ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىگىنەن ارنايى ات ارىتىپ جەتكەن تەاتردىڭ ءتور قالاعا تارتۋى – بەردىبەك سوقپاقباەۆتىڭ «قايداسىڭ, گاۋھار؟» دراماسى.
«ەلۋ جىلدىق تاريحى بار ق.جانداربەكوۆ اتىنداعى تەاتردىڭ شىعارماشىلىق ىزدەنىسى جىلدارمەن بىرگە جاندانىپ, جاقسارىپ كەلدى. جاس رەجيسسەرلەردىڭ دە تەاترىمىزعا دەگەن قىزىعۋشىلىعى, اكتەرلەرمەن بىرلەسە جۇمىس ىستەۋگە باعىتتالعان قۇلشىنىسى قۋانتادى. تەك, ارينە, جەر شالعايلاۋ بولىپ, كوپتەگەن ونەر وقيعالارى مەن تەاتر فەستيۆالدەرىنەن قالىپ قويىپ جاتامىز. وسى جولى ءساتى ءتۇسىپ, 1–5 قازان ارالىعىندا وسكەمەن قالاسىندا وتەتىن بەردىبەك سوقپاقباەۆتىڭ 100 جىلدىعىنا ارنالعان ححح رەسپۋبليكالىق دراما تەاترلار فەستيۆالىنە ءدال وسى قويىلىمىمىز شاقىرتۋ الدى. ارقاعا الىپ-ۇشىپ جەتكەن بەتىمىز وسى. اللا جازسا, استاناداعى گاسترولدىك ساپارىمىز اياقتالعان سوڭ بىردەن وسكەمەندەگى فەستيۆالگە قاتىسۋعا اتتانامىز», دەدى تەاتر ديرەكتورى ورال كامال.
ءيا, بيىل عاسىر تويى يۋنەسكو كولەمىندە اتالىپ ءوتىپ جاتقان جازۋشى بەردىبەك سوقپاقباەۆتىڭ شىعارماشىلىعىنا جاڭاشىل باعىتتا كوز تىككەن تەاترلار ءتۇرلى ينستسەنيروۆكا مەن يمپروۆيزاتسياعا ەرىك بەرىپ, سونى ساراپتاۋىمەن ءسۇيسىندىرىپ ءجۇر. ال جەتىساي دراما تەاترىنىڭ اكەلگەن بۇل قويىلىمى قالامگەردىڭ ايگىلى شىعارماسىنىڭ العاش رەت تەاتر ساحناسىنا شىعۋىمەن دە قۇندى. سەزىمگە تولى سىرشىل شىعارمانى ساحنا قالىبىنا سالىپ, سپەكتاكل جاساعان جاس رەجيسسەر – شاعۋان ۇمبەتقاليەۆ, ستسەنوگرافيا اۆتورى – قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى باقىت سرايىلوۆ.
شىنىمەن-اق كەيىنگى كەزدە وتكەن عاسىردىڭ ەكىنشى جارتىسىنداعى پروزانىڭ ينستسەنيروۆكاعا اينالىپ, ساحناعا كوشىپ جاتقانى كوڭىل قۋانتادى. ەلىمىزدىڭ كوپتەگەن تەاترى ورالحان بوكەي, سايىن مۇراتبەكوۆ, دۋلات يسابەكوۆ, شەرحان مۇرتازا, مۇحتار ماعاۋين سىندى قالامگەرلەردىڭ اڭگىمە, پوۆەستەرىن ساحناعا كوشىرىپ, ۇلتتىق دراماتۋرگيامىزعا تاماشا ولجا سالىپ ءجۇر. سونىڭ ءبىرى – وسى «قايداسىڭ, گاۋھار؟». بۇعان دەيىن جازۋشىنىڭ «مەنىڭ اتىم – قوجا», «بالالىق شاققا ساياحات» شىعارمالارى بىرنەشە تەاتردا ءساتتى ساحنالانسا, كورەرمەنىمەن العاش قاۋىشىپ وتىرعان «قايداسىڭ, گاۋھاردىڭ» دا كورۋشىسىنە وزىندىك ايتارى مول. ونى ارداگەر ارىپتەسىمىز, جۋرناليست انار تولەۋحانقىزى ءوز تەبىرەنىسىندە بىلاي باياندادى: «العاشقى ساتتەرىنەن باستاپ بۇكىل ءون بويىنان تازالىقتىڭ لەبى ەسكەن, بالاڭ ماحابباتتىڭ العاشقى بۇرشىك اتۋى, وپەرا كورمەك تۇگىلى اتىن ەستىمەگەن «چيو-چيو-ساندى» تىڭداۋ, ءبارى-ءبارى ءبىرىنشى رەت بولاتىن كورىنىستەر وتە نانىمدى, شىنايى بەينەلەنەدى. اۋىلدان شىققان بوزبالانىڭ دالانىڭ ساف اۋاسىنداي تاپ-تازا كوڭىلى, سوعىستىڭ قيىن ۋاقىتىندا قالانىڭ «تالكوشكەسىنەن» كيىم ساتىپ الۋى (ونىسى ايەلگە ارنالىپ تىگىلگەن) ءبارى دە سول باياعى وقىعان پوۆەسىڭدەگىدەي تۇپ-تۋرا باياندالىپ جاتىر. ويىڭ شارقۇرىپ, ەش قينالمايسىڭ, «رەجيسسەردىڭ ويى قانداي, ارتىستەردىڭ ميزانستسەنادا ايتپاعى نە؟» دەپ تە تولعانبايسىڭ. قاراپايىم بەينەلەنگەن سول باياعى وقىعان پوۆەسىڭنىڭ بەتتەرىن اقىرىنداپ قايتادان پاراقتاپ جاتاسىڭ».
ءبىزدىڭ دە بۇعان الىپ-قوسارىمىز جوق. ارتىق-كەمى جوق ءدال وسى سۋرەتتەۋ مەن ءدال سول اسەر ءبىزدىڭ دە كوز الدىمىز بەن كوڭىل تۇكپىرىنەن قاتار ءوتىپ جاتتى. جازۋشىنىڭ تابيعاتىنان اينىماعان ءدال وزىندەي شىنايىلىعى جەتىسايلىق تەاتردىڭ ويىنىنان دا ايقىن سەزىلىپ تۇردى. ءبارى دە قاراپايىم, جىپ-جىلى, ءموپ-ءمولدىر. بىراق ءبىر عانا جەتىسپەگەنى – ساحنا زاڭدىلىقتارىنا ساي ينستسەنيروۆكانىڭ سولعىندىعى, ياعني وقيعانىڭ ءالى دە ءبىراز شيراتۋعا سۇرانىپ تۇرعانى دەر ەدىك. ويتكەنى پروزانى وقۋ ءبىر بولەك تە, ونى قويىلىم رەتىندە ساحنادان تاماشالاۋ مۇلدەم باسقا زاڭدىلىقتار مەن ەرەجەنى تالاپ ەتەرى ءسوزسىز. وسى تۇرعىدان كەلگەندە جەتىسايلىق درامانىڭ ءالى دە ءبىر قايناۋى ىشىندە كەتكەندەي. سيۋجەتتىڭ, دراما ديناميكاسىنىڭ تاعى دا دامىتۋعا سۇرانىپ تۇرعانىن بايقادىق. كوستيۋمدەگى ستيليستيكا مەن تالعام ماسەلەسى دە ىزدەنىستى قاجەت ەتەدى. مۋزىكالىق بەزەندىرۋ مەن اكتەرلەردىڭ ىشكى سەزىم كۇيىن جەتكىزۋدەگى ساتتەر ارالىعىندا ۇندەستىك ۇيلەسىمىن بىرىزدىلىككە ءتۇسىرۋدىڭ دە قاجەتتىلىگى بايقالدى. دەسە دە شىعارماداعى كەيىپكەرلەر مەن ساحناداعى ءرول سومداۋشىلاردىڭ اراسىنداعى جاس ايىرماشىلىعى الدەقايدا الشاق بولعانىمەن, ەرەسەك اكتەرلەر كەيىپتەگەن جاسوسپىرىمدەر بەينەسى شىنايىلىعىمەن باۋرادى. قويىلىم ەمەس, سول باياعىداي كىتاپتى قايتا وقىپ وتىرعانداي كۇي كەشتىك. بۇل ويىمىزدى سپەكتاكلدەن كەيىنگى سۇحباتىمىزدا كىتاپ پەن ساحناداعى بەينەلەردى سالىستىرا تالداعان جۋرناليست انار تولەۋحان دا قۋاتتادى: «ارتىستەردىڭ ءرول سومداۋى شىنايى. تەك سەن وقىعان كىتاپتا جانىبەك 9-سىنىپتى ءبىتىرىپ, سوعىس ۋاقىتىندا مۇعالىم تاپشىلىعىنان «دۇردەي» مۇعالىم اتانعانى بولماسا بوزبالا-تىن. جاقاننىڭ ءسال-ءپال ۇلكەندىگى بولۋى ءتيىس-ءتى. گاۋھار دا, شولپان دا ۋىزداي جاس ەدى. ال ساحناداعى بەينەلەر جاس كورىنبەدى. ونىڭ سەبەپتەرى دە بار شىعار, بالكىم تەاتر ارتىستەرى قاتارىندا جاستار از بولار. دەگەنمەن جاستار سومداسا, تىپتەن قاتىپ كەتەر ەدى. سونىمەن قاتار درامادا پوۆەستە جوق بەينە بار. ول – گاۋھاردىڭ ءىنىسى. مەنىڭ پايىمىمدا ءساتتى-اق قوسىلعان بەينە. قاي كەزدە دە ءىنىسىنىڭ اپكەسىن قىزعانا قورۋى, جاس جىگىتتىڭ اپكەسى ءۇشىن كىشكەنتاي بالانىڭ كوڭىلىن اۋلاپ, سىيلىق بەرىپ سويلەسۋگە «رۇقسات» الۋى دا كادىمگى ءومىر عوي. الايدا بۇل رولگە دە بالانى تارتسا كەرەمەت بولار ەدى دەيسىڭ. جەتىسايلىقتار وسى قويىلىم ارقىلى وتكەن عاسىرداعى قازاق قىز-جىگىتتەرى اراسىنداعى سىيلاستىق, ماحاببات, قۇرمەت ءتارىزدى اياۋلى سەزىمدەردى قالاي ايالاي بىلگەنىن وتە تاماشا كورسەتە ءبىلىپتى. تازالىققا قۇرىلعان, تۇپ-تۇنىق ماحاببات بۇگىنگى ەگدە جاسقا كەلگەن كورەرمەننىڭ وتكەن شاقتارىن ساعىنا ەسكە الدىراتىنداي, ال بۇگىنگىنىڭ جاستارىنا ماحابباتتى ايالاي ءبىلۋدىڭ ۇلگىسىن كورسەتكەندەي ەكەن», دەپ ءسوزىن تۇيىندەدى جۋرناليست.
جارتى عاسىرلىق تاريحى بار قۇرمانبەك جانداربەكوۆ اتىنداعى جەتىساي دراما تەاترىنىڭ جىپ-جىلى قويىلىمى كوڭىلگە كوكتەم ورناتقان كەشتە جاندى جادىراتقان تاعى ءبىر جاعىمدى جاڭالىق – استانا قالاسى اكىمدىگىنە قاراستى جاس كورەرمەندەر مۋزىكالىق تەاترىنىڭ ديرەكتورى مەن تۇركىستان وبلىسى اكىمدىگىنىڭ ق.جانداربەكوۆ اتىنداعى جەتىساي دراما تەاترى اراسىنداعى ارىپتەستىك دوستىق, ياعني مەموراندۋمعا قول قويۋ ءساتى بولدى.
– قازاقتىڭ كلاسسيك جازۋشىسى بەردىبەك سوقپاقباەۆتىڭ بۇل تاماشا پوۆەسى جەلىسىندە جازىلعان دۇنيە ەلورداداعى ساحنادا تۇڭعىش رەت ساحنالانىپ وتىر. ەرەكشە وقيعا دەۋگە بولادى. ونەر – قاي جەردە دە ونەر, ول وڭىردە بولسىن, ەلوردادا بولسا دا ءوز مۇمكىندىكتەرىن بارىنشا كورسەتەدى. ال بۇگىنگى قول قويىلعان مەموراندۋم – قوس تەاتردىڭ شىعارماشىلىق ىزدەنىسىنە تىڭ سەرپىن بەرەدى دەپ سەنەمىن, – دەدى استانا قالالىق جاس كورەرمەندەر مۋزىكالىق تەاترىنىڭ ديرەكتورى, كوركەمدىك جەتەكشىسى اسحات ماەميروۆ.
ەكى تەاتر اراسىنداعى شىعارماشىلىق بايلانىس الداعى ۋاقىتتا ءساتتى جالعاسىن تاۋىپ, شالعايداعى تەاتردىڭ شىعارماشىلىعىنا سونى سەرپىلىس سىيلاپ قانا قويماي, ساپالى قويىلىمدارىمەن ەلوردالىق كورەرمەندەرگە ءجيى تارتۋ جاساپ تۇراتىنىنا شىن يلاندىق ءھام رياسىز قۋاندىق.
