سۋرەت: saryarka-samaly.kz
زاڭ جوباسىن ChatGPT جازىپ بەرەدى
وتاندىق ساراپشىلار جاساندى ينتەللەكت زاڭ شىعارۋ ۇدەرىسىنىڭ ساپاسىن ارتتىراتىنىن, مۇنى قولدانۋ مەملەكەتتىك ينستيتۋتتاردىڭ اشىقتىعى مەن تيىمدىلىگىن نىعايتۋعا باعىتتالعانىن العا تارتتى. مىسالى, پرەزيدەنتتىڭ ءىس باسقارماسى جانىنداعى پارلامەنتاريزم ينستيتۋتى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى بەرىك بەكجانوۆ جاساندى ينتەللەكت پەن اۆتوماتتاندىرۋدىڭ نورماشىعارماشىلىقتاعى ءرولى كۇن ساناپ ارتىپ كەلە جاتقانىن ايتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل تەحنولوگيالار قۇقىقتىق جۇيەنى تەرەڭ زەردەلەۋگە, زاڭ جوبالارىنىڭ ساپاسىن ۇدايى باعالاۋعا جانە ولاردىڭ ورىندالۋىن قاداعالاۋدا تىڭ تاسىلدەردى پايدالانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
زاڭ عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, ءنوۆوسىبىر مەملەكەتتىك ەكونوميكا جانە باسقارۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ دوتسەنتى اندرەي ماكارتسەۆ: «جاساندى ينتەللەكت ادامدى تولىق الماستىرا المايتىنى ءسوزسىز, بىراق جاڭا تەحنولوگيانىڭ بۇل ءتۇرىن كومەكشى مەحانيزم رەتىندە پايدالانۋعا بولادى, ول زاڭ شىعارۋ ۇدەرىسىن جەڭىلدەتەدى ءارى جەدەلدەتەدى», دەدى.
الەمدە برازيليا – جاساندى ينتەللەكت جاساپ شىعارعان زاڭدى قابىلداعان العاشقى ەل. وتكەن جىلدىڭ سوڭىندا «سالىق تولەۋشىلەر سۋ ەسەپتەگىش قۇرالى ۇرلانعان جاعدايدا ونى اۋىستىرۋعا اقى تولەمەيدى» دەگەن زاڭ نورماسىن قابىلدادى. مۇنى پورت-الەگري قالالىق كەڭەسىنىڭ مۇشەسى راميرو روزاريو ۇسىنعان, ال وعان زاڭ جوباسىن ChatGPT تولىعىمەن جازىپ بەرگەن. وسىلايشا, جي ءبىر ەلگە جاڭا زاڭ قۇراستىرىپ بەردى.
ال رەسەي عالىمى ولەگ شەرستوبوەۆ پارلامەنتتەردە جاساندى ينتەللەكتىنى زاڭنامالىق ۇردىستەرىن تالداۋعا, ۇلكەن دەرەكتەرمەن جۇمىس ىستەۋگە, زاڭ جوبالارى مەن تۇزەتۋلەردى قۇقىقتىق نەگىزدەگى كوزدەرىمەن سالىستىرۋعا, مونيتورينگ, رەتتەۋ نىساناسى تۋرالى دەرەكتەردى جيناۋعا, ازاماتتاردىڭ پىكىرىن تالداۋ جۇمىسىنا قولدانۋعا بولاتىنىن ايتادى. سونداي-اق جي-ءدىڭ پارلامەنتتىك جۇمىستى اكىمشىلەندىرۋگە (جۇمىس كەستەسىن تالداۋ, قۇجاتتاردى مۇراعاتتاۋ, ولاردى سالىستىرۋ, شەتەلدىك قۇجاتتاردى اۋدارۋ, ازاماتتاردىڭ وتىنىشتەرىن تالداۋ, ەسەپ, باياندامالارعا اقپارات جيناۋ جانە ولارمەن جۇمىس ىستەۋ), پارلامەنتتەردىڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتۋگە (پارلامەنتتىك تىڭداۋلاردى دەكودتاۋ, جوبالار, زاڭدار جانە ت.ب. تۋرالى ىڭعايلى دەرەكتەردى قالىپتاستىرۋ) كومەگى زور.
پارلامەنتاريزم ينستيتۋتى وسى باعىتتا اۋقىمدى زەرتتەۋ جۇرگىزىپ, زاڭنامالىق ۇدەرىستىڭ نەگىزگى تۇيتكىلدەرىن ايقىنداپ, ولاردى ەڭسەرۋ بويىنشا ناقتى ۇسىنىمدار ازىرلەدى. سونىمەن قاتار زاڭ شىعارۋ سالاسىنا جاساندى ينتەللەكت پەن اۆتوماتتاندىرىلعان مونيتورينگ جۇيەسىن ەنگىزۋدى كوزدەيتىن زاڭ جوباسىن دايىنداۋ قولعا الىندى. ماسەلەن, ينستيتۋت ساراپشىلارى نورماشىعارماشىلىق ۇدەرىسىن تسيفرلاندىرۋعا ارنالعان الگوريتمدەر ازىرلەۋ, جاساندى ينتەللەكتىنى قولدانۋ بويىنشا قۇقىقتىق نەگىز قالىپتاستىرۋ, قوعامدىق مونيتورينگتىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيەسىن ەنگىزۋ, سونداي-اق سوت تورەلىگى مەن زاڭ شىعارماشىلىعىندا جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارىن قولدانۋ جونىندەگى قوسىمشا زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋ جانە بىلىكتى ماماندار دايارلاۋ, زاڭ شىعارماشىلىعىن تسيفرلاندىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا جۇمىس توپتارىن قۇرۋ جانە بىرىڭعاي ستاندارتتاردى ازىرلەۋ سياقتى ۇسىنىستاردى العا تارتتى. ال وتاندىق جانە شەتەلدىك عالىمدار ايتىلعان ۇسىنىستاردى ماقۇلدادى.
«وسىلايشا, زاڭ عالىمدارىنىڭ باسقوسۋى زاڭنامانى زامان تالابىنا ساي جاڭعىرتۋدىڭ ماڭىزدى قادامى بولدى. قابىلدانعان ۇسىنىمدار مەن الداعى اتقارىلاتىن جۇمىستار قوعام يگىلىگىنە يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالاردى قاۋىپسىز ءارى ءتيىمدى پايدالانۋعا نەگىز بولىپ, زاڭ شىعارماشىلىق ۇدەرىسىن جاڭا بەلەسكە كوتەرمەك», دەدى ب.بەكجانوۆ.
مەملەكەتتىك سەكتورداعى جي
سونداي-اق جاساندى ينتەللەكت مەملەكەتتىك سەكتورعا ەنە باستادى. پنومپەندە (كامبودجا) ورتالىق ازيا, كاۆكاز جانە ازيا-تىنىق مۇحيتى ايماعىنىڭ 12 ەلىنەن 60-تان اسا وكىل جاساندى ينتەللەكتىنى مەملەكەتتىك سەكتورعا ەنگىزۋ الەۋەتىن سارالادى.
جيىنعا قاتىسقان كورەيا, حالىقارالىق تەلەكوممۋنيكاتسيالار وداعى جانە دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ جەتەكشى ساراپشىلارى جاساندى ينتەللەكتىنىڭ ستاندارتتارى مەن ەتيكالىق جاعىن قاراستىردى. جيىنعا قاتىسقان استانا مەملەكەتتىك قىزمەت حابى جوبا مەنەدجەرى باقىت جەكسەمباي جي سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق پەن تاجىريبە الماسۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى.ء ار ەلدەن كەلگەن قاتىسۋشىلار كامبودجا تسيفرلى تەحنولوگيالار اكادەمياسىندا (CADT) بولىپ, تسيفرلى بىلىكتىلىك پەن مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر, تۇرعىنداردى وقىتۋ باعدارلامالارىن زەردەلەدى
كورەيا رەسپۋبليكاسى ىشكى ىستەر جانە قاۋىپسىزدىك مينيسترلىگىنىڭ اشىق دەرەكتەر بويىنشا ساياسات ءبولىمىنىڭ ديرەكتورى دجۋون حانسون جي جاعدايدى ساراپتاۋ مەن تالداۋ نەگىزىندە پرەۆەنتيۆتى جانە پەرسونالدى قىزمەت كورسەتە الاتىن ترانسفورماتسيالاۋشى تەحنولوگيا رەتىندە دامىپ جاتىر دەگەن پىكىر ءبىلدىردى. دەگەنمەن ول ەتيكالىق تاۋەكەلدەر, قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرىن ەسكەرۋ قاجەتتىگىن ايتىپ, ءتيىمدى ستراتەگيالار جاساۋعا حالىقارالىق ىنتىماقتاستىق كەرەك ەكەنىن مالىمدەدى. ول كورەيا وسى سالادا تاجىريبە الماسۋعا دايار ەكەنىن دە جەتكىزدى.
ال كامبودجاداعى بۇۇ دب تۇراقتى وكىلى اليسسار چاكەر جي-ءتىڭ بارلىق ازاماتقا, اسىرەسە وسال توپتارداعى حالىققا قىزمەت كورسەتۋدە تيىمدىلىكتى ارتتىراتىنىن ايتادى. سونداي-اق كامبودجانىڭ پوشتا جانە تەلەكوممۋنيكاتسيا ءمينيسترى ۆاندەت چەانىڭ ايتۋىنشا, مەملەكەتتىك سەكتورداعى جي ءتيىمدى شەشىمدەر قابىلداۋعا ۇلەسى زور. بۇعان قوسا مەملەكەتتىك قىزمەت كورسەتۋدىڭ اشىقتىعى مەن ساپاسىن ارتتىرادى, ياعني ازاماتتاردىڭ تالاپ-تىلەكتەرى مەن سۇرانىستارىنا جەدەل جاۋاپ بەرۋگە مۇمكىندىك تۋعىزادى.