11 قىركۇيەك, 2010

“اسىل ارنا” – يسلامي-اعارتۋشىلىق تەلەارنا

856 رەت
كورسەتىلدى
8 مين
وقۋ ءۇشىن
يمان “اسىل ارنا” تەلەارناسى, كوتەرىڭكىرەپ ايت­قاندا, بۇلت تورلاعان اسپاندا حالقىمىزعا حاق تاعالانىڭ تۋرا جولىن نۇسقاۋشى كۇننىڭ جىلت ەتكەن ساۋلەسى ىسپەتتى بولىپ تۇر. قاتايعان ءجۇ­رەك­تەردى ءجىبىتىپ, تاكاپپار كوڭىلدەردى ساباسىنا تۇسىرەر ءيللاھي ناسيحات – ارنانىڭ باستى با­عىتتارىنىڭ ءبىرى. “اسىل ارنا” – ءدىنى السىرەپ, دىڭگەگى شايقالعان حالقىمىزدىڭ ونداعان جىلداردان بەرگى ارمانى دەسە دە بولادى. وسىنىڭ ءبارى – ەڭ الدىمەن تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ جانە ەلباسىنىڭ ساليقالى ساياساتىنىڭ جەمىسى. ساناسى قىزىل يمپەريانىڭ اتەيستىك ساياساتى­مەن ۋلانىپ, رۋحى جانشىلعان ەلىمىز ءوزىنىڭ اتا دىنىمەن ساعىنا قاۋىشۋدا. “اسىل ارنا” سياقتى يسلامي تەلەارنا بۇكىل ورتالىق ازيا ەلدەرى مەن تمد اۋماعىندا ءبىرىنشى رەت اشىلىپ وتىر. بۇل نەنى بىلدىرەدى؟ بۇل – بىزدەگى ۇلتارالىق تاتۋلىق پەن دىنارالىق كەلىسىمنىڭ ناتيجەسى. شىنىن ايتۋ كەرەك, مۇنى كەشەگى زۇلمات جىلدارى قۋعىن-سۇرگىنگە ۇشىراعان قانشاما ۇلت وكىلدەرىن شەتتەتپەي, ءوز پاناسىنا العان حالقىمىزدىڭ كەڭ پەيىلىنە بەرگەن اللا تاعالانىڭ كەرەمەت سىيى دەۋگە بولادى. ارنامىز بۇگىنگى جاعدايىنا بىردەن جەتكەن جوق. ول ەڭ الدىمەن 2007 جىلى ستۋديا بولىپ قۇرىلدى. ال بىلتىر تامىز ايىندا كابەلدىك جۇيە ارقىلى ەفيرگە شىعىپ, الماتى قالاسى مەن الماتى وبلىسىنا عانا تارالا باستادىق. سونىڭ ارقاسىندا ساحارانىڭ شولىندە قالعان ادامنىڭ كۇيىنە تۇسكەن قوعامىمىزعا يماننىڭ كاۋسارىن ۇسىندىق. ىزگىلىككە سۋساعان ەلدىڭ سۇرانىسىن ارنامىزدىڭ بۇگىنگى تارالۋ اۋقى­مىنان-اق بايقاۋعا بولادى. اللاعا شۇكىر, باس-اياعى ءبىر جىلدىڭ ىشىندە ءبىزدى ەلىمىزدىڭ كوپ­تەگەن جەرلەرى كورە باستادى. مىسالى, قاسيەتتى رامازان ايىنا وراي ۇيىمداستىرىلعان بيىلعى تىكەلەي ەفيرىمىزدىڭ بارىسىندا كورەرمەندەر شىمكەنت, ورال, اقتاۋ, اتىراۋ, پاۆلودار, استانا, سەمەي قالالارىنان جانە باسقا دا جەرلەردەن قوڭىراۋ شالىپ, ارنامىزدى تاما­شالاپ جاتقاندارىن قۋانا جەتكىزدى. “اسىل ارنا” باعدارلامالارى قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە تارايدى. دەگەنمەن نەگىزگى با­سىم­دىق بىزدە قازاق ءتىلدى باعدارلامالارعا بەرىلگەن. جالپى يسلام ءدىنىنىڭ ناسيحاتى تەك ءبىر تىلدە عانا جۇرمەۋى كەرەك. يسلام ءدىنى بۇكىل ادامزاتقا تۇسىرىلگەن ءدىن بولعاندىقتان, ونىڭ ناسيحاتىن قازاق تىلىندە دە, ورىس تىلىندە دە جۇرگىزە بەرەمىز. ويتكەنى, قازاقستاندا كوپتەگەن باسقا ۇلتتاردىڭ وكىلدەرى بار جانە ورىس ءتىلدى باۋىرلارىمىز دا از ەمەس (ولارعا ورىس تىلىندە ايتىلعان ۋاعىز عانا تۇسىنىكتى بولىپ وتىر). وسى سوڭعى توپقا بايلانىستى ءبىر جاعدايدى ايتا كەتكىم كەلەدى. ءبىزدىڭ ناسيحاتىمىز ارقىلى, اللانىڭ قالاۋىمەن جۇرەگىنە يمان قونعان, ءسوي­تىپ, دىنگە كەلگەن ورىس ءتىلدى قانداستا­رى­مىزدىڭ انا تىلدەرىنە دەگەن مەيىرىم-ىقى­لاس­تارى دا ويانىپ جاتىر. ولاردىڭ اراسىندا قازاق تىلىندە سويلەپ كەتىپ جاتقاندارى دا كوپ. ياعني, ولار ءوزىنىڭ دىنىمەن دە, تىلىمەن دە قاۋىشۋدا. ال ولارعا يمان قاينارى, ءدىن ناسيحاتى ورىس تىلىندە جەتكىزىلگەن بولاتىن. ءبىر جىلدىڭ ىشىندە ارنامىز ارقىلى اللا­نىڭ قالاۋىمەن 40-تان استام تەلەجوبا ەفيرگە شىقتى. بۇل – بۇكىل ۇجىمنىڭ شىعارماشىلىق ىزدەنىسىنىڭ جەمىسى. جالپى ءدىن ناسيحاتىن, سونىڭ ىشىندە يسلام سياقتى اقيقات ءدىندى ميلليونداردىڭ جۇرەگىنە جەتكىزۋ ميسسياسىن موينىمىزعا العاننان كەيىن بىزگە ءبىر ساتكە دە دامىل تابۋعا بولمايدى. بابالارىمىز ۇستاعان اسىل ءدىنىمىزدىڭ عاسىرلار بويعى ۇلتتىق بول­مىس-ءبىتىمىمىزدى قالىپتاستىرۋعا جاساعان يگى ىقپال-اسەرى دە ۇشان تەڭىز. سوندىقتان دىنىمىزگە ورالۋ ارقىلى ساف التىنداي جارقىراعان ۇلت­تىق ەرەكشەلىكتەرىمىزدى دە تابامىز. “ۇلتىمىز ءوزىنىڭ بولمىس-ءبىتىمىن جوعالتپاسا ەكەن, سان عاسىرلاردان بەرى بۇكىل تىرشىلىگىنىڭ شامشى­راعىنا اينالعان يسلام نۇرىن ءوشىرىپ الماسا ەكەن” دەگەن جانايقايىمىزدى جەتكىزۋ, مىنە, ءبىزدىڭ بۇگىنگى نەگىزگى ماقسات وسى. رامازان ايىنىڭ العاشقى كۇنىنەن باستاپ ءبىر اي بويى كەشكى 7-دەن 11-گە دەيىن تىكەلەي ەفير­گە شىعىپ كەلەمىز. وعان ءدىن جانە قوعام قاي­راتكەرلەرى كەلىپ, ەلگە يمان يىرىمدەرى تۋرا­لى جۇرەكتەن شىققان سوزدەرىن ايتىپ, كورەر­­مەندەردىڭ تەلەفون ارقىلى قويعان سانداعان سۇراقتارىنا جاۋاپ بەرۋدە. ءسوزىمنىڭ باسىندا ايتقانداي, كورەرمەندەر الماتى مەن الماتى وبلىسىنان عانا ەمەس, قازاقستاننىڭ تۇكپىر-تۇك­پىرىنەن حابارلاسۋدا. ال قاسيەتتى قادىر ءتۇ­نىن­دە كەشكە باستالعان تىكەلەي ەفيرىمىز تاڭعا دەيىن سوزىلدى. تەلەفوندا تىنىم بولعان جوق. “قادىر ءتۇنى قىدىر اتا كەلە مە؟”, “داستارقان جايىپ, تەرەزەنى اشىپ قويدىق, تىلەگىمىزدىڭ قابىل بولعانىن قالاي بىلەمىز؟”, “تەلەۆيزور كورۋگە بولا ما؟” مىنە, وسى سەكىلدى سۇراقتار وتە ءجيى قويىلدى. ءيا, ء“لايلاتۋل-قادر” – مىڭ ايدان دا قايىرلى قاسيەتتى ءتۇن. ياعني, بۇل “تاعدىردىڭ وزگەرەتىن ءتۇنى” دەگەن ماعىنانى بىلدىرەدى. تاعدىر قالاي وزگەرەدى؟ بۇل – دۇعا-تىلەكتەردىڭ, عيبادات-قۇلشىلىقتاردىڭ قابىل بولاتىن ءتۇنى. بۇل ءتۇنى ەشقانداي قىدىر اتا دا كەلمەيدى, ەسىك-تەرەزەنى اشىپ قويۋدىڭ دا قاجەتى جوق. بۇلاردىڭ ءبارى – حالىقتىڭ ۇعى­مىنداعى جاڭساق تۇسىنىكتەر. داستارقانىڭىزدى ۇيىڭىزگە كەلەتىن قوناقتارىڭىز ءۇشىن عانا ءازىر­لەۋىڭىزگە بولادى. ەگەر يمان تاقىرىبىندا اسەر­لى ادەمى اڭگىمەلەر ءجۇرىپ جاتسا, اللاعا دە­گەن قۇلشىلىق جونىندەگى باسقا دا دۇنيەلەر كور­سەتىلسە, تەلەديدار كورگەنىڭىز دە ءجون. دۇرى­سى, بۇل ءتۇنى مۇمكىندىگىنشە قۇران اياتتارى مەن پايعامبارىمىزدىڭ (س.ع.س) حاديستەرىن كوبىرەك وقىپ, اللا تاعالاعا دۇعا جاساعانىڭىز ابزال. جاراتقاننىڭ ءوزىنىڭ پەندەسىنە نەعۇرلىم جا­قىندايتىن تۇنىندە اللادان يمان مەن ەكى دۇنيەنىڭ باقىتىن تىلەگەندەردىكى – ەڭ ءبىر دۇرىس قادام. جالپى قادىر ءتۇنى حابارلاسقان كورەرمەندەردىڭ ساۋالىنان بايقاعانىمىز, حال­قىمىزدىڭ يمانعا دەگەن, اللانى تانۋعا دەگەن ىقىلاسى ەرەكشە. تەك ولارعا قاجەتتى ناسيحاتتى قاجەتتى جەرىن تاۋىپ, اسا ءبىر دانالىقپەن ايتا ءبىل. اسىل ءدىنىمىزدىڭ باعا جەتپەس قۇندىلىق­تارىن يمانعا شولدەگەن جانداردىڭ جۇرەگىنە اسا ءبىر سەزىمتالدىقپەن, مايدان قىل سۋىرعان­داي جەتكىزگەندە عانا مۇسىلمان باۋىرلارمىز­دىڭ قاتارى كوبەيە تۇسەرىنە كۇمان جوق. تىكەلەي ەفيردى دايارلاۋ كەزىندە ءتۇرلى قي­ىن­دىقتار بولىپ جاتتى. تاقىرىپ بەلگىلەۋ, قوناق­تارمەن كەلىسۋ, ۇزىلىستە باراتىن بەينە­ماتە­ريال­داردى جەدەل ازىرلەۋ – ايتۋعا عانا جەڭىل جۇ­مىس­تار. ءسات سايىن تۋىنداپ جاتاتىن تەحني­كا­لىق قيىندىقتار ءوز الدىنا. بىراق بىزگە كۇش بەرگەن, كەز كەلگەن قيىندىقتى جە­دەل شەشۋگە مۇمكىندىك جاساعان ءبىر نارسە بار ەدى. ول – ءبىزدىڭ جاراتقانعا دەگەن كۇمانسىز قۇلشى­لى­عى­مىز جانە حالقىمىزعا اللا تا­عالانىڭ حاق جولىن ناسيحاتتاۋعا بەرىلگەن مۇمكىندىك. اسىل دىنىمىزگە قىزمەت ەتۋ – ءبىز ءۇشىن, ارنامىزدىڭ شىعارماشىلىق ۇجىمى ءۇشىن ۇلكەن باقىت. بىزدە ءبىر عانا مۇرات بار. ول – ازاتتىعىن العان حالقىمىزدى ءوزىنىڭ شى­نايى اتا دىنىمەن قاۋ­ىشتىرۋ. ءبىر اللاعا يمان كەلتىرگەن حالىقتىڭ ازاتتىعى دا, باقى­تى دا باياندى بولماق. مۇحامەدجان تازابەكوۆ,  اقىن, “دارىن” مەملەكەتتىك جاستار سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, “اسىل ارنا” تەلەارناسىنىڭ باس ديرەكتورى.
سوڭعى جاڭالىقتار