جاڭا جىل قارساڭىندا ەلوردا تۇرعىندارى مەن قوناقتارىنا, اسىرەسە, جاس استانالىقتارعا ۇمىتىلماس قۋانىش سىيلاپ, مۇز قالاشىعىن تۇرعىزۋ ءداستۇرى بار. بىراق سوڭعى جىلدارى ارقانىڭ اۋا رايى كۇرت جىلىنىپ, بۇل ءداستۇر كەيىنگى بىرەر جىلدا ۇمىتىلا باستاعان سياقتى. بيىل استانا قالاسىنىڭ اكىمدىگى وسى باستامانى قايتا جانداندىرىپ, ەلوردانىڭ ءارتۇرلى ايماقتارىندا ءتورت مۇز قالاشىعىن تۇرعىزۋعا شەشىم قابىلدادى.
الايدا, يگى باستاماعا تاعى دا اۋا رايىنىڭ كۇرت قۇبىلۋى قولبايلاۋ بولدى. جەلتوقساندا قار ەرىپ, جاڭبىر جاۋىپ, جەر سارقىراعان سۋعا اينالدى. سوعان قاراماستان, مۇز قالاشىعىن تۇرعىزىپ جاتقان شەبەرلەر العان بەتتەرىنەن قايتپادى. بۇل رەتتە استانادا مۇز قالاشىعىن تۇرعىزۋ ءۇشىن قىتايدان ارنايى شاقىرىلعان 70 شەبەردىڭ ولەرمەندىگىن ەرەكشە اتاپ وتكەن ورىندى. ولار قاراپايىم قۇرالدارمەن ءۇي ورنىنداي الىپ مۇز كەسەكتەرىنەن نەشە ءتۇرلى ەرتەگى مۇسىندەرىن جاساپ, ولاردىڭ سوڭعى اپتادا ارقانى بۋساندىرىپ جىبەرگەن جىلىمىقتا ەرىپ كەتپەۋى ءۇشىن قولدان كەلگەننىڭ ءبارىن جاسادى.
ەڭ ۇلكەن مۇز قالاشىعى «حان شاتىر» ساۋدا ورتالىعىنىڭ جانىندا بوي كوتەردى. ءتۇرلى-ءتۇستى مۇزدان جاسالعان ساۋلەت ونەرىنىڭ نەبىر كوز تارتار كورىنىستەرى 2 مىڭ شارشى مەتر اۋماقتى الىپ جاتىر. بيىكتىگى 25 مەتردى قۇرايتىن ەلىمىزدىڭ جاڭاجىلدىق باس شىرشاسى دا وسى مۇز قالاشىعىنىڭ ورتاسىنان ورىن العان. شىرشا ءتۇرلى-ءتۇستى فولگا قاعازدارىمەن ورالعان, شارلارمەن بەزەندىرىلگەن, تۇڭگى ۋاقىتتا سان مىڭ شامدارى كوز جاۋىن الىپ, مىڭ قۇبىلادى. قالاشىق تۇرعىزىلعان مۇز كەسەكتەرى ارنايى جابدىقپەن وڭدەلىپ, كۇرت ەرىپ كەتۋ قاۋپىنەن قورعالادى.
استاناداعى ءتورت مۇز قالاشىعىن تۇرعىزعان شەبەرلەر 20 مىڭ تەكشە مەتر مۇز جانە 30 مىڭ تەكشە مەتر قاردى پايدالانىپ, نەشە ءتۇرلى ەرتەگى كەيىپكەرلەرىن تۇرعىزعان. ۇلكەن قالاشىق اۋماعىندا مۇز ايدىنى, مۇز توبەشىكتەرى, ەرتەگىلەر مەن مۋلتفيلمدەردىڭ كەيىپكەرلەرى, قاردان تۇرعىزىلعان پاننو جانە باسقا كوز تارتار كەرەمەتتەر بار. پاننودان استانانىڭ ايتۋلى نىساندارىن كورۋگە بولادى. سونىمەن بىرگە, قالا اكىمدىگى الاڭىندا ورنالاسقان مۇز قالاشىعى دا كوركىمەن كوز تارتادى. قىسقى قىسقا مەرزىمدى دەمالىسقا شىققان وقۋشىلار مۇز قالاشىقتارى ايماعىن سىڭعىرلاعان كۇلكى مەن تولاسسىز شاتتىققا تولتىرۋدا.
جىلقىباي جاعىپار ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان».
