1998–2000 جىلدارى پالەوليت كەزەڭىن زەرتتەگەن قازاق-ورىس بىرىككەن عىلىمي ەكسپەديتسياسى مۇعالجار تاۋلارىنان العاشقى ادامداردىڭ الپىستان استام تۇراعىن تاپسا, ءا.ح.مارعۇلان اتىنداعى ارحەولوگيا ينستيتۋتى عالىمدارى مۇعالجار تاۋىنان ەرتە قولا ءداۋىرى مەتاللۋرگتەرى مىس ءوندىرىپ, بايىتقان سەگىز كەنىش ورنىن انىقتادى. ولاردىڭ ەڭ ءىرىسى – تارانعۇل قونىسى.

تولەۋبۇلاقتى ەرەكشە قورعالاتىن ەسكەرتكىشتەر تىزىمىنە ەنگىزبەسە, بىرەر جىلدان سوڭ جوعالتىپ الۋىمىز ىقتيمال. قىستىڭ ايازدى-بوراندى كۇندەرى, جازدىڭ اپتاپ ىستىعى, كۇشتى جەل العاشقى ادامداردىڭ قونىسىن جويۋعا جاقىنداسا, قازىرگى تابيعات بۇلدىرۋشىلەر دە ولاردان كەم ءتۇسىپ جاتقان جوق. العاشقى ادامدار ءومىر سۇرگەن ۋاقىتتا مۇعالجار تاۋىنىڭ تاستى-قىراتتى, كۆارتسقا باي سۋسىمالى قۇمدارى تىرشىلىككە قولايلى ەدى.

اقتوبە جەرىنە العاشقى ادامدار ءبىزدىڭ زامانىمىزعا دەيىنگى 500-350 مىڭ جىل بۇرىن ەرتە پالەوليت كەزەڭىندە قونىستانا باستاعان. الايدا ەلىمىزدە ەجەلگى ادامداردىڭ اماناتىن ساقتاۋ وتە وزەكتى ماسەلەگە اينالدى. ارحەولوگتەر ءبىر وبانى زەرتتەپ جاتسا, اشىلعان ون ەسكەرتكىش توناۋعا تۇسەدى. ەلىمىزدەن تاس عاسىرى ادامدارىنىڭ سۇيەك قالدىقتارى تابىلعان جوق. سوعان قاراماستان قازاق-جاپون, قازاق-ورىس, قازاق-نەمىس عالىمدارىنىڭ قاتىسۋىمەن پالەوليت داۋىرىنە قاتىستى ەلىمىز اۋماعىنان 80 ەجەلگى ۇڭگىر زەرتتەلدى.
اقتوبە وبلىسى