شاردارا اۋدانىنىڭ تۇرعىنى راۋشان ۇزدەنباەۆا بالا كۇتىمى بويىنشا دەمالىسقا شىققانىنا قاراماي, ءبىر جىلدان بەرى كا-سىپكەرلىكپەن اينالىسىپ كەلەدى. اعارعاننان, ياعني ايران-سۇتتەن ءتۇرلى قۇرت, ىرىمشىك, «چەچەل» سەكىلدى ءونىم جاسايدى. كاسىپكەر 1 ملن 476 مىڭ تەڭگە گرانت قاراجاتىنا ايران-ءسۇت وڭدەيتىن اپپاراتتار ساتىپ العان. سونداي اپپاراتتىڭ ءبىرى – بىرنەشە مينۋت ىشىندە ايران ءپىسىپ ماي تۇسىرەتىن, ەلەكتر قۋاتىمەن جۇمىس ىستەيتىن كۇبى. بۇرىن كۇبى پىسۋگە ءبىرشاما ۋاقىت جوعالتاتىن. كوپ جۇمىس قولمەن جاسالعاندىقتان كۇندىز تىنباي ەڭبەك ەتىپ, كەشكە قاتتى شارشايتىن. ال ەلەكتر قۋاتىمەن جۇمىس ىستەيتىن كۇبى ماي شايقاعانعا جاقسى, ءاپ-ساتتە ايراننان ماي ءتۇسىرىپ بەرەدى. قوندىرعىنى تۇركيادان ارنايى تاپسىرىسپەن ساتىپ العان. مەملەكەت ۇسىنعان قولداۋعا ريزاشىلىعىن بىلدىرگەن كاسىپكەر گرانتتىق كونكۋرسقا قاتىسۋعا بيزنەس جوباسىن ازىرلەپ, بايقاۋدا جەڭىمپاز اتانعانىن ايتادى.
وسى كاسىپتى باستاماي تۇرىپ ر.ۇزدەنباەۆا ماقتا سالاسىندا, ياعني وڭدەۋ زاۋىتىندا ەڭبەك ەتكەن. بىراق تابيعاتىنان ىسكەرلىككە جانى قۇمار كەلىنشەك دەكرەتتىك دەمالىسقا شىقسا دا, قاراپ وتىرا الماپتى.
ۇيدەگى بالالاردىڭ قۇرتتى جاقسى كورۋى مەن كۇن سايىن جينالىپ قالاتىن ايران-ءسۇتتىڭ مولدىعىنان يدەيا تۋىنداپ, ءىستى باستاۋعا سەبەپكەر بولعان. ۇلتتىق تاعام – قۇرتتاردى دا ءداستۇرلى دوڭگەلەك پىشىندە ەمەس, ءارتۇرلى فورمادا جاسايدى. سونىڭ ىشىندە «بورتە قۇرتى» تۇتىنۋشىلاردىڭ جوعارى باعاسىن العان. سونىمەن بىرگە كاسىپكەر ىرىمشىككە ۇقسايتىن مايدىڭ تورتاسىن ساتادى. راۋشاننىڭ قۇرتتارى ۆاكۋمدى پاكەتكە ورالعان. ول ءونىمدى وتە ۇزاق ۋاقىتقا ساقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. قۇرتقا ءتۇرلى-ءتۇستى دامدەۋىش قوسىپ, سان-الۋان تۇسكە بويالعان ءتۇرىن جاساپ شىعاراتىن كاسىپكەر كەلىنشەكتىڭ ونىمدەرى تەك ەلىمىزدە ەمەس, شەتەلگە دە شىعارىلىپ جاتىر. الەۋمەتتىك جەلىدەگى پاراقشاسى ارقىلى جارنامالاپ, سوناۋ بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى مەن وڭتۇستىك كورەيادان تاپسىرىس العان ەكەن. كاسىپكەر ىستالعان قۇرتتى اي سايىن وڭتۇستىك كورەياعا جىبەرىپ وتىراتىنىن ايتادى. سول سەكىلدى دۋبايعا دا قۇرت جىبەرەدى. جالپى, راۋشاننىڭ قۇرتتارىنا تاپسىرىس بەرۋشى كوپ. ەندىگى كەزەكتە كاسىپكەر قازاقتىڭ ماقتانىشى بولعان ۇلتتىق تاعام – قۇرتتى جان-جاقتى ناسيحاتتاپ, ساۋداسىن جانداندىرماق.
شاردارا اۋدانىنىڭ ءنالىباي ەلدى مەكەنىندە تۋىپ-وسكەن راۋشان ۇزدەنباەۆا بالا كەزىنەن اعارعاننان ءتۇرلى ءونىم جاساۋعا قىزىققان ەكەن. بويىنداعى قابىلەت پەن تالابى اقىرىندا وسى كاسىپكە الىپ كەلگەن. بۇگىندە «راۋشان قۇرتتار الەمى» فيرماسى ايىنا مىڭداعان قۇرت جاساپ شىعارادى. وعان شيكىزاتتى جەرگىلىكتى كاسىپكەردەن الادى.
ء«ىرى قارا مال باعاتىن كاسىپكەر باقىتجان سەرمانيزوۆپەن كەلىسىمشارت جاساعانبىز. سوعان ساي كاسىپكەر شيكىزاتتى, ياعني ايران-ءسۇتتى ۇيگە جەتكىزىپ تاستايدى. اگروقۇرىلىم سيىرلارىنىڭ ءسۇتى سۋالعانشا شيكىزاتتى سولاردان الامىز, ول تاۋسىلعان سوڭ اۋىلدىڭ قارا مالى بار باسقا ازاماتتارىنان جينايمىز. ۇيدە وسى تىرلىكتىڭ ءبارىن جالعىز ءوزىم اتقارامىن. كىشكەنتاي بوپەم بار. وعان انام قارايدى. كۇيەۋىم وڭىردەگى قىزىلقۇم ماقتا وڭدەۋ زاۋىتىندا جۇمىسشى بولىپ ەڭبەك ەتەدى. بەس ءتۇرلى ءونىم شىعارامىن. تابىستىڭ باسى قۇرالىپ, پايداسىن بەرە باستادى», دەيدى كاسىپكەر.
سونداي-اق كاسىپكەر ءسۇتتىڭ باعاسىن سارى ماي ءوندىرۋ ارقىلى شىعارىپ وتىرعانىن, سونىڭ ناتيجەسىندە قۇرت وعان تازا پايدا بولىپ كەلەتىنىن ايتادى. الداعى ۋاقىتتا تاعى دا كونكۋرسقا قاتىسىپ, 5 ملن تەڭگەنىڭ گرانتىن ۇتسام با دەگەن جوسپارىن دا جاسىرمادى. باسقا دا قوندىرعىلار ساتىپ الىپ, ءوندىرىس اۋقىمىن ۇلعايتا تۇسپەك.
مەملەكەتتىك گرانت كومەگىمەن كاسىپ اشقاندار سارىاعاش اۋدانىندا دا كوپ. مىسالى, سارىاعاش اۋدانى, قۇركەلەس اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ تۇرعىنى, كوپبالالى انا قۇندىز يرگاشەۆا مەملەكەتتىك گرانت قارجىسىنا اسىلتۇقىمدى تۇيە ساتىپ العان. بۇگىندە ءۇي ىرگەسىندە شۇبات ساتىپ, كاسىبىن دوڭگەلەتىپ وتىر. ال كارينا حاچيكوۆا اسپازدىق باعىتتى تاڭداپتى. مەملەكەت قولداۋىنىڭ ناتيجەسىندە جەكە كاسىبىن اشىپ, ۇننان جارتىلاي فابريكات, ءتۇرلى ۇلتتىق تاعام ازىرلەيدى. تاتتىلەرى تاعى بار. اسپازدىڭ ءدامى ءتىل ۇيىرەتىن اسىن جۇرت تالاسىپ الاتىن كورىنەدى.
«قامىردىڭ بارلىعىن قولمەن جايامىن. تۇشپارانى دا قولدان تۇيەمىن. سوندا اس ءدامدى شىعادى. ەتپەن جانە اسقاباقپەن تۇيىلگەن ەكى ءتۇرلى مانتى جاسايمىن. سامسا پىسىرۋگە ارنالعان دايىن قامىردى دا ازىرلەيمىن. ونىمدەرىمدى سۋپەرماركەتتەرگە وتكىزەمىن. تىكەلەي وسى جەردەن الىپ كەتەتىن تۇرعىندار دا كوپ. جالپى, سۇرانىس جاقسى. بىلتىر مەملەكەتتىك گرانتقا يە بولىپ, ول قاراجاتقا اسحاناعا قاجەتتى توڭازىتقىش, مۇزداتقىش تاعى دا باسقا قاجەتتى دۇنيەلەر الدىم», دەيدى گرانت يەگەرى.
اسپاز اۋىل جاستارىنا دا قول ۇشىن سوزىپ, تاتتىلەر ءپىسىرىپ, قامىر جايۋدى ۇيرەتىپ ءجۇر.
«مەكتەپتەن قايتقان وقۋشى قىزدار اسحاناما كەلگەندە «ماعان دا ۇيرەتىڭىزشى» دەپ قولقا سالىپ جاتادى. ارينە, بىلگەنىمدى نەگە ۇيرەتپەسكە؟ قىز بولعان سوڭ اس ءپىسىرۋدى, قامىر جايۋدى مىندەتتى تۇردە ءبىلۋى كەرەك», دەيدى كاسىپكەر كارينا.
ايتا كەتەلىك, وتكەن جىلى سارىاعاش اۋدانىندا 150 ازاماتقا جاڭا بيزنەس يدەيالارعا قايتارىمسىز گرانت بەرىلسە, بيىل 145 ازاماتقا گرانت بەرۋ جوسپارلانىپ وتىر.
تۇركىستان وبلىسى