر اقپاراتى بويىنشا داماسكىدەن 30 شاقىرىمداي جەردە ورنالاسقان زاباداني قالاسىنداعى كوتەرىلىسشى تۇرعىندار قىزىل كرەست ۇيىمىنىڭ قولداۋىمەن بەيرۋت اۋەجايىنا جەتكىزىلەتىن بولادى. سونان كەيىن ولار تۇركياعا جونەلتىلەدى. بەيبىت تۇرعىنداردى كوشىرۋ جونىندەگى كەلىسسوزدەر وسىدان بىرنەشە اي بۇرىن بۇۇ قولداۋى­مەن باستالعان بولاتىن. قىركۇيەك ايىنىڭ سوڭىندا داماسك قا­سىن­داعى قالاشىقتا ءۇشىنشى رەت اسكەري ءىس-قي­مىل­داردى توقتاتۋدىڭ ءساتى تۇسكەن ەدى. سيريا اسكەر­لەرى مەن تەررورلىق توپتار اراسىنداعى كەلىسسوزدەردى جۇرگىزۋگە تۇركيا مەن يران جاعى ارااعايىن رەتىندە قاتىستى. تاراپتار اراسىنداعى كەلىسسوزدەر ءوز ناتيجەسىن بەردى. اسكەريلەر زابادانيدە قورشاۋعا الىنعان كوتەرىلىسشىلەر مەن ولاردىڭ وتباسىلارىنا وسى وڭىردەن شىعىپ كەتۋ ءۇشىن قاۋىپسىز ءدالىز ۇسىنباق. ال «دجەبحات ءان-نۋسرا» مەن «دجەيش ءال-فاتح» قارۋلى جاساقتارى وزدەرىنە جاسالىناتىن وسىنداي قولايلى جاعداي ءۇشىن شيت ەلدى مەكەندەرىندەگى تۇرعىنداردى قاۋىپسىز جاعدايدا كوشىرۋگە گۋمانيتارلىق ءدالىز اشاتىن بولادى. وسىنىڭ الدىندا ەكى رەت, تامىز ايىنىڭ سوڭى مەن قىركۇيەك ايىنىڭ باسىندا بەيبىت تۇرعىنداردى كوشىرۋدىڭ جانە يدليبە ەلدى مەكەنىنەن گۋمانيتارلىق كومەك جەتكىزۋدىڭ ءساتى تۇسپەگەن ەدى. ويتكەنى, بۇعان تەررورشىلار بوگەت جاساپ, بەيبىت كەلىسىمشارتتارىن بۇزدى. سيرياداعى شيت ەلدى مەكەندەرىنىڭ تۇرعىن­دارى سوڭعى ەكى جىلدان بەرى قورشاۋدا قالىپ وتىر. مۇندا 25 مىڭعا جۋىق ادام اپاتتى گۋما­نيتارلىق جاعداي دەپ ەسەپتەلىنەدى. ولار­دىڭ قاتارىندا تاياۋ ماڭايداعى قالالار مەن اۋىل­داردىڭ تۇرعىندارى دا بار. قازىرگى كۇنى قالانى حالىقتان قۇرالعان جەرگىلىكتى جاساقتار قورعاپ تۇر. ولاردىڭ قاتارىندا شيتتەرمەن بىرگە سۇننيتتەر دە بار ەكەن.

بەيجىڭدە گازبەن قامتۋعا شەكتەۋ ەنگىزىلدى

قىتاي استاناسىنىڭ ۇكىمەتى ونەر­كا­سىپتىك كاسىپورىندار, مەملە­كەتتىك مەكەمەلەر, وفيستىك ورتالىقتار جانە باسقا دا عيماراتتاردى گازبەن قامتۋ ماسەلەسىنە ۋاقىتشا شەكتەۋ­لەر ەنگىزدى. بۇل جونىندە سينحۋا اگەنتتىگى حابارلادى. اگەنتتىكتىڭ حابارلاۋى بويىنشا بۇعان قىتايدىڭ CNPC كوم­پا­نياسىنىڭ جۇمىسىندا يمپورتتى گازدى جەتكىزۋ جونىندەگى كەشىك­تىرۋلەر سەبەپ بولعان. اۋا رايى­­نىڭ كۇرت بۇزىلۋى وسىنداي قولايسىزدىقتاردىڭ تۋىنداۋىنا اسەر ەتكەن سەكىلدى. «پورت­قا كەلىپ جەتكەن كورابلدەر اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعىنا بايلانىستى گازدى ۋاقىتىندا ءتۇسى­رىپ ۇلگەرمەدى», دەپ جازادى اگەنتتىك بەيجىڭنىڭ مۋني­تسيپالدىق ۇكىمەتىنىڭ ءمالىم­دەمەسىنە سىلتەمە جاساي وتىرىپ. شەنەۋنىكتەردىڭ مالىمدەۋىنشە بۇل شەكتەۋ شاراسى تۇرعىن ۇيلەرگە جىلۋ بەرۋ جۇيەسىنە ەشقانداي ءبىر قاتىسى جوق. سينحۋا اگەنتتىگىنىڭ اتاپ كورسەت­كەنىندەي, قازىرگى كۇنى استانالىق بيلىك ورگاندارى قالانىڭ گازبەن قامتۋ جۇيەلەرىنە كوگىلدىر وتىندى بەرۋ ءىسىن تەزىرەك قايتادان قالپىنا كەلتىرۋ جونىندە CNPC كومپانياسىمەن كەلىسسوزدەر جۇرگىزۋدە. بۇل ماسەلە كوپ كەشىكتىرىلمەي شەشىلىپ, قالاداعى گازبەن قامتۋ قيىندىقتارى جويىلادى دەپ كۇتىلۋدە.

برازيلياداعى سۋ تاسقىنىنان 2000-نان استام وتباسى ءوز ۇيلەرىن تاستاپ شىعۋعا ءماجبۇر بولدى

برازيليانىڭ وڭتۇستىگىندەگى ريۋ-گراندي-دۋ-سۋل شتاتىندا ۇزاققا سوزىلعان كۇشتى جاڭبىردان كەيىن سۋ تاسقىنى ورىن الدى. وسىنىڭ سالدارىنان 2,2 مىڭنان استام وتباسى ءوز ۇيلەرىن تاستاپ كەتۋگە ءماجبۇر بولدى. بۇل جايىندا Globo تەلەارناسى حابارلاعان. تەلەارنانىڭ مالىمەتتەرى بويىنشا ەلدىڭ 12 مۋنيتسيپالدىق شتاتىندا اتالعان تابيعي اپات سالدارىنان توتەنشە جاعداي جاريالانعان. سونىڭ ىشىندە ەڭ اۋىر جاعداي ەلدىڭ ارگەنتينامەن شەكتەسەتىن تۇسىنداعى ۋرۋگ­ۆايانا قالاسىندا ورىن العان. وتكەن سەنبىدە برازيليا پرە­زيدەنتى ديلما رۋسسەفف زارداپ شەككەن اۋدانداردا بولىپ, تابيعي اپات سالدارىن جويۋعا فەدەرالدىق بيۋدجەتتەن قارجى بولەتىندىگى تۋرالى ۋادە بەردى. «ادامدار قالىپتى ءومىر جاعدايىنا نە­عۇرلىم تەزىرەك قايتا ورالۋى ءۇشىن فەدەرالدىق, وڭىرلىك جانە مۋ­نيتسيپالدىق بيلىك ورگاندارى ءوزارا ارەكەتتەسە وتىرىپ, جۇمىس ىستەۋلەرى قاجەت. ءبىز قازىر وتە كۇر­دەلى جاعدايدا قالىپ وتىرمىز. ويتكەنى, وسى وقيعانىڭ مەرەكەلەر كەزىندە ورىن الۋى كوڭىل-كۇيگە ۇلكەن اسەر ەتەتىندىگى انىق», دەدى مەملەكەت باسشىسى. سۋ تاسقىنىنا تەك برازي­ليا عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, وڭتۇستىك امەريكانىڭ ارگەن­تينا, پاراگۆاي, ۋرۋگۆاي سەكىلدى ءۇش ەلى ۇرىنىپ وتىر. بۇلاردا سۋ تاسقىنىنان زارداپ شەككەن ادامداردىڭ جالپى سانى 160 مىڭنان اسىپ جىعىلادى. سونىمەن قاتار, ۇزدىكسىز جاڭبىر مەن قاتتى جەلدىڭ سالدارىنان 6 ادامنىڭ قازا تاپقانى ءمالىم بولدى. توپتامانى دايىنداعان سۇڭعات ءالىپباي, «ەگەمەن قازاقستان».