بۇل – ەلىمىز بويىنشا تۇڭعىش رەت قولعا الىنعان, «قازاقستان حالقىنا» قورىنىڭ قولداۋىمەن جۇزەگە اسىپ جاتقان كەرەمەت جوبا. باتىس قازاقستان وبلىسىندا عانا تاۋەلسىزدىك كۇنىنەن باستاپ ناۋرىز مەيرامىنا دەيىن ءوڭىردىڭ بارلىق 12 اۋدانىندا 25 كىتاپحانا جاڭعىرتىلاتىن بولادى.
كەيىنگى كەزدە ەلىمىزدە ادەبيەتتىڭ مارتەبەسى كوتەرىلىپ, كىتاپ وقۋ مادەنيەتى قالىپتاسىپ كەلە جاتقانداي اسەر قالدىرادى. بۇل ءۇردىس تومەننەن دە, جوعارىدان دا بايقالادى. پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن ەلىمىزدە 23 ءساۋىر – ۇلتتىق كىتاپ كۇنى بولىپ بەلگىلەنۋى دە جاقسى نىشان. اتالعان مەرەكە وقىرمان مادەنيەتىن دامىتۋعا جانە جاستاردىڭ كىتاپقا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان ماڭىزدى قادام ەكەنى ءسوزسىز.
بايتەرەك اۋدانىنداعى جاڭارعان كىتاپحانانىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى ناريمان تورەعاليەۆتىڭ ءوزى باردى. وسى جوبانىڭ باسى-قاسىندا جۇرگەن «قازاقستان حالقىنا» قوعامدىق قورىنىڭ توراعا ورىنباسارى ءلاززات چينكيسباەۆا, قوردىڭ باسقارما مۇشەسى سوفيا ايساعاليەۆا, «TANA» قوعامدىق قورىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى كاميلا لۇقپانوۆا, سونداي-اق جەرگىلىكتى قوعام وكىلدەرى دە وسى جەردەن تابىلدى.
وسىناۋ قايىرىمدىلىق جوبا اياسىندا وبلىستاعى 356 كىتاپحانانىڭ ىشىنەن 25-ءى جاڭارتىلىپ, قاۋىمداستىق ورتالىعىنا اينالادى. جوبانىڭ يگىلىگىن وبلىستىڭ 130 مىڭنان استام تۇرعىنى كورمەك.
– جەكە ءوزىم ءۇشىن وسى جوبا وتە ەرەكشە, جۇزەگە اسىرۋ جولىندا 1,5 جىل بويى ۇلكەن كوماندا قىزمەت ەتتى. ونىڭ ىشىندە جۇبان مولداعاليەۆ اتىنداعى وبلىستىق كىتاپحانانىڭ ديرەكتورى شولپان قۋانىشقاليقىزى مەن بارشا ۇجىمىن, «TANA» قوعامدىق قورىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى كاميلا لۇقپانوۆانى جانە ونىڭ كومانداسىن ەرەكشە اتاپ وتۋگە بولادى. ارينە, مۇنىڭ بارلىعى «قازاقستان حالقىنا» قورىنىڭ باسقارما توراعاسى بولات بيداحمەت ۇلىنىڭ, ورىنباسارلارى ءلاززات التىنبەكقىزى مەن سوفيا سەرىكبايقىزىنىڭ قولداۋى بولماسا جۇزەگە اسپاس ەدى, دەيدى وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى باقىتجان نارىمبەتوۆ.
جوباعا كىرەتىن ءار ورتالىقتىڭ كىتاپ قورى 68 ميلليون تەڭگەدەن استام قاراجاتقا ساتىپ الىنعان 800-دەن اسا جاڭا كىتاپپەن تولىقتىرىلادى. ولاردىڭ ىشىندە وتاندىق جانە شەتەلدىك اۆتورلاردىڭ ۇزدىك تۋىندىلارى بار.
وسى جوبا اياسىندا وبلىس اكىمدىگى اتالعان ورتالىقتاردى جوندەۋدەن وتكىزىپ, جالپى اۋدانى 680 شارشى مەتردى قۇرايتىن عيماراتتاردى جاڭارتتى. پەرەمەتنوە جانە داريان اۋىلدارىنداعى ەكى ورتالىقتى اباتتاندىرۋعا 43 345 000 تەڭگە ءبولىندى.
قاۋىمداستىق ورتالىقتارى زاماناۋي مۋزىكالىق اسپاپتارمەن, ۇستەل ويىندارىمەن, تىگىن جانە قولونەر جابدىقتارىمەن قامتاماسىز ەتىلگەن. جەرگىلىكتى تۇرعىندار بۇل جەردە زاماناۋي تەحنولوگيامەن قاتار, ءبىلىم بەرۋ جانە مادەني ءىس-شارالارعا ارنالعان الاڭداردى پايدالانا الادى.
قازىردىڭ وزىندە بۇل ورتالىقتار جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ سۇيىكتى ورنىنا اينالعان. ءتىپتى جاڭادان «جامىلعان كوك جەلەگىن جۇماق مەكەن» ولكەتانۋ, «ابايتانۋ» كلۋبتارى, ايەلدەرگە ارنالعان «سىرعالىم» كلۋبى جانە ەرەكشە قاجەتتىلىكتەرى بار ادامدارعا ارنالعان «كۇنشۋاق» كلۋبى اشىلعان.
– مەملەكەت باسشىسى جاستاردى قولداۋعا جانە مادەنيەتتى دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل بولەدى. وسى ماقساتتا وبلىسىمىزدا بىرنەشە جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. سولاردىڭ ءبىرى – كىتاپحانالاردى جاڭعىرتۋ. ءبىزدىڭ وڭىردەگى كىتاپحانالاردى مودەرنيزاتسيالاۋ مەن ولاردى قاۋىمداستىق ورتالىقتارىنا اينالدىرۋدى «قازاقستان حالقىنا» قورى قارجىلاندىردى. سونىمەن قاتار «TANA» قوعامدىق قورى وقىرماندار ءۇشىن زاماناۋي تەحنولوگيالارمەن جابدىقتالعان جايلى ورتا قۇردى. مۇندا جاستارىمىز جاڭا ءبىلىم الىپ, شىعارماشىلىق قابىلەتىن دامىتىپ, جاڭا يدەيالارىن جۇزەگە اسىرا الادى – دەپ اتاپ ءوتتى ناريمان تورەعاليەۆ.
وڭىردە 2025 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن 9 مىڭ شارشى مەتر كىتاپحانا عيماراتى قايتا جاڭعىرتىلادى. 100-دەن استام كىتاپحاناشى قايتا دايارلاۋدان وتەدى. «قازاقستان حالقىنا» قورى كىتاپحانالاردى جابدىقتاۋعا جانە كىتاپ قورىن جاڭارتۋعا 797 ميلليون تەڭگە بولەدى. پەرەمەتنوە جانە داريان اۋىلدارىنداعى كىتاپحانالاردى جابدىقتاۋعا بيۋدجەت 34 ميلليون تەڭگەنى قۇرادى.
«بۇل جوبا اۋىل كىتاپحانالارىن زاماناۋي قاۋىمداستىق ورتالىقتارىنا اينالدىرۋعا, ولاردىڭ ءداستۇرلى فۋنكتسيالارىن ساقتاي وتىرىپ, مادەني باعدارلامالارىن بايىتۋعا جانە بارلىق جاستاعى تۇرعىنعا ارنالعان تارتىمدى ورتالىقتار قۇرۋعا باعىتتالعان. ءبىز ءۇشىن بۇل جوباعا تۇرعىنداردىڭ وزدەرى دە «اسار» ءداستۇرى بويىنشا قاتىسقانى وتە ماڭىزدى», دەيدى ءلاززات چينكيسباەۆا.
«اۋىل كىتاپحانالارىن جاڭعىرتۋ – بولاشاقتى كوزدەگەن قادام. ءبىز ەڭبەكتەگەن بالادان ەڭكەيگەن كارىگە دەيىن زاماناۋي تەحنولوگيا مەن بىلىمگە, مادەنيەتكە قول جەتكىزۋ ءۇشىن زاماناۋي كەڭىستىك جاسايمىز. كىتاپحانا حالىققا قاجەتتى قوعامدىق ورىنعا اينالۋى كەرەك. ءبىز بۇل جوبانى قازاقستاننىڭ باسقا ايماقتارىندا دا جالعاستىرۋدى كوزدەپ وتىرمىز», دەيدى «TANA» قورىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى كاميلا لۇقپانوۆا.
ەندى اۋىل كىتاپحاناشىلارى جەتەكشى وقۋ ورىندارىندا قوسىمشا وقىپ, ءبىلىمىن كوتەرەدى. مۇنداي جاڭارتىلعان ورتالىقتار اۋىل تۇرعىندارىن تۇراقتى دامىتۋعا, قوعامدى ۇيىستىرۋعا باعىتتالعان ماڭىزدى قادام. ياعني ەندى اۋىل تۇرعىندارى ءوز مەكەنىندە وتىرىپ-اق زاماناۋي مادەنيەتكە, وزىق بىلىمگە جانە ۇزدىك تەحنولوگياعا قول جەتكىزە الادى دەگەن ءسوز.
باتىس قازاقستان وبلىسى