“جۇرەكتەگى ءتاتتى مۇڭ...”

ءومىر شىندىعىنان سىر شەرتەدى “جىرلايمىن ءور شابىتپەن وتان اتىن, جىرلايمىن ىستىق قۇشاق, مارحاباتىن”. بالعىن دا ال­بىرت جىرلارىن مەكتەپ قابىرعا­سىن­دا جۇرگەندە, انىعىراق ايتقان­دا, الپى­سىنشى جىلداردىڭ باسىن­دا وسىلاي تۋعان ەلىنە دەگەن شىنا­يى سەزىمىمەن باستاعان عاليا قاي­داۋىل­قىزى بۇگىندە ەسىمى بەلگىلى قا­لام­گەر. ول “التىن ارقاۋ” مادەني-ەتنو­گرا­فيا­لىق قوعامدىق بىرلەس­تىگى­نىڭ ءتورايى­مى, الماتى قالاسى اكىم­­دىگىنىڭ ۇكى­مەتتىك ەمەس ۇيىمدار­مەن ىنتىماق­تاستىق جانە ءوزارا ءىس-قيمىل ءجونىن­دەگى قوعامدىق كەڭەس­تىڭ مۇشەسى رەتىندە دە بىرقاتار ءىس-شارا­لاردى جۇزەگە اسىرۋعا ءوز ۇلە­سىن قوسۋدا. العاش ەڭبەك جولىن رەس­پۋب­ليكالىق تەلەراديو كومي­تەتىندە باس­تاعان عاليا قايداۋىل­قىزى قا­لا­مىنان تۋعان وي-تولعانىستارى ءوز وقىر­مانىنىڭ نازارىن اۋدارار­­لىقتاي. جاقىندا الماتىدا عاليا قاي­داۋىلقىزىنىڭ “جۇرەكتەگى ءتاتتى مۇڭ” اتتى العاشقى تۋىندىسىنىڭ تۇساۋكەسەرىنە ارنالعان كەش بولىپ ءوتتى. كىتاپقا اۆتوردىڭ ءار جىلدار­داعى وي تولعانىستارى, ناقىشتى ناقىل­دارى, ەل تاعدىرى مەن ءتىل تاع­دى­رىنا ارنالعان جىر شۋماقتارى, سونىمەن قاتار افوريزمدەرى دە ەن­گەن. ءسوز رەتى كەلگەندە اتاپ اي­تار­لىعى, جاڭا ەڭبەكتىڭ تانىمدىق, تا­عى­لىمدىق سيپاتى ايقىن اڭ­عارى­لادى. جۇرەكتەن شىققان ءسوز عانا ءجۇ­رەككە جەتەتىندىگىن ەسكەرسەك, “جۇرەك­تەگى ءتاتتى مۇڭدا”كوڭىلگە وي سالاتىن, تولعاندىراتىنداي جىر­­لار دا, قاناتتى سوزدەر دە از ەمەس. قازاق مەملەكەتتىك قىزدار پەداگو­گيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پرورەك­تورى كلارا جانتورەەۆانىڭ پىكىرىنشە, “جۇرەك­تەگى ءتاتتى مۇڭ” – جان سۋسىنىن قاندىراتىن ادەمى دۇنيە, ال, ونىڭ ولەڭدەرىنە جازىلعان اندەر دە جۇرەككە جىلى”. كەيىنگى جاس ۇرپاققا ۇلتتىق سالت-ءداستۇردى جۇيەلى تۇردە ناسي­حاتتاۋدى ءوزىنىڭ باستى ماقساتىنا اينالدىرعان عاليا قايداۋىل­قىزى­نىڭ سونداي-اق جاستاردى وتان­سۇي­گىشتىككە ۇندەۋى دە كوپ نارسە­دەن حابار بەرسە كەرەك. ونىڭ “ابىر دا سابىر زاماندا, قۇت دارىتار قادامعا, رۋحى ۇلتپەن ۇران­داس, باۋىرجان كەرەك زامانعا” دەپ جىرلاۋى دا سون­دىقتان شىعار. ءۇل­كەن­نىڭ دە, كىشى­نىڭ دە بويىنان ادام­گەرشىلىك اسىل قاسيەتتى, ادال­دىق پەن ار-وج­دان تازالىعىن كورگى­سى كەلەتىن قالام­­گەردىڭ قوعام­دىق جات قۇبى­لىس­تارعا جانى قاس. ءيا, اقىن شۋماق­­تارىنداعىداي ءوزىنىڭ قۇلقىنىنىڭ ق ۇلىنا اينال­عاندار­دىڭ ارامىزدا كەزدەسە­تىندىگىن جوققا شىعارۋعا بولمايدى. ءتىپتى, بۇگىندە ءوز كاسىبىن ادال اتقارىپ, جاۋاپكەر­شىلىكتىڭ جو­عا­رى ۇلگىسىن تانىتۋعا ءتيىستى اق حالات­تى­لار اراسىندا دا ءبى­لى­مى تومەن­دەر بار. عاليا ءدال تاۋىپ ايتقانىن­داي “ادال دارىگەر كوزىڭە قارايدى, نادان دارىگەر قولىڭا قارايدى”. مۇنىڭ ءوزى قايتكەندە دە ءومىردىڭ اششى شىندىعى. باقىت بالعارينا. الماتى.