مامان • 02 ءساۋىر, 2025

بىلىكتى جولباسشى مامانعا ءزارۋمىز

50 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

كورىكتى جەرلەردىڭ اجارىن اشىپ, ءتۋريزمدى دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ جاتقان كەزەڭدە قوناقتارعا جول سىلتەپ, ساپالى قىزمەت ۇسىناتىن گيدتەردىڭ جۇمىسىندا كەمشىلىك بولماۋعا ءتيىس. قىزمەت ساپاسىن ايتپاس بۇرىن, ءدال قازىر ەلىمىزدە گيد مامانداردىڭ تاپشىلىعى بايقالادى. دەرەككە سۇيەنسەك, 300-دەن اسا ادام گيد رەتىندە جۇمىس ىستەپ جۇرسە, رەسمي رەەستردە 80-نەن اسا عانا گيد تىركەلگەن.

بىلىكتى جولباسشى مامانعا ءزارۋمىز

وسى تاقىرىپقا قاتىستى ماسە­لەلەر پرەزيدەنت ءىس باسقار­­ماسىنىڭ پرەزي­دەنت­تىك ور­تالىعىندا وتكەن گيدتەر مەن ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرىنىڭ ءى فورۋمىندا ايتىلدى. باسقوسۋدى استانا قالاسىنىڭ اكىمدىگى, «استانا دامۋ ورتالىعى» جشس, استانا گيدتەر كلۋبى, قازاقستاننىڭ گيدتەر جانە ەكسكۋرسوۆودتار وداعى, «Kazakh Tourism» ۇك» اق بىر­لەسىپ ۇيىمداستىردى. جيىنعا استانا قالاسىندا تۋريستەرگە ەكسكۋرسيا جاساۋمەن اينالىسىپ جۇرگەن 100-دەن اسا ازامات قاتىستى. ءپىب پرەزيدەنتتىك ورتالىعى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى بوتاگوز قايىپوۆا ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرىنىڭ ارقاسىندا پرەزيدەنتتىك ورتالىققا كەلەتىن قوناقتاردىڭ كوبەيگەنىن اتاپ ءوتتى.

– ساپالى تۋريستىك سەرۆيس قۇرۋ بىلىكتى كادرلار دايارلاۋ ىسىمەن دە تىعىز بايلانىستى. ياعني تۋريس­تەرگە ەلدىڭ باي مۇراسىن دۇرىس كورسەتە الاتىن گيدتەردىڭ جۇمىسىن ەلەۋسىز قالدىرۋعا بولمايدى. گيد-ەكسكۋرسوۆود جاي عانا جول كورسەتۋشى ەمەس, ول – قوناقتاردىڭ ساناسىنا ەلىمىز تۋرالى جاقسى وي قالىپ­تاستىراتىن «مادەني ەلشى». دەمەك, قوناقتاردىڭ ساپارى ءسات­تى بولماعى گيدتەردىڭ كاسىبي­­لىگىنە, بىلىمىنە, شەبەرلىگىنە, ءتىپتى جەكە قاسيەتتەرىنە دە بايلانىس­تى. جوعارى بىلىكتى گيد ەلدىڭ تاري­حىن, مادەنيەتىن, ەتنوگرافياسىن جانە گەوگرافياسىن جاقسى بىلۋ­گە ءتيىس. پرەزيدەنتتىك ورتالىق ەلور­دا­نىڭ ەڭ ماڭىزدى تۋريستىك نىسان­دارىنىڭ ءبىرى رەتىندە مادەني ءتۋريزم­دى دامى­تۋعا ەرەكشە كوڭىل بولەدى. ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرىنىڭ كاسىبي­­لىگىنىڭ ارقاسىندا ورتا­لىق ەلى­مىز­دىڭ ساياسي تاريحىنا قىزى­عۋشىلىق تانىتقان جاستارعا, زەرتتەۋشىلەرگە, ديپلوماتيالىق دەلە­گا­تسيا­لارعا, تۋريستەرگە ارنال­عان مادەني وشاققا اينالىپ كەلەدى, – دەيدى ب.قايىپوۆا.

استانا قالاسى ينۆەستي­تسيا­لار جانە كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ باسقارماسى باس­شى­سىنىڭ ورىنباسارى ماقسات جاڭاباەۆتىڭ ايتۋىنشا, بىلتىر ەلورداعا كەلگەن تۋريس­تەر سانى 2023 جىلمەن سالىستىرعاندا 14% -عا ءوسىپ, 1,5 ملن ادامدى قۇراعان. ولاردىڭ ىشىندە قىتاي, تۇركيا, رەسەي, ءۇندىستان, گەرمانيا, وڭتۇستىك كورەيا, اقش-تان كەلگەن قوناقتاردىڭ ۇلەسى باسىم. دەمەك, قازىر استانادا قازاق, ورىس, اعىلشىن ءتىلىن بىلەتىن گيدتەردەن بولەك, قىتاي, كورەي, ءۇندى, تۇرىك ءتىلىن بىلەتىن گيدتەرگە دە سۇرانىس جوعارى. اتالعان ەلدەردەن تۋريستەر توپ بولىپ كەلگەن سوڭ, ولار ساپاردىڭ باسى-قاسىندا كاسىبي مامان جۇرگەنىن قالايدى. وسى شەتەلدىك قوناقتارعا ەلدىڭ تۋريستىك الەۋەتىن بارىنشا ايشىقتاپ كورسەتۋگە كەلگەندە گيدتەر مەن ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرىن اتتاپ وتە المايمىز. ويتكەنى ولار ساپارلاعان ولكە تۋرالى مازمۇندى اقپارات ۇسىنعاننان بولەك, تۋريس­تەر قىزىعاتىن ورىنداردى جاقسى بىلەدى. ءبىز قازىر وقىعان, كۋرستان وتكەن, سالانى ۇڭعىل-شۇڭعىلىنا دەيىن زەرتتەگەن گيدتەر تۋرالى ايتىپ وتىرمىز. ولاردىڭ جۇمىسىنا وقىماعان, وقىسا دا ءبىردى-ەكىلى كۋرس­­تان ءوتىپ جۇمىس ىستەپ جۇرگەندەر كە­دەرگى بولماۋعا ءتيىس. وسى رەتتە «Kazakh Tourism» ۇك» اق باسقارما توراعاسىنىڭ ورىن­­باسارى دانيەل سەرجان ۇلى بىلاي دەيدى:

– شەتەلدىك تۋريستەردى قارسى الاتىن ءبىرىنشى ادام – گيد. گيدتەر قوناقتاردىڭ ساپارى ماعىنالى, مازمۇندى بولۋىنا اسەر ەتەدى. قازىر بۇل باعىتتا ەڭبەكتەنەتىن مامانداردىڭ تۇراقتاپ قالماي­تىنى قىنجىلتادى. 10 ادام گيدتىڭ وقۋىن وقىپ, كۋرستاردان وتسە, ونىڭ تورتەۋى جۇمىس ىستەيدى دەلىك. سول تورتەۋدىڭ ءوزى بىرەر جىلدا باسقا سالاعا اۋىسىپ جاتاتىن ساتتەر ءجيى كەزدەسەدى. ەلىمىزدىڭ تۋريستىك الەۋەتى ارتىپ كەلە جاتقانىن ەسكەرسەك, گيدتەردىڭ, ەكسكۋرسيا جەتەك­شى­لەرىنىڭ مارتەبەسىن قازىردەن كوتەرۋىمىز كەرەك. ماسەلەگە «Kazakh Tourism» اق بەيجاي قاراپ وتىرعان جوق. گيدتەر مەن ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرىنىڭ باسىن قوساتىن تسيفرلىق پلاتفورما ازىر­لەنىپ جاتىر. گيد ماماندار وسى ارقىلى ءبىر جەردەن وقىپ, كەرەك اقپا­راتىن تاۋىپ, وعان قوسا ونىڭ قىز­مەتىن راستايتىن جەكە بەيدجىن الا الادى. ياعني باسىمدىققا يە بولا­دى. بەيدج­بەن ءاربىر تۋريستىك نىسانعا تەگىن, ەمىن-ەركىن كىرەدى. بۇدان باسقا, زاڭنامالىق تۇرعىدا گيد­تەر­­دىڭ مارتەبەسىن, نەگىزگى قۇقىق­تارىن بەكىتۋ جونىندە دە جۇمىس ءجۇرىپ جاتىر. سونىڭ ناتي­جە­سىندە, قوناقتارعا جول سىلتەي­تىن, ساپالى, مازمۇندى, ءونىم­­دى قىزمەت كورسەتەتىن مامان­دار­دىڭ سانى ارتادى دەپ ويلايمىز.

گيد بولىپ جۇمىس ىستەپ جۇر­گەن جاس­تار سۇرانىسقا يە بولۋدى ويلاسا, اۋەلى وقۋ ماسەلەسىنە قاتىستى تالاپتاردى ورىنداۋى كەرەك. مىسالى, شاعىن كۋرستارمەن شەكتەلىپ, كەشە جۇمىسقا كىرىسكەن جاس قالانىڭ تاريحى, نەگىزگى تۋريستىك باعىتتارى تۋرالى اقپاراتتى ءدال تاجىريبەلى مامان سەكىلدى بىلمەيتىنى انىق. سوندىقتان وقىعان, ءوز جۇمىسىن جاقسى بىلەتىن گيدتەردىڭ, ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرىنىڭ مارتەبەسىن كوتەرىپ, ولاردى رەسمي تىركەلگەن گيد رەتىندە دارەجەسىن ارتتىرۋ قۇپتارلىق ءىس. وسىلايشا, وقىماي, ءوز بەتىنشە جۇمىس ىستەپ كەلگەن گيدتەر ىسىرىلىپ قالادى نەمەسە سۇرانىستا بولۋى ءۇشىن جاڭا تالاپ­تاردى ورىنداۋعا بەل بۋادى. ەلى­مىز­دىڭ الماتىدان بولەك, بارلىق دەرلىك وڭىرىندە تۋريستىك ماۋسىم قىس­قا. كۇز, قىستا ۇلتتىق پارك­تەر­گە, تاريحي-مادەني ورىندارعا بارا­تىن قوناقتار ازايادى. سول ءۇشىن دە گيد بولىپ جۇمىس ىستەپ جۇر­­گەن جاستاردىڭ كوپشىلىگى سالا­نى قو­سىمشا جۇمىس رەتىندە قاراس­تى­رادى.

كەزدەسۋدە قوناقتار وسى ماسە­لەمەن قاتار گيدتەر مەن ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرىن كاسىبي دايارلاۋ, بەدەلىن ارتتىرۋ, قوعامدىق بىرلەستىكتەردىڭ ۇسىناتىن جەڭىل­دىكتەرى, قارجىلىق قىزمەت, سالىق ماسەلەلەرى تۋرالى دا ءسوز قوزعادى.

سوڭعى جاڭالىقتار