بۇل – بارشامىز باعىندىرعان بيىكتىك

قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىن باقىلاۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كوميسسيا مۇشەلەرىنىڭ پىكىرى تاتيانا زينكەۆيچ, د.ا.قوناەۆ اتىنداعى ەۋرازيالىق زاڭ اكادەمياسى كافەدرا مەڭگەرۋشىسىنىڭ ورىنباسارى, زاڭ عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, دوتسەنت: مەن قازاقستان رەسپۋب­ليكاسى پرە­زي­­دەن­­تىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىن باقىلاۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق قو­عام­دىق كوميسسيا اتىنان باقىلاۋشى بولىپ بەكىتىلگەن الماتى قالاسى, مەدەۋ اۋدانى, شۋحوۆ كوشەسى, 37 ب مەكەنجايىندا ورنالاسقان №403 سايلاۋ ۋچاسكەسىندە داۋىس بەرۋ ۇدەرىسى قارقىندى ءجۇردى. اسىرەسە, سايلاۋ كۇنىنىڭ ءبىرىنشى جارتىسىندا حالىقتىڭ داۋىس بەرۋگە قاتىسۋ بەلسەندىلىگى جوعارى بولدى. جالپى, سايلاۋ شارالارى جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلعان. باقىلاۋشىلاردىڭ ەشقايسىسى قانداي دا ءبىر زاڭ بۇزۋشىلىق تىركەگەن جوق. ۋچاسكەنىڭ اشىلۋى تۋرالى حاتتاما, قورىتىندى حاتتاما سىندى بارلىق قاجەتتى قۇجاتتار بەرىلدى. ەدۋارد مۇحامەدجانوۆ, ابىلاي حان اتىنداعى قازاق حالىقارالىق قاتىناستار جانە الەم تىلدەرى ۋنيۆەرسيتەتى حالىقارالىق قۇقىق كافەدراسىنىڭ پروفەسسورى, زاڭ عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور: قازاقستان رەسپۋب­ليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىن باقىلاۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كوميسسيا بايقاۋشى­لارى ەلىمىزدەگى سايلاۋ ۋچاسكەلەرىنىڭ باسىم بولىگىندە سايلاۋ بارىسىنا قاداعالاۋ جۇرگىزدى. مەن الماتى قالاسى, مەدەۋ اۋدانى, قالداياقوۆ كوشەسى, 62 مەكەنجايىنداعى №374 سايلاۋ ۋچاسكەسىندە بايقاۋشى بولىپ بەكىتىلدىم. داۋىس بەرۋ بارىسى ەركىن, اشىق, تارتىپكە ساي, بىرقالىپتى, وسىنداي ءىس-شارالارعا ءتان قانداي دا ءبىر قاربالاسسىز ءوتتى. سايلاۋشىلاردىڭ كەلۋ قارقىنى جوعارى بولدى. داۋلەت ءبايدىلدينوۆ, ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى زاڭ فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى, زاڭ عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور: قازاقستان رەسپۋب­ليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىن باقىلاۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق قوعام­دىق كوميسسيانىڭ قازاقستاندا وتكەن سايلاۋلاردى باقىلاۋ تاجىريبەسى مول. بيىلعى سايلاۋ ناۋقانى ءبىرشاما وزگەشە بولدى. بىرىنشىدەن, حالىقتىڭ سايلاۋعا كەلۋ قارقىنىنا قاراپ, بولاشاققا دەگەن زور سەنىمىن اڭعارۋعا بولادى. ەكىنشىدەن, سايلاۋعا بەيجاي قاراپ, ساياسي ماڭىزدى وقيعادان تىس قالعاندار كەمدە-كەم. ۇشىنشىدەن, جالپى سايلاۋ ناۋقانى ەشقانداي داۋ-دامايسىز ءوتتى, زاڭسىز ساياسي تەحنولوگيالاردى قولدانۋ ارەكەتتەرى بايقالعان جوق. تورتىنشىدەن, بۇل سايلاۋ قازاقستاندىق قوعامنىڭ ساياسي مادەنيەتىنىڭ وسكەندىگىن كورسەتتى. سونداي-اق, بۇل كۇندى مەرەكە رەتىندە قابىلداعان وتانداستارىمىزدىڭ قۋانىشتى كوڭىل-كۇيىن سىرتتاي باقىلاۋ وتە قىزىقتى بولدى. ارىسپاي كابدىعاليەۆ, ساياساتتانۋشى. الدىمەن سايلاۋ ناۋقانىنىڭ جوعارى دەڭگەيدە ۇيىم­داس­تىرىلعانىن اتاپ ءوتۋ كەرەك. كولەمدى دايىندىق جۇمىستارى جاسالعان. سايلاۋ كوميسسيالارى مۇشەلەرى تاراپىنان داۋىس بەرۋ ۋچاسكەلەرىن دايىنداۋدا قاجىرلى ەڭبەك اتقارىلعان. قاراپايىم ازاماتتار تاراپىنان سايلاۋعا قىزىعۋشىلىقتىڭ ارتۋى قۋانتارلىق جايت. قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ سايلاۋى ەش كۇمانسىز بۇكىل الەمگە قوعام بەلسەندىلىگىنىڭ ارتقانىن جانە قازاقستاندىقتاردىڭ ەلەكتورالدىق مادەنيەتى دەڭگەيىنىڭ وسكەندىگىن كورسەتتى. ءبىز, قازاقستان ازاماتتارى, ءوز تاڭداۋىمىزدى جاسادىق, ءبىزدىڭ تاڭداۋىمىز تاريحقا حالقىمىز بەن ەلىمىزدىڭ بولاشاعى ءۇشىن جاسالعان تاڭداۋ رەتىندە ەنەتىن بولادى! جاڭىلجان ءجۇنىسوۆا, ساياسي عىلىمدار دوكتورى, پروفەسسور. حالىقارالىق باي­قاۋشىلار مەن قازاق­ستاندىق قوعامدىق بىرلەستىكتەر وكىل­دەرىنىڭ سايلاۋ ۋچاسكەلەرىنە كوپتەپ تارتىلۋى قارا­­پايىم جاعدايعا اي­نالدى. سايلاۋ ءراسى­مىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان, باي­قاۋ­­شىلاردىڭ قاتى­سۋى, مەملەكەتتىڭ اشىق­تىعىن جاريالايدى, سايلاۋدىڭ ادىلدىگى مەن تۋرالىعىنا دەگەن سەنىمىن ارتتىرادى. سونداي-اق, سايلاۋشىلاردىڭ قاتىسۋى جوعارى بولدى. ءبىز تاڭەرتەڭنەن بەرى بيۋللەتەندەرگە دەگەن كەزەكتى كورىپ وتىرمىز. ەرتەرەك داۋىس بەرۋگە ۇمتىلۋ, ءوزىنىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىعىن قولدانۋ – بۇل قازاقستاندىق جوعارى ەلەكتورالدىق مادەنيەتتىڭ كۋاسى. سايلاۋ بىرلىك پەن دەموكراتيالىق قۇندى­لىقتاردى تاعى ءبىر مارتە جاريالادى – بۇل قازاقستاننىڭ بەتكە العان جولى. كارينە باباگۋليان, زاڭگەر: قازاقستاندىقتار ءوز­دەرىنىڭ جاڭارۋدى, ودان ءارى دامۋ مەن بىرىزدىلىكتى تاڭدايتىندىقتارىن تا­عى ءبىر مارتە دالەلدەدى. سايلاۋشىلار بەل­سەن­دىلىگىنىڭ جوعارى دەڭگەيدە تىركەلۋى قو­عام بىرلىگى مەن داۋىس بەرۋشىلەردىڭ ازاماتتىق سانالىلىعىنىڭ كۋاسى. بىرقاتار ساراپشىلار حالىقتىڭ ساياساتقا دەگەن قىزىعۋشىلىعىنىڭ ارتىپ وتىرعاندىعىن اتاپ كورسەتتى. مەملەكەت باسشىسى كەز كەلگەن ەلدىڭ كۇشى – بىرلىك ەكەندىگىن نىعىزداپ ايتىپ كەلەدى. قوعامدىق بىرلىك پەن كەلىسىمنىڭ ايقىن پاش ەتىلۋى پرەزيدەنتتىك سايلاۋدىڭ باستى قورىتىندىلارى دەپ ويلايمىن. زاۋرە الشىمباەۆا, ەكونوميست: جالپى, قازاقستاندا سايلاۋ ۇدەرىسىن ۇيىم­داستىرۋدا جوعارى دەڭ­گەيلىك جانە سايلاۋ­شىلاردىڭ ەرەكشە بەلسەندىلىگى بايقالادى. سايلاۋ ناۋقانى بارىسىندا بارلىق شارالار قاتاڭ زاڭ تالاپتارىنا سايكەس ءوتتى. حالىقارالىق بايقاۋشىلار ءۇشىن سايلاۋالدى ناۋقانى مەن سايلاۋ بارىسىندا اشىقتىق قامتاماسىز ەتىلدى. قازىرگى پرەزيدەنت كانديداتۋراسىنا دەگەن بۇكىلحالىقتىق قولداۋ قازاقستاندىقتاردىڭ مەملەكەتتىڭ بۇگىنى مەن بولاشاق جەتىستىكتەرىن تەك قانا مەملەكەت باسشىسىمەن بايلانىستىراتىندىقتارىن كورسەتتى. نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ساياسي باعىتىنىڭ نەگىزگى مىنەزدەمەسى ونىڭ ناقتىلىعىندا. ەلباسىنىڭ رەفورمالارى ارقاشان مەملەكەتتىك ساياسات تاراپىنان الەۋمەتتىك باسىمدىققا يە. ناتيجەسىندە, جالپى مەملەكەتتىك دەڭگەيدە قابىلدانعان شارالار ازاماتتاردىڭ ءال-اۋقاتىنىڭ ارتۋىنا جانە ماتەريالدىق جاعدايىنىڭ وسۋىنە ىقپال ەتەدى. جۇلدىزاي ىسقاقوۆا, ساياساتتانۋشى: پرەزيدەنت سايلاۋى – قانداي مەملەكەتتىڭ بولماسىن ساياسي ءومى­رىن­دەگى وتە جاۋاپتى دا ماڭىز­دى شارا. شىن ءما­نى­ندە – ەلدىڭ ودان ءارى دامۋ­ىن تاڭداۋ جولى. بۇگىن, قازاقستاندىقتار تاراپىنان تاڭداۋ, قازاق­ستاننىڭ تۇراقتى دامۋ­ىنىڭ كەپىلى, مويىن­دالعان كوشباسشى نۇر­سۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆقا ءتۇستى. بۇگىندە نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ يدەيالارى مەن ماقساتتارى جالپىۇلتتىق قۇندىلىقتارعا اينالدى. وسىعان نەگىزدەلە وتىرىپ, قازاقستاندىقتاردىڭ باسىم كوپشىلىگى وزدەرىنىڭ كوشباسشىسى – نۇرسۇلتان نازارباەۆقا داۋىس بەردى. سايلاۋ قورىتىندىلارى ەلباسىنا دەگەن سەنىمدى جوعارى دەڭگەيدى كورسەتىپ, ءبىزدىڭ ەلىمىزدەگى تاريحي ماكسيمۋمعا اينالدى. سونىمەن قاتار, بۇل كۇنگى سايلاۋشىلاردىڭ قاتىسۋىنىڭ جوعارى دەڭگەيىن اتاپ ءوتۋ كەرەك. الدىڭعى ناۋقاندارمەن سالىستىرعاندا ءبىزدىڭ ازاماتتارىمىزدىڭ ساياسي جانە ەلەكتورالدىق مادەنيەتىنىڭ ارتقانى ايقىن كورىنىپ تۇر. سونداي-اق, بۇل سايلاۋ بۇكىل الەمگە قازاقستاننىڭ دەموكراتيالىق قاعيداتتار مەن نورمالارعا بەرىكتىگىن دالەلدەدى. ولاردىڭ بارىسىن مىڭداعان وتاندىق جانە جۇزدەگەن شەتەلدىك بايقاۋشىلار مۇقيات قاداعالادى.