كومەككە ءزارۋ وتباسىلار
«حالىققا كومەك بەرەمىز دەپ ءبىز, شىنى كەرەك, قوعامدا ماسىلدىق پسيحولوگياعا جول بەردىك. وركەنيەتتى ەل بولامىز دەسەك, مۇنداي جاعىمسىز ۇدەرىسكە توسقاۋىل قويۋىمىز كەرەك. تۇراتىن ءۇيى, ءتىپتى, استىندا قىمبات كولىگى بار ازاماتتارعا ەمەس, كومەككە ءزارۋ ادامدارعا كومەك بەرىلۋى قاجەت», دەگەن پرەزيدەنت ءسوزى جادىمىزدا.
الەۋمەتتىك كومەككە مۇقتاجدىق جامبىل وبلىسىندا قاي دەڭگەيدە قالىپتاسقان؟ جۇمىسپەن قامتۋدى ۇيلەستىرۋ جانە الەۋمەتتىك باعدارلامالار باسقارماسى بۇل باعىتتا قانداي جۇمىس اتقارىپ جاتىر؟ پرەزيدەنت تاپسىرماسى ورىندالدى ما؟ جاۋاپتى باسقارما باسشىسى ەركىن كەلەسوۆ كەلتىرگەن دەرەككە جۇگىنسەك, وسى جىلى اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەكپەن 55 423 ازاماتتى قامتۋ جوسپارلانعان. بۇل ءۇشىن قازىنادان 4,8 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان.
«وسى جىلدىڭ 1 شىلدەسىندەگى دەرەك بويىنشا اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك 5 239 وتباسىنداعى 28 044 ادامعا بەرىلگەن. جالپى سوماسى 1,6 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. بۇل كورسەتكىش وتكەن جىلداعى ەسەپتى كەزەڭمەن سالىستىرعاندا 22,6 پايىزعا تومەندەگەن. ناقتىراق ايتار بولسام, كومەك الۋشىلاردىڭ سانى 8 202 ادامعا ازايعان. اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك الۋشى وتباسىلارداعى 1 جاستان 6 جاسقا دەيىنگى ءاربىر بالاعا قوسا العاندا, اي سايىنعى قوسىمشا تولەمگە 980,7 ملن تەڭگە قارجى قاراستىرىلىپ, 15 786 بالانى قامتۋ جوسپارلانعان. وسى جىلدىڭ 1 شىلدەسىنە ااك الۋشى وتباسىلارداعى 1 جاستان 6 جاسقا دەيىنگى 8 692 بالاعا 233,3 ملن تەڭگە تاعايىندالىپ, تولىق تولەندى», دەيدى ە.كەلەسوۆ.
باسقارما باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, ەڭبەككە قابىلەتتى اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك الۋشىلاردى جۇمىسپەن قامتۋدىڭ بەلسەندى شارالارى قولعا الىنعان. بۇگىنگە دەيىن 4,9 مىڭ ەڭبەككە قابىلەتتى ازامات جۇمىسپەن قامتىلىپتى. سايكەسىنشە, كورسەتكىش 76,6 پايىزعا جەتكەن.
جوسپار مەن ناتيجە نەگە الشاق؟
جاۋاپتى باسقارما باسشىسى كەلتىرگەن دەرەككە جۇگىنسەك, بۇقارانى جۇمىسپەن قامتۋ باعىتىندا ءبىرشاما جۇمىس اتقارىلعان. وڭىردە وبلىستىق ەڭبەك ءموبيلدى ورتالىق قۇرىلىپ, تاراز قالاسى مەن اۋدانداردا مانساپ ورتالىقتارى اشىلعان. جوعارىدا ايتقانىمىزداي, پرەزيدەنت حالىقتى ماسىلدىق پسيحولوگيادان ارىلتۋ كەرەكتىگىن شەگەلەپ تاپسىردى. وسى ورايدا, وڭىرگە قاراستى اۋداندار مەن قالالاردا قانداي جۇمىستار اتقارىلىپ جاتىر؟ كورسەتكىشتى ورىنداۋدا ولقىلىقتار ورىن العان جوق پا؟
«وسى جىلى ەڭبەك نارىعىن دامىتۋدىڭ 2024-2029 جىلدارعا ارنالعان تۇجىرىمداماسى اياسىندا 60 672 ادامدى جۇمىسپەن قامتۋدىڭ بەلسەندى شارالارىنا تارتۋ جوسپارلانعان. جىل باسىنان بەرى 33 963 ادام جۇمىسپەن قامتۋدىڭ بەلسەندى شارالارىنا تارتىلدى. بۇل جىلدىق جوسپاردىڭ 56 پايىزىن قۇرايدى», دەيدى ە. كەلەسوۆ.
تاعى ءبىر دەرەككە زەر سالساق, وسى جىلى جۇمىسقا ورنالاستىرۋدىڭ جوسپارى رەتىندە 46 943 ورىن بەلگىلەنگەن ەكەن. 1 شىلدەگە دەيىن 26 867 ادام جۇمىسقا ورنالاسقان. بۇل نەگىزگى كورسەتكىشتىڭ 57,2 پايىزىنا تەڭ. ال تۇراقتى جۇمىس ورىندارىنىڭ جوسپارى 31 746 ورىن بولسا, ورنالاسقان ادامدار 13 507 نەمەسە بەلگىلەنگەن ينديكاتوردىڭ 42,5 پايىزىن قۇراپ وتىر. العاشقى جارتىجىلدىق ءۇشىن بۇل كورسەتكىش ءبىرشاما تومەن. قالعان ايلاردا ورىندالا ما, كىم ءبىلسىن؟ ءبىر انىعى, باسقارما باسشىسى تولىققاندى ورىندالادى دەپ سەندىرىپ وتىر.
تاپسىرما 34,5 پايىزعا ورىندالعان
وسى جىلى جۇمىسپەن قامتۋدىڭ وڭىرلىك كارتالارى اياسىندا قۇرىلاتىن جۇمىس ورنىنىڭ سانى 67 373 بولىپ بەلگىلەنگەن. العاشقى جارتىجىلدىقتاعى جۇمىس ناتيجەسى 49,6 پايىزدى قۇراعان, ياعني 33 440 جۇمىس ورنى قۇرىلعان.
«جۇمىسپەن قامتۋدىڭ وڭىرلىك كارتالارى اياسىنداعى جۇمىس جوسپارعا سايكەس جۇرگىزىلىپ جاتىر. وبلىستىڭ كورسەتكىشى 49,6 پايىز بولسا, تاراز قالاسى – 45,1, بايزاق اۋدانى – 45,4, تالاس اۋدانى 49 پايىزدى قۇراپ, وڭىرلىك كورسەتكىشتەن تومەن بولىپ تۇر», دەيدى باسقارما باسشىسى.
پرەزيدەنتتىڭ ء«اربىر 10 مىڭ تۇرعىنعا 100 جاڭا جۇمىس ورنىن اشۋ» تۋرالى تاپسىرماسى قازىرگى كەزدە ەلىمىزدىڭ بارلىق قيىرىندا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقانى ايان. بۇل تاپسىرما اياسىنداعى جۇمىس وڭىردە قالاي جۇرگىزىلىپ جاتىر؟
«مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس, ء«اربىر 10 مىڭ تۇرعىنعا 100 جاڭا جۇمىس ورنىن اشۋ» ماقساتىندا 14 331 جۇمىس ورنىن اشۋ جوسپارلانىپ, ەسەپتى كەزەڭدە 4 947 جۇمىس ورنى قۇرىلىپ, جالپى جوسپار 34,5 پايىزعا ورىندالدى. تالاس اۋدانى – 17,6 پايىز, تۇرار رىسقۇلوۆ اۋدانى – 30,7 پايىز, تاراز قالاسى 31,5 پايىزدىق كورسەتكىش كورسەتىپ, وبلىستىق كورسەتكىشتەن تومەن تۇر», دەيدى باسقارما باسشىسى.
ارينە, ە.كەلەسوۆتىڭ پرەزيدەنت تاپسىرماسىن ورىنداۋعا قۇلشىنىس ءبىلدىرىپ وتىرعانى دۇرىس. ويتكەنى جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلسا, ەكى قولعا ءبىر كۇرەك ىزدەپ جۇرگەن جۇرت ءۇشىن جاقسى جاڭالىق بولاتىنى انىق. ايتسە دە, مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى اياسىندا وبلىستان تومەن كورسەتكىش كورسەتىپ وتىرعان اۋداندار مەن تاراز قالاسىن اتاپ كورسەتكەنىمەن, وڭىرلىك كورسەتكىشتىڭ ءوزى تىم ماردىمسىز ەكەنىنە باس اۋىرتقانى ءجون سەكىلدى. جارتىجىلدىق كورسەتكىش 34,5 پايىز بولعانى – ماقتاناتىن جاعداي ەمەس.
«اكىمدەر جىل سايىن ءاربىر 10 مىڭ تۇرعىنعا 100 جاڭا جۇمىس ورنىن اشۋعا ءتيىس. مەنىڭ بىلۋىمشە, بۇل باعىتتا ناقتى ناتيجە جوق. تاعى دا ەسكەرتەمىن. ءوڭىر باسشىلارىنىڭ جۇمىسىن باعالاعان كەزدە وسى كورسەتكىشكە باسا ءمان بەرەمىز. جۇمىس ورىندارىن اشۋ جۇرتتىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىنا تىكەلەي اسەر ەتەدى. ەكونوميكانىڭ تۇراقتى دامۋى دا وسىعان بايلانىستى. سوندىقتان ۇكىمەت اكىمدەرمەن بىرلەسىپ, بۇل مىندەتتىڭ قالاي ورىندالىپ جاتقانىن تالداۋعا ءتيىس», دەيدى مەملەكەت باسشىسى.
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ بۇل ءسوزدى ەكى جىل بۇرىن ايتتى. اكىمدەرگە شەگەلەپ تۇرىپ تاپسىرما بەردى. ال وڭىردەگى جارتىجىلدىق كورسەتكىش بار بولعانى 34,5 پايىزدى قۇراپ وتىر. ارينە, بۇل ماسەلە جەرگىلىكتى بيلىكتى ايتارلىقتاي الاڭداتسا كەرەك. جاۋاپتى باسقارما باسشىلارى مەن كەيبىر اۋدان اكىمدەرى كورسەتكىشتى جەدەل دۇرىستاۋعا كىرىسپەسە, ءوڭىردىڭ جوسپارلى تاپسىرمالارىن ورىنداي الماي قالۋى مۇمكىن.
جامبىل وبلىسى