كەيىنگى كەزدە قازاقستان ەۋرازيا كەڭىستىگىندەگى جەتەكشى ءبىلىم ورتالىقتارىنىڭ ءبىرى رەتىندە قالىپتاسۋدى كوزدەيتىنى ايتىلىپ ءجۇر. سول ماقساتتا شەكارا سىرتىنداعى ەلدەردەن ستۋدەنتتەردى تارتۋعا قارقىندى جۇمىستار جۇرگىزىلىپ جاتىر. ناتيجەسىندە, 2025 وقۋ جىلىندا ەلىمىزدىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىندا ءبىلىم الىپ جاتقان شەتەلدىك ىزدەنۋشىلەردىڭ ناقتى سانى 35 075 بولىپ وتىر.
جاڭارتىلعان دەرەكتەرگە قاراعاندا, شەتەلدىك ستۋدەنتتەردىڭ قۇرىلىمى ءبىلىم الۋشىلار گەوگرافياسىنىڭ ايتارلىقتاي كەڭەيگەنىن بايقاتادى. بۇل تۇرعىدا كوش باستاپ تۇرعان مەملەكەتتەر: ءۇندىستاننان – 9 959, تۇرىكمەنستاننان – 9 089, وزبەكستاننان – 4 136, قىتايدان – 3 367, رەسەيدەن – 2 426 ستۋدەنت بار.
وڭتۇستىك ازيا, ورتالىق ازيا جانە قىتايدان كەلەتىن ستۋدەنتتەردىڭ باسىم بولىگى مەديتسينا, ينجەنەريا, IT جانە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق باعىتتاردى تاڭدايدى. ءبىلىم باعىتتارى بويىنشا سۇرانىس بويىنشا سانداردى سويلەتسەك: دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە مەديتسينا – 12 950, پەداگوگيكا – 5 943, بيزنەس جانە قۇقىق – 4 539, ينجەنەريا – 3 374, اقپاراتتىق تەحنولوگيالار – 2 141.
شەتەلدىك تالاپكەرلەر نەگە ءبىزدىڭ ەلدى تاڭدايدى؟ مۇنىڭ جاۋابىن مينيسترلىك انىقتاعان ءۇش سەبەپتەن كورە الامىز. ءبىرىنشىسى – ءوڭىردىڭ بىرقاتار مەملەكەتىمەن سالىستىرعاندا قولجەتىمدى وقۋ اقىسى; ەكىنشىسى – وتاندىق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ديپلومدارىنىڭ تانىلۋى جانە حالىقارالىق سەرىكتەستىكتەر; ينفراقۇرىلىمنىڭ جاقسارۋى جانە پراكتيكالىق دايىندىققا باسىمدىق بەرىلۋى.
لوگيكاعا سالساق, شەتەلدىك ستۋدەنتتەر قاتارىنىڭ كوبەيۋىنە ەلىمىزدە اشىلعان شەتەلدىك جوعارى وقۋ ورىندارى فيليالدارىنىڭ اشىلۋى تۇرتكى بولدى دەپ ويلاۋىمىز مۇمكىن. الايدا شەتەلدىك ستۋدەنتتەردى تارتۋدا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتتەر ستراتەگيالىق درايۆەرگە اينالدى. شەتەلدىك ستۋدەنتتەر سانى بويىنشا ۇزدىك 5 جوو: ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ – 4 497, س.اسفەندياروۆ اتىنداعى قازۇمۋ – 2 687, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ – 2 483, ق.ساتباەۆ اتىنداعى قازۇتزۋ – 1 759, م.اۋەزوۆ اتىنداعى وقمۋ – 1 730.
الماتى, استانا جانە شىمكەنت شەتەلدىك ستۋدەنتتەردى تارتۋدىڭ ءۇش نەگىزگى ورتالىعى بولىپ وتىر. تارقاتىپ جازساق, الماتىدا 18 195, استانادا 4 292, شىمكەنتتە 3 645 شەتەلدىك ستۋدەنت بار. الماتىدا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتتەردى, مەديتسينالىق جوعارى وقۋ ورىندارىن جانە جەكە ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىن قامتيتىن ورتالىق ازياداعى ەڭ ءىرى ءبىلىم كلاستەرى قالىپتاسقان. استانا عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىقتارىنىڭ دامۋى جانە حالىقارالىق ءبىلىم باستامالارى ارقىلى زياتكەرلىك ورتالىق رەتىندەگى ورنىن كۇشەيتىپ جاتىر. شىمكەنت ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىگىندەگى يندۋستريالىق ءبىلىم تىرەگىنە اينالىپ كەلەدى. وسى ءۇش ورتالىق بىرىگىپ قازاقستاننىڭ تاشكەنت, بىشكەك جانە باكۋ قالالارىمەن وڭىرلىك كوشباسشىلىققا باسەكەلەسە الاتىنىن كورسەتەدى.
