بەسقالادان شىققان باتىر تۋرالى بىرەر ءسوز
ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستا كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىن العان قازاق ەرلەرىنىڭ قاتارى تاعى ءبىر ەسىممەن تولىقتى. 104-ءشى باتىر. ءىنيات ناۋرىزباەۆ. ۆورونەج مايدانىنىڭ 52-ارميا, 254-اتقىشتار ديۆيزياسىنىڭ 933-اتقىشتار پولكىندە جاۋعا قارسى جان اياماي سوعىسقان ءىنياتقا دنەپر وزەنىن كەسىپ ءوتىپ, كەڭەس اسكەرلەرىنىڭ بەكىنىسىنە جول اشۋ كەزىندە كورسەتكەن ەرلىگى ءۇشىن كسرو جوعارعى كەڭەسى پرەزيديۋمىنىڭ جارلىعىمەن 1944 جىلدىڭ 22 اقپانىندا كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعى بەرىلگەن.
قان مايداندا قازاقتىڭ قانىندا تۋلاعان قاھارماندىق قاسيەتتى, ەرلىك پەن ورلىكتى تاعى ءبىر مارتە كورسەتتى ءىنيات سىندى قازاق ورەنى. اعايىندارى, اۋىلداستارى ونىڭ ماراپاتتاۋ پاراعىندا باسقا ۇلتتىڭ باتىرى بولىپ جۇرگەنىن بايقادى دەيسىز بە؟ قازاق ەكەندىگىن قازبالاپ سۇراپ قايتەدى, ونسىز دا بارىنە بەلگىلى. قاراقالپاق جەرىنەن شىققان ساناۋلى باتىردىڭ ءبىرى.
ساناۋلى باتىر دەمەكشى, بەسقالادان, ياعني قاراقالپاقستاننان شىققان 15 كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىنا يە بولعانداردىڭ 5-ەۋى قازاق حالقىنىڭ وكىلى ەكەندىگى ونسىز دا ءمالىم. سوندىقتان جەرگىلىكتى حالىق تا, بيلىك تە ونىڭ قازاق باتىرى ەكەندىگىنە استە كۇمان كەلتىرگەن ەمەس-ءتى. جەڭىس مەرەكەسى قارساڭىندا ودان قازاق باتىرى رەتىندە سۇحبات الىپ, الاشتىڭ ارداقتى پەرزەنتى ساناتىندا جۋرناليستەر قالام تەربەيتىن. سويتسە...
ەرجۇرەك ناۋرىزباەۆتىڭ ەسىمىن كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىن العان 103 قازاق قاھارماننىڭ قاتارىنان كوزىمىز شالماعان سوڭ ىزدەستىرەمىز عوي باياعى. ينتەرنەتتەردى اقتارا كەلسەك, باتىردىڭ ۇلتى بارلىق جەردە «وزبەك» بولىپ جازىلعان. ماراپات قاعازىن تولتىرعانداردىڭ ورەسكەل قاتەلىگى مە, الدە ساياسات ىڭعايىمەن سولاي جازىلدى ما, ايتەۋىر وسى كەزگە دەيىن اقيقاتتىڭ بۇرمالانىپ كەلگەنى انىق.
كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى ءىنيات ناۋرىزباەۆپەن كوزى تىرىسىندە سۇحباتتاسقان جۋرناليست بەگابات ۇزاقوۆتىڭ قازاقتىڭ قاھارمان پەرزەنتى تۋرالى جازعان ماقالاسىن وقىرمان نازارىنا ۇسىنىپ وتىرمىز. وسىلايشا, وتكەندە كەتكەن ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋعا ۇمتىلىپ, ەلدىڭ باس گازەتى «ەگەمەن قازاقستان» ارقىلى قالىڭ قازاقتان ءسۇيىنشى سۇراپ وتىرعان جايىمىز بار, قۇرمەتتى اعايىن.
عابيت مۇسىرەپ,
«دارىن» مەملەكەتتىك جاستار سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى.
1934 جىلى بەلگىلەنگەن كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىن 12 مىڭنان استام جاۋىنگەر, كوماندير, قولباسشى, پارتيزان العان بولاتىن. تىڭعىلىقتى زەرتتەۋلەر ناتيجەسىندە بۇل اتاقتى العانداردىڭ ۇلتىنا قاتىستى ماسەلەدە تىڭ دەرەكتەر تابىلىپ جاتىر. جان الىپ, جان بەرىپ جۇرگەن شاقتا ۇلتىنىڭ بەدەلىن ويلاپ, وزگەلەردى ءوز ەسەبىنە جازىپ جىبەرگەندەر دە بار بولىپ شىقتى. سابىر راقىموۆ پەن راسۋل ەسەتوۆتىڭ بەرتىنگە دەيىن وزبەك حالقىنىڭ باتىرى سانالىپ كەلگەنى بارشاعا بەلگىلى.
اۋىلى ارالاس, قويى قورالاس جاتقان قاراقالپاقستانداعى قازاقتار اراسىنان بەس بىردەي كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى شىققان. ول جەردەگى باۋىرلار وسى باتىرلاردى ماقتان ەتەدى. بىراق, عالامتوردىڭ دامۋى كوپ مالىمەتتەردەن حاباردار ەتتى. بەس باتىردىڭ تورتەۋى – ماقاش بالماعامبەتوۆ, پليس ء(بىلىس) نۇرپەيىسوۆ, جۇمان قاراقۇلوۆ, جۇماعالي قالدىقاراەۆتىڭ ءومىرباياندارى بۇرمالانىپ كورسەتىلسە دە, قازاق باتىرلارىنىڭ تىزىمىندە بار دا, بەسىنشىسى – ءىنيات ناۋرىزباەۆ وزبەك ۇلتىنىڭ ەسەبىندە جۇرگەن بولىپ شىقتى. سول سەبەپتى باتىر تۋرالى ناقتى دەرەكتەردى ساراپتاپ, قالىڭ وقىرمانعا اقيقاتتى جەتكىزگەندى ءجون كوردىك.
ءىنيات ناۋرىزباەۆ 1918 جىلدىڭ 10 قىركۇيەگىندە شوراحان ۋەزى, سارىبي بولىسى, ءتورتدۋال اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن (بۇل اۋىل كەيىننەن قاراقالپاق اسسر-ءى, ءتورتكۇل اۋدانى, كارل ماركس كولحوزى, 1977 جىلى تورتكۇل, بەرۋني اۋداندارىنان ءبولىنىپ شىققان ەللىكقالا اۋدانىنىڭ قۇرامىنا كىرىپ, لەنينگراد كولحوزى دەپ اتالدى. قازىر اۋىلعا سول وڭىردەگى قازاق قايراتكەرلەرىنىڭ ءبىرى عاني ءادىلوۆ ەسىمى بەرىلگەن). باستاۋىش ءبىلىم العان سوڭ اۋىلدىق كەڭەستىڭ حاتشىسى, ليكبەزدە مۇعالىم, دۇكەنشى بولعان. ساۋاتتى جاستار تاپشى بولعاندىقتان, باسشىلىق قاي ىسكە جۇمساسا, سونى اتقارعان. الايدا, پالە اياق استىندا ەكەن. 19 جاسار جىگىت اڭعالدىعىنان تەگىس جەردە ءسۇرىنىپ كەتكەنىن بايقاماي دا قالدى. 1937 جىلى ونىڭ دۇكەنىنە ءبىر كوپبالالى جەسىر ايەل كەلىپ, قارىزعا اقشا سۇرايدى. اۋىلداس ايەلدىڭ ءمۇشكىل حالىنە اشىنعان ءىنيات وعان ساۋدادان تۇسكەن اقشانى ۇستاتا سالادى. كوپ وتپەي دۇكەنگە تەكسەرۋشىلەر كەلەدى دە, الگى اقشانىڭ كەسىرىنەن ءىنيات 8 جىلعا كەسىلىپ, تۇرمەدەن ءبىر-اق شىعادى.
سامارقاند وبلىسىنىڭ پاحتاكور اۋدانىنداعى ەڭبەكپەن تۇزەۋ مەكەمەسىندە جازاسىن وتەپ جۇرگەنىنە ءتورت جىل بولعاندا سوعىس باستالادى. باسشىلىق مۇنداعىلاردىڭ دا ءوز ەرىكتەرىمەن سوعىسقا بارۋ مۇمكىندىگى بارلىعىن ايتادى. مايدانعا ءوز ەركىمەن جىبەرۋ تۋرالى دەرەۋ ارىز جازعان ءىنيات 1941 جىلى 22 شىلدەدە سوعىسقا اتتانادى. ارينە, ايىپ باتالونىنا. 2-ۋكراينا مايدانىنىڭ كالينين باعىتىنداعى 86-اتقىشتار پولكىنىڭ قۇرامىندا 18 تامىز كۇنى سوعىسقا ارالاسادى.
جاس جاۋىنگەر شايقاستاردىڭ بىرىندە سول قولىنان جاراقات الىپ, 16 كۇن ەمدەلەدى. دارىگەرلەر ءبىر اي جاتۋى كەرەكتىگىن ايتادى. الايدا, كوڭىلىندە دۇشپانعا دەگەن اشۋ-ىزا قايناپ تۇرعان ءىنيات كومانديرلەردەن تەزىرەك الدىڭعى شەپكە جىبەرۋىن وتىنەدى. جاراقاتى تولىق جازىلماعان ءى.ناۋرىزباەۆ ءبىر ايلىق كومانديرلەر دايىندايتىن كۋرستا وقىپ, ۆورونەج مايدانىنىڭ 52-ارميا, 254-اتقىشتار ديۆيزياسىنىڭ 933-اتقىشتار پولكىندە پۋلەمەتشى بولادى. ول, اسىرەسە, ۆزۆود كومانديرى رەتىندە دنەپر وزەنى ءۇشىن بولعان سوعىستا ەرەكشە كوزگە تۇسەدى.
ءى.ناۋرىزباەۆ قۇرامىندا بولعان 254-اتقىشتار ديۆيزياسىنىڭ الدىنا جاۋ قولىنداعى دنەپر وزەنىنىڭ باتىس جاعالاۋىنا ءوتىپ, باسقالاردىڭ وتۋىنە دە جول اشۋ مىندەتى قويىلعان بولاتىن. 1300 شاقىرىمداي جولدى ارتقا تاستاعان العاشقى وترياد 1943 جىلدىڭ 30 قىركۇيەگى كۇنى ەرتەمەن ارعى بەتكە تىرناق ىلىكتىرىپ, نەگىزگى كۇشتەردىڭ تابان تىرەۋىنە لايىقتى پلاتسدارمدى تارتىپ الادى. ديۆيزيانىڭ قۇرامىنداعى 791-ارتپولكتەن وزگە قۇرامالار 1943 جىلعى 2 قازاندا تولىقتاي دنەپردەن ءوتىپ بولادى. بىراق, ول وڭايعا سوققان جوق. وزەننىڭ ارعى بەتىنە مىقتاپ بەكىنىپ العان جاۋ اسكەرلەرى قاتتى قارسىلىق كورسەتىپ, كەڭەس اسكەرلەرىنىڭ ۇستىنە وقتى قارشا بوراتادى.
933-پولكتىڭ پۋلەمەتشىسى ءى.ناۋرىزباەۆ دنەپر وزەنىنىڭ سول جاعالاۋىندا تۇرعان كەزدىڭ وزىندە جاۋ ۇشاعىن پۋلەمەتتەن اتىپ قۇلاتقان ەدى. ءسويتىپ, اۋەدەن بولاتىن شابۋىلعا تويتارىس بەرىپ, اسكەرلەردىڭ وزەننىڭ كەلەسى بەتىنە امان-ەسەن ءوتۋىن قامتاماسىز ەتەدى. ال دنەپردەن وتە سالا شابۋىلداپ, قولما-قول ايقاستا قارۋلاستارىنا اجال وعىن سەبەلەپ تۇرعان فاشيستەردىڭ پۋلەمەتىن قولعا تۇسىرەدى.
1943 جىلدىڭ 17 ناۋرىزىندا كرەششاتيك دەرەۆنياسى ءۇشىن بولعان تۇنگى شايقاستا ول باتىل العا باسىپ, جاۋدىڭ اسكەري كۇزەتشىلەرىن جايراتىپ, راسچەتپەن بىرگە دەرەۆنياعا باسىپ كىرگەن. ءوز پۋلەمەتىنەن وقتى جاڭبىرشا جاۋدىرىپ, ساسىپ قالعان فاشيستەردىڭ تالايىن جەر جاستاندىرادى. وسى سوعىستا راسچەت 42 ءفاشيستىڭ كوزىن جويىپ, جاۋدىڭ وق بوراتىپ تۇرعان 3 نىسانىن, وق-ءدارى قويماسىن قۇرتادى. مينومەتتەر ورنالاسقان شەپتەردى باسىپ الادى. ءسويتىپ, جاۋدىڭ ماڭىزدى قورعانىس پۋنكتىن قولعا ءتۇسىرىپ, فاشيستەردەن تازارتادى.
«دنەپر وزەنىنەن وتەر كەزدە كورسەتكەن جۇرەكتىلىگى مەن باتىلدىعى جانە وڭ جاعالاۋداعى جاۋ پلاتسدارمىن باسىپ الۋ كەزىندەگى ەرلىگى كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىنا لايىقتى. 28 قازان, 1943 جىل. ءبولىم كومانديرى, گۆارديا پودپولكوۆنيگى چەرتوۆ» دەپ جازىلعان ءىنيات ناۋرىزباەۆتىڭ ماراپات پاراعىندا. مىنە, وسى ەرلىكتەرى ءۇشىن وعان 1944 جىلدىڭ 22 اقپانىندا كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعى بەرىلگەن.
ءى.ناۋرىزباەۆتىڭ كەيىن وزبەك حالقىنىڭ وكىلى رەتىندە سانالىپ كەتەتىن جاعداي وسى كەزدە ورىن العان. ماراپاتتاۋ قاعازىندا ۇلتى «وزبەك» دەپ جازىلىپ, اتى-ءجونى نۋرازباەۆ يمات بولىپ كەتتى. العاشقى قاتەگە ونىڭ سوعىسقا سامارقاند وبلىسىنان اتتانعانى سەبەپ بولۋى مۇمكىن. ماراپاتقا ۇسىنىپ وتىرعان كوماندير ونىڭ قۇجاتىنا قاراماستان, وزبەكستاندىقتاردىڭ ءبارى وزبەك دەپ ويلاپ, قاعازعا سولاي ءسۇيكەي سالۋى دا عاجاپ ەمەس. ال اتى-جونىنە كەلسەك, سوعىس تاريحىندا مۇنداي ورەسكەلدىكتەر كەزدەسەدى. قازاقتىڭ باتىر قىزى مامەتوۆانىڭ ەسىمى ءمانسيا نەمەسە مونشاق بولعان دەپ ءجۇر عوي, شالا ساۋاتتى وفيتسەردىڭ كەسىرىنەن مانشۇك دەگەن ەسىم پايدا بولدى ەمەس پە؟ بۇل دا ءدال سونداي جاعداي. جەرگىلىكتى حالىقتاردىڭ تىلدەرىنىڭ ەرەكشەلىگىنە وراي ينايات, ينويات ناۆرۋزبوەۆ دەپ تە جازىلىپ ءجۇر.
سوعىس اياقتالعان سوڭ, 1946 جىلى ءى.ناۋرىزباەۆ تۇركىستان اسكەري وكرۋگىنىڭ جولداماسىمەن تامبوۆ قالاسىنداعى اسكەري ۋچيليششەگە وقۋعا جىبەرىلەدى. وقۋدى تابىستى ءتامامداپ, بىرنەشە جىل قىرعىزستاندا جۇمىس ىستەيدى. بىراق, 7-8 جىلدان سوڭ سوعىستا العان جاراقاتى مازالاپ, ەلگە قايتۋعا ءماجبۇر بولادى. ءبىرشاما ۋاقىت ەمدەلگەن سوڭ, تورتكۇل اۋداندىق اسكەري كوميسسارياتىندا, اۋداندىق اتقارۋ كوميتەتىندە قىزمەت ەتەدى. 1958-1960 جىلدارى كارل ماركس كولحوزىنىڭ باسقارما توراعاسى بولادى. سودان سوڭ زەينەت دەمالىسىنا شىققانشا فەرما مەڭگەرۋشىسى قىزمەتىن اتقارادى.
ءى.ناۋرىزباەۆ كوزى ءتىرى باتىر رەتىندە قاراقالپاقستاندا ۇلكەن قۇرمەتكە يە بولىپ, اقتىق دەمى بىتكەنشە تۋعان اۋىلىندا ءومىر ءسۇردى. اۋىلداستارى دا, اۆتونوميالى رەسپۋبليكا باسشىلارى دا ونى قازاق باتىرى رەتىندە باعالادى. باتىردىڭ زايىبىنىڭ ەسىمى – نۇرسۇلۋ. ولاردىڭ رەيىمباي, ابدوللا اتتى ەكى ۇلى, ورال, توتىيا دەگەن ەكى قىزى بولعان. قازىر تەك ورال عانا بار. تورتكۇل قالاسىندا تۇرادى.
ءبىز باتىر تۇلعاسىن بىلە ءتۇسۋ ءۇشىن ونىڭ ءار وڭىردە تۇراتىن تۋىستارىن اڭگىمەگە تارتتىق.
سۇلتانباي رەيىمباي ۇلى ءىنياتوۆ:
– مەن 1971 جىلى 10 قاڭتاردا دۇنيەگە كەلگەنمىن. باتىردىڭ ۇلكەن ۇلى رەيىمبايدىڭ بالاسىمىن. اكەم ەرتەرەك قايتىس بولىپ كەتكەن سوڭ, قاراشاڭىراققا يە بولىپ مەن قالدىم. اتام 1999 جىلى 29 ساۋىردە ومىردەن وزدى. اۋداننان, نوكىستەن جوعارى قىزمەتتەگى كىسىلەر كەلىپ, باتىرعا لايىق قۇرمەتپەن سوڭعى ساپارعا اتتاندىردىق.
سوڭعى كەزدە اتامنىڭ ۇلتىنا قاتىستى ءارتۇرلى اڭگىمە ايتىلىپ ءجۇر. تەك ماراپاتتاۋ قاعازىندا وزبەك دەپ جازىلىپ كەتكەنى بولماسا, و كىسى قازاق بولىپ تۋدى, قازاق بولىپ ءومىر ءسۇردى, قازاق بولىپ باقيلىققا اتتاندى. كەيبىرەۋلەر ايتىپ جۇرگەندەي, ۇرپاقتارى دا وزبەك بولىپ كەتكەن ەمەس. ءسوزىمنىڭ دالەلى رەتىندە تولقۇجاتىمنىڭ كوشىرمەسىن الىڭىز. سوندا اقيقاتقا كوز جەتكىزەسىز.
مەن قازىر اتامنىڭ ءوز قولىمەن سالىپ, بىرنەشە جىل تۇرعان ۇيدە تۇرىپ جاتىرمىن. قىزىعۋشىلىق تانىتقاندار بولسا, قاراقالپاقستان رەسپۋبليكاسى, ەللىكقالا اۋدانى, عاني ءادىلوۆ اۋىلىنا كەلىپ, مەنى سۇراسا, اۋىلداستارىمنىڭ كەز كەلگەنى ءۇيىمدى كورسەتىپ جىبەرەدى.
قۇربانباي تولەگەن ۇلى بۇقارباەۆ:
– قازاق دەگەن حالىق ايدىڭ, كۇننىڭ امانىندا ارىسىن بىرەۋگە بەرىپ قويمايدى. وزگە ۇلتتىڭ قۇرامىنا ءسىڭىپ كەتەتىندەي ءىنيات ناۋرىزباەۆ ىزدەۋشىسى جوق ازامات ەمەس, ءبىر ەلدىڭ بەتكە ۇستار باتىرى عوي!
مۇندايدا اتام قازاق شەجىرەگە جۇگىنەدى, اتا-تەك قۋالايدى. ەندەشە, ءبىز دە ءسويتىپ كورەلىك. مەن ءىنيات ناۋرىزباەۆتىڭ تۋعان ءىنىسى – تولەگەننىڭ ۇلىمىن. 1961 جىلى دۇنيەگە كەلدىم. ەللىكقالا اۋدانى, بوقانمەرەي اۋىلىنان اتاجۇرتقا, جامبىل وبلىسىنىڭ تۇرار رىسقۇلوۆ اۋدانى كوگەرشىن اۋىلىنا كوشىپ كەلدىم.
و باستاعى مەكەنىمىز – اقتوبە وبلىسىنىڭ العا اۋدانى. ءوتكەن عاسىر باسىنداعى الاساپىران كەزىندە ناۋرىزباي اتامىز قاراقالپاق جەرىنە كەلىپ تۇراقتايدى. ونىڭ ۇلى بۇقاربايدان ءىنيات پەن تولەگەن تارايدى. كىشى ءجۇز, جەتى رۋ, تابىننىڭ ىشىندەگى قاراقويلى ەكىباس دەگەن رۋدانبىز. ال بۇقارباي اتامىزدىڭ ايەلى – بالجان اجەمىز شومەكەيدىڭ قىزى. دەمەك, ءىنيات ناۋرىزباەۆتىڭ اكەسى – تابىن, شەشەسى – شومەكەي, ايەلى نۇرسۇلۋ – ون ەكى اتا باي ۇلىنىڭ ىشىندەگى شەركەش. باتىرعا دا, ونىڭ تىكەلەي ۇرپاقتارىنا دا وزگە ۇلتتىڭ ءبىر تامشى قانى ارالاسپاعان.
مەنىڭ دە بالالىق شاعىم مەن ەسەيۋ جىلدارىم ەللىكقالا اۋدانىنداعى, بوستان قالاسىندا ءوتتى. №22 مەكتەپتە ءبىلىم الدىم. 7 قاراشا, 1, 9 مامىر مەرەكەلەرىندە كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى ءىنيات ناۋرىزباەۆتىڭ قالانىڭ ورتالىق الاڭىنا كەلىپ ءسوز سويلەگەنىن بىرنەشە مارتە كورگەنىم بار. ءتىپتى, ول ءبىزدىڭ مەكتەپكە وقۋشىلارمەن كەزدەسۋگە دە كەلگەن-ءدى. ءتىرى باتىردىڭ ءوزى ورتامىزعا كەلىپ وتىرعان سوڭ سۇراقتى قارشا بوراتقانبىز. تاعى ءبىر ەستە قالعانى, باتىر ۇنەمى سۇر تەرىدەن تىكتىرىلگەن قازاقى بورىك كيىپ جۇرەتىن. ءبىزدىڭ جاقتا قاراكول قويدىڭ جاڭا تۋعان قوزىسىنىڭ ەلتىرىسىنەن باس كيىم كيۋ قازاقتار اراسىندا سانگە اينالعان ەدى. باتىر باس كيىمى ارقىلى دا قازاق ەكەنىن كورسەتىپ جۇرگىسى كەلدى-اۋ دەيمىن.
1992 جىلى قاراقالپاقستاندا تۇڭعىش رەت قازاق تىلىندە «دوستىق ءۇنى» دەگەن رەسپۋبليكالىق گازەت اشىلدى. ونىڭ العاشقى سانىندا فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى كۇرلەنباي حاميدۋللاەۆتىڭ ءىنيات ناۋرىزباەۆ تۋرالى ماقالاسى جاريالاندى. 1994 جىلى مەن رەسپۋبليكالىق «ءامۋ تاڭى» اپتالىعىنان وسى گازەتكە اۋىستىم. وداق ىدىراپ, ەلدىڭ ءال-اۋقاتى ناشارلاپ كەتكەن شاق بولاتىن. ءار ايدىڭ ون بەسىندە اقشا قۇنسىزدانادى. ۇكىمەت تاراپىنان قولداۋ بولماعان سوڭ 1998 جىلى گازەت جابىلىپ تىندى. رەداكتسيا باسشىلىعى ۇلت مىنبەرىنەن تۇگەلدەي ايىرىلىپ قالماۋ ءۇشىن قازاق تىلىندە «وركەن» دەگەن جۋرنال شىعارۋعا شەشىم قابىلدادى. يگى ءىستى باتامەن باستاۋ سالتىمىز ەمەس پە, ماعان ءى.ناۋرىزباەۆپەن سۇحباتتاسىپ, باتاسىن الۋ مىندەتى جۇكتەلدى. نوكىستەن وڭتۇستىككە, ەللىكقالا اۋدانىنا تارتىپ كەتتىم. سۇراستىرىپ بىلسەم, باتىر اۋدان ورتالىعى سانالاتىن بوستان قالاسىنداعى اۋرۋحانادا جاتىر ەكەن. ونىمەن اۋرۋحانا پالاتاسىندا اڭگىمەلەسۋدىڭ ءساتى ءتۇستى.
قازىر, مىنە, الدىمدا «وركەن» جۋرنالىنىڭ 1998 جىلى جارىق كورگەن ءبىرىنشى سانىنداعى «ءسىز كۇتكەن كەزدەسۋ» ايدارىمەن بەرىلگەن «ءىنيات ناۋرىزباەۆ: وركەنىڭ ءوسسىن, ورەندەر!» دەگەن سۇحباتىم جاتىر. نەگىزىنەن, قازاق گازەتىنىڭ جابىلىپ قالۋى, جاڭا جۋرنال اشىلعالى جاتقانى, قاراقالپاقستانداعى قازاقتىڭ جاي-كۇيى ماسەلەسىن دە اڭگىمەلەسكەنبىز. ول كەزدە اسا ءمان بەرمەگەن ەكەنمىن, قازىر سۇحباتىمنىڭ قالاي شىققانىنا تاڭعالىپ وتىرمىن. باتىرىمىز ءوز پىكىرلەرىن باتىل جەتكىزگەن ەكەن...
ماراپاتتاۋ قاعازىندا «وزبەك» دەپ جازىلىپ كەتكەندىگىنە بولا, ونىڭ ەسىمىن قازاق باتىرلارىنىڭ تىزىمىنە ەنگىزبەي جۇرگەنىمىز جارامايتىن ءىس. وسى ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىراتىن ءسات جەڭىستىڭ 70 جىلدىعى قارساڭىندا تۋىپ وتىر. سونىمەن, قازاق باتىرلارىنىڭ قاتارى تاعى ءبىر قاھارمانمەن تولىقتى. 104-باتىر! ول – ءىنيات ناۋرىزباەۆ!
بەگابات ۇزاقوۆ,
جۋرناليست.
