سۋرەتتەردى تۇسىرگەندەر – ا.دۇيسەنباەۆ, ە.ۇكىباەۆ
– مىرجاقىپ دۋلات ۇلى «حالىققا ەڭ پايدالى ادام – مۇعالىم» دەگەن. مۇعالىم – ءار ازامات ءۇشىن وتە قادىرلى تۇلعا. باسقا سوزبەن ايتقاندا, مۇعالىم ءاربىر بالاعا ءومىر جولىن كورسەتەدى. ۇستاز – ءتالىم-تاربيە مەن ءبىلىمنىڭ قاينار كوزى. كەز كەلگەن قوعامنىڭ كەمەلدىگى, وركەنيەتتىلىگى ۇستازعا دەگەن قاتىناسىمەن ولشەنەدى. ۇستازىن ۇلىقتاعان ەلدىڭ ۇرپاعى سانالى, بولاشاعى جارقىن بولارى حاق. سەبەبى ءار مۇعالىمنىڭ ەڭبەگى – ەرەن, ەلىمىزدىڭ دامۋىنا قوسقان ۇلەسى – وراسان. سوندىقتان بۇگىن مەن ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن بارشا ازاماتقا شىنايى ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن, – دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسى وزىق ويلى ۇلت بولۋ ءۇشىن ەڭ الدىمەن, ءبىلىم-عىلىمنىڭ دامۋىنا باسا ءمان بەرۋىمىز كەرەك دەپ سانايدى.
– كەيىنگى بەس جىلدا ەلىمىزدە وسى باعىتتا كوپ جۇمىس ىستەلدى. ءبىلىم سالاسىنا بولىنەتىن قارجى ءۇش ەسە ارتتى. 1 200 جاڭا مەكتەپ اشىلدى. «كەلەشەك مەكتەپتەرى» ۇلتتىق جوباسى جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. وسى جوبا بويىنشا زامان تالابىنا ساي 150 ءبىلىم وشاعى سالىندى. سونداي-اق وسىنداي 67 مەكتەپتىڭ قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر. بالالاردىڭ ساپالى ءبىلىم الۋىنا قاجەتتى بارلىق جاعداي جاسالۋدا. بۇل دەرەكتى حالىق ءبىلۋى كەرەك, سەبەبى مەملەكەت جاس ۇرپاقتىڭ بىلىمىنە جانە ۇستازداردىڭ جاعدايىنا باسا نازار اۋدارىپ جاتىر. ءبىز پەداگوگتەردىڭ مارتەبەسىن كوتەرىپ, الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتۋ ءۇشىن ناقتى شارالاردى قولعا الدىق. ارنايى زاڭ قابىلدادىق. بۇگىندە ۇستازداردىڭ جالاقىسى ەكى ەسە ءوستى, – دەدى پرەزيدەنت.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇستاز بولۋ ناعىز بىلىكتى, دارىندى, شەبەر ماماننىڭ عانا قولىنان كەلەتىنىن العا تارتىپ, مۇعالىمنىڭ ەڭبەگى سوعان ساي لايىقتى باعالانۋعا ءتيىس ەكەنىنە توقتالدى.
– قازىر ءبىلىم نارىعىندا باسەكە كۇشەيدى, كوپتەگەن جاستارىمىز ۇستاز بولۋعا ۇمتىلىپ جاتىر. اسىرەسە مەكتەپتى «التىن بەلگىمەن» بىتىرگەن تۇلەكتەردىڭ اراسىندا مۇعالىمدىك جولىن تاڭداعاندار كوپ. بۇل – وتە جاقسى ءۇردىس. مەملەكەت مۇنداي ازاماتتاردى ءاردايىم قولدايدى. بيىل مۇعالىمدەر دايارلاۋ ءۇشىن 13 مىڭنان اسا گرانت ءبولىندى. بۇل – ەلىمىزدەگى بارلىق گرانتتىڭ بەستەن بىرىنە جۋىعى دەگەن ءسوز. جالپى, ءبىلىم سالاسىندا جۇيەلى جۇمىس ىستەلىپ جاتىر, ناتيجەسى دە جاقسى دەپ ايتۋعا بولادى. مىسالى, بىلتىردان بەرى مىڭنان اسا وقۋشى ءتۇرلى پاننەن حالىقارالىق ءبىلىم سايىسىندا جەڭىمپاز اتاندى. بۇل – ۇستازداردىڭ بەلسەندى جۇمىسىنىڭ جەمىسى, دارىندى جاستارىمىزدىڭ تاباندى ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسى. مەن تامىز ايىندا وليمپيادا جەڭىمپازدارى مەن جۇلدەگەرلەرىن اقورداعا شاقىرىپ, ولارعا ارنايى سەرتيفيكاتتار تابىستادىم. بۇل ءداستۇر جالعاسىن تابادى, – دەدى پرەزيدەنت.
مەملەكەت باسشىسى ەل جاستارىنا زور ءۇمىت ارتىپ, وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ ەرتەڭىنە ۇلكەن سەنىممەن قارايتىنىن جەتكىزدى.
– قازىرگىدەي قۇبىلمالى زاماندا ساپالى بىلىممەن قاتار, سانالى تاربيەنىڭ ماڭىزى ەرەكشە. ءبىز وسى ماسەلەگە باسا نازار اۋدارۋىمىز كەرەك. بۇل ىسكە مەملەكەت تە, مەكتەپ تە, وتباسى دا بىردەي اتسالىسۋى قاجەت. بيىلدان باستاپ بارلىق مەكتەپتىڭ وقىتۋ ۇدەرىسىنە «ادال ازامات» ءبىرتۇتاس تاربيە باعدارلاماسى ەنگىزىلىپ جاتىر. باستى ماقسات – جاس ۇرپاقتىڭ ساناسىنا جالپىۇلتتىق قۇندىلىقتاردى ءسىڭىرۋ, ولاردى وتانشىل رۋحتا تاربيەلەۋ. قازىرگى تاڭدا بۇكىل حالىق «تازا قازاقستان» تۇجىرىمداماسىن ىسكە اسىرۋعا قوماقتى ۇلەس قوسىپ, وسى ماڭىزدى جۇمىسقا بەلسەندى تۇردە اتسالىسۋدا. «تازا قازاقستان» جالپىۇلتتىق قوزعالىسى – جاي ناۋقان ەمەس, بۇل – ءمان-ماعىناسى تەرەڭ, ەلىمىزدىڭ بولاشاعىنا تىكەلەي قاتىسى بار جۇمىس. سوندىقتان مەن بارلىق مۇعالىمدەر قاۋىمىنا وسى باستاماعا قولداۋ كورسەتكەنى ءۇشىن العىس ايتامىن. مۇنىڭ ءبارى, تۇپتەپ كەلگەندە, ۇلت ساپاسىنىڭ مىقتى بولۋىنا اسەر ەتەدى. جالپى, الدا ءالى دە كوپ جۇمىس بار. مەن تامىز كونفەرەنتسياسىندا ءبىلىم بەرۋ ىسىنە قاتىستى بىرقاتار وزەكتى ماسەلەگە ارنايى توقتالدىم. ۇكىمەتكە ناقتى تاپسىرمالار بەردىم. وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى بارلىق جۇمىستى ۋاقتىلى ءارى ساپالى ورىنداۋى كەرەك, – دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
پرەزيدەنت زامان تالابىنا ساي دامىعان, وزىق ەل بولۋعا ۇندەپ, ءبىلىم بەرۋ ىسىندەگى تسيفرلاندىرۋ ماسەلەسىنە نازار اۋداردى.
– تسيفرلاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگياسى – قازىرگى زاماننىڭ اقيقاتى. سول سەبەپتى مەن بيىلعى حالىققا جولداۋىمدى وسى وزەكتى ماسەلەگە ارنادىم. تسيفرلىق ساۋاتتىلىقتى بالالارعا مەكتەپتەن باستاپ ۇيرەتكەن دۇرىس. وقۋشىلار وزىق تەحنولوگيانى وقۋدا ءتيىمدى پايدالانا بىلگەنى ءجون. بۇل – ۇستازدارعا دا قاتىستى ماسەلە. مۇعالىمدەر زاماناۋي داعدىلاردى جەتىك مەڭگەرۋى قاجەت. جاساندى ينتەللەكتىنى ءبىلىم سالاسىندا كەڭىنەن پايدالانعان ابزال. تسيفرلىق ەل بولۋ – ءبىر كۇننىڭ شارۋاسى ەمەس. قاراپايىم تىلمەن ايتقاندا, بۇل – مەكتەپتەن باستاپ تۇبەگەيلى جاڭا تاسىلمەن جۇمىس ىستەۋ دەگەن ءسوز. سىزدەر, قۇرمەتتى ۇستازدار, وسى ماڭىزدى ميسسيانى جۇزەگە اسىرۋعا اتسالىسىپ, بەلسەنە جۇمىس ىستەيسىزدەر دەپ سەنەمىن, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ەلىمىزدىڭ مەملەكەتتىك ساياساتىندا «زاڭ جانە ءتارتىپ» قاعيداسى ۇستەمدىك قۇراتىنىن جەتكىزىپ, ونى جۇيەلى جۇزەگە اسىرۋ ناتيجە بەرە باستاعانىنا توقتالدى.
– 2019 جىلدان بەرى قىلمىستىق قۇقىقبۇزۋشىلىقتىڭ سانى ەكى ەسە قىسقاردى. ۋاكىلەتتى ورگاندار بۇل باعىتتاعى كەشەندى جۇمىستى جالعاستىرۋى كەرەك. قوعامدا جوعارى قۇقىقتىق مادەنيەت قالىپتاستىرۋدا وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى مەن پەداگوگتەر ايرىقشا ءرول اتقارادى. سەبەبى ادىلدىك, زاڭ جانە ءتارتىپ قاعيداتتارى مەكتەپ پارتاسىنان باستاپ ورنىعۋى قاجەت. وسىلاي عانا ءبىز وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ ۇيلەسىمدى دامۋىن قامتاماسىز ەتىپ, شىن مانىندە قاۋىپسىز, قۋاتتى جانە ادىلەتتى قازاقستاندى قۇرا الامىز, – دەدى پرەزيدەنت.
جيىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ ءبىلىم سالاسىنا قوسقان ەلەۋلى ۇلەسى جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنا سىڭىرگەن ايرىقشا ەڭبەگى ءۇشىن ءبىر توپ ۇستازدى مەملەكەتتىك ناگرادامەن ماراپاتتادى.
پرەزيدەنت قولىنان مەكتەپ مۇعالىمدەرىمەن بىرگە كوللەدج جانە جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ وقىتۋشىلارى, سونداي-اق ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار بالالارمەن جۇمىس ىستەيتىن ماماندار دا ماراپات الدى.
ءىس-شارادا «دارىندى بالالارعا ارنالعان مامانداندىرىلعان «دارىن» ليتسەي-ينتەرناتىنىڭ مۇعالىمى مۇحتار تالقانباەۆ پەن «شكولا بۋدۋششەگو «ادىلەت» بالاباقشا-مەكتەپ كەشەنىنىڭ مۇعالىمى تاتيانا قۇدايبەرگەنوۆا ءسوز سويلەدى.
