«قوبداسۋ» قازىناشىلىق-مەملەكەتتىك كاسىپورنىنىڭ اعا شەبەرى تاسبولات ەسەنعۇلوۆتىڭ كۇندەلىكتى جۇمىسى وسىلاي باستالادى. قىر باسىنداعى مەكەمەدەگى سۋ ايدايتىن قوندىرعىنى قوسىپ, قوس رەزەرۆۋارعا 70 مەتر تەرەڭدىكتەن شىققان تىرشىلىك ءنارىن تولتىرىپ, تاراتۋ جەلىلەرىنە ايدايدى. اياز بەن بوراندى كۇندەرى جۇمىس كوبەيەدى. سۋ جينالىپ, ايدالىپ كەتكەنشە قوندىرعىدان كوز المايدى, ۇڭعىعا جالعانعان ناسوستاردى تەكسەرەدى.
قىر باسىنداعى جۇمىسىن بىتىرگەن سوڭ ۇيىنە كەلىپ, ۇلجان اپاي دايىنداپ قويعان اس-سۋىن ىشەدى. ودان كەيىن دە مازا جوق. جۇمىسى ەكى مەزگىل سۋ جيناپ, توراپتارعا تاراتۋمەن شەكتەلمەيدى. ەندى ارىپتەستەرىمەن قوبدانىڭ بالاباقشالارى مەن قوس مەكتەبى, اۋرۋحاناسىنداعى كارىز, تۇششى سۋ قۇبىرلارىن تەكسەرەدى. ويتكەنى ايازدى كۇندەرى قۇبىرلار ءجيى قاتىپ, سۋ جۇرمەي قالاتىنى بار. مۇنداي كەزدە بىردەن قوڭىراۋ تۇسەدى. شاقىرتۋعا كوممۋنالدىق مەكەمە قىزمەتكەرلەرى جەدەل بارۋعا تىرىسادى. قاتقان تۇسىن تەز تاۋىپ, ىشىندەگىسىن ەرىتىپ جىبەرمەسە, قۇبىر ىشىندەگى سۋ تۇتاس مۇزعا اينالىپ, تۇتاس جىلۋ جۇيەسىن ىستەن شىعارۋى مۇمكىن. قىس ورتاسىندا اۋرۋحانا مەن بالاباقشالار, مەكتەپتەردىڭ جەلىلەرىنىڭ ىستەن شىعۋىن كوزگە ەلەستەتۋدىڭ ءوزى قورقىنىشتى. مىنە, وسىنداي كوزگە كورىنبەيتىن بەينەتتى جۇمىستىڭ باسىندا تاسبولات ساناق ۇلى سىندى قاراپايىم شەبەرلەر ءجۇر. ۋاقىتپەن ساناسپايتىن جۇمىسقا ولار ابدەن داعدىلانعان. الپىستى القىمداعان كىسىگە كۇندىز-ءتۇنى قۇبىر تەكسەرىپ ءجۇرۋ وڭاي ەمەس. كەي كۇندەرى سۋ جينايتىن قۇدىققا ءتۇسىپ, قاتىپ قالعان جەلىلەردى جوندەۋگە تۋرا كەلەدى. سودان بولار, كوممۋنالدىق مەكەمەنىڭ بەينەتتى جۇمىسىنا كەلۋگە جاستار ق ۇلىقسىزدىق تانىتادى. تاسبولات ساناق ۇلىن دا وسى جاعداي الاڭداتادى. مۇمكىندىك بولىپ تۇرعاندا, ول اۋىلدىڭ جۇمىسسىز جاستارىن وسى كاسىپكە ۇيرەتكىسى كەلەدى. وكىنىشكە قاراي, ىنتالى جاس كەزدەسپەيدى. قۇبىردى جوندەۋ, سۋ جەلىلەرىنىڭ جۇمىسىن قاداعالاۋ, ىستەن شىققان بۇراندالاردى الماستىرا ءبىلۋ, كارىز قۇدىعىنا ءمىنىپ-ءتۇسۋ ەرەكشە ىجداعاتتىلىقتى قاجەت ەتەتىن جۇمىس. قىر باسىنداعى الىپ بوشكەلەر ءتۇس اۋا بوسايدى. قايتادان سۋ ايدايتىن قوندىرعىنى قوسىپ, رەزەرۆۋارلاردى تولتىرادى.
قاراپايىم شەبەر ۋاقىتقا قاراماي ەڭبەك ەتۋدى اتا-اناسىنان ۇيرەندى. ول قوبدانىڭ بايتاق مەكەنىنىڭ تۋماسى. بۇل ورتاعاسىرلىق ساۋلەت مۇناراسى ابات كەسەنەسى ورنالاسقان جەر. ەرتەدەن وسى جەردى تۇرعىلىقتى جۇرت بايتاق اتاندىرعان. قاراما-قارسى بەتتە, بىرەر قىردان اسقاندا بۇرىنعى بۇلاق اۋىلىنىڭ جۇرتى بار. بۇل جەردە كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى ءاليا مولداعۇلوۆانىڭ اكەسى نۇرمۇحامەد تۇرعان. ءاليا مەن ونىڭ جاستايىندا شەتىنەپ كەتكەن ءىنىسى باعدات سول جەردە دۇنيەگە كەلگەن. تاسبولات اعايدىڭ اكەسى ساناق اقساقال ءاليا باتىردىڭ اكەسى نۇرمۇحامەدتىڭ اعايىندارى. 1970–1980 جىلدارى بايتاقتا ساناق اشىقباەۆ پەن كۇلاش سارباسقىزى ميلليونەر شارۋاشىلىقتاردىڭ ءبىرى – «لەنين» ۇجىمشارىنىڭ قويىن باقتى. كوپبالالى وتباسىندا وسكەن تاسبولات تا بالا كەزىنەن قارا جۇمىسقا ارالاستى. 1977 جىلى وبلىس ورتالىعىندا مەكتەپ-ينتەرناتتىڭ 8-سىنىبىن اياقتاعان بويى اكەسىنە قولعابىس ەتتى. اكە-شەشەسىنىڭ «تۋعان جەرگە ەڭبەگىڭ ءسىڭسىن» دەگەن قاعيداسىن بەرىك ۇستانعان ازامات بايتاقتان ۇزامادى. 2000 جىلعا دەيىن اۋىلىندا ەكسپەديتور, فەرما مەڭگەرۋشىسى, زووتەحنيك بولىپ جۇمىس ىستەپ, بالالارى ەرجەتكەندە اۋدان ورتالىعىنا قونىس اۋداردى.
2019 جىلى «قوبداسۋ» كوممۋنالدىق مەكەمەسىنە شەبەر بولىپ ورنالاستى. اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىن جەتىك بىلەتىن وعان كوممۋنالدىق مەكەمەنىڭ جۇمىسىنا قايتا ماماندانۋعا تۋرا كەلدى. ەڭبەكسىز ءبىر كۇن دە بوس وتىرا المايتىن تىنىمسىز جانعا وسى جۇمىس ەرەكشە ۇنايدى. «ەڭ باستىسى – جۇرتقا پايداڭدى تيگىزۋ» دەيدى ول.
تاسبولات ساناق ۇلى مەن ۇلجان باقىتجانقىزى ۇل-قىزدارىنان جەتى نەمەرە-جيەن ءسۇيىپ وتىرعان باقىتتى اۋلەت. ۇلجان اپاي قوبدا جۇرگىزۋشىلەر وداعى فيليالىندا كولىكتەرگە تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ مامانى.
«كوممۋنالدىق مەكەمەنىڭ جۇمىسى وتە مازاسىز. كەيدە كۇندىز-ءتۇنى جۇرۋگە تۋرا كەلەدى. سەنبى, جەكسەنبىگە قاراماي ەڭبەك ەتەتىنىمىز بار. شاقىرتۋ تۇسكەندە جۇمىستا بولۋىڭ كەرەك. بەيمەزگىل جۇمىسى كوپ بولعاندىقتان, جاستار كەلمەيدى. تۇرعىن ءۇي جاعىنان جاس وتباسىلارعا قولداۋ بولسا, ولار تۇراقتانار ەدى», دەيدى تاجىريبەلى مامان.
جاز كۇندەرى «قوبداسۋ» ماماندارى قىر باسىنان شىقپايدى. رەزەرۆۋارلار بوساپ قالماۋى كەرەك, ەلەكتر توگىمەن جۇمىس ىستەيتىن قوندىرعىلاردى كۇندىز-ءتۇنى باقىلاۋ كەرەك. ويتكەنى جازدا اۋدان تۇرعىندارى تاۋلىگىنە 600 تەكشەمەترگە دەيىن سۋ تۇتىنادى.
بۇگىندە قوبدا اۋدانى تۇرعىندارىنىڭ 95%-ى ساپالى اۋىزسۋمەن قامتىلعان. اۋىزسۋدان تارشىلىق كورىپ وتىرعان جيرەنقوپا, اقىراپ اۋىلدارى عانا. جەر شالعاي بولعاندىقتان, ول جاققا قوبدادان قۇبىر تارتۋ وڭاي ەمەس. قوبدا – بۇلاقتى جەر. ءار تۇستان ىتقىپ شىعىپ جاتاتىن تۇششى سۋ كوزدەرى كوپ كەزدەسەدى. ەرتەرەكتە سۋدىڭ سىرىن بىلەتىن اقساقالدار بۇلاقتى كوزىن تاۋىپ, اعاشپەن ارشي وتىرىپ جەر بەتىنە شىعاراتىن. تاسبولات اكەسىنىڭ جانىندا ءجۇرىپ, سۋشى اقساقالداردى كوپ كوردى, ولاردىڭ اڭگىمەسىن ەستىدى. قىر باسىنداعى سۋشىلىق جۇمىستى ۇناتۋىنىڭ دا سىرى وسىندا. ول ىسىراپشىلدىقتى ۇناتپايدى. قۇبىر سۋىن بەي-بەرەكەتسىز اعىزۋعا بولمايدى دەپ جۇرگەن جەرىندە ەسكەرتىپ جۇرەدى.
اقتوبە وبلىسى
