جالپى, جەتىسۋ جەرىندە حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋدى كوزدەگەن مەملەكەت ساياساتىنا ەرەكشە كوڭىل بولىنگەن. ونىڭ ايقىن دالەلى – بيۋدجەت قارجى قورجىنىنىڭ 58 پايىزى تۇرعىنداردىڭ تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتۋعا باعىتتالىپ وتىر. وسىنشا قارجىعا وڭىردە الەۋمەتتىك ماڭىزى بار جۇمىستار اتقارىلىپ جاتىر. مەديتسينالىق, سپورتتىق, الەۋمەتتىك نىساندار بوي كوتەرىپ, كوممۋنالدىق ماسەلەلەردىڭ ءتىنى تارقادى. تۇرعىنداردىڭ جايلى ءارى قولايلى ورتادا ءومىر ءسۇرۋىن قامتاماسىز ەتۋدە كوگىلدىر وتىننىڭ قولجەتىمدىلىگى دە ماڭىزدى ءرول وينايدى. وسى ۋاقىتقا دەيىن وڭىردە گازداندىرۋ قارقىندى جۇرگىزىلگەنمەن, 3 اۋداننىڭ تۇرعىندارىنا كوگىلدىر وتىندى پايدالانۋدىڭ اۋىلى الىس كورىنگەن. دەي تۇرعانمەن, بىرەر جىلدان سوڭ اقسۋ, سارقان, الاكول اۋداندارى مەن ەسكەلدى اۋدانىنا قاراستى بىرنەشە اۋىلدىڭ تۇرعىندارى تابيعي گازدى پايدالانباق. ويتكەنى وسى جىلدىڭ تامىز ايىنان باستاپ «تالدىقورعان– ءۇشارال» ماگيسترالدىق گاز قۇبىرىنىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلىپ جاتىر.
جۋىردا جەتىسۋ وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى اسەت قاناعاتوۆ پەن «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» اق («QazaqGaz» ۇك اق قۇرامىنا كىرەدى) باس ديرەكتورى ماناس تاسىباەۆ «تالدىقورعان-ءۇشارال» ماگيسترالدىق گاز قۇبىرىنىڭ قۇرىلىسى بارىسىمەن تانىستى.
«وڭىردە تۇرعىنداردىڭ كوگىلدىر وتىنعا قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ باعىتىندا قولعا الىنعان اۋقىمدى جوبا ارقاسىندا كەلەر جىلى 66 ەلدى مەكەن كوگىلدىر وتىننىڭ يگىلىگىن كورمەك. نەگىزى بۇل جوبانىڭ اياقتالۋ مەرزىمى 2026 جىلعا جوسپارلانعان. دەي تۇرعانمەن, جۇيەلى جۇمىستىڭ ناتيجەسىندە 2025 جىلى «تالدىقورعان ء–ۇشارال» ماگيسترالى ىسكە قوسىلادى. نەگىزگى ءۇش اۋداننان بولەك ەسكەلدى اۋدانىنىڭ شالعاي ورنالاسقان اۋىلدارى وسى ماگيسترال ارقىلى تابيعي گازعا قول جەتكىزەدى. كوگىلدىر وتىنعا قوسىلاتىن اۋىلداردىڭ قاتارىن كوبەيتۋدى, سوعان سايكەس جوسپار اياسىن كەڭەيتۋدى كوزدەپ وتىرمىز», – دەدى وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى اسەت قاناعاتوۆ.
قازىر قۇرىلىس جۇمىستارى اقسۋ اۋدانىنا قاراستى ساعابۇيەن اۋىلىنان ارىگە وتكەن. شامامەن ءجۇز شاقىرىمنان اسقان. نەگىزگى مەردىگەر «Asia Caspian Constraction» سەرىكتەستىگى مەن «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» اق اراسىندا قۇرىلىس-مونتاج جۇمىسىن بىرلەسىپ جۇرگىزۋگە كەلىسىم جاسالعان. سول كەلىسىم نەگىزىندە قۇرىلىمنىڭ قۇرىلىس باسىندا 90-نان استام تەحنيكا مەن 130 جۇمىسشى قارقىندى ەڭبەك ەتۋدە. «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» اق باس ينجەنەرى مەدەلحان مىرزاحان ۇلىنىڭ ايتۋىنشا, قازىر 530 مم ديامەترلىك قۇبىردى دانەكەرلەۋ جۇمىسىمەن ەكى كولوننا اينالىسۋدا. ءار كولوننادا شىنجىر تاباندى 3 دانەكەرلەۋشى ەنەرگوپويىز قىزمەت كورسەتۋدە.
ء«ار ەنەرگوپويىزدىڭ اتقارار ءوز مىندەتى بار. ءبىرى – قۇبىردى ءبىر-بىرىنە جالعايدى. مۇنى وزەكتىك (كورەننوي) دانەكەرلەۋ دەيمىز. ەكىنشىسى ىستىقتى (گورياچايا) جانە ءۇشىنشىسى تولىقتىرۋ نەمەسە بەتپەردە تۇرىندە دانەكەرلەيدى. ءدال مۇنداي اۋقىمدى دانەكەرلەۋگە سەبەپ – قۇبىر قالىڭدىعىنىڭ 10 مم بولۋى. كۇنىنە ءار كولوننا 1-1,2 شاقىرىم قۇبىردى ىسكە قوسادى. شامامەن 100-110 قۇبىردى ءبىر-بىرىنە جالعايدى», – دەيدى باس ينجەنەر.
قاراشادا جەتىسۋ وڭىرىندە اۋا رايى قۇبىلمالى. بىردە قار, بىردە جاڭبىر. سوعان قاراماستان «تالدىقورعان – ءۇشارال» ماگيسترالىنىڭ جۇمىسى توقتاعان ەمەس. سەبەبى بۇل ماڭدا ايان باتىر ەسىمدى ءوز ءىسىنىڭ بىلگىرى دە جۇمىس ىستەپ جاتىر. ايتۋىنشا, وسىنداي مەملەكەتتىك ماڭىزى بار باستامادا قولتاڭباسىن قالدىرعانىنا رازى.
«بىرنەشە كۇن اۋا رايى قولايلى بولدى. سوڭعى ەكى كۇندە ءتىپتى وزگەرىپ سالا بەردى. العاشىندا جاڭبىر جاۋدى, ارتىنشا قار. قازىر سول قاردىڭ ىزعارى جۇرۋدە. قانشاما حالىقتىڭ شاڭىراعىنا جىلۋ سىيلايتىن جوباعا قاتىسىپ جاتقانىما قۋانىشتىمىن. كۇننىڭ سالقىنىندا جۇمىس ىستەپ ءجۇرىپ, جوبا اياقتالعاندا حالىقتان الار العىسىمىز بوي جىلىتادى», – دەيدى ايان باتىر.
جوبانى جۇزەگە اسىرۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا, ماگيسترالدىق گاز قۇبىرىنىڭ ۇزىندىعى 302,4 شاقىرىمدى قۇرايدى. وسىنشا ۇزىندىقتاعى قۇبىر بويىندا 6 گاز بۇرۋ قوندىرعىسى مەن 6 اۆتوماتتى گاز تاراتۋ ستانساسى بولادى.
