دەگەنمەن 2024 جىلعى سۋ تاسقىنى حالىقتىڭ بىرلىگىن كۇشەيتكەن كەزەڭ بولدى. مەملەكەتتىك مەكەمەلەر مەن قاراپايىم حالىق قويان-قولتىق قيمىلداپ, جايىق وزەنى بويىنداعى 84 اۋىلدى, ورال قالاسىن ءتىلسىز جاۋدان قورعاپ قالدى. زارداپ شەككەن تۇرعىندارعا پرەزيدەنت تاپسىرماسىنا سايكەس ماتەريالدىق كومەك ۋاقتىلى كورسەتىلىپ, باسپانامەن قامتاماسىز ەتىلدى. 13 مىڭ وتباسى 4,8 ملرد تەڭگە كولەمىندە بىرجولعى تولەم السا, 10 مىڭ وتباسىنا 4,1 ملرد تەڭگە ماتەريالدىق وتەماقى تولەندى. 1374 ءۇي مەن ساياجايدى جوندەۋگە 4,3 ملرد تەڭگە قاراجات جۇمسالدى. 3 مىڭعا جۋىق پاتەر ساتىپ الىنىپ, 900-دەن استام جاڭا تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى.
وبلىس اۋماعىندا كەيىنگى ەكى جىلدا سۋ تاسقىنىنا قارسى جۇمىس قارقىندى جۇرگىزىلدى. ءوڭىر باسشىسى ناريمان تورەعاليەۆ 2024–2025 جىلدارى باعدارلامالىق قۇجاتتار اياسىندا سۋ تاسقىنىنا قارسى جۇمىستارعا 7,5 ملرد تەڭگە جۇمسالعانىن ايتادى. سونىڭ ىشىندە جالپى ۇزىندىعى 155 كم بولاتىن 90 قورعانىس بوگەتى ورناتىلىپ, 10 كم كانال قازىلعان. 94 شاقىرىم ارىق جۇيەسى, چيروۆو, جاڭا ءومىر, كەمەر, ۇزىنكول, اقجايىق, مۇراتساي سۋقويمالارى جوندەۋدەن وتكەن. جەتى وزەننىڭ ارناسى كەڭەيتىلىپ, ورال قالاسىندا جايىق وزەنىنىڭ 700 مەترلىك جاعالاۋى نىعايتىلعان. اۆتوجولدارعا 58 سۋ وتكىزۋ قۇبىرى ورناتىلىپ, وبلىس اۋماعىندا 238 شاقىرىمدىق ماگيسترالدى كانالدار تازارتىلعان. تاسقالا اۋدانىندا دەركول وزەنىنىڭ 5,3 كم ارناسىن تەرەڭدەتىپ, تازارتۋ جۇمىسى باستالىپ كەتتى. بۇعان 622 ملن تەڭگە قاراستىرىلعان.
ەل كولەمىندە بەلەڭ العان تسيفرلاندىرۋ ءۇردىسى ەندى ءتىلسىز جاۋمەن كۇرەسۋگە دە كومەكتەسەدى. «قازاقستان عارىش ساپارى» اق-نىڭ كومەگىمەن تاسقىن قاۋپىن الدىن الا بولجايتىن «تاسقىن» اقپاراتتىق جۇيەسى جاسالدى. قورعانىس بوگەتتەرى تسيفرلاندىرىلىپ, 64 گيدروقۇرىلىستىڭ پارامەترلەرى تۇراقتى باقىلاۋعا الىندى. مونيتورينگتى جاقسارتۋ ماقساتىندا جاڭادان 10 گيدروبەكەت اشىلعان. ونىڭ ىشىندە جايىق, شاعان, دەركول وزەندەرىندە اۆتوماتتاندىرىلعان 3 بەكەت تۇر. بيىل وڭىردە تاعى دا 2 جاڭا گيدروبەكەت قۇرىلىسى باستالادى.
پرەزيدەنت 2024 جىلى كوكتەمدە كەي تۇسى وتكەل بەرمەي كەتەتىن قالدىعايتى, جاقسىباي, شىڭعىرلاۋ وزەندەرىندە تۇراقتى كولىك قاتىناسىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندە تاپسىرما بەرگەن بولاتىن. قازىر قاراتوبە مەن شىڭعىرلاۋ اۋداندارىندا سالىناتىن ءۇش كوپىردىڭ جوباسى ازىرلەندى. كوپىرلەردىڭ جالپى قۇنى – 7,5 ملرد تەڭگە. قۇرىلىس-مونتاج جۇمىسىن جۇرگىزۋگە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قارجى بولىنەدى.
تاسقىننىڭ ءبىر سەبەبى – وزەن مۇزىنىڭ دەر كەزىندە سوگىلمەي, تاسىعان سۋدى بوگەۋى. بىلتىر وڭىردە 23 مىڭ شارشى مەتر اۋماقتا مۇز جارۋ جۇمىسى ءجۇردى. بيىل دا وسى ماقساتقا قازىنادان 230 ملن تەڭگە بولىنگەن. قاۋىپتى تۇستار انىقتالعان.
ەلدى مەكەندەردە قار شىعارۋ جۇمىسى قارقىندى ءجۇرىپ جاتىر. بۇعان جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن 6,1 ملرد تەڭگە جۇمسالماق. بۇل بىلتىر بولىنگەن قارجىدان اجەپتاۋىر ارتىق. قازىردىڭ وزىندە 203 مىڭ شارشى مەتر شىعارىلدى.
وبلىس اۋماعىنداعى نەگىزگى سۋ ارتەرياسى – جايىق وزەنى باستاۋىن شەكارانىڭ ارعى جاعىنان الاتىن بولعاندىقتان, رەسەي فەدەراتسياسىنداعى جاعدايدى دا جەرگىلىكتى توتەنشەلىكتەر باقىلاپ وتىر. سونىڭ ىشىندە يرەكلى سۋقويماسىنداعى جاعداي باستى نازاردا. «رەسەيلىك ارىپتەستەرىمەن اراداعى ماسەلەلەردى تالقىلاۋ ءۇشىن بيىل دا اقپان ايىندا رەسەيدىڭ ورىنبور وبلىسىنا ءىسساپار جوسپارلاپ وتىرمىز», دەيدى ءوڭىر باسشىسى.
مەملەكەتتىك تاپسىرىس بويىنشا جاڭادان اشىلعان «باتىس يرريگاتسيا» مەكەمەسىنە 1,1 ملرد تەڭگەگە 31 ارنايى تەحنيكا ساتىپ الىنعان. بۇدان بولەك, تىكەلەي سۋ شارۋاشىلىعى قىزمەتىنە جاۋاپتى «قازسۋشار» مەكەمەسى دە 1,7 ملرد تەڭگەگە 51 جاڭا تەحنيكا الدى. وڭىردە جالپى سۋ تاسقىنى سالدارىن جويۋعا 4 573 ادام, 2 040 تەحنيكا, 194 ءجۇزۋ قۇرالى, 487 سۋ سورۋ تەحنيكاسى دايىن تۇر. 7 مىڭ توننادان اسا ينەرتتى ماتەريال, 336 مىڭ دانا قاپ, 423 توننا قۇم ازىرلەنگەن.
باتىس قازاقستان وبلىسى
